Об общественных советах

Закон Республики Казахстан от 2 ноября 2015 года № 383-V ЗРК.

      Примечание РЦПИ!
      Вводится в действие с 01.01.2016.
      Вниманию пользователей!
      Для удобства пользования РЦПИ создано ОГЛАВЛЕНИЕ.
      Настоящий Закон определяет правовой статус, порядок формирования и организацию деятельности общественных советов, направленной на реализацию государственной политики по формированию подотчетного перед населением государства, обеспечение широкого участия некоммерческих организаций, граждан в принятии решений государственными органами всех уровней.

Глава 1. ОБЩИЕ ПОЛОЖЕНИЯ

Статья 1. Правовой статус общественных советов

      1. Общественные советы – консультативно-совещательные, наблюдательные органы, образуемые министерствами, органами, непосредственно подчиненными и подотчетными Президенту Республики Казахстан, а также органами местного государственного управления по вопросам их компетенции, за исключением государственных органов, указанных в части второй настоящего пункта, совместно с некоммерческими организациями, гражданами.
      Общественные советы не образуются с участием Верховного Суда Республики Казахстан, Конституционного Совета Республики Казахстан, органов прокуратуры, Администрации Президента Республики Казахстан, Национального Банка Республики Казахстан, Министерства обороны Республики Казахстан, Управления делами Президента Республики Казахстан, Канцелярии Премьер-Министра Республики Казахстан, Управления материально-технического обеспечения, Национального центра по правам человека Республики Казахстан, Счетного комитета по контролю за исполнением республиканского бюджета, Центральной избирательной комиссии Республики Казахстан, Высшего Судебного Совета Республики Казахстан, специальных государственных органов Республики Казахстан.
      2. Консультативно-совещательные, наблюдательные органы при государственных органах, образуемые в ином порядке, чем предусмотрено настоящим Законом, и некоммерческие организации не могут иметь наименование "общественный совет" и обладать в полном объеме полномочиями, установленными настоящим Законом.
      3. Общественные советы формируются в порядке, предусмотренном настоящим Законом.
      4. Общественные советы образуются на двух уровнях – республиканском и местном. Общественные советы являются автономными и самостоятельными. Взаимодействие между общественными советами осуществляется в порядке, предусмотренном настоящим Законом.
      5. К республиканскому уровню общественных советов относятся общественные советы, образуемые министерствами, органами, непосредственно подчиненными и подотчетными Президенту Республики Казахстан, за исключением государственных органов, указанных в части второй пункта 1 настоящей статьи, совместно с некоммерческими организациями, гражданами.
      6. К общественным советам местного уровня относятся общественные советы соответствующей административно-территориальной единицы. При этом функции Общественного совета на уровне села, поселка, сельского округа, города районного значения возлагаются на собрание местного сообщества.
      7. Количество представителей гражданского общества в Общественном совете должно составлять не менее двух третей от общего числа его членов.
      8. Рекомендации общественных советов являются обязательными для рассмотрения государственными органами, которые принимают предусмотренные законодательством Республики Казахстан решения и дают мотивированные ответы.
      9. Ответственность за социально-экономическое развитие и состояние дел в соответствующих регионе, отрасли, сфере деятельности не может быть возложена на Общественный совет и остается за государственными органами.
      Сноска. Статья 1 с изменениями, внесенными законами РК от 27.02.2017 № 49-VI (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования); от 11.07.2017 № 91-VI (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования).

Статья 2. Законодательство Республики Казахстан об общественных советах

      1. Законодательство Республики Казахстан об общественных советах основывается на Конституции Республики Казахстан, состоит из настоящего Закона и иных нормативных правовых актов Республики Казахстан.
      2. Если международным договором, ратифицированным Республикой Казахстан, устанавливаются иные правила, чем те, которые содержатся в настоящем Законе, то применяются правила международного договора.

Статья 3. Цель и задачи общественных советов

      1. Целью деятельности общественных советов является выражение мнения гражданского общества по общественно значимым вопросам.
      2. Задачами общественных советов являются:
      1) представление интересов гражданского общества и учет мнения общественности при обсуждении и принятии решений на республиканском и местном уровнях;
      2) развитие взаимодействия центральных и местных исполнительных органов и органов местного самоуправления с гражданским обществом;
      3) организация общественного контроля и обеспечение прозрачности деятельности центральных и местных исполнительных органов и органов местного самоуправления.

Статья 4. Принципы деятельности общественных советов

      Общественные советы осуществляют свою деятельность на основе следующих принципов:
      1) деятельности на общественных началах;
      2) автономности;
      3) самостоятельности;
      4) публичности;
      5) периодической ротации их членов.

Статья 5. Полномочия общественных советов на республиканском и местном уровнях государственного управления

      1. К полномочиям общественных советов на республиканском и местном уровнях государственного управления относятся:
      1) обсуждение проектов бюджетных программ администратора бюджетных программ, проектов стратегических планов или программ развития территорий, проектов государственных и правительственных программ;
      2) обсуждение выполнения бюджетных программ администратора бюджетных программ, стратегических планов или программ развития территорий, государственных и правительственных программ;
      3) обсуждение отчетов исполнительных органов о достижении целевых индикаторов;
      4) обсуждение отчетов администратора бюджетных программ о реализации бюджетных программ, об исполнении планов поступлений и расходов денег от реализации товаров (работ, услуг), о поступлении и расходовании денег от благотворительности;
      5) участие в разработке и обсуждении проектов нормативных правовых актов, касающихся прав, свобод и обязанностей граждан;
      6) рассмотрение обращений физических и юридических лиц по вопросам совершенствования государственного управления и организации прозрачной работы государственного аппарата, включая соблюдение норм служебной этики;
      7) разработка и внесение в государственные органы предложений по совершенствованию законодательства Республики Казахстан;
      8) осуществление общественного контроля в иных формах, предусмотренных настоящим Законом;
      9) обсуждение проекта положения об Общественном совете на первом его заседании и внесение в государственный орган для утверждения;
      10) создание комиссий по направлениям деятельности;
      11) участие в работе органов местного государственного управления по вопросам регулирования земельных отношений в соответствии с земельным законодательством Республики Казахстан.
      2. По итогам исполнения полномочий, предусмотренных подпунктами 2), 3), 4), 6), 7) и 8) пункта 1 настоящей статьи, Общественный совет вносит рекомендации в соответствующий государственный орган, который в течение месяца, а по подпункту 1) – в течение десяти рабочих дней дает мотивированный ответ, подписываемый первым руководителем соответствующего государственного органа либо лицом, его замещающим.
      Сноска. Статья 5 с изменением, внесенным Законом РК от 04.05.2018 № 151-VI (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования).

Статья 6. Полномочия собрания местного сообщества в части выполнения функций Общественного совета

      Функции Общественного совета собрание местного сообщества осуществляет в соответствии с полномочиями, установленными Законом Республики Казахстан "О местном государственном управлении и самоуправлении в Республике Казахстан" и настоящим Законом.

Статья 7. Права и обязанности общественных советов и их членов

      1. В целях реализации своих полномочий члены общественных советов имеют право:
      1) доступа в государственные органы, органы местного государственного управления на основании и в порядке, которые установлены законодательством Республики Казахстан;
      2) участия в работе иных рабочих органов центральных исполнительных органов, органов местного государственного управления по согласованию с соответствующим государственным органом;
      3) обращения в государственные органы, органы местного государственного управления по общественно значимым вопросам в целях осуществления своих полномочий, установленных настоящим Законом.
      2. В своей деятельности Общественный совет и его члены обязаны:
      1) соблюдать нормы Конституции, соответствующих ей законов, актов Президента Республики Казахстан, Правительства Республики Казахстан, иных нормативных правовых актов Республики Казахстан;
      2) осуществлять свою деятельность во взаимодействии с общественностью;
      3) не реже двух раз в год информировать население о деятельности Общественного совета через средства массовой информации и (или) интернет-ресурсы;
      4) публиковать в средствах массовой информации и (или) размещать на интернет-ресурсе соответствующего государственного органа, органа местного самоуправления годовой отчет о своей деятельности.

Глава 2. ПОРЯДОК ФОРМИРОВАНИЯ ОБЩЕСТВЕННОГО
СОВЕТА РЕСПУБЛИКАНСКОГО И МЕСТНОГО УРОВНЕЙ

Статья 8. Порядок создания рабочей группы по формированию Общественного совета

      1. Общественные советы республиканского и местного уровней и их составы формируются рабочими группами, возглавляемыми на республиканском уровне первым руководителем соответствующего государственного органа, а на местном уровне – руководителем местного представительного органа.
      2. Представительство от государственного органа в составе рабочей группы не может превышать одну треть от общего числа членов рабочей группы. Персональный состав данного представительства определяется руководителем государственного органа самостоятельно.
      3. Представительство от гражданского общества составляет не менее двух третей от общего числа членов рабочей группы и формируется на основе предложений некоммерческих организаций и граждан.
      4. Состав рабочей группы утверждается решением руководителя государственного органа.
      5. Порядок отбора членов рабочей группы от гражданского общества, сроки его проведения, перечень документов, полномочия и иные вопросы деятельности рабочей группы определяются положением об Общественном совете, разработанном на основе Типового положения, утвержденного Правительством Республики Казахстан.
      6. Рабочая группа разрабатывает проект положения об Общественном совете на основе Типового положения, предусмотренного пунктом 5 настоящей статьи.

Статья 9. Порядок формирования общественных советов

      1. Общественные советы формируются рабочей группой из числа представителей государственных органов и на конкурсной основе – представителей некоммерческих организаций, граждан.
      Кандидатуры в члены Общественного совета могут быть выдвинуты некоммерческими организациями, гражданами, в том числе путем самовыдвижения.
      2. Срок полномочий Общественного совета составляет три года. Количественный состав членов Общественного совета определяется рабочей группой.
      3. Объявление о конкурсе публикуется рабочей группой в республиканских и (или) местных средствах массовой информации и (или) размещается на интернет-ресурсе государственного органа с указанием его наименования, почтового адреса, сроков подачи документов, адреса электронной почты, на которые направляются документы и иные сведения в соответствии со статьей 10 настоящего Закона для участия в конкурсе.
      4. От одного юридического лица, являющегося некоммерческой организацией, в Общественный совет может быть избран только один представитель.
      При формировании общественных советов республиканского уровня одно и то же лицо может быть избрано членом только одного Общественного совета.
      5. Сформированный состав Общественного совета утверждается решением государственного органа или решением местного представительного органа и подлежит публикации в средствах массовой информации и (или) размещению на интернет-ресурсе соответствующего органа.
      6. Иные вопросы порядка формирования Общественного совета определяются положением об Общественном совете, утверждаемом руководителем государственного органа или местным представительным органом.

Статья 10. Требования, предъявляемые к кандидатам в члены Общественного совета

      1. Кандидатом в члены Общественного совета может быть гражданин Республики Казахстан, достигший восемнадцати лет, а также в случае формирования Общественного совета на местном уровне – проживающий в пределах соответствующей административно-территориальной единицы.
      Кандидат в члены Общественного совета не должен:
      1) иметь судимость;
      2) быть в установленном законом порядке признанным судом виновным в совершении коррупционного преступления и (или) коррупционного правонарушения;
      3) состоять на учете в организациях здравоохранения по поводу психического заболевания, алкоголизма, наркомании или токсикомании.
      2. Для участия в конкурсе представляются:
      1) письменное предложение некоммерческой организации и (или) заявление гражданина о выдвижении кандидатуры в состав Общественного совета;
      2) сведения о профессиональной и (или) общественной деятельности кандидата с указанием автобиографических данных.
      3. Кандидаты, не соответствующие требованиям, установленным в пункте 1 настоящей статьи для избрания в общественные советы, к конкурсу не допускаются.

Глава 3. ПОРЯДОК ОСУЩЕСТВЛЕНИЯ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ
ОБЩЕСТВЕННОГО СОВЕТА

Статья 11. Организационная структура Общественного совета и полномочия его президиума

      1. Высшим органом Общественного совета является заседание.
      2. Для осуществления руководства деятельностью Общественного совета в период между его заседаниями избирается президиум Общественного совета. В состав президиума входят председатель и секретарь Общественного совета, руководитель государственного органа, с участием которого образован Общественный совет, председатели комиссий, отдельные члены Общественного совета.
      3. В состав президиума могут входить депутаты Парламента Республики Казахстан и участвовать в деятельности Общественного совета.
      4. Президиум Общественного совета:
      1) координирует работу комиссий Общественного совета;
      2) организует подготовку проведения заседаний Общественного совета;
      3) обеспечивает организационную и информационную поддержку деятельности Общественного совета.

Статья 12. Полномочия председателя и секретаря Общественного совета

      1. Председатель Общественного совета:
      1) организует деятельность Общественного совета;
      2) председательствует на заседаниях;
      3) подписывает документы от имени Общественного совета;
      4) координирует деятельность по реализации решений Общественного совета;
      5) участвует в заседаниях республиканского государственного органа, органа местного государственного управления с правом совещательного голоса;
      6) на время своего отсутствия делегирует исполнение обязанностей председателя одному из членов президиума Общественного совета.
      2. Секретарь Общественного совета:
      1) обеспечивает решение организационных вопросов подготовки и проведения заседаний Общественного совета;
      2) организует и ведет делопроизводство в Общественном совете, а также контролирует сроки исполнения решений Общественного совета.

Статья 13. Организация деятельности Общественного совета

      1. Первое заседание Общественного совета открывает руководитель рабочей группы.
      На этом заседании открытым голосованием избираются председатель, секретарь и весь состав президиума Общественного совета.
      Председатель Общественного совета избирается из числа его членов – известных общественных деятелей, не состоящих на государственной службе.
      2. Основной формой работы общественных советов являются заседания. Заседание Общественного совета считается правомочным при участии не менее двух третей от общего числа его членов.
      В необходимых случаях на заседание Общественного совета по его решению могут приглашаться представители государственных органов, средств массовой информации, научных, профсоюзных и других организаций, а также эксперты и иные специалисты.
      3. Заседания Общественного совета являются открытыми.
      Условия и порядок проведения заседаний Общественного совета, а также порядок принятия решений определяются положением об Общественном совете.
      Иные вопросы проведения заседаний определяются решением Общественного совета.
      4. Общественные советы при осуществлении своей деятельности взаимодействуют друг с другом на условиях равенства и партнерства.
      5. В пределах своих полномочий члены общественных советов с правом совещательного голоса могут участвовать в деятельности иных общественных советов, а на местном уровне, кроме того, председатель Общественного совета района, города областного значения вправе входить в состав Общественного совета области, города республиканского значения, столицы.
      6. Организационное обеспечение деятельности Общественного совета осуществляется соответствующим государственным органом, с участием которого образован Общественный совет.

Статья 14. Публичность работы Общественного совета

      1. Общественный совет информирует население о:
      1) результатах его взаимодействия с гражданским обществом и государственными органами;
      2) составе Общественного совета, ротации его членов;
      3) повестке дня заседаний;
      4) принятых решениях;
      5) других вопросах, имеющих общественную значимость.
      2. Информация публикуется в средствах массовой информации и (или) размещается на соответствующих интернет-ресурсах.

Статья 15. Прекращение полномочий членов Общественного совета

      1. Член Общественного совета может выйти из его состава по собственному желанию путем подачи заявления в письменной форме.
      2. Член Общественного совета может быть досрочно исключен из его состава решением Общественного совета в случае невозможности принимать участие в его работе по состоянию здоровья либо по иным основаниям, предусмотренным пунктом 1 статьи 10 настоящего Закона.
      3. Общественный совет принимает решение о включении в состав Общественного совета нового члена вместо выбывшего на оставшийся срок его полномочий по результатам конкурса или по решению государственного органа в соответствии с пунктом 1 статьи 9 настоящего Закона.

Глава 4. ПОРЯДОК РЕАЛИЗАЦИИ ПОЛНОМОЧИЙ
ОБЩЕСТВЕННОГО СОВЕТА
В ОБЛАСТИ ОБЩЕСТВЕННОГО КОНТРОЛЯ

Статья 16. Цели и задачи Общественного совета в области общественного контроля

      1. Общественный контроль осуществляется Общественным советом в целях расширения возможности граждан участвовать в процессе принятия решений государственными органами.
      2. Задачи общественного контроля:
      1) повышение эффективности, открытости и прозрачности деятельности государственных органов и органов местного самоуправления;
      2) реализация гражданских инициатив, направленных на защиту общественных интересов;
      3) повышение уровня доверия граждан к деятельности государства и его органов, органов местного самоуправления, обеспечение обратной связи между обществом и государством, предупреждение и разрешение социальных конфликтов;
      4) вовлечение населения в процесс противодействия коррупции.

Статья 17. Понятие, объект и субъект общественного контроля

      1. Под общественным контролем понимается деятельность субъектов общественного контроля, осуществляемая в формах общественного мониторинга, общественного слушания, общественной экспертизы и заслушивания отчета о результатах работы государственного органа, направленная на защиту общественных интересов.
      2. Объектом общественного контроля является деятельность государственных органов республиканского и местного уровней и их должностных лиц.
      3. Субъектом общественного контроля являются общественные советы, а также некоммерческие организации, граждане по поручению общественных советов.

Статья 18. Формы общественного контроля

      1. Общественным мониторингом является процедура общественного контроля, представляющая собой наблюдение со стороны субъектов общественного контроля за деятельностью государственных органов.
      2. Под общественным слушанием понимается процедура общественного контроля, осуществляемая посредством проведения собрания для публичного обсуждения вопросов, предусмотренных подпунктами 1), 5) и 6) пункта 1 статьи 5 настоящего Закона, а также общественно значимых решений государственных органов по вопросу их соответствия общественным интересам.
      3. Общественная экспертиза – это процедура общественного контроля, основанная на использовании субъектами общественного контроля специальных знаний и (или) опыта для исследования, анализа и оценки на предмет соблюдения общественных интересов по сохранению благоприятной для жизни и здоровья граждан окружающей среды, а также исключению факторов, оказывающих негативное воздействие на обеспечение безопасности физических лиц, населенных пунктов и производственных объектов.
      4. Заслушивание отчета о результатах работы государственного органа является процедурой общественного контроля и представляет собой публичное обсуждение на заседании Общественного совета результатов деятельности государственных органов, органов местного самоуправления и их должностных лиц по вопросам, предусмотренным подпунктами 2) и 3) пункта 1 статьи 5 настоящего Закона.

Статья 19. Механизмы осуществления общественного контроля

      Общественный контроль осуществляется посредством:
      1) доступа к информации о деятельности объекта общественного контроля в соответствии с требованиями законодательства Республики Казахстан в сфере доступа к информации;
      2) участия членов Общественного совета и субъектов общественного контроля в заседаниях коллегиальных органов государственного органа;
      3) включения в состав государственных комиссий членов общественных советов;
      4) подачи индивидуальных или коллективных обращений граждан;
      5) подачи запросов;
      6) иных способов, определяемых Общественным советом, не запрещенных законодательством Республики Казахстан.

Статья 20. Порядок организации и проведения общественного мониторинга

      1. Порядок организации и проведения общественного мониторинга определяется настоящим Законом и иными нормативными правовыми актами Республики Казахстан.
      2. Общественный мониторинг осуществляется в целях выявления негативных последствий для граждан и ущемлений общественных интересов в результате оказания государственными органами государственных услуг, реализации государственных, правительственных программ, стратегических планов и бюджетных программ, программ развития территорий, а также применения норм законодательства Республики Казахстан.
      3. Общественный мониторинг осуществляется членами Общественного совета, а также представителями некоммерческих организаций и гражданами по поручению Общественного совета.
      4. При проведении общественного мониторинга члены Общественного совета вправе запрашивать у государственных органов и их должностных лиц необходимую информацию, относящуюся к предмету мониторинга, в порядке и по основаниям, установленным законодательством Республики Казахстан в области доступа к информации.
      5. По результатам общественного мониторинга лица, его осуществлявшие, составляют заключение. Заключение общественного мониторинга включает:
      1) информацию о выявленных негативных последствиях для граждан и об ущемлении общественных интересов в результате оказания государственных услуг;
      2) рекомендации по устранению причин и условий, выявленных в ходе общественного мониторинга нарушений законодательства Республики Казахстан;
      3) предложения по повышению эффективности контролируемых объектов;
      4) предложения по внесению изменений и дополнений в нормативные правовые акты.
      6. На основании заключения общественного мониторинга Общественным советом принимаются и направляются в соответствующие государственные органы рекомендации.

Статья 21. Порядок организации и проведения общественного слушания

      1. Порядок организации и проведения общественного слушания определяется настоящим Законом и иными нормативными правовыми актами Республики Казахстан.
      Общественное слушание проводится Общественным советом в сроки, согласованные с республиканским или местным органом государственного управления, определенным пунктами 5 и 6 статьи 1 настоящего Закона.
      2. Порядок организации и проведения общественного слушания должен предусматривать:
      1) заблаговременное оповещение участников общественного слушания о времени и месте его проведения через средства массовой информации и (или) письменные приглашения, но не позднее чем за десять календарных дней до дня его проведения;
      2) заблаговременное ознакомление с проектами нормативных правовых актов и решений, выносимых на общественное слушание, но не позднее чем за десять календарных дней до дня его проведения;
      3) другие меры, обеспечивающие участие в общественном слушании;
      4) опубликование итогового протокола общественного слушания, включая мотивированное обоснование принятых решений.
      3. Типовые требования к порядку организации и проведения общественных слушаний устанавливаются Правительством Республики Казахстан.
      4. Общественное слушание проводится по инициативе членов Общественного совета.
      5. В ходе проведения общественного слушания ведется протокол, в котором фиксируются:
      1) дата и место проведения общественного слушания;
      2) количество присутствующих;
      3) фамилии, имена, отчества (если оно указано в документе, удостоверяющем личность) председателя и секретаря общественного слушания;
      4) повестка дня, содержание выступлений.
      6. По результатам общественного слушания принимается итоговый протокол, который подписывается председателем и секретарем общественного слушания.
      7. Итоговый протокол считается принятым, если за него проголосовало более половины присутствующих членов Общественного совета.
      8. Итоговый протокол общественного слушания включает:
      1) информацию о соблюдении контролируемыми государственными органами и их должностными лицами законодательства Республики Казахстан;
      2) рекомендации по устранению выявленных в ходе общественного слушания положений, ущемляющих или ограничивающих права и законные интересы физических и юридических лиц;
      3) предложения по внесению изменений и дополнений в нормативные правовые акты.
      9. Рекомендации, принятые на основе итогового протокола, направляются председателем Общественного совета:
      1) государственным органам, субъектам общественного контроля;
      2) государственным органам, уполномоченным осуществлять контроль за деятельностью государственных органов, для изучения и принятия мер;
      3) средствам массовой информации.

Статья 22. Порядок организации и проведения общественной экспертизы

      1. Общественная экспертиза осуществляется по поручению Общественного совета, принятому на его заседании, экспертными комиссиями, создаваемыми общественными объединениями.
      Объектами общественной экспертизы являются проекты принимаемых решений государственных органов на предмет соблюдения прав и законных интересов физических и юридических лиц, сохранения благоприятной для жизни и здоровья граждан окружающей среды, а также исключения факторов, оказывающих негативное воздействие на обеспечение безопасности физических лиц, населенных пунктов и производственных объектов.
      2. Инициаторами общественной экспертизы могут выступать физические лица и (или) общественные объединения, которые направляют соответствующее ходатайство в Общественный совет.
      3. Особенности проведения общественной экологической экспертизы, порядок ее регистрации, содержание заключения устанавливаются Экологическим кодексом Республики Казахстан.
      4. Законодательными актами Республики Казахстан могут определяться иные субъекты, основания и порядок организации и проведения общественной экспертизы.

Статья 23. Порядок организации и проведения заслушивания отчетов о результатах работы

      1. Заслушивание отчета о результатах работы включает в себя доклад первого руководителя государственного органа республиканского уровня и содоклад председателя Общественного совета, а на территориях – доклад акима административно-территориальной единицы и содоклады секретаря маслихата, председателя Общественного совета в соответствии с положениями пункта 4 статьи 18 настоящего Закона.
      2. В ходе заслушивания отчета о результатах работы, ведется протокол, в котором фиксируются:
      1) дата и место заслушивания отчета;
      2) количество присутствующих;
      3) фамилия, имя, отчество (если оно указано в документе, удостоверяющем личность) выступавших должностных лиц;
      4) повестка дня, содержание отчета и выступлений.
      3. По результатам заслушивания отчета принимается резолюция, которая должна содержать:
      1) оценку деятельности контролируемых органов и их должностных лиц по вопросам, входящим в их компетенцию;
      2) рекомендации по устранению выявленных в ходе заслушивания отчета положений, ущемляющих или ограничивающих права и законные интересы физических и юридических лиц;
      3) предложения по совершенствованию деятельности государственных органов.
      4. Отчет считается принятым, если за него проголосовало более половины присутствовавших участников заседания.

Статья 24. Порядок введения в действие настоящего Закона

      Настоящий Закон вводится в действие с 1 января 2016 года.

Президент
 
Республики Казахстан
Н. НАЗАРБАЕВ

     

Қоғамдық кеңестер туралы

Қазақстан Республикасының Заңы 2015 жылғы 2 қарашадағы № 383-V ҚРЗ.

      РҚАО-ның ескертпесі!
      Осы Заң 2016 жылғы 1 қаңтардан бастап қолданысқа енгізіледі.
      Қолданушылар назарына!
      Қолданушыларға ыңғайлы болуы үшін РҚАО мазмұнды жасады.

      МАЗМҰНЫ

      Осы Заң қоғамдық кеңестердің құқықтық мәртебесін, халық алдында есеп беретін мемлекет қалыптастыру жөніндегі мемлекеттік саясатты іске асыруға, барлық деңгейлердегі мемлекеттік органдардың шешімдер қабылдауына коммерциялық емес ұйымдардың, азаматтардың кеңінен қатысуын қамтамасыз етуге бағытталған қызметін қалыптастыру және ұйымдастыру тәртібін айқындайды.

1-тарау. ЖАЛПЫ ЕРЕЖЕЛЕР

1-бап. Қоғамдық кеңестердің құқықтық мәртебесі

      1. Қоғамдық кеңестер – осы тармақтың екінші бөлігінде көрсетілген мемлекеттік органдарды қоспағанда, коммерциялық емес ұйымдармен, азаматтармен бірлесіп, министрліктер, Қазақстан Республикасының Президентіне тікелей бағынысты және есеп беретін органдар, сондай-ақ жергілікті мемлекеттік басқару органдары өз құзыретіндегі мәселелер бойынша құратын консультативтік-кеңесші, байқаушы органдар.

      Қазақстан Республикасы Жоғарғы Сотының, Қазақстан Республикасы Конституциялық Кеңесінің, прокуратура органдарының, Қазақстан Республикасы Президенті Әкімшілігінің, Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің, Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрлігінің, Қазақстан Республикасы Президенті Іс басқармасының, Қазақстан Республикасы Премьер-Министрі Кеңсесінің, Материалдық-техникалық қамтамасыз ету басқармасының, Қазақстан Республикасы Адам құқықтары жөніндегі ұлттық орталығының, Республикалық бюджеттің атқарылуын бақылау жөніндегі есеп комитетінің, Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясының, Қазақстан Республикасы Жоғары Сот Кеңесінің, Қазақстан Республикасы арнаулы мемлекеттік органдарының қатысуымен қоғамдық кеңестер құрылмайды.

      2. Мемлекеттік органдардың жанынан осы Заңда көзделгеннен өзгеше тәртіппен құрылатын консультативтік-кеңесші, байқау органдары және коммерциялық емес ұйымдар "қоғамдық кеңес" атауына ие бола алмайды және осы Заңда белгіленген өкілеттіктерді толық көлемде иелене алмайды.

      3. Қоғамдық кеңестер осы Заңда көзделген тәртіппен қалыптастырылады.

      4. Қоғамдық кеңестер екі деңгейде – республикалық және жергілікті деңгейлерде құрылады. Қоғамдық кеңестер автономды және дербес болып табылады. Қоғамдық кеңестер арасындағы өзара іс-қимыл осы Заңда көзделген тәртіппен жүзеге асырылады.

      5. Қоғамдық кеңестердің республикалық деңгейіне, осы баптың 1-тармағының екінші бөлігінде көрсетілген мемлекеттік органдарды қоспағанда, коммерциялық емес ұйымдармен, азаматтармен бірлесіп, министрліктер, Қазақстан Республикасының Президентіне тікелей бағынысты және есеп беретін органдар құратын қоғамдық кеңестер жатады.

      6. Жергілікті деңгейдегі қоғамдық кеңестерге тиісті әкімшілік-аумақтық бірліктің қоғамдық кеңестері жатады. Бұл ретте ауыл, кент, ауылдық округ, аудандық маңызы бар қала деңгейіндегі Қоғамдық кеңестің функциялары жергілікті қоғамдастық жиналысына жүктеледі.

      7. Қоғамдық кеңестегі азаматтық қоғам өкілдерінің саны оның мүшелерінің жалпы санының кемінде үштен екісін құрауға тиіс.

      8. Қоғамдық кеңестердің ұсынымдары Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген шешімдерді қабылдайтын және уәжді жауаптар беретін мемлекеттік органдардың қарауы үшін міндетті болып табылады.

      9. Тиісті өңірдегі, саладағы, қызмет аясындағы әлеуметтік-экономикалық даму және істердің жай-күйі үшін жауапкершілік Қоғамдық кеңеске жүктелмейді және мемлекеттік органдарда болады.

      Ескерту. 1-бапқа өзгерістер енгізілді - ҚР 27.02.2017 № 49-VI (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); 11.07.2017 № 91-VI (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) Заңдарымен.

2-бап. Қазақстан Республикасының қоғамдық кеңестер туралы заңнамасы

      1. Қазақстан Республикасының қоғамдық кеңестер туралы заңнамасы Қазақстан Республикасының Конституциясына негізделеді, осы Заңнан және Қазақстан Республикасының өзге де нормативтік-құқықтық актілерінен тұрады.

      2. Егер Қазақстан Республикасы ратификациялаған халықаралық шартта осы Заңда қамтылғаннан өзгеше қағидалар белгіленсе, онда халықаралық шарттың қағидалары қолданылады.

3-бап. Қоғамдық кеңестердің мақсаты мен міндеттері

      1. Азаматтық қоғамның қоғамдық маңызды мәселелер бойынша пікірін білдіру қоғамдық кеңестер қызметінің мақсаты болып табылады.

      2. Қоғамдық кеңестердің міндеттері:

      1) азаматтық қоғамның мүдделерін білдіру және республикалық және жергілікті деңгейлерде шешімдерді талқылау мен қабылдау кезінде жұртшылықтың пікірін ескеру;

      2) орталық және жергілікті атқарушы органдар мен жергілікті өзін-өзі басқару органдарының азаматтық қоғаммен өзара іс-қимыл жасауын дамыту;

      3) қоғамдық бақылауды ұйымдастыру мен орталық және жергілікті атқарушы органдар мен жергілікті өзін-өзі басқару органдары қызметінің ашықтығын қамтамасыз ету болып табылады.

4-бап. Қоғамдық кеңестер қызметінің қағидаттары

      Қоғамдық кеңестер өз қызметін мынадай қағидаттар негізінде жүзеге асырады:

      1) қоғамдық негіздегі қызметі;

      2) автономдық;

      3) дербестік;

      4) жариялылық;

      5) олардың мүшелерін кезең-кезеңмен ротациялау.

5-бап. Мемлекеттік басқарудың республикалық және жергілікті деңгейлеріндегі қоғамдық кеңестердің өкілеттіктері

      1. Мемлекеттік басқарудың республикалық және жергілікті деңгейлеріндегі қоғамдық кеңестердің өкілеттіктеріне мыналар:

      1) бюджеттік бағдарламалар әкімшісінің бюджеттік бағдарламаларының жобаларын, стратегиялық жоспарлардың немесе аумақтарды дамыту бағдарламаларының жобаларын, мемлекеттік және үкіметтік бағдарламалардың жобаларын талқылау;

      2) бюджеттік бағдарламалар әкімшісінің бюджеттік бағдарламаларының, стратегиялық жоспарлардың немесе аумақтарды дамыту бағдарламаларының, мемлекеттік және үкіметтік бағдарламалардың орындалуын талқылау;

      3) атқарушы органдардың нысаналы индикаторларға қол жеткізуі туралы есептерін талқылау;

      4) бюджеттік бағдарламалар әкімшісінің бюджеттік бағдарламалардың іске асырылуы туралы, тауарларды (жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді) өткізуден түсетін ақша түсімдері мен шығыстары жоспарларының орындалуы туралы, қайырымдылықтан түсетін ақшаның түсуі мен жұмсалуы туралы есептерін талқылау;

      5) азаматтардың құқықтарына, бостандықтары мен міндеттеріне қатысты нормативтік құқықтық актілердің жобаларын әзірлеуге және талқылауға қатысу;

      6) қызметтік әдеп нормаларының сақталуын қоса алғанда, мемлекеттік басқаруды жетілдіру және мемлекеттік аппараттың ашық жұмысын ұйымдастыру мәселелері бойынша жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қарау;

      7) Қазақстан Республикасының заңнамасын жетілдіру жөнінде ұсыныстар әзірлеу және оларды мемлекеттік органдарға енгізу;

      8) қоғамдық бақылауды осы Заңда көзделген өзге де нысандарда жүзеге асыру;

      9) Қоғамдық кеңес туралы ереженің жобасын оның бірінші отырысында талқылау және бекіту үшін мемлекеттік органға енгізу;

      10) қызмет бағыттары бойынша комиссиялар құру;

      11) жергілікті мемлекеттік басқару органдарының Қазақстан Республикасының жер заңнамасына сәйкес жер қатынастарын реттеу мәселелері жөніндегі жұмысына қатысу жатады.

      2. Осы баптың 1-тармағының 2), 3), 4), 6), 7) және 8) тармақшаларында көзделген өкілеттіктердің орындалу қорытындылары бойынша Қоғамдық кеңес тиісті мемлекеттік органға ұсынымдар енгізеді, ол тиісті мемлекеттік органның бірінші басшысы не оны алмастыратын адам қол қоятын уәжді жауапты бір ай ішінде, ал 1) тармақша бойынша он жұмыс күні ішінде береді.

      Ескерту. 5-бапқа өзгеріс енгізілді - ҚР 04.05.2018 № 151-VI Заңымен (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі).

6-бап. Қоғамдық кеңес функцияларын орындау бөлігінде жергілікті қоғамдастық жиналысының өкілеттіктері

      Қоғамдық кеңестің функцияларын жергілікті қоғамдастық жиналысы "Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару туралы" Қазақстан Республикасының Заңында және осы Заңда белгіленген өкілеттіктерге сәйкес жүзеге асырады.

7-бап. Қоғамдық кеңестердің және олардың мүшелерінің құқықтары мен міндеттері

      1. Қоғамдық кеңестер мүшелерінің өз өкілеттіктерін іске асыру мақсатында:

      1) Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген негізде және тәртіппен мемлекеттік органдарға, жергілікті мемлекеттік басқару органдарына кіруге;

      2) тиісті мемлекеттік органмен келісу бойынша орталық атқарушы органдардың, жергілікті мемлекеттік басқару органдарының өзге де жұмыс органдарының жұмысына қатысуға;

      3) осы Заңда белгіленген өз өкілеттіктерін жүзеге асыру мақсатында қоғамдық маңызы бар мәселелер бойынша мемлекеттік органдарға, жергілікті мемлекеттік басқару органдарына жүгінуге құқығы бар.

      2. Өз қызметінде Қоғамдық кеңес және оның мүшелері:

      1) Конституцияның, оған сәйкес келетін заңдардың, Қазақстан Республикасының Президенті, Қазақстан Республикасының Үкіметі актілерінің, Қазақстан Республикасының өзге де нормативтік-құқықтық актілерінің нормаларын сақтауға;

      2) өз қызметін жұртшылықпен өзара іс-қимыл жасай отырып жүзеге асыруға;

      3) жылына екі реттен сиретпей бұқаралық ақпарат құралдары және (немесе) интернет-ресурстар арқылы халыққа Қоғамдық кеңестің қызметі туралы ақпарат беруге;

      4) өз қызметі туралы жылдық есепті бұқаралық ақпарат құралдарында жариялауға және (немесе) тиісті мемлекеттік органның, жергілікті өзін-өзі басқару органының интернет-ресурсында орналастыруға міндетті.

2-тарау. РЕСПУБЛИКАЛЫҚ ЖӘНЕ ЖЕРГІЛІКТІ ДЕҢГЕЙЛЕРДЕГІ ҚОҒАМДЫҚ КЕҢЕСТІ ҚАЛЫПТАСТЫРУ ТӘРТІБІ

8-бап. Қоғамдық кеңесті қалыптастыру жөніндегі жұмыс тобын құру тәртібі

      1. Республикалық және жергілікті деңгейлердегі қоғамдық кеңестер мен олардың құрамдарын республикалық деңгейде – тиісті мемлекеттік органның бірінші басшысы, ал жергілікті деңгейде – жергілікті өкілді органның басшысы басқаратын жұмыс топтары қалыптастырады.

      2. Жұмыс тобының құрамында мемлекеттік органнан өкілдік ету жұмыс тобы мүшелерінің жалпы санының үштен бірінен аспайды. Осы өкілдіктің дербес құрамын мемлекеттік органның басшысы өз бетінше айқындайды.

      3. Азаматтық қоғамнан өкілдік ету жұмыс тобы мүшелерінің жалпы санының кемінде үштен екісін құрайды және коммерциялық емес ұйымдар мен азаматтардың ұсыныстары негізінде қалыптастырылады.

      4. Жұмыс тобының құрамы мемлекеттік орган басшысының шешімімен бекітіледі.

      5. Азаматтық қоғамнан жұмыс тобы мүшелерін іріктеу тәртібі, оны өткізу мерзімдері, құжаттар тізбесі, өкілеттіктер және жұмыс тобы қызметінің өзге де мәселелері Қазақстан Республикасының Үкіметі бекіткен Үлгілік ереженің негізінде әзірленген Қоғамдық кеңес туралы ережеде айқындалады.

      6. Жұмыс тобы Қоғамдық кеңес туралы ереженің жобасын осы баптың 5-тармағында көзделген Үлгілік ереженің негізінде әзірлейді.

9-бап. Қоғамдық кеңестерді қалыптастыру тәртібі

      1. Жұмыс тобы қоғамдық кеңестерді мемлекеттік органдардың өкілдері және конкурстық негізде – коммерциялық емес ұйымдардың өкілдері, азаматтар арасынан қалыптастырады.

      Қоғамдық кеңес мүшелігіне кандидатураларды коммерциялық емес ұйымдар, азаматтар ұсынуы, оның ішінде өзін-өзі ұсынуы мүмкін.

      2. Қоғамдық кеңес өкілеттіктерінің мерзімі үш жылды құрайды. Қоғамдық кеңес мүшелерінің санының құрамын жұмыс тобы айқындайды.

      3. Жұмыс тобы конкурс туралы хабарландыруды мемлекеттік органның атауын, пошта мекенжайын, құжаттарды тапсыру мерзімдерін, конкурсқа қатысу үшін осы Заңның 10-бабына сәйкес құжаттар және өзге де мәліметтер жіберілетін электрондық поштаның мекенжайын көрсете отырып, республикалық және (немесе) жергілікті бұқаралық ақпарат құралдарында жариялайды және (немесе) мемлекеттік органның интернет-ресурсында орналастырады.

      4. Коммерциялық емес ұйым болып табылатын бір заңды тұлғадан Қоғамдық кеңеске бір ғана өкіл сайлана алады.

      Республикалық деңгейдегі қоғамдық кеңестерді қалыптастыру кезінде сол бір адам бір Қоғамдық кеңестің ғана мүшесі болып сайлана алады.

      5. Қоғамдық кеңестің қалыптастырылған құрамы мемлекеттік органның шешімімен немесе жергілікті өкілді органның шешімімен бекітіледі және бұқаралық ақпарат құралдарында жариялануға және (немесе) тиісті органның интернет-ресурсында орналастырылуға жатады.

      6. Қоғамдық кеңесті қалыптастыру тәртібінің өзге де мәселелері мемлекеттік органның басшысы немесе жергілікті өкілді орган бекітетін Қоғамдық кеңес туралы ережеде айқындалады.

10-бап. Қоғамдық кеңес мүшелігіне кандидаттарға қойылатын талаптар

      1. Қазақстан Республикасының он сегіз жасқа толған, сондай-ақ Қоғамдық кеңес жергілікті деңгейде қалыптастырылған жағдайда – тиісті әкімшілік-аумақтық бірлік шегінде тұратын азаматы Қоғамдық кеңес мүшелігіне кандидат бола алады.

      Қоғамдық кеңес мүшелігіне кандидат:

      1) сотталғандығы болмауы;

      2) сот заңда белгіленген тәртіппен сыбайлас жемқорлық қылмыс және (немесе) сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық жасауда кінәлі деп танымаған болуға;

      3) психикалық ауруға, алкоголизмге, нашақорлыққа немесе уытқұмарлыққа байланысты денсаулық сақтау ұйымдарында есепте тұрмауға тиіс.

      2. Конкурсқа қатысу үшін:

      1) кандидатураны Қоғамдық кеңестің құрамына ұсыну туралы коммерциялық емес ұйымның жазбаша ұсынысы және (немесе) азаматтың өтініші;

      2) кандидаттың өмірбаян деректерін көрсете отырып, кәсіптік және (немесе) қоғамдық қызметі туралы мәліметтер ұсынылады.

      3. Осы баптың 1-тармағында белгіленген талаптарға сай келмейтін кандидаттар қоғамдық кеңестерге сайлану үшін конкурсқа жіберілмейді.

3-тарау. ҚОҒАМДЫҚ КЕҢЕСТІҢ ҚЫЗМЕТІН ЖҮЗЕГЕ АСЫРУ ТӘРТІБІ

11-бап. Қоғамдық кеңестің ұйымдық құрылымы және оның төралқасының өкілеттіктері

      1. Отырыс Қоғамдық кеңестің жоғары органы болып табылады.

      2. Қоғамдық кеңес қызметіне басшылықты жүзеге асыру үшін оның отырыстары арасындағы кезеңде Қоғамдық кеңес төралқасы сайланады. Төралқаның құрамына Қоғамдық кеңестің төрағасы мен хатшысы, қатысуымен Қоғамдық кеңес құрылған мемлекеттік органның басшысы, Қоғамдық кеңес комиссияларының төрағалары, жекелеген мүшелері кіреді.

      3. Төралқаның құрамына Қазақстан Республикасы Парламентінің депутаттары кіре алады және Қоғамдық кеңестің қызметіне қатыса алады.

      4. Қоғамдық кеңестің төралқасы:

      1) Қоғамдық кеңес комиссияларының жұмысын үйлестіреді;

      2) Қоғамдық кеңестің отырыстарын өткізуге дайындықты ұйымдастырады;

      3) Қоғамдық кеңестің қызметін ұйымдастырушылық және ақпараттық қолдауды қамтамасыз етеді.

12-бап. Қоғамдық кеңес төрағасы мен хатшысының өкілеттіктері

      1. Қоғамдық кеңестің төрағасы:

      1) Қоғамдық кеңестің қызметін ұйымдастырады;

      2) отырыстарда төрағалық етеді;

      3) Қоғамдық кеңестің атынан құжаттарға қол қояды;

      4) Қоғамдық кеңестің шешімдерін іске асыру жөніндегі қызметті үйлестіреді;

      5) республикалық мемлекеттік органның, жергілікті мемлекеттік басқару органының отырыстарына кеңесші дауыс беру құқығымен қатысады;

      6) өзі болмаған уақытта төрағаның міндеттерін орындауды Қоғамдық кеңес төралқасы мүшелерінің біріне жүктейді.

      2. Қоғамдық кеңестің хатшысы:

      1) Қоғамдық кеңестің отырыстарын дайындау мен өткізудің ұйымдастырушылық мәселелерін шешуді қамтамасыз етеді;

      2) Қоғамдық кеңесте іс жүргізуді ұйымдастырады және жүргізеді, сондай-ақ Қоғамдық кеңес шешімдерінің орындалу мерзімдеріне бақылау жасайды.

13-бап. Қоғамдық кеңестің қызметін ұйымдастыру

      1. Қоғамдық кеңестің бірінші отырысын жұмыс тобының жетекшісі ашады.

      Осы отырыста ашық дауыс беру арқылы Қоғамдық кеңестің төрағасы, хатшысы және төралқасының бүкіл құрамы сайланады.

      Қоғамдық кеңестің мүшелері – мемлекеттік қызметте жұмыс істемейтін белгілі қоғам қайраткерлері арасынан оның төрағасы сайланады.

      2. Қоғамдық кеңестер жұмысының негізгі нысаны отырыстар болып табылады. Қоғамдық кеңестің отырысы оның мүшелерінің жалпы санының кемінде үштен екісі қатысқан кезде құқықты деп есептеледі.

      Қажет болған жағдайларда Қоғамдық кеңестің отырысына оның шешімімен мемлекеттік органдардың, бұқаралық ақпарат құралдарының, ғылыми, кәсіптік және басқа да ұйымдардың өкілдері, сондай-ақ сарапшылар мен өзге де мамандар шақырылуы мүмкін.

      3. Қоғамдық кеңестің отырыстары ашық болып табылады.

      Қоғамдық кеңестің отырыстарын өткізу шарттары мен тәртібі, сондай-ақ шешімдер қабылдау тәртібі Қоғамдық кеңес туралы ережеде айқындалады.

      Отырыстар өткізудің өзге де мәселелері Қоғамдық кеңестің шешімімен айқындалады.

      4. Қоғамдық кеңестер өз қызметін жүзеге асыру кезінде бір-бірімен теңдік және әріптестік шарттарында өзара іс-қимыл жасайды.

      5. Қоғамдық кеңестердің мүшелері өз өкілеттіктері шегінде кеңесші дауыс беру құқығымен өзге де қоғамдық кеңестердің қызметіне қатыса алады, ал бұдан басқа, жергілікті деңгейде ауданның, облыстық маңызы бар қаланың Қоғамдық кеңесінің төрағасы облыстың, республикалық маңызы бар қаланың, астананың Қоғамдық кеңесінің құрамына кіруге құқылы.

      6. Қоғамдық кеңестің қызметін ұйымдастырушылық қамтамасыз етуді қатысуымен Қоғамдық кеңес құрылған тиісті мемлекеттік орган жүзеге асырады.

14-бап. Қоғамдық кеңес жұмысының жариялылығы

      1. Қоғамдық кеңес халықты:

      1) азаматтық қоғаммен және мемлекеттік органдармен өзінің іс-қимыл жасау нәтижелері;

      2) Қоғамдық кеңестің құрамы, оның мүшелерін ротациялау;

      3) отырыстардың күн тәртібі;

      4) қабылданған шешімдер;

      5) қоғамдық маңызы бар басқа да мәселелер туралы хабардар етеді.

      2. Ақпарат бұқаралық ақпарат құралдарында жарияланады және (немесе) тиісті интернет-ресурстарда орналастырылады.

15-бап. Қоғамдық кеңес мүшелерінің өкілеттіктерін тоқтату

      1. Қоғамдық кеңестің мүшесі жазбаша түрде өтініш беру арқылы өз қалауы бойынша оның құрамынан шыға алады.

      2. Қоғамдық кеңестің мүшесі денсаулық жағдайына байланысты оның жұмысына қатысуға мүмкіндігі болмаған жағдайда не осы Заңның 10-бабының 1-тармағында көзделген өзге де негіздер бойынша Қоғамдық кеңестің шешімімен оның құрамынан мерзімінен бұрын шығарылуы мүмкін.

      3. Қоғамдық кеңес шығып қалған мүшесінің орнына оның өкілеттіктерінің қалған мерзіміне осы Заңның 9-бабының 1-тармағына сәйкес конкурс нәтижелері бойынша немесе мемлекеттік органның шешімімен Қоғамдық кеңестің құрамына жаңа мүшесін қосу туралы шешім қабылдайды.

4-тарау. ҚОҒАМДЫҚ КЕҢЕСТІҢ ҚОҒАМДЫҚ БАҚЫЛАУ САЛАСЫНДАҒЫ ӨКІЛЕТТІКТЕРІН ІСКЕ АСЫРУ ТӘРТІБІ

16-бап. Қоғамдық кеңестің қоғамдық бақылау саласындағы мақсаттары мен міндеттері

      1. Қоғамдық кеңес қоғамдық бақылауды мемлекеттік органдардың шешімдер қабылдау процесіне азаматтардың қатысу мүмкіндігін кеңейту мақсатында жүзеге асырады.

      2. Қоғамдық бақылаудың міндеттері:

      1) мемлекеттік органдар мен жергілікті өзін-өзі басқару органдары қызметінің тиімділігін, ашықтығын және айқындығын арттыру;

      2) қоғамдық мүдделерді қорғауға бағытталған азаматтық бастамаларды іске асыру;

      3) азаматтардың мемлекет пен оның органдарының, жергілікті өзін-өзі басқару органдарының қызметіне сенім деңгейін арттыру, қоғам мен мемлекет арасында қайтымды байланысты қамтамасыз ету, әлеуметтік шиеленістердің алдын алу және оларды шешу;

      4) халықты сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл процесіне тарту.

17-бап. Қоғамдық бақылау ұғымы, оның объектісі мен субъектісі

      1. Қоғамдық бақылау субъектілерінің қоғамдық мониторинг, қоғамдық тыңдау, қоғамдық сараптама және мемлекеттік орган жұмысының нәтижелері туралы есепті тыңдау нысандарында жүзеге асырылатын, қоғамдық мүдделерді қорғауға бағытталған қызметі қоғамдық бақылау деп түсініледі.

      2. Республикалық және жергілікті деңгейлердегі мемлекеттік органдар мен олардың лауазымды адамдарының қызметі қоғамдық бақылау объектісі болып табылады.

      3. Қоғамдық кеңестер, сондай-ақ қоғамдық кеңестердің тапсырмасы бойынша коммерциялық емес ұйымдар, азаматтар қоғамдық бақылау субъектісі болып табылады.

18-бап. Қоғамдық бақылау нысандары

      1. Қоғамдық бақылау субъектілері тарапынан мемлекеттік органдардың қызметін байқауды білдіретін қоғамдық бақылау рәсімі қоғамдық мониторинг болып табылады.

      2. Осы Заңның 5-бабы 1-тармағының 1), 5) және 6) тармақшаларында көзделген мәселелерді, сондай-ақ мемлекеттік органдардың қоғамдық маңызы бар шешімдерін олардың қоғамдық мүдделерге сәйкестігі мәселесі бойынша жария талқылау үшін жиналыс өткізу арқылы жүзеге асырылатын қоғамдық бақылау рәсімі қоғамдық тыңдау деп түсініледі.

      3. Қоғамдық сараптама – азаматтардың өмірі мен денсаулығы үшін қолайлы қоршаған ортаны сақтау, сондай-ақ жеке тұлғалардың, елді мекендердің және өндірістік объектілердің қауіпсіздігін қамтамасыз етуге жағымсыз факторларды болғызбау жөніндегі қоғамдық мүдделерді сақтау тұрғысынан зерттеу, талдау және бағалау үшін арнайы білімді және (немесе) тәжірибені қоғамдық бақылау субъектілерінің пайдалануына негізделген қоғамдық бақылау рәсімі.

      4. Мемлекеттік орган жұмысының нәтижелері туралы есепті тыңдау қоғамдық бақылау рәсімі болып табылады және Қоғамдық кеңестің отырысында осы Заңның 5-бабы 1-тармағының 2) және 3) тармақшаларында көзделген мәселелер бойынша мемлекеттік органдар, жергілікті өзін-өзі басқару органдары және олардың лауазымды адамдары қызметінің нәтижелерін жария талқылауды білдіреді.

19-бап. Қоғамдық бақылауды жүзеге асыру тетіктері

      Қоғамдық бақылау:

      1) Қазақстан Республикасының ақпаратқа қол жеткізу саласындағы заңнамасының талаптарына сәйкес қоғамдық бақылау объектісінің қызметі туралы ақпаратқа қол жеткізу;

      2) Қоғамдық кеңес мүшелерінің және қоғамдық бақылау субъектілерінің мемлекеттік органның алқалы органдарының отырыстарына қатысуы;

      3) мемлекеттік комиссиялардың құрамына қоғамдық кеңестердің мүшелерін қосу;

      4) азаматтардың жеке немесе ұжымдық өтініштерін беру;

      5) сұрау салулар беру;

      6) Қоғамдық кеңес айқындайтын, Қазақстан Республикасының заңнамасында тыйым салынбаған өзге де тәсілдер арқылы жүзеге асырылады.

20-бап. Қоғамдық мониторингті ұйымдастыру және жүргізу тәртібі

      1. Қоғамдық мониторингті ұйымдастыру және жүргізу тәртібі осы Заңда және Қазақстан Республикасының өзге де нормативтік-құқықтық актілерінде айқындалады.

      2. Қоғамдық мониторинг мемлекеттік органдардың мемлекеттік қызметтер көрсетуі, мемлекеттік, үкіметтік бағдарламаларды, стратегиялық жоспарларды және бюджеттік бағдарламаларды, аумақтарды дамыту бағдарламаларын іске асыру, сондай-ақ Қазақстан Республикасы заңнамасының нормаларын қолдану нәтижесінде азаматтар үшін жағымсыз салдарларды және қоғамдық мүдделерге қысым жасалуын анықтау мақсатында жүзеге асырылады.

      3. Қоғамдық мониторингті Қоғамдық кеңестің мүшелері, сондай-ақ Қоғамдық кеңестің тапсырмасы бойынша коммерциялық емес ұйымдардың өкілдері және азаматтар жүзеге асырады.

      4. Қоғамдық мониторинг жүргізу кезінде Қоғамдық кеңестің мүшелері мемлекеттік органдар мен олардың лауазымды адамдарынан Қазақстан Республикасының ақпаратқа қол жеткізу саласындағы заңнамасында белгіленген тәртіппен және негіздер бойынша мониторингтің нысанасына жататын қажетті ақпаратты сұратуға құқылы.

      5. Қоғамдық мониторингті жүзеге асырған адамдар оның нәтижелері бойынша қорытынды жасайды. Қоғамдық мониторинг қорытындысында:

      1) мемлекеттік қызметтер көрсету нәтижесінде азаматтар үшін анықталған жағымсыз салдарлар туралы және қоғамдық мүдделерге қысым жасалғаны туралы ақпарат;

      2) Қазақстан Республикасы заңнамасының бұзушылықтарына қоғамдық мониторинг барысында анықталған себептер мен жағдайларды жою жөніндегі ұсынымдар;

      3) бақыланатын объектілердің тиімділігін арттыру жөніндегі ұсыныстар;

      4) нормативтік-құқықтық актілерге өзгерістер мен толықтырулар енгізу жөніндегі ұсыныстар қамтылады.

      6. Қоғамдық мониторинг қорытындысының негізінде Қоғамдық кеңес ұсынымдар қабылдайды және оларды тиісті мемлекеттік органдарға жолдайды.

21-бап. Қоғамдық тыңдауды ұйымдастыру және өткізу тәртібі

      1. Қоғамдық тыңдауды ұйымдастыру мен өткізу тәртібі осы Заңда және Қазақстан Республикасының өзге де нормативтік-құқықтық актілерінде айқындалады.

      Қоғамдық кеңес қоғамдық тыңдауды осы Заңның 1-бабының 5 және 6-тармақтарында айқындалған республикалық немесе жергілікті мемлекеттік басқару органымен келісілген мерзімдерде өткізеді.

      2. Қоғамдық тыңдауды ұйымдастыру және өткізу тәртібінде:

      1) қоғамдық тыңдауға қатысушыларды оның өткізілетін уақыты мен орны туралы бұқаралық ақпарат құралдары және (немесе) жазбаша шақырулар арқылы, бірақ ол өткізілетін күннен кемінде күнтізбелік он күннен кешіктірмей күні бұрын құлақтандыру;

      2) қоғамдық тыңдауға шығарылатын нормативтік-құқықтық актілер мен шешімдердің жобаларымен, бірақ ол өткізілетін күннен кемінде күнтізбелік он күннен кешіктірмей күні бұрын таныстыру;

      3) қоғамдық тыңдауға қатысуды қамтамасыз ететін басқа да шаралар;

      4) қабылданған шешімдерді уәждеп негіздеуді қоса алғанда, қоғамдық тыңдаудың қорытынды хаттамасын жариялау көзделуге тиіс.

      3. Қоғамдық тыңдауларды ұйымдастыру және өткізу тәртібіне қойылатын үлгілік талаптарды Қазақстан Республикасының Үкіметі белгілейді.

      4. Қоғамдық тыңдау Қоғамдық кеңес мүшелерінің бастамасы бойынша өткізіледі.

      5. Қоғамдық тыңдауды өткізу барысында хаттама жүргізіледі, онда:

      1) қоғамдық тыңдау өткізілетін күні мен орны;

      2) қатысушылардың саны;

      3) қоғамдық тыңдау төрағасы мен хатшысының тегі, аты, әкесінің аты (егер ол жеке басты куәландыратын құжатта көрсетілсе);

      4) күн тәртібі, сөйлеген сөздердің мазмұны тіркеледі.

      6. Қоғамдық тыңдау нәтижелері бойынша қорытынды хаттама қабылданады, оған қоғамдық тыңдау төрағасы мен хатшысы қол қояды.

      7. Қорытынды хаттама, егер оған Қоғамдық кеңестің қатысып отырған мүшелерінің жартысынан астамы дауыс берсе, қабылданды деп есептеледі.

      8. Қоғамдық тыңдаудың қорытынды хаттамасында:

      1) бақыланатын мемлекеттік органдар мен олардың лауазымды адамдарының Қазақстан Республикасының заңнамасын сақтауы туралы ақпарат;

      2) қоғамдық тыңдау барысында анықталған, жеке және заңды тұлғалардың құқықтары мен заңды мүдделеріне нұқсан келтіретін немесе оларды шектейтін ережелерді жою жөніндегі ұсынымдар;

      3) нормативтік құқықтық актілерге өзгерістер мен толықтырулар енгізу жөніндегі ұсыныстар қамтылады.

      9. Қоғамдық кеңестің төрағасы қорытынды хаттама негізінде қабылданған ұсынымдарды:

      1) мемлекеттік органдарға, қоғамдық бақылау субъектілеріне;

      2) зерделеу және шаралар қолдану үшін мемлекеттік органдардың қызметін бақылауды жүзеге асыруға уәкілеттік берілген мемлекеттік органдарға;

      3) бұқаралық ақпарат құралдарына жібереді.

22-бап. Қоғамдық сараптаманы ұйымдастыру және жүргізу тәртібі

      1. Қоғамдық сараптаманы Қоғамдық кеңес өз отырысында қабылдаған тапсырмасы бойынша қоғамдық бірлестіктер құратын сараптама комиссиялары жүзеге асырады.

      Жеке және заңды тұлғалардың құқықтары мен заңды мүдделерін сақтау, азаматтардың өмірі мен денсаулығы үшін қолайлы қоршаған ортаны сақтау, сондай-ақ жеке тұлғалардың, елді мекендердің және өндірістік объектілердің қауіпсіздігін қамтамасыз етуге жағымсыз факторларды болғызбау тұрғысынан мемлекеттік органдардың қабылданатын шешімдерінің жобалары қоғамдық сараптама объектілері болып табылады.

      2. Қоғамдық кеңеске тиісті өтінішхат жіберетін жеке тұлғалар және (немесе) қоғамдық бірлестіктер қоғамдық сараптаманың бастамашылары бола алады.

      3. Қоғамдық экологиялық сараптама жүргізу ерекшеліктері, оны тіркеу тәртібі, қорытындының мазмұны Қазақстан Республикасының Экологиялық кодексінде белгіленеді.

      4. Қазақстан Республикасының заңнамалық актілерінде қоғамдық сараптаманың өзге де субъектілері, оны ұйымдастыру мен жүргізудің негіздері және тәртібі айқындалуы мүмкін.

23-бап. Жұмыс нәтижелері туралы есептерді тыңдауды ұйымдастыру және өткізу тәртібі

      1. Осы Заңның 18-бабы 4-тармағының ережелеріне сәйкес жұмыс нәтижелері туралы есепті тыңдау республикалық деңгейдегі мемлекеттік органның бірінші басшысының баяндамасын және Қоғамдық кеңес төрағасының қосымша баяндамасын, ал аумақтарда әкімшілік-аумақтық бірлік әкімінің баяндамасын және мәслихат хатшысының, Қоғамдық кеңес төрағасының қосымша баяндамаларын қамтиды.

      2. Жұмыс нәтижелері туралы есепті тыңдау барысында хаттама жүргізіледі, онда:

      1) есепті тыңдау күні мен орны;

      2) қатысушылардың саны;

      3) сөз сөйлеген лауазымды адамдардың тегі, аты, әкесінің аты (егер ол жеке басты куәландыратын құжатта көрсетілсе);

      4) күн тәртібі, есептің және сөйлеген сөздердің мазмұны қамтылады.

      3. Есепті тыңдау нәтижелері бойынша қарар қабылданады, онда:

      1) бақыланатын органдар мен олардың лауазымды адамдарының қызметін олардың құзыретіне кіретін мәселелер бойынша бағалау;

      2) есепті тыңдау барысында анықталған, жеке және заңды тұлғалардың құқықтары мен заңды мүдделеріне нұқсан келтіретін немесе оларды шектейтін ережелерді жою жөніндегі ұсынымдар;

      3) мемлекеттік органдардың қызметін жетілдіру жөніндегі ұсыныстар қамтылуға тиіс.

      4. Егер отырысқа қатысып отырған қатысушылардың жартысынан астамы есеп үшін дауыс берсе, ол қабылданды деп есептеледі.

24-бап. Осы Заңды қолданысқа енгізу тәртібі

      Осы Заң 2016 жылғы 1 қаңтардан бастап қолданысқа енгізіледі.

      Қазақстан Республикасының
      Президенті Н.Назарбаев