Сот приставтары туралы

Қазақстан Республикасының 1997 жылғы 7 шiлдедегi N 150 Заңы.

      Қолданушылар назарына!
      Қолданушыларға ыңғайлы болуы үшін РҚАО мазмұнды жасады.

      МАЗМҰНЫ

1-бап. Сот приставтарының құқықтық жағдайы

      1. Сот приставы - мемлекеттiк қызметте тұратын және өзiне осы Заңмен жүктелген мiндеттердi орындайтын лауазымды адам.

      2. Сот приставына нысанды киiм (погонсыз), сәйкестендіру картасы және жетон берiледi, олардың үлгiлерiн соттардың қызметін ұйымдастырушылық және материалдық-техникалық қамтамасыз ету жөнiндегi уәкiлеттi орган бекiтеді.

      Сот приставтарын нысанды киiммен (погонсыз) қамтамасыз етудің заттай нормаларын бюджеттік жоспарлау жөніндегі орталық уәкілетті органмен келісу бойынша уәкілетті орган бекітеді.

      3. Сот приставының заңды талаптары барлық жеке және заңды тұлғалардың орындауы үшiн мiндеттi.

      Ескерту. 1-бап жаңа редакцияда - ҚР 2011.01.06 № 379-IV (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) Заңымен; өзгерістер енгізілді - ҚР 29.09.2014 N 239-V (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейiн күнтiзбелiк он күн өткен соң қолданысқа енгiзiледi); 26.11.2019 № 273-VI (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін алты ай өткен соң қолданысқа енгізіледі) Заңдарымен.

2-бап. Сот приставтарының мiндеттерi

      Сот приставтарының мiндеттерi:

      1) сот отырысы кезiнде, сондай-ақ сот орындаушылары атқарушылық iс-әрекеттер жасаған кезде залда қоғамдық тәртiптi сақтау;

      2) бас бостандығынан айыруға байланысты емес жазалардың орындалуын бақылау;

      3) iс жүргiзу әрекеттерiн орындауда сотқа жәрдемдесу;

      4) сот үйлерiн күзетудi қамтамасыз ету, судьяларды және процестiң басқа да қатысушыларын күзету, сондай-ақ атқарушылық iс-әрекеттерiн жасау кезiнде сот орындаушылары мен осы iс-әрекеттерге қатысатын тұлғаларды күзету;

      5) соттардың және басқа органдардың орындаушылық құжаттарын орындауға мәжбүр етуде сот орындаушыларына жәрдем көрсету болып табылады.

      Ескерту. 2-бапқа өзгерту енгізілді - ҚР 2006.06.22 № 147 Заңымен.

3-бап. Қазақстан Республикасының сот приставтары туралы заңдары

      Қазақстан Республикасының сот приставтары туралы заңдары Қазақстан Республикасының Конституциясына негiзделедi, осы Заңнан және Қазақстан Республикасының басқа да нормативтiк құқықтық актiлерiнен тұрады.

4-бап. Сот приставтарының қызметiн ұйымдастыру және оларды тағайындау тәртiбi

      1. Сот приставтарының бөлімшелерін Жоғарғы Сотта және облыстардағы, астанадағы және республикалық маңызы бар қалалардағы аумақтық бөлімшелерде (бұдан әрі – аумақтық бөлімшелер) (соттардың кеңселерінде) Жоғарғы Соттың, жергілікті және басқа соттардың қызметін ұйымдастырушылық және материалдық-техникалық қамтамасыз ету жөніндегі уәкілетті мемлекеттік орган (бұдан әрі – уәкілетті орган) құрады.

      2. Жоғарғы Сотта және аумақтық бөлімшелерде сот приставтарының қызметіне ұйымдастырушылық және әдістемелік басшылықты уәкілетті орган және оның аумақтық бөлімшелері жүзеге асырады.

      Уәкiлеттi орган:

      1) сот приставтарының жұмысын ұйымдастырады;

      2) сот приставтары кадрларын оқытумен, олардың кәсiби даярлығын арттырумен айналысады;

      3) сот приставтары қызметiнiң тәжiрибесiн жинақтап қорытады, соның негiзiнде әдiстемелiк ұсынымдар әзiрлейдi;

      4) сот приставтары қызметiнiң есебiн жүргiзумен айналысады;

      5) басқа мемлекеттiк және құқық қорғау органдарымен атқару құжаттарының орындалуын және соттар қызметiнiң белгiленген тәртiбiн қамтамасыз ету мәселелерi бойынша өзара iс-қимыл жасауды қамтамасыз етедi;

      6) сот приставтарының бөлiмшелерiн материалдық-техникалық жағынан қамтамасыз етудi жүзеге асырады.

      3. Алынып тасталды - ҚР 2010.12.27 № 367-IV (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) Заңымен.

      4. Аумақтық бөлімшелерде сот приставтарын тиісті аумақтық бөлімшелердің басшылары қызметке тағайындайды және қызметтен босатады.

      Қазақстан Республикасының Жоғарғы Сотында сот приставтарын уәкілетті органның басшысы қызметке тағайындайды және қызметтен босатады.

      5. Сот приставтары бөлiмшелерiнiң штат санын уәкiлеттi органның басшысы Қазақстан Республикасының Президентi бекiтетiн штат саны шегiнде бекiтедi.

      Ескерту. 4-бап жаңа редакцияда - ҚР 2006.06.22 № 147 Заңымен, өзгерту енгізілді - ҚР 2010.03.19 № 258-IV, 2010.12.27 № 367-IV (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) Заңдарымен.

5-бап. Сот приставының құқық қорғау органдарымен өзара iс-қимылы

      1. Сот приставы өзiне жүктелген мiндеттердi орындау кезiнде - iшкi iстер органдары қызметкерлерiнен, ал әскери соттың сот приставы әскери қолбасшылықтан көмек сұрауға құқылы.

      2. Құқық қорғау органдарының қызметкерлерi өздерiне заңмен жүктелген мiндеттердi жүзеге асыру шегiнде сот приставына көмек көрсетедi.

      3. Сот приставтарының құқық қорғау органдарының және әскери бөлiмшелердiң қызметкерлерiмен өзара iс-қимылы аталған органдардың басшылары бекiткен өзара iс-қимыл жөнiндегi тиiстi заңға тәуелдi актiде көзделген тәртiп бойынша жүзеге асырылады.

6-бап. Сот приставына қойылатын талаптар

      1. Кемiнде жиырма бiр жасқа толған, орта (орта білімнен кейінгі) бiлiмi бар, өзiнiң iскерлiк және жеке қасиеттерi бойынша, сондай-ақ денсаулық жағдайы бойынша өзiне жүктелген мiндеттердi орындауға қабiлеттi және арнаулы тексеруден өткен, Қазақстан Республикасының азаматы болып табылатын адам сот приставы болып тағайындала алады.

      Сот приставтары арнаулы даярлықтан өтiп, содан кейiн табельдiк және электрлік атыс қаруын сақтау және алып жүру, арнаулы құралдарды пайдалану құқығына ие болады.

      2. Сот приставы лауазымына бұрын сотталған немесе қылмыстық жауаптылықтан Қазақстан Республикасы Қылмыстық-процестік кодексінің 35-бабының бірінші бөлігі 3), 4), 9), 10) және 12) тармақтарының немесе 36-бабының негізінде босатылған, сондай-ақ мемлекеттік қызметтен және құқық қорғау органдарынан теріс себептер бойынша шығарылған адамдар тағайындала алмайды.

      Ескерту. 6-бапқа өзгерту енгізілді - ҚР 2007.07.27 № 320 (қолданысқа енгізілу тәртібін 2-баптан қараңыз), 2010.04.02 № 262-IV (2010.10.21 бастап қолданысқа енгізіледі); 04.07.2014 № 233-V (01.01.2015 бастап қолданысқа енгізіледі) Заңдарымен.

7-бап. Сот приставының құқықтары мен мiндеттерi

      1. Сот приставы өзiне жүктелген мiндеттердi орындау мақсатында:

      1) азаматтардан сот қызметiнiң белгiленген тәртiбiн сақтауды, сондай-ақ соттың үй-жайында және сот отырысы залында құқыққа қайшы iс-әрекеттер жасауды тоқтатуды талап етуге;

      1-1) сот орындаушылары атқарушылық iс-әрекеттер жасаған кезде азаматтардың белгiленген тәртiптi сақтауын және құқыққа қарсы iс-әрекеттердi тоқтатуын талап етуге;

      2) соттың үй-жайында (көшпелi отырыс өткiзiлген жағдайда - сот отырысы өткiзiлiп жатқан үй-жайда) және сот орындаушылары атқарушылық iс-әрекеттер жасаған кезде құқық бұзушыны әкiмшiлiк жолмен ұстауға;

      3) заңдарда белгiленген тәртiппен жауапқа тарту үшiн құқық бұзушылық туралы хаттама жасауға;

      4) құқық бұзушыны құқық қорғау органдарына жеткiзуге;

      5) Қазақстан Республикасының заңдарында көзделген тәртiппен атыс және электрлік қаруын арнаулы құралдар мен күш қолдануға құқылы.

      2. Сот приставы:

      1) өзiне берiлген құқықтарды қатаң заңға сәйкес пайдалануға және өз қызметiнде азаматтар мен заңды тұлғалардың құқықтары мен заңды мүдделерiне нұқсан келтiруге жол бермеуге;

      2) судьяларды және сот процесiне қатысатын өзге де тұлғаларды, сондай-ақ атқарушылық iс-әрекеттердi жасаған кезде осындай iс-әрекеттерге қатысатын тұлғаларды күзетудi жүзеге асыруға;

      3) кеңесу бөлмелерiн, соттың басқа да үй-жайлары мен үйлерiн күзетудi қамтамасыз етуге;

      4) Қазақстан Республикасының атқарушылық іс жүргізу және сот орындаушыларының мәртебесі туралы заңнамасына сәйкес атқарушылық iс-әрекеттер жасауға қатысуға;

      5) сот отырысы залында және соттың үй-жайында, сондай-ақ атқарушылық iс-әрекеттердi жасаған кезде құқық бұзушылықтардың алдын алуға және жолын кесуге;

      6) судьяның тапсырмасы бойынша қылмыстық iс пен заттық айғақтарды жеткiзудi және соттың тұрақты орналасқан жерiнен тыс сот талқылауын жүргiзу кезiнде олардың сақталуын қамтамасыз етуге;

      7) судьяның сот талқылауын жүргiзу тәртiбiн сақтауға байланысты өкiмдерiн орындауға;

      8) сотқа келуден жалтарған адамдарды сот орындаушысына немесе атқарушылық iс-әрекеттер жасалатын жерге күштеп алып келудi жүзеге асыруға;

      9) қамауға алынған адамдарды қорғау және олардың қауiпсiздiгi мәселелерi бойынша қарауыл қызметi қызметкерлерiмен өзара iс-қимыл жасауға мiндеттi.

      Ескерту. 7-бапқа өзгерістер енгізілді - ҚР 2003.05.05 № 409; 2006.06.22 № 147; 2010.04.02 № 262-IV (2010.10.21 бастап қолданысқа енгізіледі); 15.01.2014 № 164-V (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) Заңдарымен.

8-бап. Атыс және электрлік қаруын, арнаулы құралдар мен күш қолдану тәртiбi

      Ескерту. Тақырыпқа өзгерту енгізілді - ҚР 2010.04.02 № 262-IV (2010.10.21 бастап қолданысқа енгізіледі) Заңымен.

      1. Сот приставының атыс және электрлік қаруын, арнайы құралдар мен күш қолдануы осы Заңның 2-бабында аталған мiндеттердi орындауға ғана байланысты болуы мүмкiн.

      2. Сот приставтарының атыс қаруын:

      1) судьялар мен сот талқылауына қатысушылардың өмiрi мен денсаулығына қауiп төнгенде оларға жасалған шабуылға тойтарыс беру;

      2) сот приставы мен сот орындаушысының қызмет мiндеттерiн орындауы үстiнде олардың өмiрi мен денсаулығына қауiп төнсе, оларға жасалған шабуылға тойтарыс беру;

      3) қаруды немесе арнаулы құралдарды иелену әрекетiн тыю;

      4) сотқа және соттардың үйлерiне топтасып немесе қару қолданып жасалған шабуылға тойтарыс беру мақсатында қолдануға құқығы бар.

      3. Сот приставы күш жұмсауды, соның iшiнде ұрыс тәсiлдерiн, сондай-ақ электрлік қаруды, тiзбесi арнаулы заңдармен белгiленетiн арнаулы құралдарды:

      1) судьяларға және соттың талқылауына қатысушыларға жасалған шабуылға тойтарыс беру;

      2) сот приставы мен сот орындаушысының қызмет мiндеттерiн атқаруы үстiнде оларға күшпен қарсылық көрсету мен шабуыл жасауды тыю;

      3) егер адам құқыққа қарсы iс-әрекеттердi тоқтату туралы талапты орындаудан бас тартса, ол адамды ұстау;

      4) адамның қамаудан қашуына жол бермеу, сондай-ақ қамауда отырған адамды күш арқылы босату әрекетiне жол бермеу үшiн қолдануы мүмкiн.

      4. Қарулы шабуыл жасаған және қарулы қарсылық көрсеткен немесе топтасып шабуыл жасаған жағдайларды қоспағанда, қаруды, арнаулы құралдарды және ұрыс тәсiлдерiн әйелдерге, кәмелетке толмағандарға және айқын мүгедектiк белгiлерi бар адамдарға қатысты қолдануға тыйым салынады.

      5. Қару, арнаулы құралдар мен ұрыс тәсiлдерi қолданылған барлық жағдайларда сот приставы айналадағы азаматтардың қауiпсiздiгiн қамтамасыз ету және зардап шеккендерге шұғыл медициналық көмек көрсету үшiн қажеттi шаралар қолдануға, қарудың, арнаулы құралдар мен ұрыс тәсiлдерiнiң қолданылғаны туралы тиісті аумақтық бөлімшенің басшысына хабарлауға мiндеттi. Қазақстан Республикасы Жоғарғы Сотының приставы қарудың, арнаулы құралдар мен ұрыс тәсiлдерiнiң қолданылғаны туралы уәкілетті органның басшысына хабарлауға мiндеттi.

      Қару, арнаулы құралдар мен ұрыс тәсiлдерiн қолданудың адамдар өлiмiне немесе өзге де ауыр зардаптарға әкеп соқтырған әрбiр жағдайында дереу прокурорға хабарланады.

      6. Сот приставтары қару-жарағына кiретiн атыс қаруы мен оған арналған оқ-дәрiлер, электрлік қару мен арнаулы құралдар түрлерiнiң тiзбесiн және оларды бөлу тәртiбiн Қазақстан Республикасының Үкiметi белгiлейдi. Сот приставтарының бөлiмшелерiн қарумен және арнаулы құралдармен қамтамасыз ету уәкiлеттi органға жүктеледi.

      Ескерту. 8-бапқа өзгерту енгізілді - ҚР 2003.05.05 № 409, 2006.06.22 № 147, 2010.04.02 № 262-IV (2010.10.21 бастап қолданысқа енгізіледі), 2010.12.27 № 367-IV (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) Заңдарымен.

9-бап. Сот приставтарының жауапкершiлiгi

      Жасаған терiс қылықтары мен құқық бұзушылықтары, өз мiндеттерiн орындамағаны немесе тиiсiнше орындамағаны үшiн сот приставтары заңдарда белгiленген тәртiппен жауапты болады.

9-1-бап. Сот приставының іс-әрекеттеріне шағым жасау

      Мүдделі тұлға сот приставының іс-әрекеттеріне сотқа шағым жасауы мүмкін. Шағым сотқа Қазақстан Республикасының азаматтық іс жүргізу заңнамасында көзделген тәртіппен және мерзімде беріледі.

      Ескерту. Заң 9-1-баппен толықтырылды - ҚР 2010.04.02 № 262-IV (2010.10.21 бастап қолданысқа енгізіледі) Заңымен.

10-бап. Сот приставтарын әлеуметтік қорғау шаралары

      1. Сот приставтарын міндетті сақтандыру бюджет қаражаты есебінен Қазақстан Республикасының заңнамалық актілеріне сәйкес жүзеге асырылады.

      2. Алынып тасталды - ҚР 2007.05.07 № 244 Заңымен.

      3. Сот приставы қызмет мiндеттерiн атқару үстiнде не қызмет мiндеттерiн атқару кезiнде алған жарақатының салдарынан қызметтен босағаннан кейiнгi бiр жыл iшiнде қаза тапқан (қайтыс болған) жағдайда оның асырауындағы адамдар мен мұрагерлерiне соңғы атқарған қызметi бойынша жалақысының он еселенген жылдық мөлшерi көлемiнде бiржолғы өтемақы төленедi.

      4. Сот приставына қызмет мiндеттерiн атқару үстiнде алған жарақаты, жаралану (контузия), мертiгу, сырқат салдарынан болған мүгедектiктi белгiлеу кезiнде оған мынадай мөлшерде бiржолғы өтемақылар:

      1) бiрiншi топтағы мүгедекке - бес жылдық жалақысы;

      2) екiншi топтағы мүгедекке - үш жылдық жалақысы;

      3) үшiншi топтағы мүгедекке - жылдық жалақысы төленедi.

      5. Сот приставы қызмет мiндеттерiн атқару үстiнде мүгедектiкке әкелiп соқпаған ауыр зақым (жарақат, жаралану, контузия) алған жағдайда - оған үш айлық жалақысы, жеңiл зақым жағдайында айлық жалақысы мөлшерiнде өтемақы төленедi. Бұл ретте осы бапта көзделген біржолғы өтемақылар басқа төлемдерге, соның ішінде сақтандыру төлемдері мен зиянды өтеу тәртібімен жасалатын төлемдерге қарамастан төленеді.

      6. Егер сот приставының қаза табуы (қайтыс болуы), жарақаттануы, жаралануы (мертiгуi) қызмет мiндеттерiн атқаруға байланысты емес жағдаяттарда болғаны белгiленген тәртiп бойынша дәлелденсе, осы бапта көзделген біржолғы өтемақы төленбейдi.

      7. Қаза тапқан адамның отбасына және оның асырауындағыларға асыраушысынан айырылуына байланысты заңдарда белгiленген тәртiп бойынша зейнетақы тағайындалады.

      8. Қайтыс болған немесе қаза тапқан сот приставын жерлеу үшiн төлем тиiстi жылға арналған республикалық бюджет туралы Қазақстан Республикасының заңында белгiленген мөлшерде берiледi.

      Ескерту. 10-бапқа өзгерту енгізілді - ҚР 2007.05.07 № 244 (қолданысқа енгізілу тәртібін 2-баптан қараңыз) Заңымен.

11-бап. Сот приставтарының қызметiн қаржыландыру

      Сот приставтарының қызметiн қаржыландыру бюджет қаражаты есебiнен жүзеге асырылады.

      Ескерту. 11-бапқа өзгерту енгізілді - ҚР 2004.12.20 № 13 (2005 жылғы 1 қаңтардан бастап күшіне енеді) Заңымен.

12-бап. Сот приставтарының қызметiн бақылау

      Жоғарғы Сотта және аумақтық бөлімшелерде сот приставтарының қызметін бақылауды уәкілетті орган және оның аумақтық бөлімшелері жүзеге асырады.

      Ескерту. 12-бап жаңа редакцияда - ҚР 2010.12.27 № 367-IV (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) Заңымен.

Қазақстан Республикасының
Президентi



О судебных приставах

Закон Республики Казахстан от 7 июля 1997 года N 150.

      Вниманию пользователей!
      Для удобства пользования РЦПИ создано ОГЛАВЛЕНИЕ

Статья 1. Правовое положение судебных приставов

      1. Судебный пристав - должностное лицо, состоящее на государственной службе и выполняющее возложенные на него настоящим Законом задачи.

      2. Судебному приставу выдается форменная одежда (без погон), идентификационная карта и жетон, образцы которых утверждаются уполномоченным органом по организационному и материально-техническому обеспечению деятельности судов.

      Натуральные нормы обеспечения судебных приставов форменной одеждой (без погон) утверждаются уполномоченным органом по согласованию с центральным уполномоченным органом по бюджетному планированию.

      3. Законные требования судебного пристава обязательны для исполнения всеми физическими и юридическими лицами.

      Сноска. Статья 1 в редакции Закона РК от 06.01.2011 № 379-IV (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после его первого официального опубликования); с изменениями, внесенными законами РК от 29.09.2014 № 239-V (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования); от 26.11.2019 № 273-VI (вводится в действие по истечении шести месяцев после дня его первого официального опубликования).

Статья 2. Задачи судебных приставов

      Задачами судебных приставов являются:

      1) поддержание общественного порядка в зале во время судебного заседания, а также во время совершения судебными исполнителями исполнительных действий;

      2) контроль за исполнением наказаний, не связанных с лишением свободы;

      3) содействие суду в выполнении процессуальных действий;

      4) обеспечение охраны зданий судов, охрана судей и других участников процесса, а также охрана судебных исполнителей и лиц, участвующих в исполнительных действиях, во время совершения этих действий;

      5) оказание содействия судебным исполнителям в принудительном исполнении исполнительных документов судов и других органов.

      Сноска. Статья 2 с изменениями, внесенными Законом РК от 22.06.2006 № 147.

Статья 3. Законодательство Республики Казахстан о судебных приставах

      Законодательство Республики Казахстан о судебных приставах основывается на Конституции Республики Казахстан, состоит из настоящего Закона и других нормативных правовых актов Республики Казахстан.

Статья 4. Организация деятельности судебных приставов и порядок их назначения

      1. Подразделения судебных приставов образуются уполномоченным государственным органом по организационному и материально-техническому обеспечению деятельности Верховного Суда, местных и других судов (далее – уполномоченный орган) в Верховном Суде и территориальных подразделениях (канцеляриях судов) в областях, столице и городах республиканского значения (далее – территориальные подразделения).

      2. Организационное и методическое руководство деятельностью судебных приставов в Верховном Суде и территориальных подразделениях осуществляют уполномоченный орган и его территориальные подразделения.

      Уполномоченный орган:

      1) организует работу судебных приставов;

      2) занимается обучением кадров судебных приставов, повышением их профессиональной подготовки;

      3) обобщает практику деятельности судебных приставов, вырабатывает на этой основе методические рекомендации;

      4) занимается ведением учета деятельности судебных приставов;

      5) обеспечивает взаимодействие с другими государственными и правоохранительными органами по вопросам обеспечения исполнения исполнительных документов и установленного порядка деятельности судов;

      6) осуществляет материально-техническое обеспечение подразделений судебных приставов.

      3. Исключен Законом РК от 27.12.2010 № 367-IV (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после его первого официального опубликования).

      4. Судебные приставы в территориальных подразделениях назначаются на должность и освобождаются от должности руководителями соответствующих территориальных подразделений.

      Судебные приставы в Верховном Суде Республики Казахстан назначаются на должность и освобождаются от должности руководителем уполномоченного органа.

      5. Штатная численность подразделений судебных приставов утверждается руководителем уполномоченного органа в пределах штатной численности, утверждаемой Президентом Республики Казахстан.

      Сноска. Статья 4 в редакции Закона РК от 05.05.2003 № 409; с изменениями, внесенными законами РК от 22.06.2006 № 147; от 19.03.2010 № 258-IV; от 27.12.2010 № 367-IV (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после его первого официального опубликования).

Статья 5. Взаимодействие судебного пристава с правоохранительными органами

      1. При выполнении возложенных на него задач судебный пристав вправе обращаться за помощью к сотрудникам органов внутренних дел, а судебный пристав военного суда - к военному командованию.

      2. Сотрудники правоохранительных органов оказывают помощь судебному приставу в пределах реализации возложенных на них законом задач.

      3. Взаимодействие судебных приставов с сотрудниками правоохранительных органов и военных подразделений осуществляется в порядке, предусмотренном соответствующим подзаконным актом по взаимодействию, утвержденным руководителями указанных органов.

Статья 6. Требования, предъявляемые к судебному приставу

      1. Судебным приставом может быть назначено лицо, являющееся гражданином Республики Казахстан в возрасте не моложе двадцати одного года, имеющее среднее (послесреднее) образование, способное по своим деловым и личным качествам, а также по состоянию здоровья выполнять возложенные на него обязанности и прошедшее специальную проверку.

      Судебные приставы проходят специальную подготовку, после которой имеют право на хранение и ношение огнестрельного табельного и электрического оружия, использование специальных средств.

      2. На должность судебного пристава не могут быть назначены лица, ранее судимые или освобожденные от уголовной ответственности на основании пунктов 3), 4), 9), 10) и 12) части первой статьи 35 или статьи 36 Уголовно-процессуального кодекса Республики Казахстан, а также уволенные по отрицательным мотивам с государственной службы и из правоохранительных органов.

      Сноска. Cтатья 6 с изменениями, внесенными законами РК от 27.07.2007 № 320 (порядок введения в действие см. ст.2); от 02.04.2010 № 262-IV (вводятся в действие с 21.10.2010); от 04.07.2014 № 233-V (вводится в действие с 01.01.2015).

Статья 7. Права и обязанности судебного пристава

      1. В целях выполнения возложенных на него задач судебный пристав имеет право:

      1) требовать от граждан соблюдения установленного порядка деятельности суда, а также прекращения противоправных действий в помещении суда и в зале судебного заседания;

      1-1) требовать от граждан соблюдения установленного порядка и прекращения противоправных действий во время совершения судебными исполнителями исполнительных действий;

      2) производить в помещении суда (в случае проведения выездного заседания - в помещении, где проводится судебное заседание) и во время совершения судебными исполнителями исполнительных действий административное задержание правонарушителя;

      3) составлять протокол о правонарушении для привлечения к ответственности в установленном законодательством порядке;

      4) доставлять правонарушителя в органы внутренних дел;

      5) применять огнестрельное и электрическое оружие, специальные средства и физическую силу в порядке, предусмотренном законодательством Республики Казахстан.

      2. Судебный пристав обязан:

      1) использовать предоставленные ему права в строгом соответствии с законом и не допускать в своей деятельности ущемления прав и законных интересов граждан и юридических лиц;

      2) осуществлять охрану судей и иных лиц, участвующих в судебном процессе, а также лиц, участвующих в исполнительных действиях, во время совершения таких действий;

      3) обеспечивать охрану совещательных комнат, других судебных помещений и зданий;

      4) в соответствии с законодательством Республики Казахстан об исполнительном производстве и статусе судебных исполнителей участвовать в совершении исполнительных действий;

      5) предупреждать и пресекать правонарушения в зале судебного заседания и помещении суда, а также во время совершения исполнительных действий;

      6) обеспечивать по поручению судьи доставку уголовного дела и вещественных доказательств и их сохранность при проведении судебного разбирательства вне места постоянного пребывания суда;

      7) выполнять распоряжения судьи, связанные с соблюдением порядка проведения судебного разбирательства;

      8) осуществлять привод лиц, уклоняющихся от явки в суд, к судебному исполнителю или на место совершения исполнительных действий;

      9) взаимодействовать с сотрудниками конвойной службы по вопросам охраны и безопасности лиц, содержащихся под стражей.

      Сноска. Статья 7 с изменениями, внесенными законами РК от 05.05.2003 № 409; от 22.06.2006 № 147; от 02.04.2010 № 262-IV (вводятся в действие с 21.10.2010); от 15.01.2014 № 164-V (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования).

Статья 8. Порядок применения огнестрельного и электрического оружия, специальных средств и физической силы

      Сноска. Заголовок статьи 8 с изменением, внесенным Законом РК от 02.04.2010 № 262-IV (вводится в действие с 21.10.2010).

      1. Применение судебным приставом огнестрельного и электрического оружия, специальных средств и физической силы может быть обусловлено только выполнением задач, указанных в статье 2 настоящего Закона.

      2. Судебные приставы имеют право применять огнестрельное оружие в целях:

      1) отражения нападения на судей и участников судебного разбирательства, когда их жизнь и здоровье подвергаются опасности;

      2) отражения нападения на судебного пристава и судебного исполнителя при выполнении ими своих служебных обязанностей, когда их жизнь и здоровье подвергаются опасности;

      3) пресечения попытки завладеть оружием или специальными средствами;

      4) отражения группового или вооруженного нападения на суд и здания судов.

      3. Физическая сила, в том числе боевые приемы, а также электрическое оружие, специальные средства, перечень которых определяется специальным законодательством, могут быть применены судебным приставом для:

      1) отражения нападения на судей и участников судебного разбирательства;

      2) пресечения физического сопротивления и нападения на судебного пристава и судебного исполнителя при исполнении ими служебных обязанностей;

      3) задержания лица, если это лицо отказывается выполнить требование о прекращении противоправных действий;

      4) пресечения побега лица из-под стражи, а также пресечения попытки насильственного освобождения лица, содержащегося под стражей.

      4. Запрещается применять оружие, специальные средства и боевые приемы в отношении женщин, несовершеннолетних и лиц с явными признаками инвалидности, кроме случаев совершения ими вооруженного нападения и оказания вооруженного сопротивления либо группового нападения.

      5. Во всех случаях применения оружия, специальных средств и боевых приемов судебный пристав обязан принять необходимые меры для обеспечения безопасности окружающих граждан и оказания неотложной медицинской помощи пострадавшим, доложить о применении оружия, специальных средств и боевых приемов руководителю соответствующего территориального подразделения. Судебный пристав Верховного Суда Республики Казахстан обязан доложить о применении оружия, специальных средств и боевых приемов руководителю уполномоченного органа.

      В каждом случае применения оружия, специальных средств и боевых приемов, повлекших гибель людей или иные тяжкие последствия, незамедлительно информируется прокурор.

      6. Перечень видов огнестрельного оружия и боеприпасов к нему, электрического оружия и специальных средств, состоящих на вооружении судебных приставов, и порядок их выделения устанавливаются Правительством Республики Казахстан. Обеспечение подразделений судебных приставов оружием и специальными средствами возлагается на уполномоченный орган.

      Сноска. Статья 8 с изменениями, внесенными законами РК от 05.05.2003 № 409; от 22.06.2006 № 147; от 02.04.2010 № 262-IV (вводятся в действие с 21.10.2010); от 27.12.2010 № 367-IV (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после его первого официального опубликования).

Статья 9. Ответственность судебных приставов

      За совершенные проступки и правонарушения, невыполнение или ненадлежащее выполнение своих обязанностей судебные приставы несут ответственность в установленном законодательством порядке.

Статья 9-1. Обжалование действий судебного пристава

      Действия судебного пристава могут быть обжалованы заинтересованным лицом в суд. Жалоба подается в суд в порядке и сроки, которые предусмотрены гражданским процессуальным законодательством Республики Казахстан.

      Сноска. Закон дополнен статьей 9-1 в соответствии с Законом РК от 02.04.2010 № 262-IV (вводится в действие с 21.10.2010).

Статья 10. Меры социальной защиты судебных приставов

      1. Обязательное страхование судебных приставов осуществляется в соответствии с законодательными актами Республики Казахстан за счет бюджетных средств.

      2. Исключен Законом РК от 07.05.2007 № 244.

      3. В случае гибели (смерти) судебного пристава при исполнении служебных обязанностей либо в течение года после увольнения со службы вследствие травмы, полученной при исполнении служебных обязанностей, лицам, находящимся на иждивении, и наследникам выплачивается единовременная компенсация в размере десятикратного годового размера заработной платы по последней занимаемой должности.

      4. При установлении судебному приставу инвалидности, наступившей в результате травмы, ранения (контузии), увечья, заболевания, полученных при исполнении служебных обязанностей, ему выплачиваются единовременные компенсации в размерах:

      1) инвалиду первой группы - пятилетней заработной платы;

      2) инвалиду второй группы - трехлетней заработной платы;

      3) инвалиду третьей группы - годовой заработной платы.

      5. В случае получения судебным приставом при исполнении служебных обязанностей тяжелого увечья (травмы, ранения, контузии), не повлекшего инвалидности, ему выплачивается компенсация в размере трехмесячной заработной платы, легкого увечья - месячной заработной платы. При этом единовременные компенсации, предусмотренные настоящей статьей, выплачиваются независимо от других выплат, в том числе страховых выплат и выплат в порядке возмещения вреда.

      6. Единовременная компенсация, предусмотренная настоящей статьей, не выплачивается, если в установленном порядке доказано, что гибель (смерть), травма, ранение (увечье) судебного пристава наступили в связи с обстоятельствами, не связанными с исполнением служебных обязанностей.

      7. Семье погибшего и его иждивенцам назначается пособие по случаю потери кормильца в установленном законодательством порядке.

      8. Выплата на погребение умершего или погибшего судебного пристава выдается в размере, устанавливаемом законом Республики Казахстан о республиканском бюджете на соответствующий год.

      Сноска. Статья 10 с изменениями, внесенными Законом РК от 07.05.2007 № 244.

Статья 11. Финансирование деятельности судебных приставов

      Финансирование деятельности судебных приставов осуществляется за счет бюджетных средств.

      Сноска. Статья 11 с изменениями, внесенными Законом РК от 20.12.2004 № 13 (вводится в действие с 01.01.2005).

Статья 12. Контроль за деятельностью судебных приставов

      Контроль за деятельностью судебных приставов в Верховном Суде и территориальных подразделениях осуществляют уполномоченный орган и его территориальные подразделения.

      Сноска. Статья 12 в редакции Закона РК от 27.12.2010 № 367-IV (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после его первого официального опубликования).

Президент
Республики Казахстан