Пестицидтердің (улы химикаттардың) тіркеу, өндірістік сынақтарын жүргізу және мемлекеттік тіркеу қағидаларын бекіту туралы

Жаңартылған

Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 30 қаңтардағы № 4-4/61 бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2015 жылы 16 шілдеде № 11687 болып тіркелді.

      "Өсімдіктерді қорғау туралы" 2002 жылғы 3 шілдедегі Қазақстан Республикасы Заңының 6-бабы 1-тармағының 7) тармақшасына және 19-2-бабының 2-тармағына және "Рұқсаттар және хабарламалар туралы" 2014 жылғы 16 мамырдағы Қазақстан Республикасы Заңының 12-бабы 1-тармағының 4) тармақшасына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:

      1. Қоса беріліп отырған "Пестицидтердің (улы химикаттардың) тіркеу өндірістік сынақтарын жүргізу және мемлекеттік тіркеу қағидалары бекітілсін.

      2. Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің Өсімдік шаруашылығы өнімдерін өндіру мен қайта өңдеу және фитосанитариялық қауіпсіздік департаменті заңнамада белгіленген тәртіппен:

      1) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелуін;

      2) осы бұйрық Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелгеннен кейін күнтізбелік он күн ішінде оның көшірмесін мерзімді баспа басылымдарында және "Әділет" ақпараттық-құқықтық жүйесінде ресми жариялауға жіберілуін;

      3) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің интернет-ресурсында орналастыруын қамтамасыз етсін.

      3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау жетекшілік ететін Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы вице-министріне жүктелсін.

      4. Осы бұйрық алғаш ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.

Қазақстан Республикасының


Ауыл шаруашылығы министрі

А.Мамытбеков

      "КЕЛІСІЛДІ"

      Қазақстан Республикасы

      Инвестициялар және даму министрі

      _____________Ә.Исекешов

      30 наурыз 2015 ж.

      "КЕЛІСІЛДІ"

      Қазақстан Республикасы

      Ұлттық экономика министрі

      _____________Е.Досаев

      8 маусым 2015 ж.

      "КЕЛІСІЛДІ"

      Қазақстан Республикасы

      Энергетика министрі

      _____________В.Школьник

      16 наурыз 2015 ж.



  Қазақстан Республикасы
Ауыл шаруашылығы министрінің
2015 жылғы 30 қаңтардағы
№ 4-4/614 бұйрығымен бекітілген

Пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу, өндірістік сынақтарын жүргiзу және мемлекеттiк тiркеу қағидалары
1. Жалпы ережелер

      1. Осы Пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу, өндірістік сынақтарын жүргiзу және мемлекеттiк тiркеу қағидалары (бұдан әрі – Қағидалар) "Өсімдіктерді қорғау туралы" 2002 жылғы 3 шілдедегі (бұдан әрі – Заң) және "Рұқсаттар және хабарламалар туралы" 2014 жылғы 16 мамырдағы Қазақстан Республикасының Заңындарына сәйкес әзірленді және пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу, өндірістік сынақтарын жүргiзу және мемлекеттiк тiркеу тәртібін айқындайды.

      2. Осы Қағидаларда мынадай негізгі ұғымдар пайдаланылады:

      1) айырмашылық (саудалық) атауы – аталған пестицид (улы химикат) тiркелетiн, заттаңбаланатын, жарнамаланатын және өнімді басқа пестицидтерден (улы химикаттардан) айрықша ету мақсатында оны тiркелушi (өтінім беруші) ғана пайдалана алатын атау;

      2) әрекет етушi зат – әртүрлі препараттық нысандар түрінде пайдалану зиянды организмге немесе өсімдіктердің өсуі мен дамуына уытты әрекет етуге әкелетін пестицидтiң (улы химикаттың) биологиялық белсенді бөлiгi;

      3) жалпы қабылданған атау – пестицидтiң (улы химикаттың) әрекет етушi затына стандарттау жөнiндегi халықаралық ұйым берген немесе техникалық реттеу және метрология саласындағы уәкілетті орган туыстық (топтық) немесе жекелiк (тек белгiлi бiр әрекет етушi затқа) атау ретiнде қолдануға қабылдаған атау;

      4) қайта тiркеу – пестицидке (улы химикатқа) берілетін тіркеу куәлiгінiң қолданылу мерзiмi өткен соң қосымша сынақтар жүргiзбестен пестицидті (улы химикатты) қайтадан мемлекеттік тiркеу;

      5) қатер – нақты қолдану жағдайындағы пестицидтiң (улы химикаттың) ықтимал қауiптiлiк дәрежесi;

      6) құрамдастырылған пестицид (улы химикат) – құрамында екi және одан да көп әрекет етушi зат бар препарат;

      7) орындаушы ұйым – пестицидтердің (улы химикаттардың) биологиялық, шаруашылық тиiмдiлiктерiн бағалауды жүзеге асыратын, бұл үшін қажетті ғылыми-әдістемелік және материалдық-техникалық қамтамасыз етілуі, тиісті бейіндегі және білікті мамандары, "Ғылыми және (немесе) ғылыми-техникалық қызмет субъектілерін аккредиттеу қағидасын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2011 жылғы 8 маусымдағы № 645 қаулысына сәйкес аккредитациясы бар ғылыми-зерттеу және ғылыми-өндiрiстiк ұйымдар, сондай-ақ оларды қолданудың қауiпсiздiгiн бағалауды, пестицидтерді (улы химикаттарды) талдау әдістерін әзірлеуді, бейімдеуді және байқаудан өткізуді, олардың қалдық мөлшерлерін зерттеуді жүзеге асыратын, "Сәйкестікті бағалау саласындағы аккредиттеу туралы" 2008 жылғы 5 шілдедегі Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес аккредитациясы бар ұйымдардың зертханалары;

      8) өсiп-өну кезеңi (өсiп-өну маусымы) – нақты ауыл шаруашылығы дақылын еккеннен бастап оның пiсуіне дейiнгi кезең;

      9) пестицидке (улы химикатқа) қысқаша досье – пестицидтің (улы химикаттың) биологиялық, физикалық-химиялық және уытты қасиеттері туралы мәліметтер;

      10) пестицидтерді (улы химикаттарды) қолдану регламентi – пестицидтің (улы химикаттың) шығыс нормасы, дақыл, өңделетін объекті, зиянды организм, өңдеу тәсiлi, уақыты, шектеу, жұмыс сұйығының шығысы, соңғы өңдеу мерзімі, пестицидттермен (улы химикаттармен) өңдеудің ең көп өңдеу еселiгi туралы ақпараттарды қамтитын пестицидтердi (улы химикаттарды) қолдану шарттары мен тәртiбiне қойылатын талаптар;

      11) пестицидтердiң (улы химикаттардың) өндiрiстiк сынақтары – тiркеуге ұсынылған пестицидтердi (улы химикаттарды) және оларды пайдалану (қолдану) регламенттерiн өндiрiстiк жағдайларда байқаудан өткізу;

      12) пестицидтерді (улы химикаттарды) токсикологиялық бағалау – сыналып жатқан пестицидтерді (улы химикаттарды) қауіпсіздік көрсеткіштері (өнімдегі, қоршаған орта объектілеріндегі қалдық мөлшері және олардың бекітілген нормативтерге сәйкестігі) бойынша бағалау;

      13) пестицидтердiң (улы химикаттардың) қалдық мөлшері – оның көмегiмен адам мен жануарлар үшін пестицидттiң (улы химикаттың) қауiпсіздігі бағаланатын өсiмдiк шаруашылығы өнiмі мен қоршаған орта объектілеріндегі олардың құрамының сандық көрсеткіші;

      14) пестицидтер (улы химикаттар) тiзiмiне толықтырулар – жыл сайын қосымша тіркелетін және Қазақстан Республикасы аумағында қолдануға рұқсат етiлген пестицидтердiң (улы химикаттардың) тізіміне енгізілетін пестицидтер (улы химикаттар) тiзбесі;

      15) пестицидтердің (улы химикаттардың) шығыс нормасы – өңделетiн алаң бірлігіне пестицид (улы химикат) массасы (гектарға/тоннаға/шаршы метрге килограмм немесе литр);

      16) пестицид (улы химикат) қауiптiлiгi – адамға және қоршаған ортаға қолайсыз әрекет ету мүмкiндiгi;

      17) пестицидті (улы химикатты) қолданудың биологиялық тиiмдiлiгі – зиянды организмдердің қырылу немесе санының азаюы көрсеткіштерімен немесе қорғалатын өсімдіктердің зақымдану дәрежесімен көрсетілетін пестицидті (улы химикатты) қолдану нәтижесі;

      18) пестицидтің (улы химикаттың) препараттық нысаны – пестицидтің (улы химикаттың) физикалық-химиялық қасиеттерiне, уыттылығына, арналуына және қолдану тәсiлiне қарай (эмульсия концентраты, суспензиялы концентрат, түйiршiктер, паста, микрокапсулаланған суспензия, дымқылданатын ұнтақ және (немесе) басқа да нысандар) оны қолдану нысаны;

      19) пестицидтің (улы химикаттың) тәжiрибелік үлгiсі – тiркеу және өндiрiстiк сынақтарды, сондай-ақ ғылыми зерттеулерді жүргiзуге жеткiлiктi мөлшердегі, оларға арналған тіркелмеген пестицидтің (улы химикаттың) үлгісі;

      20) пестицидке (улы химикатқа) берілетін тіркеу куәлігі – пестицидтi (улы химикатты) Қазақстан Республикасының аумағына әкелуді, өндіруді (формуляциялауды), сақтауды, тасымалдауды, өткізуді және қолдануды рұқсат ететін құжат;

      21) пестицидтердің (улы химикаттардың) тізімі - Қазақстан Республикасы аумағында қолдануға рұқсат етілген тіркелген пестицидтердің (улы химикаттардың) тізбесі;

      22) пестицидке (улы химикатқа) тiркеу досьесі – пестицидті (улы химикатты) тіркеуге ұсынатын және оның тиiмдiлігiн, қауіпсіздігін және сапасын растайтын құпия деректер бар құжаттар жиынтығы;

      23) пестицидті (улы химикатты) қолданудың шаруашылық тиімділігі – сақталған ауыл шаруашылығы өнімінің сан және сапа көрсеткіштерімен көрсетілген пестицидтi (улы химикатты) танаптық жағдайда қолдану нәтижесі;

      24) талдамалық стандарт – пестицидтің (улы химикаттың) әрекет етуші затының химиялық таза үлгісі;

      25) тiркелушi (өтінім беруші) – пестицидтiң (улы химикаттың) тiркеу, өндірістік сынақтарын жүргізуге және мемлекеттiк тiркеуге өтiнiм берген, тiркеу процесiн өткен және пестицидке (улы химикатқа) тiркеу куәлігін алған жеке немесе заңды тұлға немесе осы тұлғаның заңнамада белгіленген тәртіппен расталған сенімхаты бар өкілі;

      26) тiркеу процесi – пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу, өндірістік сынақтарын жүргізу және мемлекеттiк тiркеу тәртібі;

      27) эталондық пестицид (улы химикат) – фитосанитариялық қолдану және химиялық тобы бойынша сыналып жатқан пестицидке (улы химикатқа) ұқсас тiркелген және өндiрiсте пайдаланылатын пестицид (улы химикат).

      3. Пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу, өндірістік сынақтарын жүргiзу және мемлекеттiк тiркеу тәртібі мыналарды:

      1) пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу, өндірістік сынақтарын жүргiзуге және мемлекеттік тіркеуге өтінімдер қабылдауды;

      2) пестицидтердiң (улы химикаттардың) қалдық мөлшерінің тiркеу, өндірістік сынақтарын және токсикологиялық бағалауын жүргізуді ұйымдастыруды;

      3) орындаушы ұйымдардың пестицидтердiң (улы химикаттардың) қалдық мөлшерінің тiркеу, өндірістік сынақтарын және токсикологиялық бағалауын жүргізуді;

      4) пестицидтердiң (улы химикаттардың) қалдық мөлшерінің мемлекеттік тiркеу, өндiрiстiк сынақтары және токсикологиялық бағалау нәтижелері туралы есептерді қарастыруды;

      5) тіркелушінің (өтінім берушінің) тіркеу досьесін қарастыруды;

      6) пестицидтердi (улы химикаттарды) мемлекеттік тіркеуді халықтың санитариялық-эпидемиологиялық салауаттылығы саласындағы мемлекеттік органмен және қоршаған ортаны қорғау саласындағы уәкілетті органмен келісуді;

      7) пестицидтi (улы химикатты) мемлекеттік тіркеуді;

      8) пестицидке (улы химикатқа) тіркеу куәлігін беруді;

      9) пестицидтi (улы химикатты) осы Қағидаларға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша пестицидтерді (улы химикаттарды) мемлекеттік тіркеудің есеп журналына, пестицидтер (улы химикаттар) тiзiмiне және пестицидтер (улы химикаттар) тiзiмiне толықтыруларға енгізуді қамтиды.

      4. Пестицидтердiң (улы химикаттардың) қалдық мөлшерінің тiркеу, өндірістік сынақтарын, токсикологиялық бағалауын жүргізуді және пестицидтерді (улы химикаттарды) мемлекеттiк тiркеуді ұйымдастыруды өсімдіктерді қорғау саласындағы уәкілетті органның ведомствосы (бұдан әрі – Ведомство) Заңның 6-тармағы 17) тармақшасына сәйкес жүргізеді.

      5. Орындаушы ұйымдардың тізбесін ведомствоға ағымдағы жылдың 1 ақпанына дейін ұсынылатын, орындаушы ұйымдардан келіп түсетін өтінім хаттардың негізінде Ведомство қалыптастырады.

2. Пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу сынақтарын жүргiзу тәртiбi

      6. Пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу сынақтары олардың биологиялық және шаруашылық тиiмдiлiгiн және адамдардың денсаулығы мен қоршаған табиғи орта үшін қауiпсiздiгiн қамтамасыз ететін пестицидтердi (улы химикаттарды) қолдану регламенттерін әзірлеу мақсатында танаптық жағдайда ұсақмөлдекті тәжірибелерде жүргізіледі.

      7. Пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу сынақтарын жүргізуге өтiнiмді тiркелушi (өтінім беруші) Ведомствоға осы Қағидаларға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ағымдағы жылғы 1 наурызға дейін жеке өзіне немесе почта арқылы беріледi және ол сынақ жүргiзуге ұсынылған пестицидтi (улы химикатты) қолдану регламенттерiн қамтиды.

      8. Пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу сынақтарын жүргiзу өтiнiміне:

      1) осы Қағидаларға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша пестицидке (улы химикатқа) қысқаша досье;

      2) өтінім берілген пестицидтердің (улы химикаттардың) өсiмдiк шаруашылығы өнiмі мен қоршаған орта объектілеріндегі құрамының нормативтері;

      3) өтінім берілген пестицидтердiң (улы химикаттардың) өсiмдiк шаруашылығы өнiмі мен қоршаған орта объектілеріндегі қалдық мөлшерін анықтау жөніндегі әдiстемелік нұсқаулар;

      4) пестицидтi (улы химикатты) өндіруші елде пестицидтi (улы химикатты) және оның әрекет етуші заттарын өндіруге рұқсатты растайтын құжат;

      5) халықтың санитариялық-эпидемиологиялық салауаттылығы саласындағы мемлекеттік органнан және қоршаған ортаны қорғау саласындағы уәкілетті органнан түскен тіркеу сынақтарына өтінім берілген пестицид (улы химикат) "Тарифтік емес реттеу саласындағы нормативтік құқықтық актілер туралы" Еуразиялық экономикалық комиссия Алқасының 2012 жылғы 16 тамыздағы № 134 шешімімен бекітілген Кеден одағының кедендік аумағына өсімдіктерді қорғау құралдарын әкелуге тыйым салынған, 2001 жылғы 22 мамырдағы тұрақты органикалық ластауыштар туралы Стокгольм Конвенциясының А және В қосымшаларының қолданылу аясына кіретін пестицидтер (улы химикаттар) тізбелеріне енгізілмегендігін растайтын хаттар қоса берiледi.

      9. Пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу сынақтарын жүргiзу үшін тiркелушi (өтінім беруші) орындаушы ұйымдарға:

      1) сәйкестік сертификаты бар зауыттық орамдағы пестицидтiң (улы химикаттың) тәжiрибелiк үлгiсiн;

      2) сәйкестік сертификаты бар зауыттық орамдағы эталондық пестицидті (улы химикатты);

      3) әрекет етуші заттың талдамалық стандартын;

      4) зертханалық зерттеулер жүргiзуге арналған метаболиттердiң талдамалық стандарттарын ұсынады.

      10. Пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу сынақтарын жүргізуге өтiнiмдер мынадай жағдайларда, егер:

      1) пестицидтердiң (улы химикаттардың) әрекет етуші заттары аса уыттыға жатса, сондай-ақ Қазақстан Республикасы ратификациялаған конвенциялардың тізбелеріне енгізілсе;

      2) пестицидтердiң (улы химикаттардың) әрекет етуші заттары Қазақстан Республикасының патенттерімен қорғалса;

      3) осы Қағидалардың 9-тармағында көзделген материалдардың біреуі болмаса;

      4) Қазақстанда және Кеден одағының мемлекеттерінде ұқсас дақылдарда және дәл сондай зиянды организмдерге қарсы бұрын тіркелген пестицидтерден (улы химикаттардан) ерекшеленетін, шығыс нормалары төмендетiлген пестицидті (улы химикатты) сынауға өтінім берілсе;

      5) пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу сынақтарын жүргізуге өтiнiм ағымдағы жылғы 1 наурыздан кеш берілсе, кері қайтарылады.

      11. Тіркеу сынақтары үшін әкелінетін пестицидтердiң (улы химикаттардың) мөлшері пестицидтердi (улы химикаттарды) қолдану регламенттеріне сәйкес пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу сынақтарын жүргізу өтінімінде көзделген мөлшерден аспауы тиіс.

      12. Пестицидтерді (улы химикаттарды) пайдалану регламенттерін әзірлеу бөлiгiндегі тiркеу сынақтары осы Қағидаларға 4-қосымшаға сәйкес зиянды организмдердiң ерекшелiктерiн (таралу ареалы, экономикалық мәні, ұрпақ беру саны, патогендігi, төзiмдiлiгi) ескере отырып, дақылдарды өсірудің негізгі топырақтық-климаттық аймақтарында жүргiзiледi.

      13. Пестицидтiң (улы химикаттың) тiркеу сынақтарын жүргiзу мерзiмi:

      1) жаңа әрекет етуші заттары бар пестицидтер (улы химикаттар) үшін – 24 айды (2 толық өсіп-өнетін маусымды);

      2) белгілі әрекет етуші заттар бар пестицидтер (улы химикаттар), оның ішінде құрамдастырылған препараттар үшін тіркелген пестицидтерді (улы химикаттарды) пайдалану (қолдану) аумағы кеңейтiлген, олардың рецептурасы мен препараттық нысаны, әрекет етуші затының пайыздық мөлшерi өзгерген кезде, пестицидтi (улы химикатты) өндiрушi ауысқан кезде – 12 айды (1 толық өсіп-өнетін маусымды) құрайды.

      Пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу сынақтарын жүргiзу мерзімі "Өсімдіктерді қорғау туралы" 2002 жылғы 3 шілдедегі Қазақстан Республикасы Заңының 10-бабы 1-тармағының 1), 1-1) тармақшаларына сәйкес өсімдіктерді қорғау саласындағы қызметті жүзеге асыратын мемлекеттік ұйымның ресми деректеріне сәйкес пестицидтердi (улы химикаттарды) тiркеу сынақтарын жүргiзу кезеңінде зиянды организмдер болмаған немесе олардың саны мен даму дәрежесі зиян тигiзудiң экономикалық шегiнен төмен болған кезде 1 (бір) өсіп-өну кезеңiне ұзартылады.

      14. Өсiмдiк шаруашылығы өнiмі мен қоршаған орта объектілерінде сыналатын пестицидтердiң (улы химикаттардың) қалдық мөлшерiн және олардың ыдырау серпінін айқындау олардың биологиялық және шаруашылық тиiмдiлiгi бағаланатын дәл сондай аймақтар мен дәл сондай тәжірибелерде жүргiзiледi.

      15. Ведомство пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу сынақтарын жүргiзу жоспарын әзірлейді және бұйрықпен бекітеді, оның тиісті үзінділерін тiркелушiлерге (өтінім берушiлерге) және тіркеу сынақтарын жүргізуге рұқсат берілген орындаушы ұйымдарға ағымдағы жылғы 15 сәуірге дейін жолдайды.

      Пестицидті (улы химикатты) пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу сынақтарын жүргiзу жоспарына енгізу пестицидтiң (улы химикаттың) тәжірибелік үлгісін тіркеу сынақтарын жүргізуге қажетті мөлшерде Қазақстан Республикасында өндіруге (формуляциялауға) және Қазақстан Республикасына әкелуге негіз болып табылады. Пестицидтердің (улы химикаттардың) қажетті мөлшері пестицидті (улы химикатты) жұмсау нормасын, зиянды организмдер мен дақылдардың мөлшерін негізге ала отырып есептеледі.

      16. Бекітілген пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу сынақтарын жүргiзу жоспарына сәйкес тiркелушi (өтінім беруші) орындаушы ұйымдармен тiркеу сынақтарын жүргiзуге шарт жасасады және оларға пестицидтердiң (улы химикаттардың) тәжірибелік және эталондық үлгісін тегін береді, сондай-ақ орындаушы ұйымдарға осы сынақтарды жүргізуге ақы төлейді.

      17. Пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу сынақтары аяқталғаннан кейін орындаушы ұйым ағымдағы жылғы 30 қарашаға дейін Ведомство мен тiркелушiге (өтінім берушіге) сыналып жатқан пестицидтiң (улы химикаттың) биологиялық және шаруашылық тиімділігі туралы нақты қорытындыларымен және олардың тіркеу сынақтарын жалғастыру немесе сыналып жатқан пестицидтердi (улы химикаттарды) өндірістік сынақтар жоспарына енгізу туралы ұсыныстарымен бірге сынақтардың жинақталған қорытындыларын қамтитын пестицидтiң (улы химикаттың) биологиялық және шаруашылық тиiмдiлiгiн бағалау жөніндегі тiркеу сынақтарының нәтижелерi туралы есепті осы Қағидаларға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша береді.

      18. Ведомство пестицидтердi (улы химикаттарды) токсикологиялық бағалау, пестицидтердiң (улы химикаттардың) ауыл шаруашылығы өнімі мен топырақтағы қалдық мөлшерлерін анықтау әдістерін әзірлеу және бейiмдеу жөніндегі жұмыстарды жүргiзу жоспарын әзірлейді және бұйрықпен бекітеді және оны ағымдағы жылғы 30 мамырға дейін тіркелушілерге (өтінім берушілерге) және осы жұмыстарды жүргізуге аккредитацияланған орындаушы ұйымдарға жолдайды.

      19. Пестицидтi (улы химикатты) пестицидтердi (улы химикаттарды) токсикологиялық бағалау, пестицидтердiң (улы химикаттардың) ауыл шаруашылығы өнімі мен топырақтағы қалдық мөлшерлерін анықтау әдістерін әзірлеу және бейiмдеу жөніндегі жұмыстарды жүргiзу жоспарына енгізу осы жұмыстарды жүргізуге қажетті мөлшерде пестицидтiң (улы химикаттың) талдамалық үлгісін Қазақстан Республикасына әкелуге негіз болып табылады.

      20. Пестицидтердi (улы химикаттарды) токсикологиялық бағалау, пестицидтердiң (улы химикаттардың) ауыл шаруашылығы өнімі мен топырақтағы қалдық мөлшерлерін анықтау әдістерін әзірлеу және бейiмдеу жөніндегі жұмыстарды жүргiзудің бекітілген жоспарына сәйкес тiркелушi (өтінім берушi) орындаушы ұйымдармен осы жұмыстарды жүргiзуге шарттар жасасады, оларға пестицидттердiң (улы химикаттардың) талдамалық үлгілерін, өтінім берілген пестицидтердiң (улы химикаттардың) өсімдік шаруашылығы өніміндегі және қоршаған орта объектілеріндегі қалдық мөлшерлерін анықтау әдісін тегін ұсынады, сондай-ақ орындаушы ұйымдарға осы жұмыстарды жүргізу ақысын төлейді.

      21. Осы Қағидаларға 6-қосымшаға сәйкес нысан бойынша пестицидтердің (улы химикаттардың) өсімдік шаруашылығы өніміндегі және қоршаған орта объектілеріндегі қалдық мөлшелерінің құрамын анықтау жөніндегі жұмыстарды жүргізу нәтижелері туралы есептерді орындаушы ұйымдар Ведомствоға және тіркелушіге (өтінім берушіге) ағымдағы жылғы 30 қарашаға дейін ұсынады.

      22. Көрсетілетін (көрнекі) тәжiрибелерді пестицидтердің (улы химикаттардың) тiзiмiнде және пестицидтер (улы химикаттар) тiзiмiне толықтыруларда көрсетілген қолдану регламенттері бойынша тiркелген пестицидтермен (улы химикаттармен) ғана жүргiзуге болады.

3. Пестицидтердiң (улы химикаттардың) өндiрiстiк сынақтары

      23. Өндiрiстiк сынақтар пестицидтердi (улы химикаттарды) сынаудың соңғы кезеңі болып табылады және ұсынылып отырған пестицидтердi (улы химикаттарды) қолдану регламенттерінің биологиялық және шаруашылық тиiмдiлiгiнің тұрақтылығын өндiрiстiк жағдайда растау мақсатында жүзеге асырылады.

      24. Осы Қағидаларға 7-қосымшаға сәйкес нысан бойынша пестицидтердің (улы химикаттардың) өндірістік сынақтарын жүргізуге өтінімді тіркелуші (өтінім беруші) Ведомствоға жеке өзі немесе почта арқылы ағымдағы жылғы 1 наурызға дейін бередi.

      25. Пестицидтердiң (улы химикаттардың) өндiрiстiк сынақтарын жүргiзу үшiн тiркелушi (өтінім берушi) орындаушы ұйымдарға:

      1) пестицидтің (улы химикаттың) сәйкестік сертификатымен немесе талдау сертификатымен бірге зауыттық орамдағы тәжірибелік үлгісін;

      2) сәйкестік сертификатымен немесе талдау сертификатымен бірге зауыттық орамдағы эталондық пестицидті (улы химикатты) ұсынады.

      26. Өндiрiстiк сынақтар үшін әкелiнетiн пестицидтердің (улы химикаттардың) мөлшерi, ол жерде пестицидтердің (улы химикаттардың) сынақтарын жүргізу көзделген әр топырақтық-климаттық аймақта әр дақылда 10 (он) гектарды өңдеуге қажетті мөлшерден аспауы тиіс.

      27. Пестицидтердiң (улы химикаттардың) өндiрiстiк сынақтарын жүргізуге өтiнiмдер мынадай жағдайларда, егер:

      1) пестицидтердiң (улы химикаттардың) әрекет етуші заттары аса уыттыға жатса, сондай-ақ Қазақстан Республикасы ратификациялаған конвенциялардың тізбелеріне енгізілсе;

      2) пестицидттердiң (улы химикаттардың) адам денсаулығына және қоршаған табиғи ортаға қауіптілігі туралы бұрын белгiсiз деректер алынса;

      3) пестицидтердiң (улы химикаттардың) әрекет етуші заттары Қазақстан Республикасының патенттерімен қорғалса;

      4) пестицидтердің (улы химикаттардың) өндірістік сынақтарын жүргізуге өтiнiм ағымдағы жылғы 1 наурыздан кеш берілсе;

      5) Ведомствоға пестицидттердің (улы химикаттардың) жүргізілген тіркеу сынақтарының нәтижелері туралы есептері ұсынылмаса кері қайтарылады.

      28. Тіркеуге ұсынылған пестицидтердiң (улы химикаттардың) өндірістік сынақтарын зиянды организмдердің ерекшеліктерін (таралу аумағы, экономикалық негізі, ұрпақтарының саны, төзімділігі, бейімделуі) ескере отырып, оларды топырақтық-климаттық негізгі аймақтарда өндірістік жағдайларда байқаудан өткізу үшін жүргiзiледi.

      29. Пестицидтердiң (улы химикаттардың) өндiрiстiк сынақтарын жүргізу мерзiмi 12 айды (бiр өсiп-өну маусымын) құрайды.

      Пестицидтердiң (улы химикаттардың) тiркеу сынақтарын жүргiзу мерзімі "Өсімдіктерді қорғау туралы" 2002 жылғы 3 шілдедегі Қазақстан Республикасы Заңының 10-бабы 1-тармағының 1), 1-1) тармақшаларына сәйкес өсімдіктерді қорғау саласындағы қызметті жүзеге асыратын мемлекеттік ұйымның ресми деректеріне сәйкес пестицидтердi (улы химикаттарды) тiркеу сынақтарын жүргiзу кезеңінде зиянды организмдер болмаған немесе олардың саны мен даму дәрежесі зиян тигiзудiң экономикалық шегiнен төмен болған кезде 1 (бір) өсіп-өну кезеңiне ұзартылады.

      30. Ведомство пестицидтердің (улы химикаттардың) өндірістік сынақтарын жүргізу жоспарын әзірлейді және бұйрықпен бекітеді, оның тиісті үзінділерін тіркелушілерге (өтінім берушілерге) және өндірістік сынақтарды жүргізуге рұқсат берілген орындаушы ұйымдарға ағымдағы жылғы 15 сәуірге дейін жолдайды.

      31. Пестицидті (улы химикатты) пестицидтердің (улы химикаттардың) өндірістік сынақтарын жүргізу жоспарына енгізу тіркеу сынақтарын жүргізуге қажетті мөлшелерде пестицидтің (улы химикаттың) тәжірибелік үлгісін Қазақстан Республикасында өндіруге (формуляциялауға) және Қазақстан Республикасына әкелуге негіз болып табылады.

      32. Бекітілген пестицидтердiң (улы химикаттардың) өндірістік сынақтарын жүргiзу жоспарына сәйкес тiркелушi (өтінім берушi) өндірістік сынақтар жүргiзуге орындаушы ұйымдармен шарттар жасасады және оларға пестицидтердiң (улы химикаттардың) тәжірибелік және эталондық үлгісін тегін ұсынады, сондай-ақ орындаушы ұйымдарға осы сынақтарды жүргізу ақысын төлейді.

      33. Пестицидттердiң (улы химикаттардың) өндірістік сынақтары аяқталғаннан кейін орындаушы ұйым ағымдағы жылғы 1 қарашаға дейін Ведомство мен тiркелушiге (өтінім берушiге) пестицидттердi (улы химикаттарды) тіркеу мүмкіндігі, оларды қолдану регламенттері мен шектеулері туралы, сондай-ақ келеңсіз теріс әсері туралы нақты қорытындыларымен және айқын ұсыныстарымен жинақталған сынақтар нәтижелері бар пестицидттердiң (улы химикаттардың) биологиялық және шаруашылық тиiмдiлiгiн бағалау жөніндегі өндiрiстiк сынақтарының нәтижелерi туралы есепті осы Қағидаларға 8-қосымшаға сәйкес нысан бойынша береді.

      34. Пестицидтердiң (улы химикаттардың) өндірістік сынақтарын жүргізу нәтижелері бойынша орындаушы ұйымдар пестицидтердің (улы химикаттардың) өндірістік сынақтарын бағалау актілерін осы Қағидаларға 9-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ұсынады.

      35. Егер пестицидке (улы химикатқа) жүргізілген өндірістік сынақтардың нәтижелері пестицидтiң (улы химикаттың) тіркеу сынақтарының нәтижелерін растамаса, онда тіркелушінің (өтінім берушінің) келісімімен пестицидтің (улы химикаттың) өндірістік сынақтарының мерзімі 1 (бір) жылға ұзартылады немесе кейіннен өндірістік сынақтар жүргізе отырып, шығыс нормаларын анықтау үшін пестицид (улы химикат) тіркеу сынақтары кезеңіне қайтарылады немесе одан арғы өндірістік сынақтардан алып тасталады.

4. Пестицидтердi (улы химикаттарды) мемлекеттiк тiркеу

      36. "Өсімдіктерді қорғау туралы" 2002 жылғы 3 шілдедегі Қазақстан Республикасы Заңының 1-бабының 12) тармақшасына және 14-6-бабына сәйкес мемлекеттiк тiркеуге олар бойынша қажетті көлемде пестицидтердiң (улы химикаттардың) тіркеу және өндірістік сынақтары, токсикологиялық бағалау жүргізілген, тіркеу досьесі мен халықтың санитариялық-эпидемиологиялық салауаттылығы саласындағы мемлекеттік органның және қоршаған ортаны қорғау саласындағы уәкілетті органның келісімі алынған пестицидтер (улы химикаттар) жатады.

      37. Пестицидтердi (улы химикаттарды) мемлекеттік тіркеу үшін тiркелушi (өтінім беруші) жеке өзі, почта арқылы немесе www.egov.kz "электрондық үкімет" веб-порталы арқылы электрондық нысанда Ведомствоға мемлекеттік немесе орыс тілінде тіркеу досьесін ұсынады, ол мыналарды қамтиды:

      1) осы Қағидаларға 10-қосымшаға сәйкес нысан бойынша пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеуге өтінім;

      2) пестицидті (улы химикатты) тiркеу және өндiрiстiк сынақтарының нәтижелері туралы есептердің көшірмелері;

      3) пестицидтің (улы химикаттың) өсімдік шаруашылығы өніміндегі және қоршаған орта объектілеріндегі қалдық мөлшелерінің құрамын анықтау жөніндегі жұмыстарды жүргізу нәтижелері туралы есептердің көшірмелері;

      4) пестицидттердiң (улы химикаттардың) өндірістік сынақтарын бағалау актісі;

      5) пестицидке (улы химикатқа) қысқаша досье;

      6) пестицидтiң (улы химикаттың) әрекет етуші заты мен препараттық нысанын токсикологиялық-гигиеналық бағалау жөніндегі есептер (осы жұмыстарды Ресей Федерациясында, Беларусь Республикасында, Украинада жүргізуге құқығы бар ғылыми ұйымдардың зерттеу нәтижелерін ұсынуға рұқсат беріледі);

      7) пестицидтiң (улы химикаттың) қауіптілігін гигиеналық бағалау жөніндегі есептер (осы жұмыстарды Ресей Федерациясында, Беларусь Республикасында, Украинада жүргізуге құқығы бар ғылыми ұйымдардың зерттеу нәтижелерін ұсынуға рұқсат беріледі);

      8) пестицидтi (улы химикатты) өндіру және қолдану кезіндегі еңбек жағдайын санитариялық-гигиеналық зерттеу (осы жұмыстарды Ресей Федерациясында, Беларусь Республикасында, Украинада жүргізуге құқығы бар ғылыми ұйымдардың зерттеу нәтижелерін ұсынуға рұқсат беріледі);

      9) пестицидтi (улы химикатты) токсикологиялық-балық шаруашылығы бағалауы туралы есептер (осы жұмыстарды Ресей Федерациясында, Беларусь Республикасында, Украинада жүргізуге құқығы бар ғылыми ұйымдардың зерттеу нәтижелерін ұсынуға рұқсат беріледі);

      10) пестицидтi (улы химикатты) экологиялық-токсикологиялық бағалау туралы есептер (осы жұмыстарды Ресей Федерациясында, Беларусь Республикасында, Украинада жүргізуге құқығы бар ғылыми ұйымдардың зерттеу нәтижелерін ұсынуға рұқсат беріледі);

      11) пестицидтi (улы химикатты) бал ара шаруашылығы мен мал шаруашылығы үшін ветеринариялық-санитариялық, экологиялық-токсикологиялық бағалау туралы есептер (осы жұмыстарды Ресей Федерациясында, Беларусь Республикасында, Украинада жүргізуге құқығы бар ғылыми ұйымдардың зерттеу нәтижелерін ұсынуға рұқсат беріледі);

      12) пестицидтегi (улы химикаттағы) әрекет етуші затты анықтаудың талдамалық әдісі. Тiркелушi (өтінім беруші) әдісті Қазақстан Республикасының жағдайларына бейімдеуді жүргізеді (бейімделген тәсілді ұсынуға рұқсат беріледі);

      13) осы Қағдаларға 3-қосымшадағы 5.1-тармағының 21) тармақшасында көрсетілген пестицидтің (улы химикаттың) тамақ өнімдеріндегі, ауыл шаруашылығы өніміндегі қоршаған орта объектілеріндегі және биологиялық ортадағы қалдық мөлшелерін (қажет болса метаболиттерді) анықтау жөніндегі әдістемелік нұсқаулар (Ресей Федерациясында, Беларусь Республикасында және Қазақстан Республикасында бейімделген әдістемелерді ұсынуға рұқсат беріледі);

      14) пестицидтiң (улы химикаттың) өсімдік шаруашылығы өніміндегі және қоршаған орта объектілеріндегі құрамының нормативтері (пестицидтiң (улы химикаттың) өсімдік шаруашылығы өніміндегі ең жоғары рұқсат етілген деңгейі, пестицидтiң (улы химикаттың) санитариялық-тұрмыстық мақсаттағы су қоймалары суындағы жол берілетін шекті концентрациясы (бұдан әрі – ЖШК), пестицидтiң (улы химикаттың) жұмыс аймағы ауасындағы ЖШК), пестицидтiң (улы химикаттың) жұмыс аймағы ауасындағы және атмосфералық ауадағы болжамды қауiпсіз әрекет ету деңгейi, пестицидтiң (улы химикаттың) топырақтағы ЖШК) (Қазақстан Республикасының немесе Ресей Федерациясының немесе Беларусь Республикасының денсаулық сақтау саласындағы уәкілетті органы бекіткен);

      15) "Техникалық реттеу туралы" 2004 жылғы 9 қарашадағы Қазақстан Республикасының Заңы 23-бабының талаптарына сәйкес пестицидті (улы химикатты) өндіруге (формуляциялауға) ұйымның стандарты, препараттық нысанның рецептурасы (Қазақстан Республикасында өндірілетін препараттар үшін);

      16) пестицидті (улы химикатты) өндіруге лицензиялық келісім (салыстырып тексеру үшін түпнұсқалары болмаған жағдайда, нотариалды куәландырылған көшірмелері), сондай-ақ пестицидті (улы химикатты) өндірушіге тиісті уәкілетті мемлекеттік органдар берген пестицидті (улы химикатты) өндіруге лицензия немесе рұқсат (Қазақстан Республикасы резиденті емес тіркеушілер (өтінім берушілер) салыстырып тексеру үшін түпнұсқалары болмаған жағдайда, нотариалды куәландырылған көшірмелері);

      17) пестицидті (улы химикатты) өндіруші әзірлеген пестицидтiң (улы химикаттың) қауіпсіздік паспорты;

      18) осы Қағидаларға 11-қосымшаға сәйкес нысан бойынша пестицидтi (улы химикатты) тасымалдау, сақтау, қолдану және залалсыздандыру жөніндегі ұсынымдар;

      19) осы Қағидаларға 12-қосымшаға сәйкес нысан бойынша пестицидтің (улы химикаттың) мемлекеттік және орыс тілдерінде ақпараты бар ыдыс заттаңбасы.

      Ескерту. 37-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Премьер-Министрінің орынбасары - ҚР Ауыл шаруашылығы министрінің 22.07.2016 № 326 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

      38. Қазақстан Республикасының 1994 жылғы 27 желтоқсандағы Азаматтық Кодексінің 125 және 126-бабтарына сәйкес Ведомстводағы және орындаушы ұйымдардағы пестицидтерге (улы химикаттарға) тіркеу досьесінің материалдары жариялануға жатпайды.

      Ведомство Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес тіркелуші (өтінім беруші) ұсынған тіркеу досьелерінің, сондай-ақ пестицидтердің (улы химикаттардың) тіркеу және өндірістік сынақтарын жүргізуге өтінімнің құпиялылығын қамтамасыз етеді.

      Орындаушы ұйымдар тіркеу досьесінің бөлімі болып табылатын, пестицидттердің (улы химикаттардың) тіркеу, өндірістік сынақтарының биологиялық және шаруашылық тиiмдiлiгiн және пестицидтердің (улы химикаттардың) токсикологиялық бағаларының нәтижелері туралы есептерінің құпиялылығын қамтамасыз етеді.

      Тіркелуші (өтінім беруші) пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеуден немесе қайта тіркеуден бас тартқан кезде, сондай-ақ осы Қағидалардың 47-тармағында көзделген негізде Ведомство пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеу жүргізуден бас тартқан жағдайда, пестицидтің (улы химикаттың) тіркеу досьесі оның жазбаша сұратуы бойынша тіркелушіге (өтінім берушіге) қайтаруға жатады. Пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеу мерзімі аяқталғаннан соң 24 айдан кейін Ведомствоның бұйрығына сәйкес және тиісті жою актісін жасай отырып Ведомствоның комиссиясы тіркелуші (өтінім беруші) талап етпеген тіркеу досьесін жояды.

      39. Ведомство тіркелушінің (өтінім берушінің) құжаттарын алғаннан бастап 2 (екі) жұмыс күні ішінде ұсынылған пестицидке (улы химикатқа) тіркеу досьесінің толықтығын тексереді.

      Тіркелуші (өтінім беруші) пестицидке (улы химикатқа) толық емес тіркеу досьесін ұсынған жағдайда Ведомство осы Қағидалардың 40-тармағында белгіленген мерзімде өтінімді одан әрі қараудан бас тарту туралы дәлелді жауап береді.

      Пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеу мүмкіндігі туралы халықтың санитариялық-эпидемиологиялық салауаттылығы саласындағы мемлекеттік органның және қоршаған ортаны қорғау саласындағы уәкілетті органның келісімін алу үшін Ведомство тіркелушінің (өтінім берушінің) пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеуге алуға құжаттары тіркелген күнінен бастап 2 (екі) жұмыс күні ішінде халықтың санитариялық-эпидемиологиялық салауаттылығы саласындағы мемлекеттік органына және қоршаған ортаны қорғау саласындағы мемлекеттік органына пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеу мүмкіндігі туралы сұрау жолданады, олар 10 (он) жұмыс күні ішінде Ведомствоға пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеуді келісу немесе келісуден бас тарту туралы жауап жолдайды. "Рұқсаттар және хабарламалар туралы" 2014 жылғы 16 мамырдағы Қазақстан Республикасы Заңының 25-бабының 3-тармағына сәйкес келісетін мемлекеттік органдар белгіленген мерзімде жауап ұсынбаған жағдайда, пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеу келісілді деп есептеледі.

      40. Тіркеу досьесін қарастырғаннан кейін Ведомство мынадай шешімдердің бірін қабылдайды:

      1) пестицид (улы химикат) тіркелсін;

      2) пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеуден бас тартылсын.

      Пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеуден бас тарту туралы шешім қабылданғаннан кейін Ведомство тіркелушіге (өтінім берушіге) шешім қабылданған күнінен бастап 10 (он) жұмыс күні ішінде бұл туралы хабарлама жолдайды.

      41. Пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеу туралы шешім қабылданғаннан кейін Ведомство 3 (үш) жұмыс күні ішінде осы Қағидаларға 13-қосымшаға сәйкес нысан бойынша пестицидке (улы химикатқа) тіркеу куәліктерін ресімдейді. Ведомство пестицидті (улы химикатты) тіркеу куәлігінің түпнұсқасын тіркелушіге (өтінім берушіге) немесе заңнамада белгіленген тәртіппен рәсімделген сенімхаты бар уәкілетті тұлғаға береді. Пестицидке (улы химикатқа) тіркеу куәлігінің көшірмесі Ведомствода сақталады.

      Тіркелуші (өтінім беруші) Ведомствоға пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеуге, оның ішінде www.egov.kz "электрондық үкімет" веб-порталы арқылы жүгінген кезде, Ведомство пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеу өтінімін қарауды, халықтың санитариялық-эпидемиологиялық салауаттылығы саласындағы мемлекеттік органмен және қоршаған ортаны қорғау саласындағы уәкілетті мемлекеттік органмен пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеуді келісуді және пестицидке (улы химикатқа) берілген тіркеу куәлігін ресімдеуді, шешім қабылдауды осы Қағидаларда белгіленген тиісті құжаттармен тіркелуші (өтінім беруші) ұсынған күнінен бастап 22 (жиырма екі) жұмыс күнінен кешіктірмей жүзеге асырады.

      Ескерту. 41-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Премьер-Министрінің орынбасары - ҚР Ауыл шаруашылығы министрінің 22.07.2016 № 326 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

      42. Тіркелген пестицид (улы химикат) пестицидтердің (улы химикаттардың) тізіміне толықтыру жолымен енгізіледі. Пестицидті (улы химикатты) тіркеу немесе қайта тіркеу күні мемлекеттік нөмірі және пестицидтерді (улы химикаттарды) есепке алу журналына жазылады. Пестицидтің (улы химикаттың) мемлекеттік тіркеуінің аяқталуы күні пестицидтер (улы химикаттар) тізімі мен оның толықтыруларында көрсетіледі. Пестицидтерді (улы химикаттарды) есепке алу журналын Ведомство қағаз және электрондық түрде жүргізеді.

      43. Ведомство пестицидтер (улы химикаттар) тiзiмiн және (немесе) тізімге толықтыруларды тиісті бұйрықпен бекітеді, оны Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің интернет-ресурсында орналастырады және типографиялық тәсілмен басып шығарады. Пестицидтер (улы химикаттар) тізімінің және тізімге толықтырулардың электрондық және полиграфиялық нұсқаларының күштері бірдей.

      44. Пестицидке (улы химикатқа) берілетін тіркеу куәлігінде оның қолданыну мерзімі, тіркелуші (өтінім беруші) туралы ақпарат, пестицидтің (улы химикаттың) саудалық атауы және оның әрекет етуші заты, пестицидті (улы химикатты) қолдану регламенттері, сондай-ақ пестицидті (улы химикатты) өндіруші туралы ақпарат көрсетіледі.

      45. Пестицидке (улы химикатқа) берілетін тiркеу куәлігінің қолданылу мерзiмi 10 (он) жылды құрайды. Пестицидке (улы химикатқа) берілетін тіркеу куәлігінің қолданылу мерзiмi өткен соң осы Қағидаларда белгіленген тәртіппен қайта тiркеу жүргізіледі.

      46. Таралуы фитосанитариялық болжамға сәйкес фитосанитариялық жағдайды нашарлатуы мүмкін жекелеген зиянды және аса қауіпті зиянды организмдермен, сондай-ақ карантиндік объектілермен Қазақстан Республикасының аумағында күресу үшін қажетті пестицидтер (улы химикаттар) болмаса, алайда ғылыми-зерттеу институттарының оң ұсынымдары және аталған пестицид (улы химикат) ұқсас қолданылу аясы бойынша (сол дақылда және сол зиянды организмдерге қарсы) Кеден одағы елдерінде тіркелген болса, пестицидті (улы химикатты) 2 жылдан аспайтын мерзімге уақытша тіркеуге рұқсат етіледі.

      Пестицидті (улы химикатты) уақытша тіркеу кезеңінде аталған пестицидті (улы химикатты) 10 жылға дейінгі мерзімге мемлекеттік тіркеу үшін кейіннен тіркелуші (өтінім беруші) осы Қағидалардың 37-тармағында көрсетілген құжаттарды ұсына отырып пестицидтің (улы химикаттың) тіркеу және өндірістік сынақтары, токсикологиялық бағалауы және осы мемлекеттік тіркеуді халықтың санитариялық-эпидемиологиялық салауаттылығы саласындағы мемлекеттік органмен және қоршаған ортаны қорғау саласындағы уәкілетті мемлекеттік органмен келісуі жүргізілу тиіс.

      47. Пестицидтi (улы химикатты) мемлекеттік тiркеуден дәлелді бас тартуға:

      1) халықтың санитариялық-эпидемиологиялық салауаттылығы саласындағы мемлекеттік органның және (немесе) қоршаған ортаны қорғау саласындағы уәкілетті мемлекеттік органның пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеуді келісу туралы сұранымға теріс жауабы;

      2) тіркелуші-өтінім беруші осы Қағидалардың 37-тармағына сәйкес мемлекеттік көрсетілетін қызметті алу үшін ұсынған құжаттардың және (немесе) олардағы талап етілетін деректердің (мәліметтердің) дұрыс еместігінің анықталуы;

      3) тіркеу (ұсақмөлдекті және өндірістік) сынақтарын жүргізу үшін мәлімделген пестицидтің (улы химикаттың) химиялық құрамының, рецептурасының және өндіру технологиясының пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеуге ұсынылған пестицидтің (улы химикаттың) химиялық құрамына, рецептурасына және өндіру технологиясына сәйкес келмеуі;

      4) пестицидтерге (улы химикаттарға) жататын өнертабыстарға патент иеленушілер құқықтарының бұзылуы;

      5) тіркелушіге (өтінім берушіге) пестицидтерді (улы химикаттарды) өндіру (формуляциялау), пестицидтерді (улы химикаттарды) өткізу, пестицидтерді (улы химикаттарды) аэрозольді және фумигациялық тәсілдермен қолдану жөніндегі қызмет түрлеріне тыйым салатын соттың заңды күшіне енген шешімінің (үкімінің) болуы негіз болып табылады.

      Пестицидтердің (улы химикаттардың) тiркеу (ұсақмөлдекті және өндірістік) сынақтарын жүргiзу жоспарларында тіркелмеген пестицидтердің (улы химикаттардың) болмауы тіркеу (ұсақмөлдекті және өндірістік) сынақтарын және (немесе) ғылыми-зерттеулерді жүргізуге арналған пестицидтердің (улы химикаттардың) тіркелмеген үлгілерін әкелуге дәлелді бас тарту үшін негіз болып табылады.

      Ескерту. 47-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Премьер-Министрінің орынбасары - ҚР Ауыл шаруашылығы министрінің 22.07.2016 № 326 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

      48. Егер оларды мемлекеттік тіркеу кезінде тіркеу досьесінде мәлімделген пестицидтің (улы химикаттың) физикалық-химиялық, токсикологиялық және басқа да сипаттамаларының сәйкес келмеуі анықталса, тіркелген пестицидтің (улы химикаттың) мемлекеттік тіркеуі тоқтатыла тұрады.

      Ведомство пестицидтті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеуді тоқтата тұру туралы шешім қабылданғаннан кейін тiркелушiге (өтінім берушіге) анықталған сәйкессіздік және хабарланған күнінен бастап 30 (отыз) жұмыс күні ішінде пестицидтің (улы химикаттың) тіркеу материалдарын ауыстыру немесе жаңа деректермен толықтыру қажеттігі туралы хабарлама жолдайды.

      Егер тіркелуші (өтінім беруші) пестицидтің (улы химикаттың) тіркеу материалдарына ауыстыруды не толықтыруды жүргізген жағдайда, Ведомство тіркеу материалдары ұсынылған сәттен бастап 30 (отыз) жұмыс күні ішінде осы Қағидалардың 37-тармағында көрсетілген құжаттардың толықтығын қарастырады және тіркелген пестицидтің мемлекеттік тіркеуін қайта бастау немесе оны мерзімінен бұрын тоқтату туралы шешім қабылдайды.

      Тiркелушi (өтінім беруші) хабарланған күннен бастап 30 (отыз) жұмыс күні ішінде тіркеу материалдарын ауыстыруды не толықтыруды жүргізбеген жағдайда, Ведомство тіркелген пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеуді мерзімінен бұрын тоқтату туралы шешім қабылдайды.

      49. Пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеу пестицидтiң (улы химикаттың) адам денсаулығына немесе қоршаған ортаға қауiптi әсері, ресми анықталып және тиісті актімен ресімделген оны өндірісте қолдану кезіндегі жеткіліксіз тиімділігі туралы бұрын белгiсiз мәлiметтер алынған кезде, пестицидтiң (улы химикаттың) химиялық құрамы, рецептурасы және өндiру технологиясы өзгерген кезде, сондай-ақ пестицидті (улы химикатты) Қазақстан Республикасы ратификациялаған конвенциялардың тізбесіне енгізген кезде оның қолданылу мерзімі аяқталғанға дейін тоқтатылады.

      50. Ведомство пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеудің қолданылуын мерзімінен бұрын тоқтату туралы шешім қабылдайды, тиісті бұйрық шығарады, пестицидтер (улы химикаттар) тiзiмiне және оның толықтыруларына өзгерістер енгізеді және бұл туралы ақпаратты Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің интернет-ресурсында орналастырады.

      51. Ведомство бұйрық шыққаннан кейін 10 (он) жұмыс күні ішінде тiркелушiге (өтінім берушіге) пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеудің қолданылуын мерзімінен бұрын тоқтату туралы жазбаша нысанда хабарлайды. Тiркелушi (өтінім беруші) жазбаша хабарламаны алған сәттен бастап 10 (он) жұмыс күні ішінде Ведомствоға пестицидке (улы химикатқа) тіркеу куәлігін қайтарады.

      52. Рецептурасы мен оны өндіру технологиясы сақтала отырып, тіркелген пестицидті (улы химикатты) өндіруші ауысқан кезде, тіркелуші (өтінім беруші) бұл туралы Ведомствоны пестицидтің (улы химикаттың) болжанып отырған импортын Қазақстан Республикасының аумағына әкелерден 30 (отыз) жұмыс күнінен кешіктірмей хабардар етеді және бұл ретте мынадай құжаттарды береді:

      1) пестицидті (улы химикатты) өндіруге лицензиялық келісім (салыстырып тексеру үшін түпнұсқасы болмаған жағдайда, нотариалды куәландырылған көшірмесі), сондай-ақ пестицидті (улы химикатты) жаңа өндірушіге тиісті мемлекеттік уәкілетті органдар берген пестицидті (улы химикатты) өндіруге лицензия немесе рұқсаты (Қазақстан Республикасының резиденті емес тіркелушілеріне (өтінім берушілеріне) салыстырып тексеру үшін түпнұсқалары болмаған жағдайда, нотариалды куәландырылған көшірмелері);

      2) пестицидтің және оның әсер етуші затының (оның ішінде әсер етуші заттағы ілеспе қоспалар бойынша) құрамының сәйкестігін растайтын аккредитацияланған (сертификатталған) зертханаларда жүргізілген зертханалық талдаулардың деректері.

      Ведомство ұсынылған құжаттарды қарастырғаннан кейін пестицидке (улы химикатқа) бұрын берілген тіркеу куәлігін жою және оны жаңа тіркеу куәлігімен ауыстыру туралы шешім қабылдайды, онда пестицидтің (улы химикаттың) жаңа өндірушісін қосымша көрсетеді, пестицидтер (улы химикаттар) тiзiмiне және оның толықтыруларына өзгерістер енгізеді және бұл туралы ақпаратты Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің интернет-ресурсында орналастырады.

      Бұл ретте мемлекеттік тіркеу мерзімі сақталады, пестицидтің (улы химикаттың) жаңа тіркеу және өндірістік сынақтары жүргізілмейді.

      Тіркелуші (өтінім беруші) берген құжаттарды қарастыруды, шешім қабылдауды, пестицидке (улы химикатқа) жаңа куәлік ресімдеу мен беруді Ведомство оларды ұсынған күнінен бастап 30 (отыз) жұмыс күнінен кешіктірмей жүзеге асырады.

      Тіркелуші (өтінім беруші) осы тармақта көрсетілген құжаттар тізбесін ұсынбаған жағдайда Ведомство 10 (он) жұмыс күні ішінде тіркелушіге (өтінім берушіге) сәйкес келмеуі анықталғаны туралы хабарлама жолдайды.

      53. Мемлекеттік тіркеу мерзімі өтіп кеткен пестицидтер (улы химикаттар) тіркеу, өндірістік сынақтарды және токсикологиялық бағалауды қайталама жүргізусіз қайта тіркеуге жатады.

      54. Пестицидтердi (улы химикаттарды) қайта тiркеу үшін тiркелушi (өтінім беруші) Ведомствоға мынадай құжаттарды:

      1) осы Қағидаларға 14-қосымшаға сәйкес нысан бойынша пестицидтердi (улы химикаттарды) қайта тiркеуге өтiнiмді;

      2) пестицидтерге (улы химикаттиарға) бұрын берiлген тіркеу куәлiгінiң түпнұсқасын;

      3) осы Қағидалардың 37-тармағының 5) тармақшасына сәйкес бұрын берiлмеген пестицидтер (улы химикаттар) туралы жаңа мәліметтерді бередi.

      55. Пестицидті (улы химикатты) қайта тіркеуге өтінімді және тиісті құжаттарды тіркелуші (өтінім беруші) Ведомствоға жеке өзі немесе почта арқылы олардың мемлекеттік тіркеу мерзімі өткенге дейін ұсынады.

      Ведомствоның пестицидті (улы химикатты) қайта тіркеуге өтінімді қарастыруын, халықтың санитариялық-эпидемиологиялық салауаттылығы саласындағы мемлекеттік органмен және қоршаған ортаны қорғау саласындағы уәкілетті мемлекеттік органмен пестицидті (улы химикатты) қайта тіркеуді келісуді, пестицидке (улы химикатқа) тіркеу куәлігін беруге шешім қабылдауды және рәсімдеуді Ведомство осы Қағидаларда белгіленген тиісті құжаттармен тіркелуші (өтінім беруші) пестицидттi (улы химикатты) қайта тiркеу өтінімін ұсынған күнінен бастап 22 (жиырма екі) жұмыс күнінен кешіктірмей жүзеге асырады.

      Ведомство қайта тіркеуден өткен пестицидтерді (улы химикаттарды) пестицидтердің (улы химикаттардың) тізіміне және (немесе) тізімге қосымшаға тиісті бұйрықпен енгізеді, бұл туралы ақпарат Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің интернер-ресурсында орналастырылады.

      Пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеу мерзімі аяқталғаннан кейін берілген пестицидті (улы химикатты) қайта тіркеуге өтінімді және тіркеу досьесін Ведомство қабылдамайды.

      56. Мынадай жағдайларда:

      1) олардың қауіптілігі туралы бұрын белгiсiз жаңа деректер алынғанда;

      2) пестицид (улы химикат) Қазақстан Республикасы ратификациялаған конвенциялардың тізбелеріне енгізілгенде;

      3) тиісті актімен ресми ресімделген оны мемлекеттік тіркеу кезінде ауыл шаруашылығы өндірісінде белгіленгеннен төмен пайдаланылатын пестицидтің (улы химикаттың) шығыс нормасының биологиялық тиімділігі туралы деректер алғанда;

      4) пестицидтiң (улы химикаттың) химиялық құрамы, рецептурасы және өндіру (формуляциялау) технологиясы өзгергенде пестицидтер (улы химикаттар) қайта тiркеуге жатпайды.

      57. Ведомствоға пестицидті (улы химикатты) тіркеу кезінде ауыл шаруашылығы өндірісінде белгіленгеннен төмен пайдаланылатын оның шығыс нормасының биологиялық тиімділігі туралы немесе тиісті актімен ресми расталған химиялық құрамының және препаратты нысанды компоненттер құрамының өзгергені туралы ақпарат келіп түскен кезде Ведомство пестицидтің (улы химикаттың) жаңа тіркеу және өндiрiстiк сынақтарын жүргізу туралы шешім қабылдайды, олардың нәтижелері бойынша тiркелушiге (өтінім берушіге) осы Қағидаларда белгіленген талаптарға сәйкес пестицидке (улы химикатқа) жаңа тіркеу куәлігі беріледі.

      58. Тiркелушi (өтінім беруші) пестицидтiң (улы химикаттың) химиялық құрамындағы, рецептурасындағы және өндіру (формуляциялау) технологиясындағы барлық өзгерістер, сондай-ақ оның қауiптiлiгi туралы жаңа деректер пайда болғаны туралы ақпарат ұсынады.

      59. Тiркелушi (өтінім беруші) ауысқан немесе тiркелушiнің (өтінім берушiнің) атауы өзгерген кезде тiркелушi (өтінім беруші) Ведомствоға бұл туралы жазбаша хабарлайды және мынадай құжаттарды:

      1) тіркелушінің (өтінім берушінің) атынан тіркелушінің ауысқаны немесе тіркелушінің (өтінім берушінің) атауы өзгергені туралы хатты, сондай-ақ пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеу құқықтарын жаңа тіркелушіге (өтінім берушіге) беруді немесе тіркелушінің (өтінім берушінің) қайта ұйымдастырылуын растайтын құжаттарды (салыстырып тексеру үшін түпнұсқалары болмаған жағдайда нотариалды куәландырылған көшірмелері);

      2) жаңа тіркелушінің (өтінім берушінің) атынан пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеу құқықтарын алуын және пестицидтің (улы химикаттың) саудалық атауын, әрекет етуші затын өндірушіні, препараттық нысаны мен оның құрамын, қолдану регламенттерін растай отырып хатты;

      3) пестицидке (улы химикатқа) бұрын берілген тіркеу куәлігінің түпнұсқасын;

      4) осы Қағидалардың 37-тармағында көрсетілген, жаңа тіркелушінің (өтінім берушінің) атынан ресімделген құжаттарды;

      5) заңды тұлғаны мемлекеттік тіркеу туралы куәлікті* немесе анықтаманы – заңды тұлға үшін (Қазақстан Республикасының резиденттері емес тіркелушілер (өтінім берушілер) үшін салыстырып тексеру үшін түпнұсқасы болмаған жағдайда нотариалды куәландырылған көшірмесі) қоса береді.

      Ескертпе: *"Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне заңды тұлғаларды мемлекеттік тіркеу және филиалдар мен өкілдіктерді есептік тіркеу мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы" 2012 жылғы 24 желтоқсандағы Қазақстан Республикасының Заңы қолданысқа енгізілгенге дейін берілген заңды тұлғаны (филиалды, өкілдікті) мемлекеттік (есептік) тіркеу (қайта тіркеу) туралы куәлік заңды тұлғаның қызметі тоқтатылғанға дейін жарамды болып табылады.

      Ведомство тіркелушінің (өтінім берушінің) (Қазақстан Республикасы резидентінің) мемлекеттік қайта тіркелуі туралы мәліметтерді "электрондық үкімет" шлюзінің тиісті мемлекеттік ақпараттық жүйесі арқылы алады.

      Ведомство ұсынылған құжаттарды қарастырғаннан кейін пестицидке (улы химикатқа) бұрын берілген тіркеу куәлігінің күшін жою және оны жаңа тіркеу куәлігімен ауыстыру туралы, оның қолданылу мерзімі мен жаңа тіркелуші (өтінім беруші), пестицидтің (улы химикаттың) саудалық атауы, оның әрекет етуші заты, пестицидті (улы химикатты) қолдану регламенттері, сондай-ақ жаңа тіркеу нөмірі мен жаңа ресімдеу күнін бере отырып пестицидті (улы химикатты) өндіруші туралы ақпаратты көрсете отырып шешім қабылдайды, пестицидтер (улы химикаттар) тiзiмiне және оның толықтыруына өзгерістер енгізеді және бұл туралы ақпаратты Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің интернет-ресурсында орналастырады.

      Осы Қағидалардың 59-тармағында көрсетілген құжаттарды қарастыруды, шешім қабылдауды, пестицидке (улы химикатқа) жаңа тіркеу куәлігін ресімдеуді және беруді Ведомство олар ұсынылған күнінен бастап 30 (отыз) жұмыс күнінен кешіктірмей жүзеге асырады.

      Бұл ретте пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеу мерзімі сақталады, пестицидтің (улы химикаттың) жаңа тіркеу және өндірістік сынақтары жүргізілмейді.

      Тіркелуші (өтінім беруші) осы тармақта көрсетілген құжаттардың толық емес топтамасын ұсынған жағдайда Ведомство 10 (он) жұмыс күні ішінде тіркелушіге (өтінім берушіге) сәйкес келмеуі анықталғаны туралы хабарлама жолдайды.

      60. Пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеу немесе қайта тіркеу жүргізгеннен кейін:

      1) пестицидтің (улы химикаттың) саудалық атауын өзгертуге;

      2) тіркелушінің (өтінім берушінің) пестицидтің (улы химикаттың) қалдық мөлшеріне тіркеу, өндірістік сынақтарды және токсикологиялық бағалау жүргізбестен сол бір пестицидті (улы химикатты) бірнеше саудалық атаумен қосымша мемлекеттік тіркеуіне немесе қайта тіркеуіне жол берілмейді.

      61. Пестицидті (улы химикатты) тіркеу куәлігінің түпнұсқасы жоғалған кезде, тіркелуші (өтінім беруші) оның жоғалуы туралы ақпаратты мерзімді баспасөз басылымдарында орналастыруы, сондай-ақ құзыретті мемлекеттік органдарға жоғалуы туралы өтініш беруі тиіс.

      Пестицидке (улы химикатқа) жаңа тіркеу куәлігін алу үшін тіркелуші (өтінім беруші) пестицидке (улы химикатқа) жаңа тіркеу куәлігін беру туралы өтінішпен Ведомствоға хат жолдайды, бұл ретте мерзімді баспасөз басылымдарында жарияланған пестицидтке (улы химикаттқа) тіркеу куәлігінің түпнұсқасының жоғалуы туралы хабарландырудың көшірмесін, сондай-ақ құзыретті мемлекеттік органдармен куәландырылған жоғалуы туралы өтініштің көшірмесін қоса береді.

      Ведомство пестицидке (улы химикатқа) жаңа тіркеу куәлігін беру туралы шешім қабылдайды, пестицидке (улы химикатқа) оның қолданылу мерзімі мен тіркелуші (өтінім беруші), пестицидтің (улы химикаттың) саудалық атауы, оның әрекет етуші заты, пестицидті (улы химикатты) қолдану регламенттері, сондай-ақ жаңа тіркеу нөмірі мен жаңа ресімдеу күнін бере отырып пестицидті (улы химикатты) өндіруші туралы ақпаратты көрсете отырып пестицидтке (улы химикатқа) жаңа тіркеу куәлігін ресімдейді, пестицидтердің (улы химикаттардың) тізіміне және оның толықтыруларына өзгерістер енгізеді және бұл туралы ақпаратты Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің интернет-ресурсына орналастырады.

      Бұл ретте мемлекеттік тіркеудің мерзімі сақталады, пестицидтің (улы химикаттың) жаңа тіркеу және өндірістік сынақтары жүргізілмейді.

      Ведомство тіркелуші (өтінім беруші) берген құжаттарды қарастыруды, шешім қабылдауды, пестицидке (улы химикатқа) жаңа тіркеу куәлігін ресімдеу мен беруді оларды ұсынған күнінен бастап 30 (отыз) жұмыс күнінен кешіктірмей жүзеге асырады.

      Тіркелуші (өтінім беруші) осы тармақта көрсетілген құжаттардың толық емес топтамасын ұсынған жағдайда Ведомство 10 (он) жұмыс күні ішінде тіркелушіге (өтінім берушіге) сәйкес келмеуі анықталғаны және жаңа тіркеу куәлігін беруге өтінімді қабылдамау туралы хабарлама жолдайды.

  Пестицидтердiң (улы химикаттардың)
тiркеу, өндірістік сынақтарын
жүргiзу және мемлекеттiк
тiркеу қағидаларына
1-қосымша

      Нысан

Пестицидтерді (улы химикаттарды) мемлекеттік тіркеудің есеп журналы

Пестицидтің (улы химикаттың) саудалық атауы

Тіркелушінің (өтінім берушінің) атауы

Пестицидті (улы химикатты өндірушінің атауы

Пестицидтің (улы химикаттың) мемлекеттік тіркеу нөмірі

Пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеу немесе қайта тіркеу күні

Пестицидті (улы химикатты) мемлекеттік тіркеудің аяқталу күні

1

2

3

4

5

6


      _____________________________ _____________________________________

      (лауазымы, қолы) (тегі, аты, әкесінің аты (бар болса)

      Мөр орны _______________

      (күні)

  Пестицидтердiң (улы химикаттардың)
тiркеу, өндірістік сынақтарын
жүргiзу және мемлекеттiк
тiркеу қағидаларына
2-қосымша

      Нысан

Пестицидтің (улы химикаттың) тiркеу сынақтарын жүргiзуге өтінім(тiркелушiнің (өтінім берушiнің) фирмалық бланкілерінде ұсынылады және тiркелушiнің (өтінім берушiнің) қолымен және мөрімен куәландырылады)

      Тiркелушi (өтінім берушi)

      _____________________________________________________________________

      (жеке немесе заңды тұлғаның атауы)

      _____________________________________________________________________

      (мемлекет, мекенжайы, телефоны, факсы, е-mail)

      Пестицидтердi (улы химикаттарды) мемлекеттiк тiркеуді жүргізу үшін Қазақстан Республикасында тiркеу сынақтарын жүргiзу жоспарына қолдану регламентерімен мынадай пестицидтердi (улы химикаттарды) қосуды сұраймын:

Пестицидтің (улы химикаттың) саудалық атауы, препараттық нысаны, әрекет етуші затының құрамы, әрекет етуші затты өндіруші, тiркелушi (өтінім берушi)

Пестицидтің (улы химикаттың) шығыс нормасы (литр/гектарға килограмм/гектарға, литр/тоннаға, килограмм/тоннаға)

Дақыл, өңделетін объекті

Зиянды организм

Өңдеу тәсілі, уақыты, шектеулер, жұмыс сұйықтығының шығысы

Өнімді жинауға дейінгі күндерде, ең көп өңдеу дүркіндігінде соңғы өңдеу мерзімі

1

2

3

4

5

6


      Ақпараттық жүйелерде қамтылған, заңмен қорғалатын құпияны құрайтын мәліметтерді пайдалануға келісемін/келіспеймін (қажеттісінің астын сызу керек) __________20 _____ жылғы "______"___________(қолы)

      _____________________________ ______________________________________

      (лауазымы, қолы) (тегі, аты, әкесінің аты (бар болса)

      Мөр орны _______________

      (күні)

  Пестицидтердiң (улы химикаттардың)
тiркеу, өндірістік сынақтарын
жүргiзу және мемлекеттiк
тiркеу қағидаларына
3-қосымша

      Нысан

Пестицидке (улы химикатқа) қысқаша досье

      _____________________________________________________________________

      (заңды немесе жеке тұлғаның – тiркелушiнің (өтінім берушiнің) атауы)

      _____________________________________________________________________

      (заңды мекенжайы, нақты мекенжайы, телефон, факс, е-mail)

      _____________________________________________________________________

      (пестицидтiң (улы химикаттың) атауы)

      1. Негізгі мәліметтер

      1. Пестицидтiң (улы химикаттың) атауы

      2. Өндіруші (атауы, заңды мекенжайы, нақты мекенжайы, телефоны, факсы, е-mail)

      3. Пестицидтiң (улы химикаттың) мақсаты

      4. Әрекет етуші зат

      5. Әрекет етуші заттың химиялық сыныбы

      6. Әрекет етуші заттың концентрациясы (грамм/литрге немесе грамм/ килограммға)

      7. Пестицидтің (улы химикаттың) препараттық нысаны

      8. Пестицидтерге (улы химикаттарға) арналған кауіпсіздік паспорты

      9. Қазақстан Республикасы және Кеден одағы елдерінің аумағында өндірілетін (формуляцияланатын) пестицидке (улы химикатқа) арналған нормативтік және/немесе техникалық құжаттама

      10. Пестицидтi (улы химикатты) өндірушінің оны тіркеуге ұсынуға рұқсаты (егер өндіруші өзі тiркелушi болмаған жағдайда)

      11. Тiркелушiге пестицидті (улы химикатты) өндірушіні білдіруге рұқсат (микробиологиялық препараттар үшін)

      12. Пестицидті (улы химикатты) басқа елдерде тіркеу (тіркеу куәлігінің нөмірі, берілген күні, пестицидті (улы химикатты) қолдану аясы мен регламенттері).

      2. Пестицидтiң (улы химикаттың) биологиялық тиімділігін, қауіпсіздігін бағалау жөніндегі мәліметтер

      1. Әрекет ету спектрі

      2. Пестицидті (улы химикатты) қолдану аясы:

      1) дақылдар;

      2) зиянды объектілер (латынша атауларымен) немесе мақсаты.

      3. Ұсынылатын қолдану регламенттері:

      1) өңдеулер жүргізу мерзімі;

      2) қорғалатын дақылдардың даму фазасы;

      3) зиянды организмнің даму фазасы (сатысы);

      4) өңдеулер дүркіндігі;

      5) өңдеулер арасындағы аралық.

      4. Пестицидтің (улы химикаттың) ұсынылатын шығыс нормасы және оны қолдану тәсілі.

      5. Ұсынылатын күту мерзімі (өнімді жинауға дейінгі күндерде).

      6. Зиянды организмдерге әсер ету түрі (тетігі):

      1) жүйелі;

      2) жанаспалы;

      3) өзге.

      7. Қорғау әрекетінің кезеңі

      8. Селективтілігі

      9. Әрекет ету жылдамдығы

      10. Басқа препараттармен үйлесімдігі

      11. Биологиялық тиімділігі:

      1) зертханалық және вегетациялық тәжірибелері;

      2) танаптық тәжірибелер.

      12. Қорғалатын дақылдардың, фитоуыттылығы төзімділігі

      13. Резистенттіліктің туындау мүмкіндігі

      14. Дақылдардың ауыспалы егісте ауысу мүмкіндігі

      15. Басқа елдерде биологиялық тиімділігін және қауіпсіздігін бағалау нәтижелері:

      1) ел;

      2) қорғалатын дақыл;

      3) зиянды организм.

      16. Басқа елдерде пестицидттiң (улы химикаттың) қалдық мөлшерлерін анықтау нәтижелері

      17. Пестицид (улы химикат) препараттың қорғалатын агроценоздың пайдалы энтомофаунасына әрекеті.

      3. Пестицидтiң (улы химикаттың) физикалық-химиялық қасиеттері

      3.1. Пестицидтiң (улы химикаттың) әрекет етуші затының физикалық-химиялық қасиеттері:

      1) әрекет етуші зат;

      2) құрылымдық формуласы (оптикалық изомерлері көрсетілсін);

      3) эмпириялық формуласы;

      4) молекулалық массасы;

      5) агрегаттық күйі;

      6) түсі, исі;

      7) 200 С және 400 С кезіндегі бу қысымы;

      8) суда еруi;

      9) органикалық еріткіштерде еруi;

      10) n-октонол/су бөліну коэффициентi;

      11) балқу температурасы;

      12) қайнау және қату температурасы;

      13) жалындау және тұтану температурасы;

      14) 200 С кезінде су ерітiндiлерінде (рН 5, 7, 9) тұрақтылығы;

      15) тығыздығы (зат газ күйiнде болған жағдайда 00 С және 760 мм. сынап бағанасындағы тығыздық көрсетілсін).

      3.2. Техникалық өнімнің физикалық-химиялық қасиеттері:

      1) техникалық өнiмнiң тазалығы, қоспалардың сандық және сапалық құрамы;

      2) агрегаттық күйi;

      3) иiсi, түсi;

      4) балқу температурасы;

      5) жалындау және тұтану температурасы;

      6) тығыздығы (зат газ күйiнде болған жағдайда 00 С және 760 мм. сынап бағанасындағы тығыздық көрсетілсін);

      7) термо және фототұрақтылығы;

      8) техникалық өнiмнің тазалығын анықтауға арналған, сондай-ақ өнiмнің құрамын, изомерлерді, қоспаларды анықтауға мүмкіндік беретін талдау әдісi.

      3.3. Пестицидтiң (улы химикаттың) препараттық нысанының физикалық-химиялық қасиеттері:

      1) агрегаттық күйi;

      2) иiсi, түсi;

      3) сулы эмульсияның немесе суспензияның тұрақтылығы;

      4) pH;

      5) ылғал құрамы (%);

      6) тұтқырлығы;

      7) шашыраңқылығы;

      8) тығыздығы;

      9) бөлшектер мөлшері (ұнтақ, түйiршiк және басқалар);

      10) дымқылданғыштығы;

      11) тұтану температурасы;

      12) кристалдану температурасы, аязға төзімділігі;

      13) ұшқырлығы;

      14) нығыздалу туралы деректер;

      15) коррозиялық қасиеттері;

      16) қоспалардың сандық және сапалық құрамы;

      17) сақтау кезіндегі тұрақтылығы.

      3.4. Пестицидтiң (улы химикаттың) құрамы:

      1) әр құрамдық бөлігі үшін химиялық атауы;

      2) препараттық нысанындағы құрамдық бөліктердің функционалдық мәні және олардың құрамы.

      4. Микробиологиялық пестицидтер (улы химикаттар). Белсенді ингредиент пен препараттық нысанның (микроорганизмдердің тіршілік әрекеті өнімдері негізіндегі бактериялық, саңырауқұлақты, вирустык, микроспороидалық препараттардың) қасиеттері және құрамы туралы мәліметтер.

      4.1. Штамм-продуцент қасиеттері:

      1) микроорганизмнің түр атауы (латынша атауы);

      2) штамның (изоляттың) нөмірі немесе атауы;

      3) штамды бөлу көзі;

      4) дақылдық-морфологиялық және биохимиялық қасиеттері, идентификациялау тестілері мен өлшемдері (сондай-ақ сәйкестендіруді жүргізген ұйым көрсетілсін);

      5) зиянды объектіге қатысты патогендік немесе антогонизм;

      6) осы түрдің қолда (оның ішінде шетелде) бар штамдарынан айырмашылығы;

      7) микроорганизмдердің сол түрінің өзге штамдарының жасаушаларын лизистейтін фагтарға қатынасы;

      8) штамды сақтау тәсілі, шарттары және сақтау ортасының құрамы;

      9) микроорганизмдерді көбейту тәсілі, шарттары және көбейту ортасының құрамы. Вирустар мен микроспоридиялар үшін өсіруге арналған өзіне тән шикізаттың сипаттамасы көрсетіледі;

      10) микроорганизмді қоршаған ортаның микробтық қауымдастықтарында және биоматериалдарда табу тәсілі;

      11) штаммен синтезделетін өнім (химиялық құрамы, құрылымдық формуласы, тұрақтылығы, қалдықтарды анықтау әдісі);

      12) мақсатты объектіге әрекет ету тетігі.

      4.2. Пестицидтің (улы химикаттың) препараттық нысанының сипаттамасы

      1) пестицидтiң (улы химикаттың) құрамы: әрекет ету басының (тірі жасаушалардың немесе олардың тіршілік әрекеті өнімінің титрі, вирустық түйіршіктердің, қосындылардың титрі), қосалқы заттардың құрамы және олардың мақсаты;

      2) агрегаттық күйі;

      3) дымқылданғыштығы;

      4) ылғал құрамы;

      5) бөгде микрофлораның құрамы;

      6) әрекет ету бастауын айқындау әдісі;

      7) сақтау шарттары мен мерзімдері;

      8) жұмыс ерітінділерін әзірлеу тәсілі;

      9) басқа пестицидтермен (улы химикаттармен) және агрохимикаттармен үйлесімділігі.

      5. Пестицидтің (улы химикаттың) токсикологиялық-гигиеналық сипаттамасы.

      5.1. Әрекет етуші заттың (техникалық өнімнің) токсикологиялық сипаттамасы:

      1) жіті пероральдық уыттылығы (егеуқұйрықтар; егер созылмалы уыттылық жануардың бір түрінде болса – егеуқұйрықта, тышқанда). ҚМ50 (мг/кг дене массасына);

      2) жіті терілік уыттылығы. ҚМ50 (мг/кг дене массасына);

      3) жіті ингаляциялық уыттылығы (динамикалық әрекет ету жағдайында). ҚМ50 (мг/м3);

      4) барлық түсу жолдары кезіндегі жіті интоксикацияның клиникалық белгілері (пероральдық, дермальдық, ингаляциялық);

      5) теріге және шырышты қабықтарға түршіктіру әрекеті;

      6) тауықтарға баяу нейротоксикалық әрекеті (фосфорорганикалық пестицидтер (улы химикаттар) үшін міндетті түрде, басқалар үшін – қажет болса);

      7) жіті пероральдық уыттылығы. (мг/кг дене массасына немесе шоғырлану коэффициенті);

      8) жіті терілік уыттылығы (қажет болса). (мг/кг дене массасына);

      9) жіті ингаляциялық уыттылығы (қажет болса) (мг/м3);

      10) сенсибилизирлеуші әрекеті, иммуноуыттылығы;

      11) созылмалы уыттылығы (әрекет етпейтін әсер деңгейі) (мг/кг дене массасына);

      12) онкогендігі.

      Сыналатын агентті кеміргіштердің екі түріне (тышқандар, егеуқұйрықтар) 24 ай бойы егеуқұйрықтарға және 18 немесе 24 ай бойы тышқандарға енгізумен (енгізу жолы көрсетіледі), өміршеңдігі жөніндегі (кестелер) мен кестелерді материалдарды (тәжірибелі және бақылау топтары, еркектері мен ұрғашылары бойынша жеке) ұсынумен айқындалатын онкогендік:

      тиімді сан (барлық экспериментте алғашқы ісік табылғанға дейін тірі қалған жануарлардың саны). Әртүрлі оқшаулаудағы алғашқы ісіктер табылған жағдайда көп айырмашылық болса (6 ай немесе одан көп) тиімді сандар ерте және кеш ісіктерге бөлек беріледі;

      ісіктердің барлық түрлері бар жануарлар саны, қатерлі ісіктері бар жануарлар саны, екі және одан көп ісіктері бар жануарлар саны;

      ісіктері метастазаланған жануарлар саны;

      ісіктердің түрі мен санын көрсете отырып, жекелеген органдарында ісіктері бар жануарлар саны;

      эксперименталдық және тарихи бақылау жөніндегі деректер;

      онкогендік жөніндегі деректер (мг/кг дене массасына);

      13) тератогендігі және эмбриоуыттылығы (ана мен ұрық үшін әрекет етудің әрекет етпейтін деңгейі, мг/кг дене массасына);

      14) "екі ұрпақ" әдісі бойынша репродуктивтік функциясы (ата-аналары (аналары, әкелері) мен ұрпақ үшін әрекет етпейтін әрекет ету деңгейі, мг/кг дене массасына);

      15) мутагендігі:

      Эймс Сальмонелла микросома тесті (гендік мутациялар есебі): хаттамаға мынадай мәліметтер енгізіледі: тестерлік микроорганизмдердің түрі мен штамдары, эксперименттің схемасы, зерттелетін заттар мен позитивті бақылаулар концентрациясы (дозасы), метаболдық белсендіру жүйесі, алынған бастапқы нәтижелері және оларды статистикалық өңдеу.

      Сүтқоректілердің сүйек майы жасаушасындағы (инвиво) (хромосомдық аберрациялар және (немесе) микроядролар есебі) цитогенетикалық зерттеулер: хаттамаға мынадай мәліметтер енгізіледі: жануарлардың түрі, тобы, жынысы, эксперимент схемасы, зерттеліп жатқан заттардың және позитивті бақылаудың дозасы, енгізу жолы, ұзақтығы және еселігі, микроскоптық талдаудың алынған бастапқы нәтижелері және оларды статистикалық өңдеу.

      Дезоксирибонуклеинді қышқылымен (бұдан әрі – ДНҚ) зақымдануын бағалау (кез келген жақсы верификацияланған және жалпы қабылданған тәсілмен): хаттамаға мынадай мәліметтер енгізіледі: зерттеу схемасы, жануарлардың түрі, тобы, жынысы немесе жасаушалар немесе ұлпалар дақылдарының штамдары, эксперимент схемасы, алынған бастапқы талдау нәтижелері және оларды статистикалық өңдеу.

      Адамның шеткі қаны лимфоциттеріндегі инвитро (хромосомдық аберрациялар есебі) цитогенетикалық зерттеулері: хаттамаға мынадай мәліметтер енгізіледі: зерттеу схемасы, зерттелетін заттар мен позитивті бақылаулар концентрациясы (дозасы), метаболдық белсендіру жүйесі, микроскоптық талдаудың алынған бастапқы нәтижелері және оларды статистикалық өңдеу.

      Кешенді бағалауға гендік, хромосомдық мутацияларды және ДНҚ зақымдануын зерттелетін препаратпен индукциялауды, стандартты халықаралық хаттамаларға сәйкес келетін өзге де әдістерді (тестілерді) енгізуге жол беріледі.

      16) сүтқоректілер ағзасындағы метаболизм, негізгі метаболиттер, олардың уыттылығы, токсикокинетика және, қажет болса, токсикодинамика. Жемшөптік дақылдар мен мал шаруашылығында пайданылатын препараттар үшін емізетін жануарлардағы экреция жөніндегі деректер (шығару, ішкі мүшелер мен бұлшық еттерде жиналу жолы, сүтпен шығу мүмкіндігі, негізгі метаболиттер көрсетілсін);

      17) қоршаған орта объектілеріндегі, оның ішінде ауыл шаруашылығы өсімдіктеріндегі тұрақтылығы және метаболизмі (Т50 және Т50);

      18) зиянды әрекетті шектеуші көрсеткіш;

      19) жол берілетін тәуліктік доза (ЖТД);

      20) тамақ өнімдері мен қоршаған орта объектілеріндегі гигиеналық нормативтер немесе нормалау орынсыздығының ғылыми негіздемесі (негіздеме бойынша материалдар ұсыну):

      пестицидтің (улы химикаттың) тамақ өнімдері мен ауыл шаруашылығы шикізатында мейлінше жол берілген деңгейі (бұдан әрі – МЖД);

      пестицидтің (улы химикаттың) санитариялық-тұрмыстық су пайдалану көздерінің суындағы шекті жол берілген концентрациясы (бұдан әрі – ШЖК).

      Су айдындарының суына гигиеналық норматив әзірлеу кезінде бірыңғай әдістемелік тәсілдерді пайдалана отырып жүргізген жағдайда пестицидтi (улы химикатты) балық шаруашылығын бағалауды жүргізетін ғылыми-зерттеу мекемелерінен алынған пестицидтің (улы химикаттың) судың химиялық құрамына және су ортасының өзін-өзі тазалау процестеріне әрекетін бағалау жөніндегі деректер қабылдана алады;

      атмосфералық ауадағы ШЖК (Қазақстан Республикасының және Кеден одағы елдерінің аумағында өндірілетін (формуляцияланатын) пестицид (улы химикат) үшін);

      пестицидтiң (улы химикаттың) атмосфералық ауадағы шамамен қауіпсіз әрекет ету деңгейі (бұдан әрі - ШҚӘД) (қажет болса);

      жұмыс аймағының ауасындағы ШЖК (Қазақстан Республикасының және Кеден одағы елдерінің аумағында өндірілетін (формуляцияланатын) пестицидтер (улы химикаттар) үшін және айқын ингаляциялық қауіпі бар импортталатын пестицидтер (улы химикаттар) үшін);

      жұмыс аймағының ауасындағы ШҚӘД (қалған пестицидтер (улы химикаттар) үшін);

      топырақ үшін ШЖК (шектес орталарға жылыстауға айқын қабілеттілігі бар тұрақты пестицидтер (улы химикаттар) үшін);

      қалған пестицидтер (улы химикаттар) үшін топырақта шамамен жол берілген концентрациясы (бұдан әрі - ШЖК).

      Топырақ үшін гигиеналық норматив әзірлеу кезінде бірыңғай әдістемелік тәсілдерді пайдаланып жүргізген жағдайда пестицидтерді (улы химикаттарды) экологиялық бағалауды жүргізетін ғылыми-зерттеу мекемесінен алынған топырақтағы беталысын зерттеу жөніндегі деректер қабылдана алады.

      21) тамақ өнімдерінде, ауыл шаруашылығы өнімдерінде, қоршаған орта объектілерінде және биологиялық ортада пестицидтердiң (улы химикаттардың) қалдық мөлшерін (қажет болса метаболиттерді) анықтау жөніндегі әдістемелік нұсқаулар:

      ауыл шаруашылығы өнімінде (оны қайта өңдеу өнімдерінде) және басқа өсімдік объектілерінде пестицидтердiң (улы химикаттардың) (қажет болса метаболиттердің) қалдық мөлшерін анықтау жөніндегі әдістемелік нұсқаулар;

      топырақта пестицидтердiң (улы химикаттардың) (қажет болса метаболиттердің) қалдық мөлшерін анықтау жөніндегі әдістемелік нұсқаулар;

      суда пестицидтердiң (улы химикаттардың) (қажет болса метаболиттердің) қалдық мөлшерін анықтау жөніндегі әдістемелік нұсқаулар;

      ауада пестицидтердiң (улы химикаттардың) (қажет болса метаболиттердің) концентрациясын анықтау жөніндегі әдістемелік нұсқаулар;

      биологиялық орталарда пестицидтердiң (улы химикаттардың) (қажет болса метаболиттердің) қалдық мөлшерін анықтау жөніндегі әдістемелік нұсқаулар.

      22) пестицидтiң (улы химикаттың) қауіптілігін бағалау – Біріккен Ұлттар Ұйымының Азық-түлік және ауыл шаруашылығы ұйымының, Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының, Еуропалық одақтың сарапшылар тобының отырысында қарастыру деректері.

      5.2. Пестицидтің (улы химикаттың) препараттық нысанының токсикологиялық сипаттамасы:

      1) жіті пероральдық уыттылығы (егеуқұйрықтар). ҚМ50 (мг/кг дене массасына);

      2) жіті терілік уыттылығы. ҚМ50 (мг/кг дене массасына);

      3) жіті ингаляциялық уыттылығы (егеуқұйрықтар). ҚМ50 (мг/м3);

      4) барлық түсу жолдары кезіндегі күшті интоксикацияның клиникалық белгілері (пероральдық, дермальдық, ингаляциялық);

      5) теріге және шырышты қабықтарға түршіктендіру әрекеті;

      6) Қазақстан Республикасының және Кеден одағы елдерінің аумағында өндірілетін (формуляцияланатын) пестицидтер (улы химикаттар) үшін күштілеу пероральдық уыттылық (шоғырлану қасиеттері, шоғырлану коэффициенті);

      7) сенсибилизирлейтін әрекеті;

      8) препаративтiк нысан компоненттерінің (толықтырғыштар, эмульгаторлар, тұрақтандырғыштар, ерiткiштер) токсикологиялық сипаттамасы.

      Пестицидтің (улы химикаттың) құрамында әрекет етуші затқа қарағанда улы әрекетін едәуір күшейтуге қабілетті уыттылығы мәнді заттар болған жағдайда, пестицидтің (улы химикаттың) препаративтік нысанын токсикологиялық бағалау жөніндегі деректер әрекет етуші заттың және препаративтiк нысан компоненттерінің қасиеттерін, сондай-ақ метаболизмді ескере отырып, кеңейтілуі мүмкін.

      6. Пестицидтi (улы химикатты) өндіру мен қолдануды гигиеналық бағалау

      6.1. Пестицидтің (улы химикаттың) халыққа әрекетінің нақты қауіпін (қатерін) гигиеналық бағалау:

      1) пестицидтi (улы химикатты) қолдану кезінде алынған тамақ өнімдерінің халыққа қауіптілігін бағалау:

      зерттелетін объектілерде пестицидтiң (улы химикаттың) әрекет етуші затының қалдық мөлшерінің болуы ұсынылған ең жоғары шығыс нормалары мен өңдеулер дүркіндігі зерттеледі;

      себу алдында тұқымды өңдеу үшін, себуге дейін, бірден сеуіп болғаннан кейін, гүлденуге дейін (жеміс-жидек дақылының), өсіп-өніп жатқан өсімдіктерде (егер соңғы өңдеу егін жинауға дейін 60 күннен астам күн бұрын жүргізілсе) қолданылатын пестицидтер (улы химикаттар) үшін пестицидтердiң (улы химикаттардың) әрекет етуші заттарының қалдық мөлшерлері дақыл өнімінің элементерінде ғана анықталады;

      жемшөптік дақылдарда немесе көк балаусасы тікелей мал азығына пайдаланылуы мүмкін дақылдарда, ашық және жабық (маусымда бірнеше рет жиналатын) топырақтағы көкөніс және жасыл дақылдарда қолдануға ұсынылған пестицидтер (улы химикаттар) үшін күту мерзімін анықтау мақсатында соңғы өңдеу мерзіміне қарай әрекет етуші заттардың ыдырау динамикасы міндетті түрде зерттеледі;

      аналықтарда, тұқымдықтарда, көшеттіктерде, шикізаты жекелеген заттарды алуға жұмсалатын дәрілік, эфирмайлы дақылдарда, өңдеу аяқталған соң бір жылдан кейін жиналатын дәрілік, эфирмайлы дақылдарда, сәндік дақылдарда қолданылатын пестицидтер (улы химикаттар) үшін әрекет етуші заттардың қалдық мөлшерін зерттеу қажет емес;

      ауыл шаруашылығы емес қолданыстағы жерлерде (орман шаруашылығында, темір және тас жолы қарауына алынған жерлерде және тағы сол секілді) қолданылатын пестицидтер (улы химикаттар) үшін өңделген алқаптарға халықтың қауіпсіз шығуы мерзімдерін негіздеу мақсатында жабайы өсімдіктер өнімінде (саңырауқұлақтар, жидектер және бұдан әрі осылай) әрекет етуші заттардың қалдық мөлшерін зерттеу қажет;

      пестицидтерді (улы химикаттарды) қолданып өсірілген өсімдіктер тектес ауыл шаруашылығы өнімінің органолептикалық қасиеттері мен тағамдық құндылығын анықтау жөніндегі зерттеулер ең көп пестицидтік (улы химикаттық) жүктемесі (шығыс нормасы, өңдеу дүркіндігі) бар және тікелей тамаққа пайдаланылатын өнімдер тобы өкілінің біреуі бойынша (жемістер, жидектер, жүзімдер, бақша, картоп) жүзеге асырылады. Қайта өңдеу өнімдерінде (өсімдік майы, шырындар) аталған зерттеулер пестицидтердiң (улы химикаттардың) әрекет етуші заттарының қалдық мөлшері өңделіп жатқан шикізатта (тұқым, жеміс, жидек) болғанда жүргізіледі;

      2) пестицидтің (улы химикаттың) сумен түскен кездегі қаупін (қатерін) бағалау.

      Ең жоғары шығыс нормасы мен өңдеу дүркіндігі кезінде (қолданыстағы әдістемелік құжаттарға сәйкес) табиғи жағдайда жер үсті және жер асты су көздері суының ластану деңгейін зерделеу немесе бұл зерттеулерді жүргізу орынсыздығын негіздеу.

      3) атмосфералық ауа ластануының халық үшін қауіптілігін бағалау әдеттегідей ең жоғары шығыс нормаларын ескере отырып, пестицидтерді (улы химикаттарды) қолдану кезінде еңбек шарттарын гигиеналық бағалау жөнінде зерттеулер жүргізумен бір мезгілде жүзеге асырылады. Бұл ретте пестицидтердің (улы химикаттардың) әрекет етуші заттарын санитарлық-қорғау аймақтары мен санитарлық үзілу аймақтарының сыртына көшіру өлшемдері белгіленеді;

      4) нақты қауіпті (қатерді) бағалау - пестицидтердiң (улы химикаттардың) өніммен, ауамен және сумен жалпы түсуін есептеу жолымен пестицидтердiң (улы химикаттардың) халыққа кешенді әрекетін бағалау. Қауіптілігі 1, 2-сыныптағы пестицидтер (улы химикаттар) үшін олардың қоршаған орта объектілеріндегі мәніне мониторингілік зерттеулер жүргізілуі мүмкін.

      6.2. Пестицидтерді (улы химикаттарды) қолдану кезінде жұмыскерлердің еңбек шарттарын гигиеналық бағалау

      Зерттеулер пестицидтердi (улы химикаттарды) ең жоғары шығыс нормалары кезіндегі қолдану технологиясын ескере отырып, қолданыстағы әдістемелік құжаттарға сәйкес жүргізіледі және операторлар үшін қатерді бағалауды, қолмен және механикаландырылған жұмыстарды жүргізуге арналған өңделген алқаптарға қауіпсіз шығу мерзімдерін негіздеуді қамтиды:

      1) танаптық дақылдарды сырықты бүрку кезінде;

      2) бақ дақылдарын вентиляторлық бүрку кезінде;

      3) дақылдарды әуелік әдіспен өңдеу кезінде;

      4) дақылдарды жабық топырақ жағдайында өңдеу кезінде;

      5) дәрілеу жөніндегі