Өлшемдерді орындау әдістемелерін және өлшемдерді орындаудың референттік әдістемелерін әзірлеу, метрологиялық аттестаттау, бекіту және өлшем бірлігін қамтамасыз ету мемлекеттік жүйесінің тізілімінде тіркеу қағидаларын бекіту туралы

Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрінің 2018 жылғы 27 желтоқсандағы № 932 бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2018 жылғы 29 желтоқсанда № 18108 болып тіркелді.

      РҚАО-ның ескертпесі!
      Осы бұйрық 11.04.2019 бастап қолданысқа енгізіледі

      "Өлшем бірлігін қамтамасыз ету туралы" 2000 жылғы 7 маусымдағы Қазақстан Республикасы Заңының 6-2-бабының 13) тармақшасына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:

      1. Қоса беріліп отырған Өлшемдерді орындау әдістемелерін және өлшемдерді орындаудың референттік әдістемелерін әзірлеу, метрологиялық аттестаттау, бекіту және өлшем бірлігін қамтамасыз ету мемлекеттік жүйесінің тізілімінде тіркеу қағидалары бекітілсін.

      2. Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрлігінің Техникалық реттеу және метрология комитеті заңнамада бекітілген тәртіппен:

      1) осы бұйрықты Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуді;

      2) осы бұйрық мемлекеттік тіркелген күнінен бастап күнтізбелік он күн ішінде қазақ және орыс тілдерінде Қазақстан Республикасы Нормативтік құқықтық актілерінің эталондық бақылау банкіне ресми жариялау және енгізу үшін "Республикалық құқықтық ақпарат орталығы" шаруашылық жүргізу құқығындағы республикалық мемлекеттік кәсіпорнына жіберуді;

      3) осы бұйрықты Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрлігінің интернет-ресурсында орналастыруды;

      4) осы бұйрық Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелгеннен кейін он жұмыс күні ішінде Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрлігінің Заң департаментіне осы тармақтың 1), 2), және 3) тармақшаларына сәйкес іс-шаралардың орындалуы туралы мәліметтерді ұсынуды қамтамасыз етсін.

      3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау жетекшілік ететін Қазақстан Республикасының Инвестициялар және даму вице-министріне жүктелсін.

      4. Осы бұйрық 2019 жылғы 11 сәуірден бастап қолданысқа енгізіледі және ресми жариялануға жатады.

      Қазақстан Республикасының
Инвестициялар және даму министрі
Ж. Қасымбек

  Қазақстан Республикасы
Инвестициялар және даму
министрінің
2018 жылғы 27 желтоқсандағы
№ 932 бұйрығымен
бекітілген

Өлшемдерді орындау әдістемелерін және өлшемдерді орындаудың референттік әдістемелерін әзірлеу, метрологиялық аттестаттау, бекіту жәнеөлшем бірлігін қамтамасыз ету мемлекеттік жүйесінің тізілімінде тіркеу қағидалары

1-тарау. Жалпы ережелер

      1. Осы Өлшемдерді орындау әдістемелерін (бұдан әрі – ӨОӘ) және референттік ӨОӘ әзірлеу, метрологиялық аттестаттау, бекіту және өлшем бірлігін қамтамасыз ету мемлекеттік жүйесінің тізілімінде (бұдан әрі – МӨЖ тізілімі) тіркеу қағидалары (бұдан әрі- Қағидалар) "Өлшем бірлігін қамтамасыз ету туралы" 2000 жылғы 7 маусымдағы Қазақстан Республикасы Заңының 6-2-бабының 13) тармақшасына сәйкес (бұдан әрі – Заң) әзірленген және ӨОӘ және референтті ӨОӘ әзірлеу, метрологиялық аттестаттау, бекіту және тіркеу тәртібін айқындайды.

      Осы Қағидаларда мынадай анықтамалар қолданылады:

      1) өлшемдердi орындау әдiстемесi – орындалуы өлшем жүргiзудiң осы әдiстемесiмен белгiленген дәлдiкпен өлшем нәтижелерiнiң алынуын қамтамасыз ететiн операциялар мен ережелер жиынтығы;

      2) өлшемдерді орындаудың референттік әдістемесі – сол біртекті шама өлшемдерін орындаудың басқа әдістемелерінің көмегімен алынған өлшенген шама мәндерінің дұрыстығын бағалау үшін қолданылуы мүмкін өлшем нәтижелерін алу үшін, сондай-ақ өлшем құралдарын калибрлеу үшін немесе стандартты үлгілердің сипаттамаларын айқындау үшін пайдаланылатын өлшемдерді орындау әдістемесі.

      2. ӨОӘ Заңның 8-бабына сәйкес әзірленеді және зерттеу обьектілерін сынау кезінде олардың параметрлерін белгіленген дәлдікпен бағалау мақсатында, сондай-ақ есептік операцияларды жүргізу үшін қолданылады.

      3. Мемлекеттік реттеуге жатқызылатын өлшем тізбесінде және нормативтік құқықтық актілерде метрологиялық талаптар белгіленген өлшеулер кезінде қолданылатын ӨОӘ ҚР МӨЖ тізілімінде тіркелуге жатады.

2-тарау. ӨОӘ әзірлеу және бекіту тәртібі

      4. ӨОӘ өлшем бірлігін қамтамасыз ету саласындағы қызметті жүзеге асыратын Мемлекеттік ғылыми метрологиялық орталық (бұдан әрі - МҒМО), жеке және заңды тұлғалар әзірлейді.

      5. Ұлттық стандарт түріндегі ӨОӘ осы ӨОӘ-сінің жалпы талаптарын, әзірлеуді және бекітуді реттейтін стандарттау жөніндегі құжаттарға сәйкес әзірленеді және бекітіледі.

      6. Ұлттық және мемлекетаралық стандарттарды әзірлеу кезінде халықаралық, мемлекетаралық, ұлттық стандарттар, ӨОӘ айқындайтын ұйымдардың стандарттары немесе осы Қағидалардың 7-тармағына сәйкес стандарттарды әзірлеу процесінде әзірленетін ӨОӘ-нің құжаты пайдаланыла алады.

      7. ӨОӘ-ге құжаттар әзірлеу мынадай:

      1) МЕМСТ 8.010 "Мемлекеттік өлшем бірлігін қамтамасыз ету жүйесі. Өлшемдерді орындау әдістемелері. Негізгі ережелер" (бұдан әрі – МЕМСТ 8.010) стандартына сәйкес бастапқы деректерді қалыптастыру;

      2) өлшеу есебін тұжырымдау және өлшенетін шаманың сипаттау;

      3) өлшеу есебін шешудің ықтимал әдістерін алдын ала іріктеу;

      4) өлшем әдістерін және құралдарын (оның ішінде стандартты үлгілерді, аттестатталған қоспаларды) қосалқы жабдықтарды, реактивтерді және материалдарды таңдау;

      5) еңбек қауіпсіздігі мен экологиялық қауіпсіздікті қамтамасыз ету жөніндегі талаптарды, операторлардың біліктілігіне қойылатын талаптарды қоса алғанда, өлшеулерді дайындау және орындау кезінде операциялардың дәйектілігі мен мазмұнын белгілеу;

      6) әзірленген ӨОӘ-нің дәлдік көрсеткіштерін бағалау бойынша теориялық және эксперименттік зерттеулерді ұйымдастыру және жүргізу, ӨОӘ-ні экспериментальды сынап байқау, дәлдік көрсеткіштерінің бастапқы талаптарға сәйкестігін талдау;

      7) осы ӨОӘ көмегімен алынған өлшемдердің аралық нәтижелерін өңдеу және түпкілікті нәтижелерді есептеу;

      8) өлшемдердің алынатын нәтижелерінің дәлдігін бақылау нормативтерін белгілеу және процедураларын әзірлеу;

      9) ӨОӘ құжатының жобасын әзірлеу;

      10) ӨОӘ аттестаттау;

      11) ӨОӘ бекіту;

      12) ӨОӘ-лерін ҚР МӨЖ тізілімінде тіркеу кезеңдерін көздейді.

      8. Өлшем құралдарының әдістері мен құралдарын таңдау, ӨОӘ өлшеу қателігінің сипаттамаларын анықтау бойынша теориялық және экспериментальдық метрологиялық зерттеулер жүргізу бағдарламасын қалыптастыру және құрылымы, жедел бақылаудың, өлшем қателігінің сипаттамасын ұсыну және бағалау нысаны ГОСТ 8.010 және ҚР СТ 2.18 "Қазақстан Республикасының өлшем бірлігін қамтамасыз етудің мемлекеттік жүйесі. Өлшемдерді орындау әдістемесі. Әзірлеу, метрологиялық аттестаттау, тіркеу және қолдану тәртібі" стандартына сәйкес жүзеге асырылады.

3-тарау. ӨОӘ метрологиялық аттестаттауды жүргізу тәртібі

      9. ӨОӘ метрологиялық аттестаттау ӨОӘ-нің оларға қойылатын метрологиялық талаптарға сәйкестігін анықтау (растау) мақсатында жүргізіледі.

      10. ӨОӘ метрологиялық аттестаттауды "Сәйкестікті бағалау саласындағы аккредиттеу туралы" Қазақстан Республикасы Заңымен белгіленген тәртіпте аккредиттелген қызметін өлшем бірлігін қамтамасыз ету саласында жүзеге асыратын МҒМО, заңды тұлғалар жүзеге асырады.

      11. ӨОӘ метрологиялық аттестаттау жүргізу үшін мыналарды:

      1) ӨОӘ қолданылу саласының көрсете отырып ӨОӘ метрологиялық аттестаттау жүргізуге ерікті нысандағы өтінім;

      2) осы Қағидалардың 7-тармағына сәйкес ӨОӘ әзірлеуге бастапқы деректер, бағдарлама және теориялық және эксперименталдық зерттеулердің нәтижелері бойынша есеп;

      3) әзірлеуші-кәсіпорынның басшысы бекіткен ӨОӘ (екі данада);

      4) егер ӨОӘ қауіпсіздік көрсеткіштерін анықтауға арналған болса, қолданылу саласына байланысты, мемлекеттік бақылау және қадағалау органдарымен берілген ӨОӘ келісу (қолдануға рұқсат ету);

      5) егер ӨОӘ коммерциялық есептер үшін пайдаланылатын болса, мүдделі жеке және заңды тұлғалармен келісу;

      6) егер ӨОӘ құрамында бағалы металдар бар шикізат тауарларындағы зиянды қоспалар мен бағалы металдардың, сондай-ақ құрамында бағалы металдар бар зергерлік және басқа да бұйымдардың құрамының мәнін белгілейтін болса, бағалы металдарды өндіруді және бағалы металдар мен асыл тастардың, құрамында бағалы металдар бар шикізат тауарларының, зергерлік және басқа да бұйымдардың айналымын реттеу саласындағы сондай-ақ басшылықты салааралық үйлестіруді жүзеге асыратын уәкілетті органмен (бұдан әрі – бағалы металдарды реттеу саоасындағы уәкілетті орган) келісуді қамтитын құжаттар жиынтығы ұсынылады.

      12. ӨОӘ метрологиялық аттестаттау ұсынылған құжаттар жиынтығына сараптама жүргізу арқылы жүзеге асырылады.

      13. Құжаттар жиынтығына сараптама кезінде ӨОӘ-нің белгіленген талаптарға сәйкестігін дұрыстығын (негізділігін) мыналарды:

      1) өлшем үлгілерін;

      2) ӨОӘ-сін әзірлеу кезінде алынған өлшемдер нәтижесі белгісіздігінің бюджетін сипаттау кезінде немесе туындаған қателігінің құрылымында келтірілген мәліметтерді;

      3) сынамаларды іріктеу мен дайындау әдістерін қоса алғанда, экспериментталдық зерттеулердің жоспары мен көлемін;

      4) ӨОӘ-не эксперименталдық зерттеулер жүргізу кезінде пайдаланылатын өлшем құралдарын, шама бірліктерінің эталондарын, стандартты үлгілерді, техникалық құралдарды және материалдарды таңдауды;

      5) ӨОӘ-не эксперименталдық зерттеулер жүргізу талаптарын таңдауды;

      6) ӨОӘ-сін эксперименталдық зерттеу тәсілдерін, оның ішінде бағдарламалық қамтамасыз етуді қоса алғанда, нәтижелерін өңдеу құралдарын таңдауды;

      7) қателік сипаттамаларын ұсыну тәсілдерін немесе белгісіздікті ұсыну тәсілдерін таңдауды;

      8) өлшем нәтижелерінің дәлдігі көрсеткіштерін бақылаудың ұсынылған рәсімдерін таңдауды бағалау арқылы расталады.

      Егер әдіс пен өлшем құралдарының дұрыс таңдалуын, сондай-ақ ӨОӘ-де қамтылған талаптардың толықтығын растау қажет болса, ӨОӘ-ге қосымша эксперименталдық метрологиялық зерттеулер жүргізіледі.

      14. Сараптаманың нәтижелері бойынша тиісті қорытынды жіберіледі.

      15. Метрологиялық сараптаманың оң нәтижелері кезінде осы Қағидаларға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ӨОӘ метрологиялық аттестаттау туралы куәлік ресімделеді.

      16. ӨОӘ Еуразиялық экономикалық одақтың мүше мемлекеттері мойындаған жағдайда, ӨОӘ метрологиялық аттестаттау Еуразиялық экономикалық комиссия кеңесінің 2016 жылғы 17 наурыздағы № 21 шешімімен бекітілген "Өлшемдер әдістемесін (әдісін) метрологиялық аттестаттау тәртібіне" сәйкес жүзеге асырылады.

      Егер ӨОӘ ТМД елдерінде танылған болса, онда аттестаттау Стандарттау, метрология және сертификаттау жөніндегі мемлекетаралық кеңесі қабылдаған Өлшемдерді орындау әдістемелерін тану тәртібіне сәйкес жүзеге асырылады.

      17. ӨОӘ қайта метрологиялық аттестаттау мына:

      1) ӨОӘ-нің бастапқы деректерінің немесе метрологиялық сипаттамаларын өзгерту;

      2) өлшемдерді жүргізу рәсімдеріне өзгерістер мен толықтырулар енгізу;

      3) ӨОӘ метрологиялық аттестаттау туралы куәлігінің қолданылу мерзімі өткен жағдайларда жүргізіледі.

      Қайтадан метрологиялық аттестаттау жүргізу тәртібі осы Қағидалардың 12-18-тармақтарына сәйкес жүзеге асырылады.

      18. Сараптаманың теріс нәтижелері кезінде ӨОӘ тиісті қорытындымен пысықтауға кері қайтарылады.

      Пысықтауға қайтарылған себептері жойылғаннан кейін өтініш беруші ӨОӘ метрологиялық аттестаттауға құжаттарды қайта жібере алады.

4-тарау. ӨОӘ тіркеу тәртібі

      19. ӨОӘ белгілейтін өлшем бірлігін қамтамасыз ету саласындағы мемлекетаралық, ұлттық стандарттарды тіркеу ҚР СТ 1.2 "Қазақстан Республикасының техникалық реттеудің мемлекеттік жүйесі. Ұлттық және алдын ала стандарттарды әзірлеу тәртібі" стандартына сәйкес жүзеге асырылады.

      20. Қазақстан Республикасында әзірленген метрологиялық аттестатталған ӨӘЖ ҚР МӨЖ тізілімінде тіркеу - Заңның 6-2-бабының 17) тармақшасына сәйкес бекітілетін өлшем бірлігін қамтамасыз етудің мемлекеттік жүйесінің тізілімін жүргізу ережелеріне сәйкес МҒМО шешімі негізінде жүзеге асырылады.

      21. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2015 жылғы 29 мамырдағы қаулысымен бекітілген "Өлшем құралдарының типін бекіту, метрологиялық аттестаттау, салыстырып тексеру және калибрлеу мақсатында сынау нәтижелерін өзара тану туралы келісімге" (бұдан әрі – Келісім) қатысушы мемлекетте әзірленген метрологиялық аттестатталған ӨОӘ ҚР МӨЖ тізілімінде тіркеу уәкілетті органның шешімі негізінде жүзеге асырылады.

      22. Қазақстан Республикасынад әзірленген ӨОӘ тіркеуді жүргізу үшін ӨОӘ метрологиялық аттестаттау жүргізген заңды тұлға немесе ӨОӘ пайдаланушы МҒМО-ға мыналарды:

      1) қолданылу саласын қамтитын ӨОӘ тіркеуді жүргізуге ерікті өтінімді (өлшем объектісінің атауы, оның ішінде өнімнің және бақыланатын параметрлердің атауы, сондай-ақ ӨОӘ құжатының тарату саласы – бір кәсіпорын шегінде, республика, экономика салалары шегінде); осы ӨОӘ тіркеуді жүргізу қажеттілігінің негіздемесін;

      2) ӨОӘ көшірмесін (екі данада);

      3) ӨОӘ метрологиялық аттестаттау туралы куәліктің көшірмесін;

      4) егер ӨОӘ қауіпсіздік көрсеткіштерін айқындауға арналған жағдайда қолданылу саласына байланысты республиканың мемлекеттік бақылау және қадағалау органдарымен берілген осы ӨОӘ келісуді (қолдануға рұқсат ету);

      5) егер ӨОӘ коммерциялық есептер үшін пайдаланылатын болса, мүдделі жеке және заңды тұлғалармен келісуді;

      6) бағалы металдарды реттеу саласындағы уәкілетті органмен келісуді қамтитын құжаттар жиынтығын жібереді.

      23. Келісімге қатысушы мемлекетте әзірленген ҚР МӨЖ тізілімінде тіркеуді жүзеге асыру үшін өтініш беруші уәкілетті органға мыналарды қамтитын құжаттар жиынтығын ұсынады:

      1) ӨОӘ к тіркеуді жүргізу қажеттілігінің негіздемесімен қолданылу саласын (өлшем объектісінің атауы, оның ішінде өнімнің және бақыланатын параметрлердің атауы, сондай-ақ ӨОӘ құжатының тарату саласы – бір кәсіпорын шегінде, республика, экономика салалары шегінде) қамтитын ӨОӘ тіркеуді жүргізуге өтінімді;

      2) ӨОӘ ескерілген данасын (екі данада);

      3) ӨОӘ аттестаттау туралы куәліктің көшірмесін;

      4) ӨОӘ әзірлеушісінің импорттаушы елдің ұлттық органына танылған ӨОӘ ескерілген данасынан көшірме жасау құқығын беруге келісімді;

      5) ӨОӘ әзірлеушіден алынған пайдаланушының ҚР МӨЖ тізілімінде осы ӨОӘ пайдалану және тіркеу құқығын алғанын растайтын құжатты (түпнұсқа немесе нотариалды куәландырылған көшірме);

      6) егер ӨОӘ қауіпсіздік көрсеткіштерін айқындауға арналған болса, қолданылу саласына байланысты, республиканың мемлекеттік бақылау және қадағалау органдарымен берілген ӨОӘ келісуді (қолдануға рұқсат ету);

      7) егер ӨОӘ коммерциялық есептер үшін пайдаланылатын болса, мүдделі жеке және заңды тұлғалармен келісуді;

      8) бағалы металдарды реттеу саласындағы уәкілетті органмен келісуді қамтитын құжаттар жиынтығын жібереді.

      Ұсынылған құжаттар жиынтығы МҒМО-ға сараптама үшін жіберіледі. Оң қорытынды кезінде ӨОӘ ҚР МӨЖ тізілімінде ӨОӘ метрологиялық аттестаттау туралы куәліктің қолданылу мерзіміне тіркеледі.

      24. "Тіркелген" деген мөртаңба қойылған ӨОӘ бір данасы тіркеу нөмірі, күні және тіркеудің қолданылу мерзімі көрсетіле отырып, ҚР МӨЖ тізіліміндегі істе сақталады және әзірлеушінің ресми рұқсатынсыз жаңартылуға және таратылуға жатпайды, екінші данасы өтініш беруішіге қайтарылады.

      25. ӨОӘ тіркеу мерзімін ұзарту үшін (ӨОӘ метрологиялық аттестаттаудың қолданылу мерзімі өткен жоқ немесе шектелмеген, қайта метрологиялық аттестаттау жүргізілді) мыналар:

      1) ӨОӘ тіркеуінің қолданылу мерзімін ұзартуға өтінімді тіркеу мерзімін ұзарту қажеттілігі туралы тиісті негіздемесі бар (егер ӨОӘ-ге өлшем құралдары және т.б. ұзақ уақыт кезеңінде өзгеріссіз қалатын жағдайда) өтінім;

      2) ӨОӘ ескерілген данасы;

      3) ӨОӘ аттестаттау туралы куәліктің көшірмесі ұсынылады.

      26. Егер ӨОӘ бір кәсіпорынның шегінде пайдалану үшін тіркелген болса, онда басқа кәсіпорындардың ӨОӘ пайдаланушыларының қатарына қосу үшін уәкілетті органға немесе МҒМО-ға мыналар:

      1) ерікті нысандағы өтінім;

      2) ӨОӘ ескерілген данасы;

      3) ӨОӘ аттестаттау туралы куәліктің көшірмесі;

      4) ӨОӘ түпнұсқасын ұстаушысының оны қолдану үшін рұқсаты (түпнұсқа немесе нотариалды куәландырылған көшірме) ұсынылады.

5-тарау. Референттік ӨОӘ әзірлеу, метрологиялық аттестаттау жүргізу, бекіту және тіркеу тәртібі

      27. Бір текті шамалардың ӨОӘ көмегімен алынған шаманың өлшенген мәндерінің дұрыстығын бағалау үшін қолданылатын, сондай-ақ өлшем құралдарын калибрлеу үшін немесе стандарттық үлгілердің сипаттамаларын айқындау үшін өлшем нәтижелерін ең жоғары дәлдікпен алу үшін пайдаланылатын ӨОӘ аттестаттау арқылы референттік қатарына ауыстырылуы мүмкін.

      28. Референттік ӨОӘ әзірлеу осы Қағидалардың 2-бөлімінде белгіленген тәртіпте жүзеге асырылады.

      29. Референттік ретінде қабылданатын ӨОӘ метрологиялық аттестаттауды МҒМО және шама бірліктерін жаңарту, сақтау және беруді ең жоғары дәлдікпен жүзеге асыратын "Сәйкестікті бағалау саласындағы аккредиттеу туралы" Қазақстан Республикасы Заңына сәйкес аккредиттелген заңды тұлғалармен (бұдан әрі – орындаушы) жүзеге асырылады.

      30. Референттік ӨОӘ метрологиялық аттестаттау ӨОӘ әзірлеушісінің өтініші немесе оның тапсырмасы бойынша ӨОӘ әзірленген адамның (бұдан әрі – өтініш беруші) өтініші бойынша жүргізіледі.

      31. Референттік ретінде ӨОӘ метрологиялық аттестаттауға әзірлеушіден өзге басқа ұйымдар да тартыла алады.

      32. Референттік ӨОӘ метрологиялық аттестаттау барысында теориялық және (немесе) эксперименталдық зерттеулер жүргізіледі және референттік ӨОӘ-ның өлшемге қойылатын метрологиялық талаптарға және бір текті шамалардың басқа ӨОӘ көмегімен алынған өлшенген шама мәндерінің дұрыстығын бағалауға, сондай-ақ өлшем құралдарын калибрлеу үшін немесе стандартты үлгілердің сипаттамаларын айқындау үшін оны пайдалану мүмкіндіктеріне сәйкестігін растау жүзеге асырылады.

      33. Жазылған сипаттамалары өзгермейтін кезде метрологиялық аттестатталған ӨОӘ қатарынан алынған ӨОӘ референттік ретінде метрологиялық аттестатталған жағдайда бұрын жүргізілген зерттеулерге қосымша теориялық және эксперименталдық зерттеулер және сәйкестікті растау жүргізіледі, онда:

      1) бір текті шамалардың басқа ӨОӘ қолданумен алынған өлшем нәтижелерінің дұрыстығын бағалау үшін, сондай-ақ өлшем құралдарын калибрлеу үшін немесе стандартты үлгілердің сипаттамаларын айқындау үшін оны пайдалану мақсатында референттік ӨОӘ дәлдік көрсеткіштерінің сәйкестігін бағалау;

      2) бір текті шамалардың басқа ӨОӘ қолданумен алынған өлшем нәтижелерінің дұрыстығын бағалау үшін референттік ӨОӘ қолдану рәсімін эксперименталдық сынап байқау;

      3) алынған өлшем нәтижелерінің, оның ішінде бір текті шамалардың бастапқы референттік ӨОӘ қолданумен алынған (болған жағдайда) өлшем нәтижелерінің дұрыстығын бағалауды пайдалана отырып метрологиялық бақылап тексеруді құжаттамалық растау;

      4) зертханааралық салғастырулар немесе бір текті шамалардың басқа референттік ӨОӘ қолданумен салғастырулар жүргізу;

      5) алынған өлшем нәтижелерінің белгісіздік бюджетін немесе қателік құрылымын ұсыну;

      6) алынған өлшем нәтижелерінің дәлдік көрсеткіштерін бақылаудың құжатталған рәсімін эксперименталдық сынап байқау жүзеге асырылады.

      34. Референттік қайта әзірленген ӨОӘ ретінде ӨОӘ метрологиялық аттестатталған жағдайда осы Қағидалардың 9-тармағына сәйкес дәлдік көрсеткіштерін анықтау және осы Қағидалардың 15 және 35-тармақтарында келтірілген метрологиялық талаптарға референттік ӨОӘ сәйкестігін растау үшін теориялық және эксперименталдық зерттеулер жүргізіледі.

      35. Өтініш беруші аттестаттауға мынадай құжаттарды:

      1) өтінім (референттік ӨОӘ атауын, өтініш беруші туралы мәліметтерді, сондай-ақ Еуразиялық экономикалық комиссия кеңесінің 2016 жылғы 18 қазандағы № 145 шешімімен бекітілген "Өлшем бірлігін қамтамасыз ету бойынша жұмыс нәтижелерін өзара тану қағидаларына" сәйкес аттестаттау бойынша жұмыстарды тану қажеттілігін көрсете отырып);

      2) техникалық тапсырманы;

      3) ӨОӘ метрологиялық аттестаттау туралы куәліктің көшірмесін (референттік ӨОӘ аттестатталған ӨОӘ қатарынан аттестаттау кезінде);

      4) референттік ӨОӘ жазылған құжаттың (құжат) жобасын;

      5) осы Қағидалардың 36-37-тармақтары талаптарының орындалуын растайтын бағдарлама және теориялық және эксперименталдық зерттеулер нәтижелерін ұсынады.

      36. Егер аттестаттауға қайта әзірленген ӨОӘ жататын болса, онда 36-тармақ бойынша жұмыстардың оң нәтижелері кезінде орындаушы осы Қағидаларға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша референттік ӨОӘ-ні метрологиялық аттестаттау туралы куәлікті ресімдейді және референттік ӨОӘ бекіткеннен кейін оны өтініш берушіге береді.

      37. Орындаушы референттік ӨОӘ метрологиялық аттестаттау жүргізуді аяқтаған соң оны бекіту үшін уәкілетті органға мына құжаттарды:

      1) референттік ӨОӘ қамтитын құжатты (референттік ӨОӘ сипаттамасы);

      2) референттік ӨОӘ өлшемдерге қойылған метрологиялық талаптарға сәйкестігі туралы қорытындыны;

      3) орындаушының басшысымен бекітілген және теориялық және (немесе) эксперименталдық зерттеулердің нәтижелерін қамтитын есепті;

      4) ӨОӘ метрологиялық аттестаттау туралы куәліктің көшірмесін жібереді.

      38. Уәкілетті орган ұсынылған құжаттардың толықтығын және дұрыстығын тексереді, референттік ӨОӘ бекіту немесе бекітуден бас тарту туралы шешім қабылдайды және орындаушыны және өтініш берушіні референттік ӨОӘ бекіту немесе бекітуден негізделген бас тарту туралы хабардар етеді.

      39. Бас тарту себептері жойылғаннан кейін өтініш беруші референттік ӨОӘ бекітуге арналған құжаттарды қайта жібере алады.

      40. Бекітілген референттік ӨОӘ ҚР МӨЖ тізілімінде тіркеледі.

      Референттік ӨОӘ метрологиялық аттестаттау туралы куәлікке: тіркеу нөмірі мен тіркеу күні көрсетіле отырып: "ҚР МӨЖ тізілімінде өлшемдерді орындаудың референттік әдістемесі ретінде тіркелді" деген мөртаңба қойылады.

      41. Референттік ӨОӘ-ға өзгерістерді әзірлеуші енгізеді. Референттік ӨОӘ оған енгізілген өзгерістермен бірге осы Қағидаларға сәйкес аттестаттауға және бекітуге ұсынылады.

      42. Референттік ӨОӘ-ні метрологиялық аттестаттауды Еуразиялық экономикалық одаққа мүше мемлекеттер таныған жағдайда, референттік ӨОӘ-ні метрологиялық аттестаттау Еуразиялық экономикалық комиссия алқасының 2006 жылғы 7 маусымдағы № 68 шешімімен бекітілген "Өлшемдердің референттік әдістемесі (әдісі) ретінде қабылданатын өлшемдердің әдістемесін (әдісін) метрологиялық аттестаттау тәртібіне" сәйкес жүзеге асырылады.

  Өлшемдерді орындау
әдістемелерін және өлшемдерді
орындаудың референттік
әдістемелерін әзірлеу,
метрологиялық аттестаттау,
бекіту және өлшем бірлігін
қамтамасыз ету мемлекеттік
жүйесінің тізілімінде тіркеу
қағидаларына
1-қосымша
  Нысан

___________________________________________________________ ӨОӘ метрологиялық аттестаттауды жүргізген заңды тұлғаның атауы Өлшемдерді орындау әдістемесін метрологиялық аттестаттау туралы КУӘЛІК № _____

      ________________________________________________________________________

      өлшемдерді орындау әдістемесінің атауы, нөмірі және оның белгіленуі

      ________________________________________________________________________

      ________________________________________________________________________,

      әзірленген ______________________________________________________________

      өлшемдерді орындау әдістемесі әзірлеушісінің атауы

      ________________________________________________________________________,

      Өлшемдерді орындау әдістемелерін және өлшемдерді орындаудың референттік әдістемелерін әзірлеу, метрологиялық аттестаттау, бекіту және өлшем бірлігін қамтамасыз ету мемлекеттік жүйесінің тізілімінде тіркеу қағидаларының талаптарына сәйкес аттестталған_____ жылғы "____" №_____

      Метрологиялық аттестаттау нәтижесінде өлшемдерді орындау әдістемесі оларға қойылатын метрологиялық талаптарға сәйкестігі және мынадай негізгі метрологиялық сипаттамаларға ие екендігі анықталды:

      ________________________________________________________________________

      өлшемдердің диапазоны, өлшем қателігі сипаттамаларының

      ________________________________________________________________________

      (оның құрауыштары) мәні,өлшем белгісіздігі

      ________________________________________________________________________

      Куәліктің берілген күні ________________________________________________

      Қолданылу мерзімі _____________________________________________ дейін.

__________________________________

Заңды тұлғаның басшысының лауазымы

___________

қолы

____________

аты-жөні, тегі

      М.О. (болған жағдайда)

  Өлшемдерді орындау
әдістемелерін және өлшемдерді
орындаудың референттік
әдістемелерін әзірлеу,
метрологиялық аттестаттау,
бекіту және өлшем бірлігін
қамтамасыз ету мемлекеттік
жүйесінің тізілімінде тіркеу
қағидаларына
2-қосымша
  Нысан

Өлшемдерді орындаудың референттік әдістемесін метрологиялық аттестаттау туралы КУӘЛІК _____ жылғы "____" №_____

      ________________________________________________________________________

      (өлшемдерді орындау әдістемесіне метрологиялық аттестаттауды жүргізуге уәкілетті ұйымның толық атауы)

      ________________________________________________________________________

      (өлшемдерді орындау әдістемесіне метрологиялық аттестаттауды жүргізуге өкілеттілігін растайтын құжат)

      Өлшемдерді орындау әдістемесі ___________________________________________,

      ______________________________________________________________ әзірленген

      _____________________________________________________________ белгіленген,

      ___________________________________________ талаптарға сәйкес аттестатталды және

      өлшемдерді орындаудың референттік әдістемесі ретінде бекітілген.

      Метрологиялық аттестаттау нәтижесінде өлшемдерді орындаудың референттік әдістемесі

      оларға қойылатын метрологиялық талаптарға сәйкестігі және мынадай негізгі метрологиялық сипаттамаларға ие екендігі анықталды:

      ________________________________________________________________________

      өлшемдердің диапазоны, өлшем қателігі сипаттамаларының

      ________________________________________________________________________

      (оның құрауыштары) мәні,өлшеу белгісіздігі

      ________________________________________________________________________

      Куәліктің берілген күні ____________________________________________________

      Қолданылу мерзімі _________________________________________________ дейін.

___________________________________
Заңды тұлғаның басшысының лауазымы

___________
қолы

____________
аты-жөні, тегі

      М.О. (болған жағдайда)

Об утверждении Правил разработки, метрологической аттестации, утверждения и регистрации в реестре государственной системы обеспечения единства измерений методик выполнения измерений и референтных методик выполнения измерений

Приказ Министра по инвестициям и развитию Республики Казахстан от 27 декабря 2018 года № 932. Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан 29 декабря 2018 года № 18108.

      Примечание РЦПИ!
Настоящий приказ вводится в действие с 11 апреля 2019 года.

      В соответствии с подпунктом 13) статьи 6-2 Закона Республики Казахстан от 7 июня 2000 года "Об обеспечении единства измерений" ПРИКАЗЫВАЮ:

      1. Утвердить прилагаемые Правила разработки, метрологической аттестации, утверждения и регистрации в реестре государственной системы обеспечения единства измерений методик выполнения измерений и референтных методик выполнения измерений.

      2. Комитету технического регулирования и метрологии Министерства по инвестициям и развитию Республики Казахстан обеспечить:

      1) государственную регистрацию настоящего приказа в Министерстве юстиции Республики Казахстан;

      2) в течение десяти календарных дней со дня государственной регистрации настоящего приказа направление на казахском и русском языках в Республиканское государственное предприятие на праве хозяйственного ведения "Республиканский центр правовой информации" для официального опубликования и включения в Эталонный контрольный банк нормативных правовых актов Республики Казахстан;

      3) размещение настоящего приказа на интернет-ресурсе Министерства по инвестициям и развитию Республики Казахстан;

      4) в течение десяти рабочих дней после государственной регистрации настоящего приказа в Министерстве юстиции Республики Казахстан представление в Юридический департамент Министерства по инвестициям и развитию Республики Казахстан сведений об исполнении мероприятий, согласно подпунктам 1), 2) и 3) настоящего пункта.

      3. Контроль за исполнением настоящего приказа возложить на курирующего вице-министра по инвестициям и развитию Республики Казахстан.

      4. Настоящий приказ вводится в действие с 11 апреля 2019 года и подлежит официальному опубликованию.

      Министр
по инвестициям и развитию
Республики Казахстан
Ж. Қасымбек

  Утверждены
приказом Министра
по инвестициям и развитию
Республики Казахстан
от 27 декабря 2018 года № 932

Правила разработки, метрологической аттестации, утверждения и регистрации в реестре государственной системы обеспечения единства измерений методик выполнения измерений и референтных методик выполнения измерений

Глава 1. Общие положения

      1. Настоящие Правила разработки, метрологической аттестации, утверждения и регистрации в реестре государственной системы обеспечения единства измерений (далее – реестр ГСИ РК) методик выполнения измерений (далее – МВИ) и референтных МВИ (далее – Правила) разработаны в соответствии с подпунктом 13) статьи 6-2 Закона Республики Казахстан от 7 июня 2000 года "Об обеспечении единства измерений" (далее – Закон) и определяют порядок разработки, метрологической аттестации, утверждения и регистрации МВИ и референтных МВИ.

      В Правилах применяются следующие определения:

      1) методика выполнения измерений - совокупность операций и правил, выполнение которых обеспечивает получение результатов измерений с точностью, установленной данной МВИ;

      2) референтная методика выполнения измерений – МВИ, используемая для получения результатов измерений, которые применяются для оценки правильности измеренных значений величины, полученных с помощью других МВИ величин того же рода, а также для калибровки средств измерений или для определения характеристик стандартных образцов.

      2. МВИ разрабатываются в соответствии со статьей 8 Закона и применяются при испытаниях объектов исследований с целью оценки их параметров с установленной точностью, а также для проведения учетных операций.

      3. МВИ, применяемые при измерениях, к которым установлены метрологические требования в перечнях измерений, относящихся к государственному регулированию, и нормативных правовых актах, подлежат регистрации в реестре ГСИ РК.

Глава 2. Порядок разработки и утверждения МВИ

      4. МВИ разрабатываются Государственным научным метрологическим центром (далее – ГНМЦ), физическими и юридическими лицами, осуществляющими деятельность в области обеспечения единства измерений.

      5. МВИ в виде национального стандарта разрабатываются и утверждаются согласно документов по стандартизации, регламентирующих общие требования, разработку и оформление документа на МВИ.

      6. При разработке национального или межгосударственного стандартов используются международный, межгосударственный, национальный стандарты, стандарты организаций, устанавливающие МВИ или документ на МВИ, разрабатываемый в процессе разработки стандартов в соответствии с пунктом 7 Правил.

      7. Разработка документа на МВИ предусматривает следующие этапы:

      1) формирование исходных данных в соответствии с ГОСТ 8.010 "Государственная система обеспечения единства измерений. Методики выполнения измерений. Основные положения" (далее - ГОСТ 8.010);

      2) формулирование измерительной задачи и описание измеряемой величины;

      3) предварительный отбор возможных методов решения измерительной задачи;

      4) выбор методов и средств измерений (в том числе стандартных образцов, аттестованных смесей), вспомогательных устройств, реактивов и материалов;

      5) установление последовательности и содержания операции при подготовке и выполнении измерений, включая требования по обеспечению безопасности труда и экологической безопасности, требования к квалификации операторов;

      6) организацию и проведение теоретических и экспериментальных исследований по оценке показателей точности разработанной МВИ, экспериментальное опробование МВИ, анализ соответствия показателей точности исходным требованиям;

      7) обработку промежуточных результатов измерений и вычисление окончательных результатов, полученных с помощью данной МВИ;

      8) разработку процедур и установление нормативов контроля точности, получаемых результатов измерений;

      9) разработку проекта документа на МВИ;

      10) аттестацию МВИ;

      11) утверждение МВИ;

      12) регистрацию МВИ в реестре ГСИ РК.

      8. Выбор методов и средств измерений, формирование и структура программы проведения теоретических и экспериментальных метрологических исследований по определению характеристик погрешности измерений МВИ, форма представления и оценки характеристик погрешности измерений, оперативного контроля осуществляются согласно ГОСТ 8.010 и СТ РК 2.18 "Государственная система обеспечения единства измерений Республики Казахстан. Методики выполнения измерений. Порядок разработки, метрологической аттестации, регистрации и применения".

Глава 3. Порядок проведения метрологической аттестации МВИ

      9. Метрологическая аттестация МВИ проводится с целью установления (подтверждения) соответствия МВИ предъявляемым к ней метрологическим требованиям.

      10. Метрологическая аттестация МВИ осуществляется ГНМЦ, юридическими лицами, осуществляющими деятельность в области обеспечения единства измерений, аккредитованными в порядке, установленном Законом Республики Казахстан "Об аккредитации в области оценки соответствия".

      11. Для проведения метрологической аттестации МВИ представляется комплект документов, включающий:

      1) заявку в произвольной форме на проведение метрологической аттестации МВИ с указанием области применения МВИ;

      2) исходные данные, программу и отчет по результатам теоретических и экспериментальных исследований в соответствии с пунктом 7 Правил;

      3) МВИ, утвержденную руководителем предприятия-разработчика (в двух экземплярах);

      4) согласование (разрешение на применение) МВИ, выданное соответствующим государственным органом, в зависимости от области применения в случае, если МВИ предназначена для определения показателей безопасности;

      5) согласование с заинтересованными юридическими лицами, в случае если МВИ используется для коммерческого учета;

      6) согласование с уполномоченным органом, осуществляющим руководство, а также межотраслевую координацию в области регулирования производства драгоценных металлов и оборота драгоценных металлов и драгоценных камней, сырьевых товаров, содержащих драгоценные металлы, ювелирных и других изделий в случае, если МВИ устанавливает значение содержания вредных примесей и драгоценных металлов в сырьевых товарах, содержащих драгоценные металлы, а также ювелирных и других изделий, содержащих драгоценные металлы (далее – уполномоченный орган в области регулирования драгоценных металлов).

      12. Метрологическая аттестация МВИ осуществляется путем проведения экспертизы представленного комплекта документов.

      13. При экспертизе комплекта документов осуществляется подтверждение соответствия МВИ установленным требованиям путем оценивания правильности (обоснованности):

      1) модели измерений;

      2) сведений, приведенных при описании бюджета неопределенности или структуры образования погрешности результата измерений, полученных при разработке МВИ;

      3) плана и объема экспериментальных исследований, включая методы отбора и подготовки проб;

      4) выбора средств измерений, эталонов единиц величин, стандартных образцов, технических средств и материалов, использованных при проведении экспериментальных исследований МВИ;

      5) выбора условий проведения экспериментальных исследований МВИ;

      6) выбора способов и средств обработки результатов экспериментальных исследований МВИ, включая программное обеспечение;

      7) выбора способов представления характеристик погрешности или способов представления неопределенности;

      8) выбора предложенных процедур контроля показателей точности результатов измерений.

      В случае необходимости подтверждения правильности выбора метода и средств измерений, а также полноты требований, содержащихся в МВИ, проводятся дополнительные экспериментальные метрологические исследования МВИ.

      14. По результатам экспертизы направляются соответствующее заключение.

      15. При положительных результатах метрологической экспертизы оформляется свидетельство о метрологической аттестации МВИ по форме согласно приложению 1 к настоящим Правилам.

      16. В случае признания МВИ государствами-членами Евразийского экономического союза метрологическая аттестация МВИ осуществляется в соответствии с порядком метрологической аттестации методики (метода) измерений, утвержденным Решением Совета Евразийской экономической комиссии от 17 марта 2016 года № 21.

      В случае признания МВИ в странах СНГ аттестация осуществляется в соответствии с Порядком признания методик выполнения измерений, принятыми Межгосударственным советом по стандартизации, метрологии и сертификации.

      17. Повторная метрологическая аттестация МВИ проводится при:

      1) изменении исходных данных или метрологических характеристик МВИ;

      2) внесении изменений и дополнений в процедуру проведения измерений;

      3) истечении срока действия свидетельства о метрологической аттестации МВИ.

      Порядок проведения повторной метрологической аттестации осуществляется согласно пунктам 12-18 Правил.

      18. При отрицательных результатах экспертизы МВИ возвращается на доработку с соответствующим заключением.

      После устранения причин возврата на доработку заявитель может повторно направлять документы на метрологическую аттестацию МВИ.

Глава 4. Порядок регистрации МВИ

      19. Регистрация межгосударственных, национальных стандартов в области обеспечения единства измерений, устанавливающих МВИ осуществляется согласно СТ РК 1.2 "Государственная система технического регулирования Республики Казахстан. Порядок разработки национальных и предварительных национальных стандартов".

      20. Регистрация в реестре ГСИ РК метрологически аттестованной МВИ, разработанной в Республике Казахстан – на основании решения ГНМЦ в соответствии с Правилами ведения реестра государственной системы обеспечения единства измерений, утверждаемыми в соответствии с подпунктом 17) статьи 6-2 Закона.

      21. Регистрация в реестре ГСИ РК, метрологически аттестованной МВИ, разработанной в государстве-участнице "Соглашения о взаимном признании результатов испытаний с целью утверждения типа, метрологической аттестации, поверки и калибровки средств измерений", утвержденного Постановлением Правительства Республики Казахстан от 29 мая 2015 года (далее – Соглашение) осуществляется на основании решения уполномоченного органа.

      22. Для проведения регистрации МВИ, разработанной в Республике Казахстан, юридическое лицо, проводившее метрологическую аттестацию МВИ, или пользователь МВИ направляет в ГНМЦ комплект документов, включающий:

      1) заявку на проведение регистрации МВИ, содержащую область применения (наименование объекта измерений, в том числе наименование продукции и контролируемых параметров, а также область распространения документа на МВИ - в пределах одного предприятия, в пределах отрасли экономики, республики) с обоснованием о необходимости проведения регистрации МВИ;

      2) копию МВИ (в двух экземплярах);

      3) копию свидетельства о метрологической аттестации МВИ;

      4) согласование (разрешение на применение) МВИ, выданное органами государственного контроля и надзора республики, в зависимости от области применения в случае, если МВИ предназначена для определения показателей безопасности;

      5) согласование с заинтересованными юридическими и физическими лицами, в случае если МВИ используется для коммерческого учета;

      6) согласование с уполномоченным органом в области регулирования драгоценных металлов.

      23. Для осуществления регистрации в реестре ГСИ РК МВИ, разработанной в государстве-участнице Соглашения, заявитель представляет в уполномоченный орган комплект документов, включающий:

      1) заявку на проведение регистрации МВИ, содержащую область применения (наименование объекта измерений, в том числе наименование продукции и контролируемых параметров, а также область распространения документа на МВИ - в пределах одного предприятия, в пределах отрасли экономики, республики); с обоснованием о необходимости проведения регистрации МВИ;

      2) учтенный экземпляр МВИ (в двух экземплярах);

      3) копию свидетельства об аттестации МВИ;

      4) согласие разработчика МВИ на предоставление права национальному органу страны-импортера снимать копии с учтенного экземпляра признанной МВИ;

      5) документ от разработчика МВИ (оригинал либо нотариально заверенная копия), подтверждающий получение заявителем права пользования и регистрации данной МВИ в реестре ГСИ РК;

      6) согласование (разрешение на применение) данной МВИ, выданное органами государственного контроля и надзора республики, в зависимости от области применения в случае, если МВИ предназначена для определения показателей безопасности;

      7) согласование с заинтересованными юридическими и физическими лицами, в случае если МВИ используется для коммерческого учета;

      8) согласование с уполномоченным органом в области регулирования драгоценных металлов.

      Представленный комплект документов направляется для экспертизы в ГНМЦ. При положительном заключении МВИ регистрируется в реестре ГСИ РК на срок действия свидетельства о метрологической аттестации МВИ.

      24. Один экземпляр МВИ, со штампом "Зарегистрировано", с указанием регистрационного номера, даты и срока действия регистрации хранится в деле реестра ГСИ РК и не подлежит воспроизведению и распространению без официального разрешения разработчика, второй экземпляр возвращается заявителю.

      25. Для продления срока регистрации МВИ (срок действия метрологической аттестации МВИ не истек или не ограничен, проведена повторная метрологическая аттестация) представляются:

      1) заявка на продление срока действия регистрации МВИ с соответствующим обоснованием о необходимости продления срока регистрации (в случае, если в МВИ изменения не вносились, тоесть метрологические характеристики, методы, средства измерений и другие остаются без изменений в течение длительного периода);

      2) учтенный экземпляр МВИ;

      3) копия свидетельства об аттестации МВИ.

      26. В случае, если МВИ зарегистрирована для использования в пределах одного предприятия, то для включения в число пользователей МВИ других предприятий в уполномоченный орган или ГНМЦ представляются:

      1) заявка;

      2) учтенный экземпляр МВИ;

      3) копия свидетельства об аттестации МВИ;

      4) разрешение от держателя подлинника МВИ на ее использование (оригинал либо нотариально заверенная копия).

Глава 5. Порядок разработки, проведения метрологической аттестации, утверждения и регистрации референтных МВИ

      27. МВИ, используемые для получения результатов измерений с наивысшей точностью, которые могут быть применены для оценки правильности измеренных значений величины, полученных с помощью других МВИ величин того же рода, а также для калибровки средств измерений или для определения характеристик стандартных образцов, могут быть путем аттестации переведены в разряд референтной МВИ.

      28. Разработка референтной МВИ осуществляется в порядке, установленном разделом 2 Правил.

      29. Метрологическая аттестация МВИ, принимаемой в качестве референтной, осуществляется ГНМЦ и юридическими лицами, аккредитованными в соответствии с Законом Республики Казахстан "Об аккредитации в области оценки соответствия", осуществляющие воспроизведение, хранение и передачу единиц величин с наивысшей точностью (далее – исполнитель).

      30. Метрологическая аттестация референтной МВИ проводится по заявлению разработчика МВИ, или лица, по заказу которого разработана МВИ (далее – заявитель).

      31. К метрологической аттестации МВИ в качестве референтной могут привлекаться кроме разработчика другие организации.

      32. В ходе аттестации референтной МВИ проводятся теоретические и (или) экспериментальные исследования и осуществляется подтверждение соответствия референтной МВИ метрологическим требованиям к измерениям и возможности ее использования для оценки правильности измеренных значений, полученных с помощью других МВИ величины того же рода, а также для калибровки средств измерений или определения характеристик стандартных образцов.

      33. В случае метрологической аттестации МВИ в качестве референтной из числа метрологически аттестованных МВИ при неизменности приписанных характеристик дополнительно к ранее проведенным исследованиям проводятся теоретические и экспериментальные исследования и подтверждение соответствия, при которых осуществляются:

      1) оценка соответствия показателей точности референтной МВИ целям ее применения для оценки правильности результатов измерений, полученных с применением других МВИ величин того же рода, для калибровки средств измерений или для определения характеристик стандартных образцов;

      2) экспериментальное опробование процедуры применения референтной МВИ для оценки правильности результатов измерений, полученных с применением других МВИ величин того же рода;

      3) документальное подтверждение метрологической прослеживаемости полученных результатов измерений, в том числе с использованием оценки правильности результатов измерений, полученных с применением первичной референтной МВИ величины того же рода (при ее наличии);

      4) проведение межлабораторных сличений или сличения с другой референтной МВИ величины того же рода;

      5) представление бюджета неопределенности или структуры погрешности полученного результата измерений;

      6) экспериментальное опробование документированной процедуры контроля показателей точности полученных результатов измерений.

      34. В случае метрологической аттестации МВИ в качестве референтной вновь разработанной МВИ проводятся теоретические и экспериментальные исследования для установления показателей точности в соответствии с пунктом 9 Правил и подтверждение соответствия референтной МВИ метрологическим требованиям, приведенным в пунктах 15 и 35 настоящих Правил.

      35. Заявитель представляет на аттестацию следующие документы:

      1) заявка (с указанием наименования референтной МВИ, сведений о заявителе, а также с указанием необходимости признания работ по аттестации в соответствии с "Правилами взаимного признания результатов работ по обеспечению единства измерений", утвержденными Решением Совета Евразийской экономической комиссии от 18 октября 2016 года № 145;

      2) техническое задание;

      3) копия свидетельства о метрологической аттестации МВИ (при аттестации референтной МВИ из числа аттестованных МВИ);

      4) проект документа (документ) с изложением референтной МВИ;

      5) программа и результаты проводимых теоретических и экспериментальных исследований, подтверждающих выполнение требований пунктов 36 и 37 Правил.

      36. В случае, если аттестации подлежала вновь разработанная МВИ, то при положительных результатах работ по пункту 36 исполнитель оформляет свидетельство о метрологической аттестации референтной МВИ по форме согласно Приложению 2 к Правилам и, после утверждения референтной МВИ, выдает его заявителю.

      37. Исполнитель по окончании проведения метрологической аттестации референтной МВИ для ее утверждения направляет в уполномоченный орган следующие документы:

      1) документ, содержащий референтную МВИ (описание референтной МВИ);

      2) заключение о соответствии референтной МВИ, установленным метрологическим требованиям к измерениям;

      3) отчет, утвержденный руководителем исполнителя и содержащий результаты теоретических и (или) экспериментальных исследований;

      4) копию свидетельства о метрологической аттестации МВИ.

      38. Уполномоченный орган проверяет полноту и достоверность представленных документов, принимает решение об утверждении или об отказе в утверждении референтной МВИ и информирует исполнителя и заявителя об утверждении или обоснованном отказе в утверждении референтной МВИ.

      39. После устранения причин отказа заявитель может повторно направлять документы на утверждение референтной МВИ.

      40. Утвержденная референтная МВИ, регистрируется в реестре ГСИ РК.

      На свидетельство о метрологической аттестации референтной МВИ наносится штамп: "Зарегистрировано в реестре ГСИ РК в качестве референтной методики выполнения измерений" с указанием регистрационного номера и даты регистрации.

      41. Изменения в референтную МВИ вносятся разработчиком. Референтная МВИ, с внесенными в нее изменениями представляется на аттестацию и утверждение в соответствии с Правилами.

      42. В случае признания метрологической аттестации референтной МВИ государствами-членами Евразийского экономического союза аттестация референтной МВИ осуществляется в соответствии с "Порядком аттестации методики (метода) измерений, принимаемой в качестве референтной методики (метода) измерений", утвержденным Решением Коллегии Евразийской экономической комиссии от 7 июня 2016 года № 68.

  Приложение 1
к Правилам разработки,
метрологической аттестации,
утверждения и регистрации в
реестре государственной
системы обеспечения единства
измерений методик выполнения
измерений и референтных
методик выполнения измерений
  Форма

      __________________________________________________________________________
      наименование юридического лица, проводившего метрологическую аттестацию МВИ

                                    СВИДЕТЕЛЬСТВО № _____
                  о метрологической аттестации методики выполнения измерений
      ________________________________________________________________________
            наименование методики выполнения измерений, номер или ее обозначение
      ________________________________________________________________________
      ________________________________________________________________________,
      разработанная ___________________________________________________________
                        наименование разработчика методики выполнения измерений
      ________________________________________________________________________,
      аттестована в соответствии с требованиями Правил разработки, метрологической
      аттестации, утверждения и регистрации в реестре государственной системы
      обеспечения единства измерений методик выполнения измерений и референтных
      методик выполнения измерений от "__"_______ №______
      В результате метрологической аттестации установлено, что методика выполнения
      измерений соответствует предъявляемым к ней метрологическим требованиям и
      обладает следующими основными метрологическими характеристиками:
      ________________________________________________________________________
      диапазон измерений, значения характеристик
      ________________________________________________________________________
      погрешности измерений (ее составляющих), неопределенность измерений
      ________________________________________________________________________
      Дата выдачи свидетельства ________________________________________________
      Срок действия до ________________________________________________

_______________________________________ Должность руководителя юридического лица

________ подпись

__________________ инициалы, фамилия

      М.П. (при наличии)

  Приложение 2
к Правилам разработки,
метрологической аттестации,
утверждения и регистрации в
реестре государственной
системы обеспечения единства
измерений методик выполнения
измерений и референтных
методик выполнения измерений
  Форма

            СВИДЕТЕЛЬСТВО о метрологической аттестации референтной методики
                  выполнения измерений №_____ от "____"__________ 20__года

            ________________________________________________________________________
      (полное наименование организации, уполномоченной на проведение метрологической
      аттестации методики выполнения измерений)
      ________________________________________________________________________
      (документ, подтверждающий полномочия на проведение метрологической аттестации
      методики выполнения измерений) Методика выполнения измерений
      __________________________________________, разработанная
      ___________________________________________________________, установленная
      ___________________________________________________________, аттестована в
      соответствии с требованиями __________________________________
      ________________________________________________________________________
      и утверждена в качестве референтной методики выполнения измерений.
      В результате метрологической аттестации установлено, что референтная методика
      выполнения измерений соответствует предъявляемым к ней метрологическим
      требованиям и обладает следующими основными метрологическими
      характеристиками: _______________________________________________________
      диапазон измерений, значения характеристик
      ________________________________________________________________________
      погрешности измерений (ее составляющих), неопределенность измерений
      ________________________________________________________________________
      Дата выдачи свидетельства ________________________________________________
      Срок действия до ________________________________________________

_______________________________________ Должность руководителя юридического лица

________ подпись

__________________ инициалы, фамилия

      М.П. (при наличии)