Кешенді кәсіпкерлік лицензия (франчайзинг) туралы

Қазақстан Республикасының 2002 жылғы 24 маусымдағы N 330 Заңы.

      Кешенді кәсіпкерлік лицензия (франчайзинг) туралы

     

      МАЗМҰНЫ

      Осы Заң кешендi кәсiпкерлiк лицензияны (франчайзингтi) жүзеге асыруға байланысты қатынастарды реттейдi, кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартының мазмұнын айқындайды және Қазақстан Республикасында франчайзингтiк қызметтi дамыту мен мемлекеттiк қолдауға бағытталған.

1-тарау. ЖАЛПЫ ЕРЕЖЕЛЕР

1-бап. Осы Заңда пайдаланылатын негiзгi ұғымдар

      Осы Заңда мынадай негiзгi ұғымдар пайдаланылады:

      1) айрықша құқықтар кешенi (лицензиялық кешен) - бiрқатар санаткерлiк меншiк объектiлерiне (тауар таңбасына, фирмалық атауға, қызмет көрсету таңбасына, патентке, ашылмаған ақпаратқа, оның iшiнде өндiрiс құпияларына (ноу-хауға) құқықтар;

      2) кешендi кәсiпкерлiк лицензия (франчайзинг) - айрықша құқықтар кешенiнiң құқық иеленушiсi осы кешендi басқа тұлғаға өтемдi негiзде пайдалануға беретiн кәсiпкерлiк қызмет;

      3) кешендi лицензиар (франчайзер) - кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты бойынша тарап, айрықша құқықтар кешенiн кешендi лицензиатқа өтемдi негiзде пайдалануға беретiн айрықша құқықтар кешенiнiң (лицензиялық кешеннiң) құқық иеленушiсi;

      4) кешендi лицензиат (франчайзи) - кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты бойынша тарап, лицензиардың айрықша құқықтар кешенiн кәсiпкерлiк қызмет пайдаланатын, осы кешеннiң құқық пайдаланушысы;

      5) лицензиялық брокер - кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартын жасасу және орындау кезiнде делдалдық қызметтi жүзеге асыратын жеке немесе заңды тұлға;

      6) әлеуетті кешендi лицензиат - айрықша құқықтар кешенiнiң құқық иеленушiсiмен кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартын жасасу мақсатында келiссөз жүргiзетiн тұлға;

      7) франчайзингтiк қызмет - кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартын жүзеге асыруға байланысты кәсiпкерлiк қызмет;

      8) франчайзингтiк қатынастар - кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартын орындау жөнiндегi құқықтары мен мiндеттерi өзара байланысты мiндеттемелерге қатысушылар арасындағы құқық нормаларымен реттелген қоғамдық қатынастар.

2-бап. Қазақстан Республикасының кешендi кәсiпкерлiк лицензия (франчайзинг) туралы заңнамасы

      1. Кешендi кәсiпкерлiк лицензия (франчайзинг) туралы Қазақстан Республикасының заңнамасы Қазақстан Республикасының Конституциясына негiзделедi және осы Заң мен Қазақстан Республикасының өзге де нормативтiк құқықтық актiлерiнен тұрады.

      2. Егер Қазақстан Республикасы бекiткен халықаралық шартта осы Заңда көзделгеннен өзгеше ережелер белгiленсе, онда халықаралық шарттың ережелерi қолданылады.

3-бап. Франчайзингтiк қатынастар субъектiлерi

      1. Жеке және заңды тұлғалар франчайзингтiк қатынастар субъектiлерi болып табылады.

      2. Франчайзингтiк қатынастар субъектiлерiне – шағын кәсiпкерлiк субъектiлерiне осы Заңмен реттелмеген бөлiгiнде Қазақстан Республикасының кәсiпкерлiк саласындағы заңнамасы қолданылады.

      Ескерту. 3-бапқа өзгеріс енгізілді - ҚР 29.10.2015 № 376-V Заңымен (01.01.2016 бастап қолданысқа енгізіледі).

2-тарау. ФРАНЧАЙЗИНГТIК ҚАТЫНАСТАРДЫ МЕМЛЕКЕТТIК ҚОЛДАУ

4-бап. Франчайзингтiк қатынастарды мемлекеттiк қолдау принциптерi

      Қазақстан Республикасында франчайзингтiк қатынастарды мемлекеттiк қолдау:

      1) франчайзингтiк қатынастарды мемлекеттiк қолдау қағидаттары мен нысандарының бiртұтастығы;

      2) мемлекеттiк органдардың франчайзингтiк қатынастарды мемлекеттiк қолдауды жүзеге асыру кезiндегi келiсiлген өзара iс-қимылы;

      3) франчайзингтiк қатынастар субъектiлерiнiң кәсiпкерлiк қызметiне мемлекеттiк органдар мен олардың лауазымды адамдарының негізсіз араласуына жол бермеу;

      4) бәсекенi қорғау және монополистiк қызметтi шектеу;

      5) франчайзингтiк қатынастарды мемлекеттiк қолдау шараларын әзiрлеу және қолдану кезiндегi жариялылық принциптерiмен жүзеге асырылады.

      Ескерту. 4-бапқа өзгеріс енгізілді - ҚР 29.10.2015 № 376-V Заңымен (01.01.2016 бастап қолданысқа енгізіледі).

5-бап. Франчайзингтiк қатынастарды мемлекеттiк қолдау шаралары

      1. Қазақстан Республикасында франчайзингтiк қатынастарды мемлекеттiк қолдаудың негiзгi шаралары мыналар:

      1) алып тасталды - ҚР 03.07.2013 № 124-V Заңымен (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі);

      2) франчайзингтiк қатынастарды дамыту және оларға жәрдемдесу жөнiндегi нормативтiк құқықтық актiлердi әзiрлеу және жетiлдiру;

      3) франчайзингтiк қатынастар субъектiлерiне Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген жеңiлдiктер мен кепiлдiктер беру;

      4) франчайзингтiк қызметтi жүзеге асыруға байланысты мәселелер бойынша консультациялық қызметтер көрсету;

      5) Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес айрықша құқықтар кешенiн тiркеу және қорғау;

      6) Қазақстан Республикасының кешендi кәсiпкерлiк лицензия (франчайзинг) туралы заңнамасының сақталуын бақылау;

      7) Қазақстан Республикасында кешендi кәсiпкерлiк лицензияны (франчайзингтi) дамыту мен таратуға жәрдемдесетiн өзге де шаралар болып табылады.

      2. Франчайзингтiк қатынастарды қолдау жөнiндегi мемлекеттiк органдарды және олардың функцияларын Қазақстан Республикасының Үкiметi айқындайды.

      Ескерту. 5-бапқа өзгеріс енгізілді - ҚР 03.07.2013 № 124-V Заңымен (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі).

6-бап. Зиянды өтеу кепiлдiктерi

      Мемлекеттiк органдардың Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес келмейтiн актiлердi шығаруы салдарынан, сондай-ақ осы органдардың лауазымды адамдарының заңсыз iс-әрекеттерi (әрекетсiздiгi) салдарынан франчайзингтiк қатынастар субъектiлерiне келтiрiлген зиян Қазақстан Республикасының азаматтық заңнамасына сәйкес өтелуге тиiс.

7-бап. Мемлекеттiк бақылауды жүзеге асыру кезiндегi кепiлдiктер

      Франчайзингтiк қызметтi бақылау Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген тәртiппен жүргiзiледi.

8-бап. Франчайзингтiк қатынастарды мемлекеттiк реттеу кезiндегi жариялылық

      1. Франчайзингтiк қатынастар субъектiлерi кешендi кәсiпкерлiк лицензияны (франчайзингтi) жүзеге асыруға қатысты нормативтiк құқықтық актiлермен, сот шешiмдерiмен және өзге де актiлермен Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген тәртiппен танысуға құқылы.

      2. Франчайзингтiк қатынастарды мемлекеттiк реттеу туралы нормативтiк құқықтық актiлердi қабылдайтын мемлекеттiк органдар мен олардың лауазымды адамдары оларды мерзiмдi баспа басылымдарында жариялауға мiндеттi.

9-бап. Айрықша құқықтар кешенiн тiркеу және қорғау

      1. Мемлекет кешендi лицензиардың Қазақстан Республикасының аумағында тiркелген айрықша құқықтар кешенiн де, егер мұндай тiркеудi шет мемлекеттiң тануы Қазақстан Республикасы қатысушысы болып табылатын халықаралық шартта көзделсе, басқа мемлекеттiң аумағында тiркелген айрықша құқықтар кешенiн де тiркеудi және қорғауды жүзеге асырады.

      2. Санаткерлiк меншiк объектiсi Қазақстан Республикасының аумағында тiркелмеген жағдайда, санаткерлiк меншiк құқығын тiркеу және оны кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты бойынша беру тараптардың қалауы бойынша жүзеге асырылады.

      3. Мемлекеттiк орган кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты бойынша кешендi лицензиар беретiн айрықша құқықтар кешенiнiң сақталуын бақылауды Қазақстан Республикасының заңнамалық актiлерiнде көзделген тәртiппен жүзеге асырады.

3-тарау. КЕШЕНДI КӘСIПКЕРЛIК ЛИЦЕНЗИЯ (ФРАНЧАЙЗИНГ) ШАРТЫ МЕН ТҮРЛЕРI

10-бап. Кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты

      1. Кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты бойынша бiр тарап (кешендi лицензиар) шартта көзделген, атап айтқанда, лицензиардың фирмалық атауы мен қорғалатын коммерциялық ақпаратты, сондай-ақ айрықша құқықтардың басқа да объектiлерiн (тауар таңбасын, қызмет көрсету таңбасын, патенттi және т.с.с.) пайдалану құқығын қамтитын айрықша құқықтар кешенiн (лицензиялық кешендi) лицензиаттың кәсiпкерлiк қызметiнде пайдалану үшiн екiншi тарапқа (кешендi лицензиатқа) сыйақы үшiн беруге мiндеттенедi.

      2. Кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты лицензиардың лицензиялық кешенiн, iскерлiк беделi мен коммерциялық тәжiрибесiн белгiлi бiр көлемде (атап айтқанда, пайдаланудың ең аз және (немесе) ең көп көлемiн белгiлей отырып), пайдалану аумағын көрсетiп немесе көрсетпей, қызметтiң белгiлi бiр саласына қатысты пайдалануды көздейдi.

      3. Кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты, сондай-ақ:

      1) қызметтiк немесе коммерциялық құпия болып табылатын ақпаратты берудi, шарттың бүкiл мерзiмi iшiнде кешендi лицензиатқа басқару, техникалық және ақпараттық жағынан ұдайы жәрдемдесудi;

      2) кешендi лицензиатқа пайдалануға берiлген айрықша құқықтар кешенiн пайдалануға қатысты талаптарды кешендi лицензиаттың орындауын кешендi лицензиар тарапынан бақылау шараларын да көздей алады.

      4. Кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартын кәсiпкерлiк қызметтiң жекелеген салаларында қолдану жөнiндегi шектеулер Қазақстан Республикасының заңнамалық актiлерiнде белгiленедi.

11-бап. Кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартының мерзiмi мен нысаны

      Кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты белгiлi мерзiмге де, мерзiмсiз де жазбаша нысанда жасалуы мүмкiн.

12-бап. Кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартына қатысушылар

      1. Шарттың тараптары мен үшiншi тұлғалар кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартына қатысушылар болып табылады.

      2. Кешендi лицензиар мен кешендi лицензиат кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартының тараптары болып табылады.

      3. Лицензиялық брокер, жеке кәсiпкер, банк, сақтандыру ұйымдары мен өзге де ұйымдар тараптардың келiсiмi бойынша үшiншi тұлғалар бола алады.

13-бап. Лицензиялық брокер

      1. Лицензиялық брокер өз атынан және өз тәуекелiмен де, лицензиардың, лицензиаттың немесе франчайзингтiк қатынастардың өзге де субъектiлерiнiң атынан және тәуекелiмен де әрекет жасай алады.

      2. Лицензиялық брокерге сыйақы тiркелген бiр мәрте немесе кезеңдiк төлемдер нысанында немесе кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартында көзделген өзге де нысанда төленедi.

      3. Лицензиялық брокерге, осы Заңмен реттелмеген бөлiгiнде, Қазақстан Республикасы Азаматтық кодексiнiң ережелерi қолданылады.

14-бап. Кешендi лицензиардың құқықтары

      Кешендi лицензиардың:

      1) лицензиат кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты бойынша өндiретiн тауарлардың (жұмыстардың, көрсететiн қызметтердiң) сапасын бақылауға;

      2) лицензиат өз кәсiпорнын (кәсiпорындағы өз үлесiн) иелiктен айырған кезде артықшылықпен сатып алуға;

      3) үшiншi тұлғалардың алдында лицензиатқа қатысты кепiлдiк берушi немесе кепiл болушы болуға;

      4) кешендi лицензиатпен өзге де шарттар жасасуға, атап айтқанда, оған қатысты лизинг берушi болуға;

      5) кешендi лицензиат осы Заңның 17-бабы 2-тармағының 5) тармақшасында көзделген мiндеттерiн орындамаған жағдайда, кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартын бiржақты бұзуға және келтiрiлген шығынды одан өндiрiп алуға;

      6) Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес өзге де құқықтарды жүзеге асыруға құқығы бар.

15-бап. Кешендi лицензиардың мiндеттерi

      Кешендi лицензиар:

      1) кешендi лицензиатқа техникалық және коммерциялық құжаттамаларды беруге және лицензиат кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты бойынша берiлген құқықтарды жүзеге асыруы үшiн оған қажеттi өзге де ақпаратты табыс етуге;

      2) осы құқықтарды жүзеге асыруға байланысты мәселелер бойынша лицензиатты оқытуға және оған консультациялар беруге;

      3) лицензиаттан алынған құпия коммерциялық ақпаратты жария етпеуге мiндеттi.

16-бап. Кешендi лицензиаттың құқықтары

      Кешендi лицензиаттың:

      1) егер кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартында өзгеше көзделмесе, басқа да тұлғалармен кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарттарын жасасуға;

      2) кешендi лицензиармен Қазақстан Республикасының азаматтық заңнамасында көзделген өзге де шарттар жасасуға;

      3) Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес өзге де құқықтарды жүзеге асыруға құқығы бар.

17-бап. Кешендi лицензиаттың мiндеттерi

      1. Егер кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартында өзгеше көзделмесе, кешендi лицензиат:

      1) шартта көзделген қызметтi жүзеге асыру кезiнде лицензиардың лицензиялық кешенiн шартта көрсетiлген жолмен пайдалануға;

      2) өзiнiң өндiрiстiк аумағына лицензиардың кiруiне, оған қажеттi құжаттамаларды беруге және берiлген айрықша құқықтарды дұрыс пайдалануын бақылауды жүзеге асыру үшiн қажеттi ақпарат алуына жәрдемдесуге;

      3) лицензиардың пайдалануға берiлген айрықша құқықтарды пайдалану сипатына, тәсiлдерiне және шарттарына қатысты барлық нұсқаулықтары мен нұсқауларын сақтауға;

      4) лицензиар өндiрiсi және одан алынған басқа да жасырын коммерциялық ақпарат құпияларын жария етпеуге;

      5) сатып алушыларды (тапсырыс берушiлердi) фирмалық атауды, тауар таңбасын, қызмет көрсету таңбасын немесе өзге де даралау құралын кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты негiзiнде пайдаланатыны жөнiнде олар үшiн неғұрлым айқын тәсiлмен хабардар етуге мiндеттi.

      2. Кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты тараптарының келiсiмi бойынша кешендi лицензиат:

      1) лицензиар бәсекелестерiнiң қызметiне қатыспауға;

      2) кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартының қолданылу мерзiмi аяқталғаннан кейiн қызметтiк және коммерциялық құпияны, ашылмаған ақпаратты, оның iшiнде өндiрiс құпияларын (ноу-хауды) лицензиардың жазбаша рұқсатынсыз жария етпеуге;

      3) берiлген айрықша құқықтар кешенiн пайдалану үшiн төлемдердi уақтылы жүзеге асыруға;

      4) кешендi лицензиардан тексеру нәтижелерiн алғаннан кейiн кемшiлiктердi түзеу үшiн қажеттi шаралар қолдануға;

      5) кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты бойынша берiлген айрықша құқықтарды беруге бағытталған iс-әрекеттердi жүзеге асырмауға;

      6) кешендi кәсiпкерлiк лицензия шартының негiзiнде өзi өндiретiн тауарлар, жұмыстар, көрсететiн қызметтер сапасының тiкелей лицензиар өндiретiн ұқсас тауарлардың, жұмыстардың, көрсететiн қызметтердiң сапасына сәйкестiгiн қамтамасыз етуге мiндеттi.

18-бап. Кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты жасалғанға дейiн берiлетiн ақпаратты қорғау

      1. Кешендi лицензиар кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты жасалғанға дейiн әлеуеттi кешендi лицензиатқа шарт жасалған жағдайда пайдалануға берiлуiн айрықша құқықтар кешенi туралы ақпарат бередi. Бұл орайда кешендi лицензиар берiлетiн ақпараттың құпия коммерциялық сипаты жөнiнде әлеуеттi кешендi лицензиатқа ескертуге мiндеттi.

      2. Әлеуеттi кешендi лицензиаттың өзiне осы баптың 1-тармағына сәйкес берiлген ақпаратты кешендi лицензиардың жазбаша рұқсатынсыз жария етуге құқығы жоқ. Аталған ақпарат жария етiлген жағдайда кешендi әлеуеттi лицензиат кешендi лицензиарға келтiрiлген шығынды Қазақстан Республикасының азаматтық заңнамасына сәйкес өтеуге мiндеттi.

19-бап. Кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты бойынша берiлетiн ақпаратты қорғау

      1. Кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты бойынша берiлетiн, құпия коммерциялық сипаттағы ақпарат Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексiнде көзделген шарттар сақталған жағдайда Қазақстан Республикасының заңнамасымен қорғалады.

      2. Кешендi лицензиат пен кешендi лицензиар осы баптың 1-тармағында көрсетiлген ақпараттың құпиялылығын сақтау жөнiнде бiрлескен шаралар қолдануға мiндеттi.

      3. Аталған мәлiметтер жария етiлген жағдайда кешендi лицензиат кешендi лицензиарға келтiрген шығынды Қазақстан Республикасының азаматтық заңнамасына сәйкес өтеуге мiндеттi.

      4. Мемлекеттiк органдар мен олардың лауазымды адамдарының Қазақстан Республикасының заңнамалық актiлерiне сәйкес қадағалау, бақылау, тiркеу және өзге де функцияларды орындауға қажеттi мәлiметтерден басқа, кешендi кәсiпкерлiк лицензия шарты бойынша берiлетiн құпия коммерциялық ақпаратқа қол жеткiзудi талап етуге құқығы жоқ.

20-бап. Кешендi кәсiпкерлiк лицензияның (франчайзингтiң) түрлерi

      Кешендi кәсiпкерлiк лицензияның (франчайзингтiң) негiзгi түрлерi мыналар:

      1) кешендi кәсiпкерлiк лицензия (франчайзинг) - жұмыс орны, оған сәйкес лицензиар әзiрленген жұмыс орнын құрады және оны лицензиялық кешенмен қоса жеке кәсiпкер-лицензиатқа бередi;

      2) кешендi кәсiпкерлiк лицензия (франчайзинг) - кәсiпорын, бұл ретте лицензиар кәсiпорын құрады және оны лицензиялық кешенмен қоса лицензиатқа бередi;

      3) конверсиялық кешендi кәсiпкерлiк лицензия (франчайзинг), бұл ретте тараптар құрылымдық бөлiмшелердi дербес кәсiпорындар етiп қайта құру негiзiнде шарт жасасады;

      4) көп кешендi кәсiпкерлiк лицензия (франчайзинг), оның негiзiнде лицензиат бiрнеше кәсiпорын құрады;

      5) өндiрiстiк кешендi кәсiпкерлiк лицензия (франчайзинг), бұл ретте кешендi лицензиар кешендi лицензиатқа тауарларды (жұмыстарды, көрсетiлетiн қызметтердi) кешендi лицензиар жеткiзетiн немесе онымен келiсу арқылы жеткiзiлетiн шикiзатты, материалдарды, технология мен жабдықты пайдалана отырып, өзiнiң тауар таңбасымен не өзге де даралау құралымен өндiруге немесе өндiру мен өткiзуге құқық бередi;

      6) тауарлық кешендi кәсiпкерлiк лицензия (франчайзинг), бұл ретте кешендi лицензиар кешендi лицензиатқа тауарларды (жұмыстарды, көрсетiлетiн қызметтердi) кешендi лицензиар беретiн не онымен келiсу арқылы белгiленетiн маркетинг технологиясын пайдалана отырып, өзiнiң тауар таңбасымен не өзге де даралау құралымен өткiзуге (сатуға) құқық бередi;

      7) кешендi кәсiпкерлiк лицензияның (франчайзингтiң) Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес жүзеге асырылатын өзге де түрлерi.

21-бап. Бухгалтерлiк есепке алу және қаржылық есептiлiк

      Франчайзингтiк қатынастар субъектiлерiнiң бухгалтерлiк есепке алуды және қаржылық есептiлiктi жүргiзуi Қазақстан Республикасының бухгалтерлiк есепке алу және қаржылық есептiлiк туралы заңнамасына сәйкес жүзеге асырылады.

4-тарау. ҚОРЫТЫНДЫ ЕРЕЖЕЛЕР

22-бап. Кешендi кәсiпкерлiк лицензия (франчайзинг) туралы заңнаманың сақталуын бақылау

      Мемлекеттiк органдар өздерiнiң өкiлеттiгi шеңберiнде кешендi кәсiпкерлiк лицензия (франчайзинг) туралы заңнаманың сақталуын бақылауды жүзеге асырады.

      Ескерту. 22-бапқа өзгеріс енгізілді - ҚР 03.07.2013 № 124-V Заңымен (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі).

23-бап. Кешендi кәсiпкерлiк лицензия (франчайзинг) туралы заңнаманы бұзғаны үшiн жауаптылық

      Кешендi кәсiпкерлiк лицензия (франчайзинг) туралы заңнаманы бұзған тұлғалар Қазақстан Республикасының заңнамалық актiлерiне сәйкес жауапты болады.

24-бап. Франчайзингтiк қатынастар субъектiлерiнiң арасындағы дауларды шешу

      Франчайзингтiк қатынастар субъектiлерiнiң арасындағы даулар Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес шешiледi.

Қазақстан Республикасының
Президентi



О комплексной предпринимательской лицензии (франчайзинге)

Закон Республики Казахстан от 24 июня 2002 года N 330.

      О комплексной предпринимательской лицензии (франчайзинге)

      

      ОГЛАВЛЕНИЕ

      Настоящий Закон регулирует отношения, связанные с осуществлением комплексной предпринимательской лицензии (франчайзинга), определяет содержание договора комплексной предпринимательской лицензии и направлен на развитие и государственную поддержку франчайзинговой деятельности в Республике Казахстан.

Глава 1. Общие положения

Статья 1. Основные понятия, используемые в настоящем Законе

      В настоящем Законе используются следующие основные понятия:

      1) комплекс исключительных прав (лицензионный комплекс) - права на ряд объектов интеллектуальной собственности (товарный знак, фирменное наименование, знак обслуживания, патент, нераскрытую информацию, в том числе секреты производства (ноу-хау);

      2) комплексная предпринимательская лицензия (франчайзинг) - предпринимательская деятельность, при которой правообладатель комплекса исключительных прав предоставляет его в пользование на возмездной основе другому лицу;

      3) комплексный лицензиар (франчайзер) - сторона по договору комплексной предпринимательской лицензии, правообладатель комплекса исключительных прав (лицензионного комплекса), предоставляющий комплексному лицензиату в пользование на возмездной основе комплекс исключительных прав;

      4) комплексный лицензиат (франчайзи) - сторона по договору комплексной предпринимательской лицензии, правопользователь комплекса исключительных прав лицензиара, использующий этот комплекс для предпринимательской деятельности;

      5) лицензионный брокер - физическое или юридическое лицо, осуществляющее посредническую деятельность при заключении и исполнении договора комплексной предпринимательской лицензии;

      6) потенциальный комплексный лицензиат - лицо, ведущее переговоры с правообладателем комплекса исключительных прав с целью заключения договора комплексной предпринимательской лицензии;

      7) франчайзинговая деятельность - предпринимательская деятельность, связанная с осуществлением договора комплексной предпринимательской лицензии;

      8) франчайзинговые отношения - урегулированные нормами права общественные отношения между участниками обязательства, связанными между собой правами и обязанностями по исполнению договора комплексной предпринимательской лицензии.

Статья 2. Законодательство Республики Казахстан о комплексной предпринимательской лицензии (франчайзинге)

      1. Законодательство Республики Казахстан о комплексной предпринимательской лицензии (франчайзинге) основывается на Конституции Республики Казахстан и состоит из настоящего Закона и иных нормативных правовых актов Республики Казахстан.

      2. Если международным договором, ратифицированным Республикой Казахстан, установлены иные правила, чем те, которые предусмотрены настоящим Законом, то применяются правила международного договора.

Статья 3. Субъекты франчайзинговых отношений

      1. Субъектами франчайзинговых отношений являются физические и юридические лица.

      2. К субъектам франчайзинговых отношений – субъектам малого предпринимательства в части, не урегулированной настоящим Законом, применяется законодательство Республики Казахстан в сфере предпринимательства.

      Сноска. Статья 3 с изменениями, внесенными Законом РК от 29.10.2015 № 376-V (вводится в действие с 01.01.2016).

Глава 2. Государственная поддержка
франчайзинговых отношений

Статья 4. Принципы государственной поддержки франчайзинговых отношений

      Государственная поддержка франчайзинговых отношений в Республике Казахстан осуществляется на следующих принципах:

      1) единства принципов и форм государственной поддержки франчайзинговых отношений;

      2) согласованного взаимодействия государственных органов при осуществлении государственной поддержки франчайзинговых отношений;

      3) недопустимости необоснованного вмешательства государственных органов и их должностных лиц в предпринимательскую деятельность субъектов франчайзинговых отношений;

      4) защиты конкуренции и ограничения монополистической деятельности;

      5) гласности при разработке и применении мер государственной поддержки франчайзинговых отношений.

      Сноска. Статья 4 с изменениями, внесенными Законом РК от 29.10.2015 № 376-V (вводится в действие с 01.01.2016).

Статья 5. Меры государственной поддержки франчайзинговых отношений

      1. Основными мерами государственной поддержки франчайзинговых отношений в Республике Казахстан являются:

      1) исключен Законом РК от 03.07.2013 № 124-V (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после его первого официального опубликования);

      2) разработка и совершенствование нормативных правовых актов по развитию и содействию франчайзинговых отношений;

      3) предоставление субъектам франчайзинговых отношений льгот и гарантий, предусмотренных законодательством Республики Казахстан;

      4) оказание консультационных услуг по вопросам, связанным с осуществлением франчайзинговой деятельности;

      5) регистрация и защита комплекса исключительных прав в соответствии с законодательством Республики Казахстан;

      6) контроль за соблюдением законодательства Республики Казахстан о комплексной предпринимательской лицензии (франчайзинге);

      7) иные меры, содействующие развитию и распространению комплексной предпринимательской лицензии (франчайзинга) в Республике Казахстан.

      2. Государственные органы по поддержке франчайзинговых отношений и их функции определяются Правительством Республики Казахстан.

      Сноска. Статья 5 с изменением, внесенным Законом РК от 03.07.2013 № 124-V (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после его первого официального опубликования).

Статья 6. Гарантии возмещения вреда

      Вред, причиненный субъекту франчайзинговых отношений в результате издания государственными органами актов, не соответствующих законодательству Республики Казахстан, а также в результате незаконных действий (бездействия) должностных лиц этих органов, подлежит возмещению в соответствии с гражданским законодательством Республики Казахстан.

Статья 7. Гарантии при осуществлении государственного контроля

      Контроль за франчайзинговой деятельностью проводится в порядке, установленном законодательством Республики Казахстан.

Статья 8. Гласность при государственном регулировании франчайзинговых отношений

      1. Субъекты франчайзинговых отношений вправе знакомиться в порядке, установленном законодательством Республики Казахстан, с нормативными правовыми актами, судебными решениями и иными актами, касающимися осуществления комплексной предпринимательской лицензии (франчайзинга).

      2. Государственные органы и их должностные лица, принимающие нормативные правовые акты о государственном регулировании франчайзинговых отношений, обязаны публиковать их в периодическом печатном издании.

Статья 9. Регистрация и защита комплекса исключительных прав

      1. Государство осуществляет регистрацию и защиту комплекса исключительных прав комплексного лицензиара, зарегистрированного как на территории Республики Казахстан, так и на территории других государств, если признание такой регистрации иностранным государством предусмотрено международным договором, участником которого является Республика Казахстан.

      2. В случае, если объект интеллектуальной собственности не зарегистрирован на территории Республики Казахстан, регистрация права интеллектуальной собственности и его передача по договору комплексной предпринимательской лицензии осуществляются по усмотрению сторон.

      3. Государственный орган осуществляет контроль за соблюдением комплекса исключительных прав, передаваемых комплексным лицензиаром по договору комплексной предпринимательской лицензии, в порядке, предусмотренном законодательными актами Республики Казахстан.

Глава 3. Договор и виды комплексной
предпринимательской лицензии (франчайзинга)

Статья 10. Договор комплексной предпринимательской лицензии

      1. По договору комплексной предпринимательской лицензии одна сторона (комплексный лицензиар) обязуется предоставить другой стороне (комплексному лицензиату) за вознаграждение комплекс исключительных прав (лицензионный комплекс), включающий, в частности, право использования фирменного наименования лицензиара и охраняемой коммерческой информации, а также других объектов исключительных прав (товарного знака, знака обслуживания, патента и т.п.), предусмотренных договором, для использования в предпринимательской деятельности лицензиата.

      2. Договор комплексной предпринимательской лицензии предусматривает использование лицензионного комплекса, деловой репутации и коммерческого опыта лицензиара в определенном объеме (в частности, с установлением минимального и (или) максимального объема использования) с указанием или без указания территории использования применительно к определенной сфере деятельности.

      3. Договор комплексной предпринимательской лицензии может также предусматривать:

      1) передачу информации, составляющей служебную или коммерческую тайну, регулярное оказание управленческого, технического и информационного содействия комплексному лицензиату в течение всего срока договора;

      2) меры контроля со стороны комплексного лицензиара за исполнением комплексным лицензиатом требований, относящихся к использованию переданного в пользование комплексному лицензиату комплекса исключительных прав.

      4. Ограничения по применению договора комплексной предпринимательской лицензии в отдельных сферах предпринимательской деятельности устанавливаются законодательными актами Республики Казахстан.

Статья 11. Срок и форма договора комплексной предпринимательской лицензии

      Договор комплексной предпринимательской лицензии должен заключаться в письменной форме как на определенный срок, так и бессрочно.

Статья 12. Участники договора комплексной предпринимательской лицензии

      1. Участниками договора комплексной предпринимательской лицензии являются стороны договора и третьи лица.

      2. Сторонами договора комплексной предпринимательской лицензии являются комплексный лицензиар и комплексный лицензиат.

      3. Третьими лицами по соглашению сторон могут быть лицензионный брокер, индивидуальный предприниматель, банковские, страховые и иные организации.

Статья 13. Лицензионный брокер

      1. Лицензионный брокер может действовать как от своего имени и за свой риск, так и от имени и за риск лицензиара, лицензиата или иных субъектов франчайзинговых отношений.

      2. Вознаграждение лицензионному брокеру выплачивается в форме фиксированных разовых или периодических платежей или в иной, предусмотренной договором комплексной предпринимательской лицензии форме.

      3. К лицензионному брокеру в части, не урегулированной настоящим Законом, применяются положения Гражданского кодекса Республики Казахстан.

Статья 14. Права комплексного лицензиара

      Комплексный лицензиар имеет право:

      1) контролировать качество производимых лицензиатом по договору комплексной предпринимательской лицензии товаров (работ, услуг);

      2) преимущественной покупки при отчуждении лицензиатом своего предприятия (своей доли в предприятии);

      3) выступать гарантом или поручителем в отношении лицензиата перед третьими лицами;

      4) заключать иные договоры с комплексным лицензиатом, в частности, выступать по отношению к нему лизингодателем;

      5) расторгнуть в одностороннем порядке договор комплексной предпринимательской лицензии и взыскать с комплексного лицензиата причиненные убытки при неисполнении им обязанностей, предусмотренных подпунктом 5) пункта 2 статьи 17 настоящего Закона;

      6) осуществлять иные права в соответствии с законодательством Республики Казахстан.

Статья 15. Обязанности комплексного лицензиара

      Комплексный лицензиар обязан:

      1) передать комплексному лицензиату техническую и коммерческую документацию и представить иную информацию, необходимую лицензиату для осуществления прав, предоставленных ему по договору комплексной предпринимательской лицензии;

      2) провести обучение и консультирование лицензиата по вопросам, связанным с осуществлением этих прав;

      3) не разглашать конфиденциальную коммерческую информацию, полученную от лицензиата.

Статья 16. Права комплексного лицензиата

      Комплексный лицензиат имеет право:

      1) заключать договоры комплексной предпринимательской лицензии с другими лицами при условии, если иное не предусмотрено договором комплексной предпринимательской лицензии;

      2) заключать иные договоры с комплексным лицензиаром, предусмотренные гражданским законодательством Республики Казахстан;

      3) осуществлять иные права в соответствии с законодательством Республики Казахстан.

Статья 17. Обязанности комплексного лицензиата

      1. Если иное не предусмотрено договором комплексной предпринимательской лицензии, комплексный лицензиат обязан:

      1) использовать при осуществлении предусмотренной договором деятельности лицензионный комплекс лицензиара указанным в договоре образом;

      2) допускать лицензиара на свою производственную территорию, представлять ему необходимую документацию и оказывать содействие в получении информации, необходимой для осуществления контроля за правильным использованием предоставленных исключительных прав;

      3) соблюдать все инструкции и указания лицензиара в отношении характера, способов и условий использования переданных в пользование исключительных прав;

      4) не разглашать секреты производства лицензиара и другой полученной от него конфиденциальной коммерческой информации;

      5) информировать покупателей (заказчиков) наиболее очевидным для них способом о том, что он использует фирменное наименование, товарный знак, знак обслуживания или иное средство индивидуализации на основании договора комплексной предпринимательской лицензии.

      2. По соглашению сторон договора комплексной предпринимательской лицензии комплексный лицензиат обязан:

      1) не участвовать в деятельности конкурентов лицензиара;

      2) по окончании срока действия договора комплексной предпринимательской лицензии не разглашать без письменного разрешения лицензиара служебную и коммерческую тайну, нераскрытую информацию, в том числе секреты производства (ноу-хау);

      3) своевременно осуществлять платежи за использование предоставленного комплекса исключительных прав;

      4) по получении от комплексного лицензиара результатов проверки принимать необходимые меры для исправления недостатков;

      5) не осуществлять действий, направленных на передачу комплекса исключительных прав, предоставленных по договору комплексной предпринимательской лицензии;

      6) обеспечивать соответствие качества производимых им на основе договора комплексной предпринимательской лицензии товаров, выполняемых работ, оказываемых услуг качеству аналогичных товаров, работ и услуг, производимых, выполняемых или оказываемых непосредственно лицензиаром.

Статья 18. Защита информации, передаваемой до заключения договора комплексной предпринимательской лицензии

      1. До заключения договора комплексной предпринимательской лицензии комплексный лицензиар передает потенциальному комплексному лицензиату информацию о комплексе исключительных прав, передаваемых в пользование в случае заключения договора. При этом комплексный лицензиар обязан предупредить потенциального комплексного лицензиата о конфиденциальном коммерческом характере передаваемой информации.

      2. Потенциальный комплексный лицензиат не вправе разглашать информацию, переданную ему в соответствии с пунктом 1 настоящей статьи, без письменного разрешения комплексного лицензиара. В случае разглашения указанной информации потенциальный комплексный лицензиат обязан возместить убытки, причиненные комплексному лицензиару, в соответствии с гражданским законодательством Республики Казахстан.

Статья 19. Защита информации, передаваемой по договору комплексной предпринимательской лицензии

      1. Информация, передаваемая по договору комплексной предпринимательской лицензии, носящая конфиденциальный коммерческий характер, защищается законодательством Республики Казахстан при соблюдении условий, предусмотренных Гражданским кодексом Республики Казахстан.

      2. Комплексный лицензиат и комплексный лицензиар обязаны предпринимать совместные меры к соблюдению конфиденциальности информации, указанной в пункте 1 настоящей статьи.

      3. В случае разглашения указанной информации комплексный лицензиат обязан возместить убытки, причиненные комплексному лицензиару, в соответствии с гражданским законодательством Республики Казахстан.

      4. Государственные органы и их должностные лица не вправе требовать доступ к конфиденциальной коммерческой информации, передаваемой по договору комплексной предпринимательской лицензии, кроме сведений, необходимых для выполнения надзорных, контрольных, регистрационных и иных функций в соответствии с законодательными актами Республики Казахстан.

Статья 20. Виды комплексной предпринимательской лицензии (франчайзинга)

      Основными видами комплексной предпринимательской лицензии (франчайзинга) являются:

      1) комплексная предпринимательская лицензия (франчайзинг) - рабочее место, согласно которой лицензиар создает подготовленное рабочее место и передает его с лицензионным комплексом лицензиату - индивидуальному предпринимателю;

      2) комплексная предпринимательская лицензия (франчайзинг) - предприятие, при которой лицензиар создает предприятие и передает его с лицензионным комплексом лицензиату;

      3) конверсионная комплексная предпринимательская лицензия (франчайзинг), при которой стороны заключают договор на основе преобразования структурных подразделений в самостоятельные предприятия;

      4) множественная комплексная предпринимательская лицензия (франчайзинг), на основе которой лицензиат создает несколько предприятий;

      5) производственная комплексная предпринимательская лицензия (франчайзинг), при которой комплексный лицензиар передает комплексному лицензиату право на производство или на производство и сбыт товаров (работ, услуг) под своим товарным знаком либо иным средством индивидуализации с использованием поставляемых комплексным лицензиаром или по согласованию с ним сырья, материалов, технологии и оборудования;

      6) товарная комплексная предпринимательская лицензия (франчайзинг), при которой комплексный лицензиар передает комплексному лицензиату право на сбыт (реализацию) товаров (работ, услуг) под своим товарным знаком или иным средством индивидуализации с использованием предоставляемой комплексным лицензиаром либо устанавливаемой по согласованию с ним технологии маркетинга;

      7) иные виды комплексной предпринимательской лицензии (франчайзинга), осуществляемые в соответствии с законодательством Республики Казахстан.

Статья 21. Бухгалтерский учет и финансовая отчетность

      Ведение бухгалтерского учета и финансовой отчетности субъектами франчайзинговых отношений осуществляется в соответствии с законодательством Республики Казахстан о бухгалтерском учете и финансовой отчетности.

Глава 4. Заключительные положения

Статья 22. Контроль за соблюдением законодательства о комплексной предпринимательской лицензии (франчайзинге)

      Государственные органы в рамках своих полномочий осуществляют контроль за соблюдением законодательства о комплексной предпринимательской лицензии (франчайзинге).

      Сноска. Статья 22 с изменением, внесенным Законом РК от 03.07.2013 № 124-V (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после его первого официального опубликования).

Статья 23. Ответственность за нарушение законодательства о комплексной предпринимательской лицензии (франчайзинге)

      Лица, нарушившие законодательство о комплексной предпринимательской лицензии (франчайзинге), несут ответственность в соответствии с законодательными актами Республики Казахстан.

Статья 24. Разрешение споров между субъектами франчайзинговых отношений

      Споры между субъектами франчайзинговых отношений разрешаются в соответствии с законодательством Республики Казахстан.

Президент
Республики Казахстан