"Агроорман мелиорациясы", "Ормандарды молықтыру және орман өсіру" және "Орман шаруашылығы қызметі" кәсіби стандарттарын бекіту туралы

Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрінің 2025 жылғы 14 наурыздағы № 63-Ө бұйрығы

      Қазақстан Республикасының "Кәсіби біліктіліктер туралы" Заңы 5-бабының 5-тармағына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:

      1. Мыналар:

      1) осы бұйрыққа 1-қосымшаға сәйкес "Агроорман мелиорациясы" кәсіби стандарты;

      2) осы бұйрыққа 2-қосымшаға сәйкес "Ормандарды молықтыру және орман өсіру" кәсіби стандарты;

      3) осы бұйрыққа 3-қосымшаға сәйкес "Орман шаруашылығы қызметі" кәсіби стандарты бекітілсін.

      2. Қазақстан Республикасының Экология және табиғи ресурстар министрлігі Орман шаруашылығы және жануарлар әлемі комитеті заңнамада белгіленген тәртіппен:

      1) осы бұйрықтың көшірмесін Қазақстан Республикасының Нормативтік құқықтық актілерінің эталондық бақылау банкіне енгізу үшін Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінің "Қазақстан Республикасының заңнама және құқықтық ақпарат институты" республикалық мемлекеттік кәсіпорнына жіберуді;

      2) осы бұйрықты Қазақстан Республикасының Экология және табиғи ресурстар министрлігінің ресми интернет-ресурсында орналастыруды қамтамасыз етсін.

      3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау жетекшілік ететін Экология және табиғи ресурстар вице-министрі Н. Қ. Шәрбиевке жүктелсін.

      4. Осы бұйрық қол қойылған күнінен бастап күшіне енеді.

      Министр Е. Нысанбаев

  Қазақстан Республикасының
Еңбек және халықты әлеуметтік
қорғау министрлігі
"КЕЛІСІЛДІ"
Бұйрыққа 1-қосымша

"Агроорман мелиорациясы" кәсіби стандарты

1 тарау. Жалпы ережелер

      1. "Агроорман мелиорация" кәсіби стандарты (бұдан әрі – Кәсіби стандарт) Қазақстан Республикасы Заңының 5-бабының 5-тармағына сәйкес әзірленді және білім беру бағдарламаларын қалыптастыруға, оның ішінде кәсіпорындардағы персоналды оқытуға, білім беру мекемелеріндегі қызметкерлер мен түлектерді сертификаттау үшін материалдар әзірлеуге, персоналды басқару саласындағы кең ауқымды міндеттерді шешуге арналған.

      2. Осы кәсіби стандартта мынадай терминдер мен анықтамалар қолданылады:

      1) Агроорман мелиорациясы-қорғаныш орман екпелерімен ауыл шаруашылығы алқаптарының табиғи жағдайларын жақсарту мәселелерін қамтитын мелиорация бөлімі.

      2) Қорғаныш орман өсіру-құрғақ желмен, құрғақшылықпен және топырақ эрозиясымен күресу үшін орман өсіру.

      3) Агроорман - мелиорациялық екпе-қорғауға арналған орман екпесі табиғи және антропогендік факторлардың қолайсыз әсерінен ауылшаруашылық жерлері.

      4) Эрозияға қарсы орман екпесі - топырақты эрозиядан қорғауға арналған орман екпесі.

      5) Қорғаныш орман екпелері жүйесі – шаруашылықтың, ауданның, өңірдің бүкіл аумағын қорғауды қамтамасыз ететін қорғаныш орман екпелерінің әртүрлі түрлерінің жиынтығы.

      6) Агроорман мелиоративтік ауданы - агроорман мелиорациялық екпелерді орналастыру мен құрудың бірыңғай қағидаттарын айқындайтын біртекті рельефі, топырағы және климаты бар табиғи аймақтың бөлігі.

      7) Агроорман мелиорациялық қоры - агроорман мелиорациялық екпелерді құруға арналған алаңдар жиынтығы.

      8) Агроорман мелиорациялық құрылғы - қорғаныш орман екпелерінде шаруашылықты ұйымдастыру және жүргізу жобасын жасауды қамтамасыз ететін жұмыстар жүйесі.

      9) Қорғаныш орман екпесінің құрылымы-оның тұтастығына, тұрақтылығына және қорғаныш қасиеттеріне әсер ететін орман екпесін құрайтын компоненттердің өзара байланысты орналасуы.

      10) Қорғаныш орман екпелерін өсіру технологиясы-қорғаныш орман екпелерін өсіруді қамтамасыз ететін дәйекті өндірістік процестердің жиынтығы.

      11) Орманды қорғау екпелерін реконструкциялау – орман екпесініңмещысу схемасын, құрамын, конструкциясын немесе мөлшерін түбегейлі өзгерту.

      3. Осы кәсіби стандартта мынадай қысқартулар пайдаланылады:

      1) БА – біліктілік анықтамалығы

      2) БТБА – бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамалығы

      3) СБШ – салалық біліктілік шеңбері

      4) ҰБШ – ұлттық біліктілік шеңбері

      5) ЭҚТК – экономикалық қызмет түрлерінің жалпы классификаторы

Глава 2. Паспорт Профессионального стандарта

      4. Кәсіби стандарт атауы: "Агроорман мелиорациясы".

      5. Кәсіби стандарт коды:

      6. ЭҚТК бойынша бөлімнің, бөлімнің, топтың, сыныптың және қосалқы сыныптың атаулары

      Секция – ауыл, орман және балық шаруашылығы;

      02 Орман шаруашылығы және ағаш кесу

      02.1 Орман шаруашылығы және өзге де орман шаруашылығы қызметі

      02.10 Орман шаруашылығы және өзге де орман шаруашылығы қызметі

      02.10.0 Орман шаруашылығы және өзге де орман шаруашылығы қызметі

      02.4 Ағаш өсіруге және ағаш кесуге байланысты қызметтер

      02.40 Орман шаруашылығымен және ағаш кесумен байланысты қызметтер

      02.40.0 Орман шаруашылығымен және ағаш кесумен байланысты қызметтер

      7. Кәсіби стандарттың қысқаша сипаттамасы: агроорман мелиорациясы; қорғаныш орман өсіру; қорғаныш орман екпелерін өсіру технологиялары; орманды қорғау екпелерін қайта құру саласындағы орман шаруашылығы қызметкерлерінің кәсіби білімдері мен іскерліктерінің сипаттамасы.

      8. Кәсіптер карточкаларының тізбесі:

      1) Агроорман мелиораторы (орташа біліктілік деңгейі) - 5 СБШ-нің деңгейі

      2) Орман дақылдары жөніндегі инженер - 6 СБШ-нің деңгейі

      3) Инженер-орман патологы - 6 СБШ-нің деңгейі

      4) Орман питомнигінің бастығы - 7 СБШ-нің деңгейі

3-тарау. Кәсіптік карта

11. Кәсіптің карточкасы "Агроорман мелиораторы (орташа біліктілік деңгейі)"

Код:

3143-0-001

Кәсібі

3143-0

Кәсіп атауы

Агроорман мелиораторы (біліктілігі орташа)

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

5

СБШ бойынша ішкі біліктілік деңгейі


БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі


Кәсіптік білім деңгейі:

Білім деңгейі:
орта білімнен кейінгі (қолданбалы бакалавриат)

Мамандығы:
Орман ағаш жығушы

Біліктілігі:
орман шаруашылығы қолданбалы бакалавры

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:


Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:


Басқа ықтимал лауазым атаулары

3143-0-005 - Орман өсіруші техник
3143-0-002 - Ормандарды молайту және орман өсіру жөніндегі техник

Қызметтің негізгі мақсаты:

Орман шаруашылығы мекемесі бойынша орман қорғау жұмыстарын жүргізуді ұйымдастыру.

Еңбек функциясының сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі:

Міндетті еңбек функциялары:

1. Ормандарды қорғау және қорғау, өсіру және олардың өнімділігін арттыру бойынша жұмыстарды ұйымдастыру.
2. Орманның су қорғау, қорғау, климатты реттеу, санитарлық-гигиеналық қасиеттерін күшейту жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру.

Қосымша еңбек функциялары:

-

Трудовая функция 1: Организация работ по лесоразведению и повышению их продуктивности, охране и защите лесов.

Дағды 1:
Қорғаныш орман екпелерін өсіру және оларды қорғау жөніндегі жұмыстарды орындау

Дағды:

1. Агроорман мелиорациясы және оларда орман шаруашылығы жұмыстарын жүргізу мақсатында қорғаныш орман екпелерін отырғызу және өсіру жөніндегі жұмысты ұйымдастыру.
2. Қорғау екпелерінің әртүрлі түрлерінде агроорман мелиорациялық жұмыстардың технологияларын қамтамасыз ету.
3. Орман шаруашылығы және орман кептіру жұмыстарын, қарапайым гидротехникалық құрылыстар салуды ұйымдастыру.
4. Орман екпелерін және қоршаған ортаны қорғау және қорғау жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру.
5. Еңбекті ұйымдастыруды жетілдіру жөніндегі іс-шараларды әзірлеуге және енгізуге қатысу.
6. Еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі ережелері мен нормаларының сақталуын қамтамасыз ету.
7. Орман мелиорациялық жұмыстарды жүргізудің жоспарлы құжаттамасын әзірлеу және жоспарлардың орындалуын қамтамасыз ету.
8. Орындалған орман мелиорациялық жұмыстарды техникалық қабылдауды жүзеге асыру.
9. Қорғаныш орман екпелеріне түгендеу және тексеру жүргізуді ұйымдастыру және олардың нәтижелері бойынша белгіленген іс-шараларды жүзеге асыру.
10. Қажетті жедел есепке алуды және статистикалық есептілікті жүргізу.

Білім:

1. ҚР Орман Кодексі.
2. Орман мелиорациялық жұмыстарды ұйымдастыруға, агротехника мен технологияға қатысты басшылық, нормативтік, нұсқаулық және әдістемелік материалдар.
3. Орман белдеулерін орналастыруға және жобалауға қойылатын талаптар, ғылым жетістіктері және қорғаныш орман өсіру саласындағы озық тәжірибе.
4. Экономика, еңбекті ұйымдастыру және басқару негіздері, Қоршаған ортаны қорғау саласындағы заңнаманың негіздері, Еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі ережелері мен нормалары.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

2-еңбек функциясы: орманның су қорғау, қорғау, климатты реттеу, санитарлық-гигиеналық қасиеттерін күшейту бойынша жұмыстарды ұйымдастыру.

Дағды 1:
Қорғаныш орман екпелерінің су қорғау, климатты реттеу және санитарлық-гигиеналық функцияларын орындауды қамтамасыз ету

Дағды:

1. Каналдар, су айдындары бойында, ауыл шаруашылығы алқаптарында және қалалар мен елді мекендердің айналасында отырғызу жұмыстарын ұйымдастыруға және жүргізуге қатысу.
2. Ғылыми-зерттеу мақсаттары үшін мемлекеттік орман қоры учаскелерін пайдалануды ұйымдастыру және қатысу.
3. Мәдени-сауықтыру, рекреациялық, туристік және спорттық мақсаттар үшін мемлекеттік орман қоры учаскелерін пайдалануды ұйымдастыру және қатысуға.
4. Орман пайдаланушылардың орманды жанама пайдалану жөніндегі жұмыстардың дұрыстығын тексеру.

Білімі:

1. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы, жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану туралы, тіл туралы, сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы Қазақстан Республикасының Заңдарын;
2. Мемлекеттік орман қоры бойынша жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қаулылары, нұсқаулықтары, санитариялық қағидалары, нұсқаулықтары және т.б.).
3. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
4. Орманның су қорғау, климатты реттеу және санитарлық-гигиеналық функцияларын орындайтын орман екпелерін қорғау және сақтау жөніндегі талаптар.
5. Еңбекті қорғау, санитарлық және экологиялық қауіпсіздік талаптары.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Жеке құзыреттілікке қойылатын талаптар:

Физикалық төзімділік
Байланыс
Бастама
Орындаушылық
Командада жұмыс істей білу
Ақпаратпен жұмыс істей білу

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:

-

СБШ шеңберіндегі басқа кәсіптермен байланыс

СБШ деңгейі

Кәсіптің атауы

6

Орман дақылдары инженері

6

Инженер-орман патологы

12. Кәсіптің карточкасы "Орман дақылдары жөніндегі инженер"

Код:

2132-1-014

Кәсібі

2132-1

Кәсіп атауы

Орман дақылдары инженері

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

6

СБШ бойынша ішкі біліктілік деңгейі


БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі


Кәсіптік білім деңгейі:

Білім деңгейі:
жоғары білім (бакалавриат, маман дәрежесі, ординатура)

Мамандығы: Орман шаруашылығы

Біліктілігі:

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:


Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:


Басқа ықтимал лауазым атаулары

2132-1-013 - Орман пайдалану және орман өсіру жөніндегі инженерлер
2132-1-009 - Орманды қалпына келтіру жөніндегі инженерлер

Қызметтің негізгі мақсаты:

Мемлекеттік орман қоры алқаптарында және өзге де санаттағы алқаптарда (ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлерде, құмдарда және т.б.) ормандарды молықтыру және орман өсіру, сондай-ақ ормандардың тұқымдық құрамын жақсарту және олардың өнімділігі мен беріктігін арттыру жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру және үйлестіру.

Еңбек функциясының сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі:

Міндетті еңбек функциялары:

1.Ормандарды молықтыру және орман өсіру жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру: отырғызу материалын өсіру, орман дақылдарын құру және табиғи жаңаруға жәрдемдесу.
2. Ормандарды молықтыру және орман өсіру жөніндегі құжаттаманы сапалы жүргізуді қамтамасыз ету.

Қосымша еңбек функциялары:


Еңбек функциясы 1:
Ормандарды молықтыру және орман өсіру жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру: отырғызу материалын өсіру, орман дақылдарын құру және табиғи жаңаруға жәрдемдесу.

Дағды 1:
Орман питомнигінде отырғызу материалын өсіру

Дағды:

1. Питомник жұмыстарының өндірістік-шаруашылық жоспарын, агротехникалық іс-шаралардың күнтізбелік жоспарларын жасау.
2. Қабылданған технологияларға сәйкес орман питомнигіндегі маусымдық жұмыстарды үйлестіру және ұйымдастыру.
3. Питомниктердің өндірістік бөлімшелерінде отырғызу материалын техникалық қабылдау және түгендеу жүргізу.
4. Көшеттерді зиянкестер мен аурулардан қорғау және алдын алу бойынша іс-шаралар жоспарын әзірлеу.
5. Отырғызу материалын өсіру және питомниктік жұмыстарды механикаландыру бойынша озық технологияларды зерделеу, талдау және енгізу.
6. Өртке қарсы профилактика жөніндегі іс-шараларды әзірлеу және жүргізуді бақылау.
7. Жоғары тұрған ұйымдарға есептіліктің барлық түрлерін дайындау және ұсынуды қамтамасыз ету.
8. Есепке алу бойынша техникалық құжаттаманы (орман питомниктерін есепке алу кітабы және т.б.), статистикалық есептілікті жүргізу, орманды қалпына келтіру өндірісінің жай-күйі мәселелері бойынша талдамалық қорытындылар мен анықтамалар жасау.

Білім:

1. Орман шаруашылығы, ерекше қорғалатын табиғи аумақтар, қоршаған ортаны қорғау және табиғатты ұтымды пайдалану жөніндегі нормативтік құжаттама және заңнамалық актілер.
2. Ормандарды молықтыру және орман өсіру жөніндегі Жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қаулылары, қағидалары, нұсқаулықтары және т.б.).
3. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
4. Ағаш және бұта түрлерінің орман және биологиялық сипаттамалары.
5. Отырғызу материалын өсірудің әртүрлі технологиялары мен агротехникалық шаралары.
6. Механикаландыру құралдары, олардың негізгі сипаттамалары және питомник жұмыстарын жүргізу кезінде қолданылуы.
7. Әртүрлі тыңайтқыштарды, стимуляторларды, гербицидтерді және басқа химиялық және биологиялық препараттарды қолдану әдістері, нормалары және кезеңі.
8. Еңбекті қорғау, өндірістік санитария және өртке қарсы қауіпсіздік талаптары.
9. Экономика және өндірісті ұйымдастыру, Еңбек және басқару негіздері.

Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Дағды 2:
Орман дақылдарын құру және табиғи жаңаруға жәрдемдесу

Дағды:

1. Мемлекеттік орман қорындағы орман мәдени жұмыстарының көлемін айқындау, орман дақылдарын егу және отырғызу, құндылығы төмен екпелерді реконструкциялау және табиғи жаңаруға жәрдемдесу шаралары бойынша жобалық техникалық құжаттаманы тексеру және бекітуге дайындау.
2. Орман-мәдени жұмыстарды жүргізу бойынша күнтізбелік жоспарлар жасау.
3. Агротехникалық іс-шаралардың уақтылы және дұрыс орындалуын, орман дақылдарын құру және табиғи жаңаруға жәрдемдесу жөніндегі жұмыстардың сапасын ұйымдастыру және бақылау.
4. Арамшөптердің құрамын анықтаңыз және олармен күресу шараларын жасаңыз.
5. Тыңайтқыштардың әртүрлі түрлерін және өсімдіктердің өсуін биологиялық реттегіштерді қолдану қажеттілігі мен мерзімдерін анықтаңыз.
6. Тұрақты тұрақты өнімді орман дақылдарын өсіру жөніндегі іс-шараларды, өртке қарсы алдын алу және екпелерді зиянкестер мен аурулардан қорғау жөніндегі шараларды әзірлеу және енгізу.
7. Орман дақылдарының кебу немесе өлу себептерін анықтаңыз.
8. Ормандардың табиғи жаңаруына жәрдемдесу бойынша өткізілген іс-шаралармен орман дақылдары мен алаңдарды техникалық қабылдауды және түгендеуді жүзеге асыру.
9. Орман дақылдарын орман жамылған алаңға көшіру процесін бақылау.
10. Орман-мәдени жұмыстарды барынша механикаландыру үшін механизмдер мен жабдықтардың ассортиментін таңдау.
11. Ормандарды қалпына келтіру және орман өсіру саласындағы ғылым мен техниканың жетістіктерін талдау және қолдану.
12. Есепке алу бойынша техникалық құжаттаманы (орман дақылдарын есепке алу кітабы және т.б.), статистикалық есептілікті жүргізу, орман-мәдени өндірістің жай-күйі мәселелері бойынша талдамалық қорытындылар мен анықтамалар жасау.

Білімі:

1. Орман шаруашылығы, ерекше қорғалатын табиғи аумақтар, қоршаған ортаны қорғау және табиғатты ұтымды пайдалану жөніндегі нормативтік құжаттама және заңнамалық актілер.
2. Ормандарды молықтыру және орман өсіру жөніндегі Жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қаулылары, нұсқаулықтары, қағидалары, нұсқаулықтары және т.б.).
3. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
4. Орман дақылдарын өндіруде қолданылатын озық технологиялар, орман дақылдарын құру мен өсірудің агротехникалық тәсілдері.
5. Орман зиянкестері мен ауруларының биологиясы, оларды бақылау әдістері мен құралдары.
6. Тыңайтқыштардың әртүрлі түрлерін және басқа өсу реттегіштерін қолдану құрамы, мерзімі және нормалары.
7. Орман-мәдени өндірісте қолданылатын механикаландыру құралдары және олардың техникалық сипаттамалары.
8. Экономика және өндірісті ұйымдастыру, Еңбек және басқару негіздері.
9. Еңбекті қорғау, өндірістік санитария және өртке қарсы қауіпсіздік талаптары.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Еңбек функциясы 2:
Ормандарды молықтыру және орман өсіру жөніндегі құжаттаманы сапалы жүргізуді қамтамасыз ету.

Дағды 1:
Қорғау екпелерінің өнімділігін арттыру жөніндегі іс-шараларды ұйымдастыру

Дағды:

1. Орман учаскелеріне техникалық тексеру жүргізу.
2. Орман учаскелерін, сызбаларды және басқа да қажетті құжаттарды техникалық тексеру актісін ресімдеу.
3. Ормандарды қорғау, қорғау, молықтыру, орман өсіру жөніндегі іс-шараларды жүзеге асыруға тапсырыстарды орналастыру жөніндегі құжаттаманы дайындау.
4. Қорғаныш орман екпелерін өндіру жобаларын тексеруді және оларды бекіту үшін дайындауды жүзеге асыру.
5. Орман қорғау жұмыстарының агротехникалық мерзімдері мен сапасын, сондай-ақ осы жұмыстарды орындау кезінде ормандардағы өрт қауіпсіздігі ережелерінің сақталуын бақылау.
6. Орман қорғау жұмыстарының жедел-күнтізбелік жоспарларын жасауға, ормандардағы өртке қарсы профилактика, орман екпелерін техникалық қабылдау, түгендеу және тексеру жөніндегі іс-шараларды әзірлеуге және орындауға қатысу.
7. Орман дақылдарын есепке алу кітабын, сондай-ақ орман дақылдарын есепке алу және белгіленген есептілікті жүргізу.
8. Ормандарды қорғау, қорғау және молықтыру бойынша жүргізілетін іс-шаралардың тиімділігін талдау.

Білім:

1. Орман селекциясы және орман тұқым шаруашылығы мәселелері бойынша жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қаулылары, нұсқаулықтары, қағидалары, нұсқаулықтары және т.б.).
2. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
3. Орман тұқым шаруашылығы және селекция негіздері, екпелер мен ағаштардың селекциялық санаттары, тұрақты орман тұқымы базасының объектілерін іріктеудің, отырғызудың және қалыптастырудың негізгі принциптері.
4. Ағаш және бұта түрлерінің биологиялық ерекшеліктері.
5. Орман тұқымы базасының объектілерін қалаудың және қалыптастырудың инновациялық тәсілдері.
6. Еңбекті қорғау, өндірістік санитария және өртке қарсы қауіпсіздік талаптары.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Жеке құзыреттілікке қойылатын талаптар:

Тәуелсіздік және қабылданған шешімдерге сенімділік
Командада жұмыс істей білу
Жұмыстың жаңа әдістерін, қарқынды технологияларды әзірлеу қабілеті
Ақпараттың үлкен көлемін талдау және салыстыру мүмкіндігі
Жұмыстағы жауапкершілік пен адалдық
Басқалармен қарым-қатынасты басқару
Жаңашылдыққа ұмтылу, көзқарастардың кеңдігі, эрудиция

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:


СБШ шеңберіндегі басқа кәсіптермен байланыс

СБШ деңгейі

Кәсіптің атауы

7

Орман питомнигінің бастығы

7

Орманшылық басшысы

13. Кәсіптің карточкасы "Инженер-орман патологы"

Код:

2132-1-011

Кәсібі

2132-1

Кәсіп атауы

Инженер-орман патологы

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

6

СБШ бойынша біліктілік деңгейі


БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі

Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2017 жылғы 14 наурыздағы № 120 бұйрығы.
Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігі Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитетінің табиғат қорғау ұйымдарының, орман шаруашылығы ұйымдарының және мамандандырылған ұйымдарының басшылары мен мамандары лауазымдарының үлгілік біліктілік сипаттамаларын бекіту туралы
3-бөлім. Облыстық немесе республикалық маңызы бар қалалардың орман шаруашылығы ұйымдарының басшылары мен мамандары лауазымдарының біліктілік сипаттамалары
2-тарау. Мамандар лауазымдары
4-параграф. Орман патологы-инженері

Кәсіптік білім деңгейі:

Білім деңгейі:
жоғары білім (бакалавриат, маман дәрежесі, ординатура)

Мамандығы: Орман шаруашылығы
Биологиялық және сабақтас ғылымдар

Квалификация:

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:

1) біліктілігі жоғары деңгейлі маман: жоғары санатты: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру), биологиялық және сабақтас ғылымдар (биология) және біліктілігі жоғары деңгейдегі бірінші санатты инженер лауазымында жұмыс өтілі кемінде үш жыл немесе мамандығы бойынша жұмыс өтілі кемінде төрт жыл; бірінші санатты: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру), биологиялық және сабақтас ғылымдар (биология) және біліктілігі жоғары деңгейдегі екінші санатты инженер лауазымында жұмыс өтілі кемінде екі жыл немесе мамандығы бойынша жұмыс өтілі кемінде үш жыл; екінші санатты: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру), биологиялық және сабақтас ғылымдар (биология) және біліктілігі жоғары деңгейдегі санаты жоқ инженер лауазымында жұмыс өтілі кемінде бір жыл немесе мамандығы бойынша жұмыс өтілі кемінде екі жыл; санатсыз: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман шаруашылығы), биологиялық және сабақтас ғылымдар (биология), жұмыс өтіліне талаптар қойылмайды;
2) біліктілігі орта деңгейлі маман: жоғары санатты: "Орман шаруашылығы, бақ-саябақ және ландшафтық құрылыс (түрілері бойынша)", "Биология" бойынша техникалық және кәсіптік, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіптік) білім және бірінші санатты біліктілігі орта деңгейліинженер лауазымындағы жұмыс өтілі кемінде үш жыл; бірінші санатты: "Орман шаруашылығы, бақ-саябақ және ландшафтық құрылыс (түрілері бойынша)", "Биология" бойынша техникалық және кәсіптік, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіптік) білім және екінші санатты біліктілігі орта деңгейлі инженер лауазымындағы жұмыс өтілі кемінде екі жыл: екінші санатты: "Орман шаруашылығы, бақ-саябақ және ландшафтық құрылыс (түрілері бойынша)", "Биология" бойынша техникалық және кәсіптік, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіптік) білім және санатсыз біліктілігі орта деңгейлі инженер лауазымындағы жұмыс өтілі кемінде бір жыл; санатсыз:"Орман шаруашылығы, бақ-саябақ және ландшафтық құрылыс (түрілері бойынша)", "Биология" бойынша техникалық және кәсіптік, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіптік) білім, жұмыс өтіліне талап қойылмайды.

Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:


Басқа ықтимал лауазым атаулары

2143-1-006 орманды қорғау және қорғау инженері
2143-1-007 қоршаған ортаны қорғау инженері

Қызметтің негізгі мақсаты:

Популяция жағдайының маңызды биологиялық көрсеткіштерін анықтау, алынған деректерді талдау негізінде Зиянкестер популяциясының одан әрі дамуы туралы болжам жасау және жою шараларын жүргізудің орындылығы туралы мәселені шешу.

Еңбек функциясының сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі:

Міндетті еңбек функциялары:

1. Санитарлық-сауықтыру немесе истребительдік жобаларды әзірлеу үшін орман-патологиялық зерттеуді ұйымдастыру.
2. Зиянды организмдердің түрлік құрамын анықтау және зиянды организмдердің ошақтарын түгендеу жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру.

Қосымша еңбек функциялары:

-

Еңбек функциясы 1:
Санитарлық-сауықтыру немесе истребительдік жобаларды әзірлеу үшін орман-патологиялық тексеруді ұйымдастыру

Дағды 1:
Орманның санитарлық жағдайын жақсарту бойынша орман патологиялық тексеру жүргізу

Дағды:

1. Орманды қорғау бойынша жедел және статистикалық есептілікті, дабыл парақтарын талдау.
2. Орман объектілерін анықтау, сипаттау, сәйкестендіру әдістерін қолдану, екпелерге орман-патологиялық сипаттама беру.
3. Орман-патологиялық және өзге де ақпарат дерекқорларымен жұмыс істеу.
4. Негізгі және арнайы компьютерлік бағдарламаларда жұмыс істеу.
5. Жиналған ақпаратты түсіндіру және ұсыну.
6. Картографиялық материалдарды пайдаланыңыз.

Білім:

1. ҚР Орман Кодексі.
2. ҚР Еңбек кодексі.
3. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар және мемлекеттік табиғи-қорық қорының объектілері саласындағы; жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану; өсімдіктер дүниесін қорғау, күзету, қалпына келтіру және пайдалану саласындағы заңнама.
4. Орманды қорғау мәселелері бойынша нормативтік және әдістемелік құжаттар.
5. Ормандарды қорғау жөніндегі техникалық құжаттаманы ресімдеу жөніндегі нормативтік және әдістемелік құжаттар.
6. Ағаш және бұта түрлерінің биологиясы.
7. Еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі ережелері.

Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Дағды 2:
Тұрақты және (немесе) уақытша байқау пункттерін (тұрақты және (немесе) уақытша сынақ алаңдарын) салу

Білім:

1. Орман объектілерін анықтау, сипаттау, сәйкестендіру әдістерін қолдану, екпелерге орман-патологиялық сипаттама беру.
2. Зиянды организмдер популяциясының жағдайын талдау әдістері мен құралдарын қолдану.
3. Орман зиянкестері мен аурулары ошақтарының шекараларын, екпелердің санитарлық және орман патологиялық жай-күйін анықтау және нақтылау.
4. Орман патологиялық мониторинг объектісі бойынша жиналған ақпаратты түсіндіру және ұсыну.
5. Негізгі және арнайы компьютерлік бағдарламаларда жұмыс істеу.
6. Екпе ағаштардысауықтыруға, сондай-ақ олардың қорғаныштық және санитариялық-гигиеналық функцияларын сақтауға бағытталған орман қорғау, орман шаруашылығы және ұйымдастыру іс-шараларының кешенін әзірлейді;
7. Орман қорғау жұмыстарын жүргізу кезінде еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау бойынша нұсқама жүргізу.

Білім:

1.ҚР Орман шаруашылығы саласындағы заңнамалық және нормативтік құжаттары.
2.Орманды қорғау мәселелері бойынша нормативтік және әдістемелік құжаттар.
3.Орман-патологиялық мониторинг өндірісінің технологиясы мен әдістері.
4. Еңбек заңнамасының негіздері, Қоршаған ортаны қорғау, ішкі еңбек тәртібі ережелері, еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау жөніндегі іс-шаралар.
5. Өндірістік санитария және өртке қарсы қауіпсіздік талаптары.
6. Қазақстан Республикасының Орман шаруашылығы саласындағы өзге де заңнамалық және заңға тәуелді нормативтік құқықтық актілері.

Біліктілікті тану мүмкіндігі

жоқ

Дағды 3.
Тұрақты және таңдамалы жердегі (заттай) бақылаулар

Дағды:

1. Орман-патологиялық мониторинг кезінде белгіленген нысан бойынша сынақ алаңдарындағы ағаштарды жеке сипаттау.
2. Бөлімдегі ағаш түрлерін күй санаттары бойынша көзбен бөлу.
3. Зақымдану белгілерін және екпелердің әлсіреуі мен өлу себептерін анықтаңыз.
4. Ағаштарды жай-күй санаттары бойынша тұрақты және (немесе) уақытша сынақ алаңдарында тарату.
5. Екпелерді іріктеп таксациялау.
6. Орман-патологиялық бөлінділерді бөліңіз.
7. Екпелердің санитарлық және орман-патологиялық жағдайын бағалау.
8. Зиянды организмдердің ошақтарын анықтаңыз.
9. Климаттық факторлардың, табиғи апаттардың теріс әсерінен зақымдалған орман алқаптарын анықтаңыз.
10. Зиянды организмдер ошақтарының шекараларын және ормандарға өзге де жағымсыз әсерлерді тақырыптық орман карталарына салу.
11. Бақылау нәтижелерін белгіленген нысанда құжаттау және ормандардың санитарлық және орман патологиялық жай-күйін электрондық түрде немесе қағаз жеткізгіштерде бағалау және оларды деректер базасын қалыптастыру үшін беру.

Білім:

1. ҚР Орман Кодексі.
2. ҚР Еңбек кодексі.
3. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар және мемлекеттік табиғи-қорық қорының объектілері саласындағы; жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану; өсімдіктер дүниесін қорғау, күзету, қалпына келтіру және пайдалану саласындағы заңнама.
4. Орман-патологиялық мониторинг өндірісінің технологиясы мен әдістері.
5. Өндірістік санитария және өртке қарсы қауіпсіздік талаптары.
6. Еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау жөніндегі ішкі еңбек тәртібінің тәртібі.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Еңбек функциясы 2:
Зиянды организмдердің түрлік құрамын анықтау және зиянды организмдердің ошақтарын түгендеу жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру
организмдер.

Дағды 1.
Дала жағдайында зиянды организмдердің түрлік құрамын анықтау

Дағды:

1. Энтомологиялық және фитопатологиялық коллекциялармен жұмыс істеу дағдыларын қолдану.
2. Зиянкестер мен қоздырғыштардың түрлерін анықтаушылармен жұмыс жасаңыз.
3. Оптикалық құрылғылармен жұмыс істеу: үлкейткіш әйнек, камера.
4. Анықтамалық үлгілерді дайындау: энтомологиялық, фитопатологиялық және
коллекциялар мен экспозициялар үшін Ағаш түрлерінің зақымдануы.
5. Негізгі және арнайы компьютерлік бағдарламаларда жұмыс істеу.
6. Есеп құжаттамасын жүргізу.

Білім:

1.Ағаш және бұта түрлерінің биологиясы.
2. Орман энтомологиясы және Орман фитопатологиясы.
3. Орман шаруашылығы.
4. Орман-патологиялық мониторинг, орман-патологиялық зерттеу әдістері мен технологиялары.
5. Еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі ережелері.

Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Дағды 2.
Зиянды организмдердің популяцияларымен бақыланатын жер үсті (заттай) іріктемелі, зиянды организмдердің ошақтарын түгендеу.

Дағды:

1. Далада орман объектілерін анықтау, сипаттау, анықтау және екпелердің орман патологиялық сипаттамаларын беру әдістерін қолдану.

2. Зиянды популяциялардың жағдайы туралы ақпаратты жинау және талдау әдістерін қолдану организмдер.
3. Зиянкестердің түрлік құрамын анықтаңыз.
4. Толық бақылау объектісі бойынша жиналған ақпаратты түсіндіру және ұсыну.
5. Навигациялық құрылғылар мен картографиялық материалдарды қолданыңыз.
6.Алғашқы бухгалтерлік құжаттаманы жүргізу.
7. Негізгі және арнайы компьютерлік бағдарламаларда жұмыс істеу.
8. Орман зиянкестері мен ауруларының түрлік құрамын, олардың саны мен таралуын анықтау, зиянкестер популяциясының жағдайына талдау жасау.
9. Алынған мәліметтер негізінде зиянкестер популяциясының одан әрі дамуының болжамын жасаңыз.
10. Жою іс-шараларын жүргізудің орындылығы немесе орманды санитарлық кесу және басқа да орман қорғау іс-шараларының көлемі туралы ұсыныстар дайындау.

Білім:

1. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы, жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану туралы, өсімдіктер дүниесі туралы, тіл туралы, сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы Қазақстан Республикасының Заңдарын;
2. Орманды қорғау мәселелері бойынша нормативтік-әдістемелік құжаттар.
3. Орманды қорғау бойынша техникалық құжаттаманы дайындаудың нормативтік-әдістемелік құжаттары.
4. Геодезия, картография және географиялық ақпараттық жүйелер.


Дағдыны тану мүмкіндігі:

Қажет етілмейді

Жеке құзыреттілікке қойылатын талаптар:

Топта жұмыс істей білу
Қызығушылығы
Қарым-қатынас дағдылары
Шешім қабылдау қабілеті
Ақпаратпен жұмыс істей білу
Бастамалық, шешімділік.

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:

-

СБШ шеңберіндегі басқа кәсіптермен байланыс

СБШ деңгейі

Мамандық атауы

7

Орман питомнигінің бастығы

6

Орман шаруашылығы инженері

14. Кәсіптің карточкасы "Орман питомнигінің бастығы"

Код:

1310-2-021

Кәсібі

1310-2

Кәсіп атауы

Орман питомнигінің бастығы

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

7

СБШ бойынша ішкі біліктілік деңгейі


БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі

Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2017 жылғы 14 наурыздағы № 120 бұйрығы.
Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігі Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитетінің табиғат қорғау ұйымдарының, орман шаруашылығы ұйымдарының және мамандандырылған ұйымдарының басшылары мен мамандары лауазымдарының үлгілік біліктілік сипаттамаларын бекіту туралы
2-бөлім. Табиғат қорғау ұйымдарының басшылары мен мамандары лауазымдарының біліктілік сипаттамалары
1-тарау. Басшылар лауазымдары
10-параграф. Орман тұқымбағының басшысы

Кәсіптік білім деңгейі:

Білім деңгейі: магистратура

Мамандығы: Орман шаруашылығы

Біліктілік:

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:

кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру, аңшылықтану және аң өсіру), қоршаған орта (экология), биологиялық және сабақтас ғылымдар (биология), өсімдік шаруашылығы (агрономия, топырақтану және агрохимия, жеміс-көкөніс шаруашылығы, өсімдіктерді қорғау және карантин) және ұйымның тиісті бейіні бойынша кемінде бір жыл жұмыс өтілі немесе техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі (орта арнайы, орта кәсіптік) білім: "Орман шаруашылығы, бақ-саябақ және ландшафт құрылысы (түрлері бойынша)", "Агрономия", "Экология және табиғат қорғау қызметі (түрлері бойынша)",және орман шаруашылығы немесе ерекше қорғалатын табиғи аумақтар ұйымдарындажұмыс өтілі кемінде екі жыл.

Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:


Басқа ықтимал лауазым атаулары

1210-0-070 Орман шаруашылығы ұйымының басшысы (директоры, президенті және т.б.)

Қызметтің негізгі мақсаты:

Ормандарды пайдалануды, оларды қорғауды, қорғауды және молықтыруды қамтамасыз ету

Еңбек функциясының сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі:

Міндетті еңбек функциялары:

1. Өндірістік-экономикалық қамтамасыз ету және ұйымдастыру мекеменің қызметі.
2. Мекеменің қаржы-шаруашылық қызметін ұйымдастыру.

Қосымша еңбек функциялары:

-

Еңбек қызметі 1: Өндірістік-экономикалық қамтамасыз ету және ұйымдастыру мекеменің қызметі.

Дағды 1.
Қоршаған ортаны ұтымды пайдалану, қорғаныш орман өсіру және орманды қорғау саласындағы өндірістік-шаруашылық қызметті ұйымдастыру және қолдау

Дағды:

1. Мекемелердің барлық қызметкерлеріне, оның ішінде мемлекеттік орман қорғау және орман өртке қарсы бөлімшелеріне жалпы басшылықты қамтамасыз ету, сондай-ақ оларды жұмыспен қамтамасыз ету.
2. Орман шаруашылығы, орман орналастыру, ормандарды молықтыру және орман өсіру, ормандарды сақтау және қорғау жөніндегі іс-шаралар жоспарлары мен жобаларының дұрыс орындалуын қамтамасыз ету.
3. Қоршаған ортаны ұтымды пайдалануды, ормандарды қалпына келтіруді және орман өсіруді, ормандарды патогенді организмдерден қорғауды қамтамасыз ету, орман өрттерінің алдын алуға және орман шаруашылығын дамытуды арттыруға бағытталған ұйымдық-техникалық және орман шаруашылығы іс-шараларының жүйесін әзірлеуді қамтамасыз ету бойынша ағымдағы және перспективалық өндірістік жоспарлардың дайындалуын бақылауды жүзеге асырады. ормандардың рекреациялық құндылығы.
4. Ғалымдарды тарта отырып, генетикалық-селекциялық негізде тұрақты орман тұқым базасын және генетикалық объектілерді құру жөніндегі іс-шараларды жүзеге асыру және үйлестіру.
5. Ормандарды молықтыру жұмыстарын (тұқымдарды жинау, отырғызу материалын өсіру, орман дақылдарын жасау), орман шаруашылығы жұмыстарын жүргізуді (негізгі, аралық пайдалану үшін кесу және т.б.), орман орналастыру ережелерінің сақталуын бақылау және ұйымдастыру.
6. Өртке қарсы профилактикалық іс-шаралардың орындалуын, орман өрттерін жедел анықтау мен сөндіруді, орманды бұзушылықтардан қорғауды, орман патологиясының алдын алу және жою шараларын жүргізуді қамтамасыз ету және бақылау.
7. Орман шаруашылығы, ормандарды молықтыру және орман өсіру, ормандар мен жануарлар дүниесін сақтау және қорғау саласындағы шетелдік және отандық ғылым мен техниканың әзірлемелерін енгізу.
8. Бекітілген жоспарға сәйкес орман дақылдарын іріктеу үлгілерін, көшет материалдарының сапасын бақылау,өсіру мен сату үшін оларды орман тұқымы станциясына жөнелтуді ұйымдастырады;
9. Көшеттер өсіруге арналған жоғары сапалы тұқымдарды пайдалануды және өндірістік алаңдарды, тыңайтқыштарды, жабдықтарды, көліктер мен механизмдерді тиімді пайдалануды қамтамасыз етеді;

Білім:

1. Қазақстан Республикасының Орман кодексі.
2. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы, жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану туралы, тіл туралы, сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы Қазақстан Республикасының Заңдарын;
3. Учаскенің өндірістік-шаруашылық қызметіне қатысты қаулылар, нұсқаулар, бұйрықтар, нұсқаулар және басқа да нұсқаулық материалдар.
4. Экономика, өндірісті, еңбекті және басқаруды ұйымдастыру негіздері.
5. Еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі ережелері мен нормалары.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етпейді

Еңбек функциясы 2:
Мекеменің қаржы-шаруашылық қызметін ұйымдастыру.

Дағды-1
Мекеменің қаржылық-шаруашылық қызметін ұйымдастыру және бақылау және оны оңтайландыру жолдары

Дағдылар:

1. Штаттық кестені, шығындар сметасын, бюджеттен тыс қаражаттардың түсу жоспарын дайындауды қадағалау.
2. Ресурстарды неғұрлым үнемді пайдалану, озық технологиялар мен өнімділігі жоғары жабдықтарды енгізу мәселелерін шешу үшін мекеменің қаржы-шаруашылық қызметіне талдау жасау.
3. Жабдықтаушылар алдындағы материалдарға, жабдықтарға, керек-жарақтарға және т.б., ал қызметкерлерге еңбекке ақы төлеу бойынша міндеттемелердің уақтылы орындалуын қамтамасыз ету.
4. Қаржы ресурстарының ұтымды және мақсатты пайдаланылуын бақылау.
5. Өндіріс пен еңбек ресурстарын пайдалану дәрежесін, техниканың, қолданылатын технологиялардың жағдайын, өндірісті, еңбекті және басқаруды ұйымдастыруды бағалау.
6. Ресурстарды тиімдірек пайдалануға, ғылыми-техникалық прогресті таратуға, келеңсіз құбылыстар мен нашар орындалған жұмыстардың себептерін барынша азайтуға бағытталған іс-шаралардың орындалуын бақылау.

Білім:

1. Орман шаруашылығы, қоршаған ортаны қорғау және ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы, орман қорын пайдалану, қорғау және күзету және орман өсiмiн молайту саласындағы заңдар мен өзге де заңнамалық актiлер.
2. Орман шаруашылығы қызметіне қатысты жоғары тұрған органдардың жетекші материалдары (қаулылары, нұсқаулары, санитарлық ережелері, нұсқаулары және т.б.).
3. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
4. Ресурстарды пайдалану тиімділігін бағалау принциптері мен әдістері.
5. Мекеменің қызметін реттейтін құжаттарды әзірлеу механизмі, әдістемесі және бекіту ережелері.
6. Есептік құжаттарды жоғары тұрған ұйымдарға, уәкілетті органдарға және басқа да мүдделі ұйымдарға ұсыну принциптері, технологиялары.
7. Қауіпсіздік, еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі бойынша заңнамалық талаптар.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейлді

Жеке құзыреттілікке қойылатын талаптар:

Тұрақты өзін-өзі жетілдіру
Сынды қабылдай білу
Анықтау
Бастама
Мәселені жедел шешу
Тез шоғырлану мүмкіндігі
Жоспарлай білу
Жұмысыңызды талдаңыз және жетілдіріңіз
Қызметкерлерді басқару қабілеті
Өз шешімдеріңіздің дұрыстығын талап етіңіз
Үйлестіру қабілеті
Жоғары білікті команданы таңдаңыз
Позитивті кейіпкер
Жанашырлық қабілеті

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:

-

СБШ шеңберіндегі басқа кәсіптермен байланыс

СБШ деңгейі

Мамандығы

8

Орман шаруашылығы бас инженері

7

Орманшылық бастығы

4-тарау. Кәсіби стандарттың техникалық деректері

      13. Мемлекеттік органның атауы:

      Қазакстан Республикасының Экология және табиғи ресурстары министрлігі

      Орындаушы:

      Жасуланова Айнур , +7 (777) 777 77 85, arushb13@mail.ru

      14. Әзірлеуге қатысатын ұйымдар (кәсіпорындар):

      "Агроөнеркәсіптік бірлестіктер кешені" консорциумы

      Орындаушылар:

      Мамбетов Б.Т., +7 (777) 116 40 37, forest-institute.kz@mail.ru

      Майсупова Б.Д., +7 (705) 776 93 37, bagila.maisupova@mail.ru

      15. Кәсіптік біліктілік жөніндегі салалық кеңес: 1 , 29.11.2024 г.

      16. Кәсіптік біліктілік жөніндегі ұлттық орган: -

      17. "Атамекен" Қазақстан Республикасының Ұлттық кәсіпкерлер палатасы: -

      18. Нұсқа нөмірі және шығарылған жылы: Нұсқа 2, 2025 г.

      19. Болжалды қайта қарау күні: 01.12.2028 г.

  Бұйрыққа 2-қосымша

"Ормандарды молықтыру және орман өсіру" кәсіби стандарты

1 тарау. Жалпы ережелер

      1. "Ормандарды молықтыру және орман өсіру" кәсіби стандарты (бұдан әрі – Кәсіби стандарт) Қазақстан Республикасы Заңының 5-бабының 5-тармағына сәйкес әзірленді және білім беру бағдарламаларын қалыптастыруға, оның ішінде кәсіпорындардағы персоналды оқытуға, білім беру мекемелеріндегі қызметкерлер мен түлектерді сертификаттау үшін материалдар әзірлеуге, персоналды басқару саласындағы кең ауқымды міндеттерді шешуге арналған.

      2. Осы кәсіби стандартта мынадай терминдер мен анықтамалар қолданылады:

      1) Агротехникалық күтім - шөпті және қалаусыз жаңаратын ағаш-бұта өсімдіктерін жоюға бағытталған агротехникалық іс-шаралар жүргізу.

      2) Ормандарды молықтыру – бұл орманды күтіп-баптау және оны сауықтыру жөніндегі шараларды қоса алғанда, бұрын орманмен жабылған алаңдарда орман дақылдарын құру немесе табиғи жаңаруға жәрдемдесу шараларын жүргізу.

      3) Гербицидтер - өсімдіктерді жою үшін қолданылатын химиялық заттар. Өсімдіктерге әсер ету сипаты бойынша өсімдіктердің барлық түрлерін өлтіретін үздіксіз әсер ететін гербицидтер және өсімдіктердің кейбір түрлеріне әсер ететін және басқаларына зиян келтірмейтін селективті (селективті) әсер ететін гербицидтер болып бөлінеді.

      4) Жоюға бағытталған іс-шаралар - зиянкестерді немесе ауру қоздырғыштарын тікелей жоюға бағытталған күрес шаралары

      5) Орман өсіру – бұрын орман астында болмаған аумақтарда жасанды орман екпелерін құру және өсіру.

      6) Орман питомнигі-орман отырғызу материалын өсіруге арналған учаске. Ескерту. Питомник отырғызу материалын өсіруге арналған кәсіпорынды немесе оның мамандандырылған бөлігін білдіреді.

      7) Орман тұқым шаруашылығы-құнды тұқым қуалайтын қасиеттері бар тұқым алу теориясы мен практикасы.

      8) Жабық тамыр жүйесі бар отырғызу материалы-бұл арнайы субстратта өсірілген және бір кесек Жермен тұрақты өсетін жерге отырғызуға арналған көшеттер немесе көшеттер.

      9) Орман дақылдарын құру технологиясы – жаңа алаңға отырғызылған берілген сападағы отырғызу материалының табысты өсуін және дамуын қамтамасыз ететін дәйекті тәсілдер мен операциялардың жиынтығы.

      10) Орман отырғызу материалын өсіру технологиясы - орман питомнигінде берілген сападағы отырғызу материалын өсіруді қамтамасыз ететін дәйекті агротехникалық тәсілдер мен операциялардың жиынтығы.

      11) Орнықты орман пайдалану – бұл қоғамның тұрақты негізде орман ресурстарына, пайдалылықтары мен қызметтеріне көпжақты қажеттіліктерін қамтамасыз ететін орнықты даму мақсаттарына қызмет ететін орман ресурстарын басқарудың жоғары деңгейінің көрсеткіші.

      3. Осы кәсіби стандартта мынадай қысқартулар қолданылады:

      1) БА – біліктілік анықтамалығы;

      2) БТБА - Бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамалығы;

      3) ҰБК - ұлттық біліктілік шеңбері;

      4) СБШ-Салалық біліктілік шеңбері;

      5) ЭҚТК-Экономикалық қызмет түрлерінің жалпы жіктеуіші.

2 тарау. Кәсіби стандарттың паспорты

      4. Кәсіби стандарттың атауы: "Ормандарды молықтыру және орман өсіру".

      5. Кәсіби стандарт коды:

      6. ЭҚТК сәйкес секцияны, бөлімді, топты, сыныпты және кіші сыныпты көрсету:

      Секция А. Ауыл, орман және балық шаруашылығы

      02 Орман шаруашылығы және ағаш кесу

      02.1 Орман шаруашылығы және өзге де орман шаруашылығы қызметі

      02.10 Орман шаруашылығы және өзге де орман шаруашылығы қызметі

      02.10.0 Орман шаруашылығы және өзге де орман шаруашылығы қызметі

      02.4 ағаш өсіруге және ағаш кесуге байланысты қызметтер

      02.40 орман шаруашылығымен және ағаш кесумен байланысты қызметтер

      02.40.0 орман шаруашылығымен және ағаш кесумен байланысты қызметтер

      7. Кәсіби стандарттың қысқаша сипаттамасы: "Ормандарды молықтыру және орман өсіру" Кәсіби стандарты тұқым мен конустарды дайындауды қоса алғанда, орман шаруашылығы іс-шараларын ұйымдастырумен және басқарумен айналысатын мамандардың құзыреттері мен кәсіби дағдыларына қойылатын талаптарды анықтайды. Кәсіби стандарт орман дақылдарын құру, агротехникалық шараларды жүргізу, отырғызу материалын өсіру, орман питомниктерін ұйымдастыру және басқару сияқты негізгі қызмет салаларын қамтиды.

      8. Кәсіптер карточкаларының тізімі:

      1) Орман шаруашылығындағы біліктілігі жоқ жұмысшы - 1 СБШ-нің деңгейі

      2) Ағаш тұқымдарын және бүршіктерін дайындаушы - 3 СБШ-нің деңгейі

      3) Орман дақылдарын өндіру мастері - 4 СБШ-нің деңгейі

      4) Орман пайдалану және орман өсіру жөніндегі инженерлер - 6 СБШ-нің деңгейі

      5) Орман шаруашылығындағы басшы (басқарушы, меңгеруші) - 7 СБШ-нің деңгейі

3-тарау. Кәсіптер картасы

9. Кәсіптің карточкасы "Орман шаруашылығындағы біліктілігі жоқ жұмысшы":

Код:

9211-4

Кәсібі

9211-4-003

Кәсіп атауы

Орман шаруашылығындағы біліктілігі жоқ жұмысшы

СБШ бойынша біліктілік деңгейі


СБШ бойынша біліктілік деңгейі


БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі


Кәсіптік білім деңгейі:

Білім деңгейі:
бастауыш білім

Мамандық:

Біліктілік:

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:


Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:


Басқа ықтимал лауазым атаулары

9211-4-007 - Ағаштарға күтім жасау жөніндегі жұмысшы

Қызметтің негізгі мақсаты:

Отырғызу, агротехникалық іс-шаралар (суару, топырақты қопсыту және қопсыту, органикалық тыңайтқыштар енгізу, құрғақ бұтақтарды кесу және қураған жерлерді жинау).

Еңбек функциялардың сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі:

Міндетті еңбек функциялары:

1. Қорғаныс екпелерін құру үшін дайындық және негізгі жұмыстарды орындау.
2. Көктемгі және күзгі орман отырғызу жұмыстарын жүргізу.

Қосымша еңбек функциялары:


Еңбек функциясы 1:
Қорғаныс екпелерін құру үшін дайындық және негізгі жұмыстарды орындау.

Дағды 1:
Қорғаныш екпелерін құруға дайындық бойынша біліктілігі жоқ жұмыстарды жүргізу

Дағдылар:

1. Орман-мәдени алаңда дайындық жұмыстарын жүргізу (қураған ағаштарды, тастарды жинау, тазалау және т.б.).
2. Орман-мәдени алаңның шекараларында бағаналар орнату.
3. Орман-мәдени алаңда қазу орындарын дайындаңыз, қар бүршіктерін жасаңыз.
4. Отырғызу материалын алаңға қазып алыңыз немесе оның қарлы бортын салыңыз.
5. Механикаландырылған отырғызудан кейін көшеттерді қолмен отырғызу, дақылдарды толықтыру, көшеттерді мандрельдеу.
6. Ағаш отырғызу машиналарында (отырғызғыштарда) көшеттерді механикаландырылған отырғызуды жүзеге асыру.
7. Өсімдіктерді механикалық отырғызу кезінде мандрельдің орындалуын ұйымдастырыңыз және бақылаңыз.
8. Көшеттерді арамшөптерден тазарту және қопсыту.
9. Қатар аралықтарында шөп шабу.

Білімдер:

1. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар және мемлекеттік табиғи-қорық қорының объектілері саласындағы; жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану саласындағы; өсімдіктер дүниесін қорғау, күзету, қалпына келтіру және пайдалану саласындағы заңнамалар.
2. Ормандарды молықтыру мәселелері бойынша жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қаулылар, нұсқаулықтар, санитариялық қағидалар, нұсқаулықтар және т.б.).
3. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
4. Топырақты өңдеудің әртүрлі жүйелері мен әдістерінің технологиялары.
5. Рұқсат етілген гербицидтерді қолдануға қойылатын талаптар, оларды енгізу нормалары мен мерзімдері.
6. Термиялық өңдеуді жүргізу кезіндегі өрт қауіпсіздігі қағидалары.
7. Машиналар мен механизмдердің техникалық сипаттамалары мен жұмыс нұсқаулары.
8. Еңбекті қорғау, санитарлық және экологиялық қауіпсіздік талаптары.

Дағдыны тану мүмкіндігі:

Қажет етілмейді

Еңбек функциясы 2:
Көктемгі және күзгі орман отырғызу жұмыстарын жүргізу.

Дағды 1:
Орман қорғау екпелерін отырғызу және оларға күтім жасау жұмыстары

Дағдылар:

1. Ағаш отырғызу ережелерін сақтау.
2. Отырғызу материалдарының ашық тамыр жүйесінің кебуіне жол бермеңіз.
3. Жабық тамыр жүйесі бар ағаштарды отырғызу кезінде топырақ комасының құлауына жол бермеңіз.
4. Агротехникалық шараларды (суару, арамшөптерді жою және топырақты қопсыту, органикалық тыңайтқыштарды қолдану) дұрыс және уақтылы жүргізу.
5. Ағаш өсіру шараларын дұрыс жүргізіңіз.

Білімдер:

1. Орман-мәдени алаңда, бағаналарды орнату және орман-мәдени алаңды шектеу жөніндегі дайындық жұмыстарының қағидалары мен талаптары.
2. Қазбаларды дайындау және оларға отырғызу материалын орналастыру ережелері.
3. Қар борты мен оны жабуға арналған материалдарды орындауға қойылатын талаптар.
4. Көшеттер мен көшеттерді қолмен отырғызу талаптары, нормативтері мен ережелері, отырғызу сапасына қойылатын талаптар.
5. Механикаландырылған ағаш отырғызу жұмыстарын жүргізу жөніндегі нұсқаулықтар, қағидалар мен талаптар.
6. Орман дақылдарына агротехникалық күтім жүргізуге қойылатын талаптар.
7. Орман-мәдени жұмыстарды механикаландыру кезінде техниканы, жабдықтар мен құрылғыларды пайдалану кезіндегі қауіпсіздік техникасы жөніндегі ереже.
8. Орындалатын жұмыстардың сапасына қойылатын талаптар.
9.Жұмыс орнында еңбекті ұтымды ұйымдастыруға қойылатын талаптар.

Дағдыны тану мүмкіндігі:

Қажет етілмейді

Жеке құзыреттерге қойылатын талаптар:

Физическая выносливость
Контактность
Инициативность

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:


СБШ -нің ішіндегі басқа кәсіптермен байланыс:

СБШ-нің деңгейі:

Кәсіптің атауы:

10. Кәсіптің карточкасы "Ағаш тұқымдарын және бүршіктерін дайындаушы"

Код:

6210-9

Кәсібі

6210-9-001

Кәсіп атауы

Ағаш тұқымдарын және бүршіктерін дайындаушы

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

3

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

-

БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі


Кәсіптік білім деңгейі:

Білім деңгейі:
ТжКБ (жұмысшы кәсіптер)

Мамандық:
Орман ағашын жығушы

Біліктілік:
Орманшы

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:

-

Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:

-

Басқа ықтимал лауазым атаулары

6210-1-002 Орманшы
6210-9-002 Дайындаушы (орман шаруашылығы)

Қызметтің негізгі мақсаты:

Жұмысқа қабылдау кезінде кәсіби қызметтің мазмұны мен сапасына бірыңғай талаптарды біріздендіру, белгілеу және қолдау, сондай-ақ азаматтық қорғанысты ұйымдастыру және жүргізу жөніндегі мамандарға қойылатын біліктілік талаптарын айқындау. Азаматтық қорғаныс саласындағы мамандарға қажетті дағдыларды, дағдыларды және білімді сипаттау.

Еңбек функцияларының сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі:

Міндетті еңбек функциялары:

1. Өсіп келе жатқан ағаштардан тұқым, жеміс және конус жинау.
2. Кесілген ағаштардан немесе жер бетінен орман тұқымы шикізатын дайындау.

Қосымша еңбек функциялары

-

Еңбек
1-функция: өсіп келе жатқан тұқымдарды, жемістерді және конустарды Жинау

Дағды 1:
Ағаш шатырына көтерілмей өсетін ағаштардан орман тұқымдарын жинау

Дағдылар:

1. Тұқымдарды, жемістер мен конустарды әртүрлі тәсілдермен тәжге көтерілмей дайындаңыз: ошмыгивание, кесу, жырту, кесу, құлату және т. б.
2. Тұқымдарды, жемістер мен конустарды жинауға арналған құрылғыларды қолданыңыз-кескіштер, кескіштер, ілгектер, жеміс жинаушылар және т. б.
3. Еңбекті қорғау талаптарына сәйкес жұмыс орнын ұйымдастырудың қауіпсіздігін қамтамасыз ету.
4. Бірге өскен кезде орман тұқымдарын тұқымдар мен түрлер бойынша бөлек, ал фенологиялық нысандары ерекшеленетін ағаш тұқымдарының орман тұқымдары үшін – осы нысандар бойынша бөлек жинауды қамтамасыз ету.
5. Орман екпелерінің биоэкологиялық функцияларына зиян келтірмейтін тәсілдермен барлық өндірістік операцияларды жүргізу

Білімі:

1. Өнімділік көрсеткіштері негізінде тұқым жинау орындары.
2. Тұқымдарды, жемістер мен конустарды дайындау мерзімі мен көлемі.
3. Тұқымдарды, жемістер мен конустарды жинауға арналған өндіріс нормалары.
4. Тұқым, жеміс және конус жинау құралдарын пайдалану кезіндегі қауіпсіздік ережелері.
5. Орындалатын жұмыстардың сапасына қойылатын талаптар.

Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

2-дағды:
ағаш шатырына көтеріліп өсетін ағаштардан орман тұқымы шикізатын жинау

Білім:

1. Тәжге көтерілу үшін құрылғылар мен өрмелеу құрылғыларын қолданыңыз.
2. Көтергіштердің әртүрлі модификацияларын қолдана отырып, тәжге көтерілу.
3. Конустарды, тұқымдарды және жемістерді кесу, жұлу, күйдіру, кесу үшін әртүрлі құрылғыларды қолданыңыз.
4. Пайдаланыңыз діріл және пневматикалық конустар мен жемістерді жинау әдістері.
5. Тұқымдардың, жемістердің және конустардың әртүрлі партияларын бөлек жинау және тасымалдау.

Білім:

1. Тұқымдардың, жемістердің, конустардың белгілі бір түрін жинауға және жинауға қойылатын талаптар.
2. Тұқым жинау орындары, өндіру нормалары және дайындау жұмыстарының жоспар-кестесі.
3. Модификация, қолданылатын сүңгуір құрылғыларына, көтергіштерге және діріл құрылғыларына арналған нұсқаулар.
4. Тұқымдардың біртекті партиясын қалыптастыру ережелері.
5. Тәжге көтеру құралдарын және тұқымдарды, жемістер мен конустарды жинауға арналған құралдарды пайдалану кезіндегі қауіпсіздік ережелері.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Еңбек
2-функция: кесілген ағаштардан немесе жер бетінен орман тұқымының шикізатын жинау.

Дағды 1:
Кесілген ағаштардан немесе жер бетінен тұқымдарды, жемістерді немесе конустарды жинау

Дағдылар:

1. Құлаған ірі тұқымдарды (емен, бук, жаңғақ, алма және т.б.) жинауға арналған аумақты астыңғы қабаттан және қоқыстан тазалаңыз.
2. Кесілген ағаштардан орман тұқымдарын, жемістер мен конустарды қолмен, қылшықтау немесе тырнау арқылы жинаңыз.
3. Ағаштарды кесу және кейіннен тұқым жинау кезінде қауіпсіздік талаптарын жүзеге асыру.
4. Орман тұқымдарын, жемістерді және конустарды жинау үшін құралдарды пайдаланыңыз.
5. Тұқымдардың, жемістердің немесе конустардың біртекті партиясын жасаңыз.

Дағдылар:

1. Тұқымдардың, конустардың және жемістердің белгілі бір түрін жинау ережелері мен талаптары.
2. Тырнау және тарау тәсілдері.
3. Орман тұқымы шикізатының біртекті партиясын жасауға қойылатын талаптар.
4. Қолданылатын құрылғыларды пайдалану нұсқаулары.
5. Ағаштарды кесу және құлаған ағаштардан тұқым жинау, тұқымдарды, жемістер мен конустарды жинауға арналған құрылғылар мен құралдарды пайдалану кезіндегі қауіпсіздік ережелері.

Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

2-дағды: ағаш кесу мақсаттарына арналған жабдықтарды, құралдар мен құрылғыларды дайындау және ұсақ жөндеу

Білім

1. Ағаш дайындау құралдары мен жұмысқа арналған құрылғыларды дайындауды жүргізу.
2. Құрылғылардың, құралдардың немесе жабдықтардың бұзылуын немесе жетіспеушілігін уақтылы анықтаңыз.
3. Жабдықты ұсақ жөндеуді, құрал-саймандардың кесетін бөліктерін қайрауды жүргізу.
4. Жабдықтар мен құралдарды жұмыс және таза күйде ұстаңыз.
5. Құралдар мен құрылғыларды ұзақ сақтауға дайындаңыз.

Білімі:

1. Қолданылатын жабдықтың, айлабұйымдар мен құралдардың нұсқаулықтары мен техникалық сипаттамасы.
2. Ағаш дайындау жабдықтарын сақтауға қойылатын талаптар.
3. Тұқымдарды, жемістер мен конустарды жинауға арналған құрылғылар мен құралдарға ұсақ жөндеу жүргізу кезіндегі қауіпсіздік ережелері.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Жеке құзыреттілікке қойылатын талаптар:

Физикалық төзімділік
Пәндік-тиімді ойлау
Командада жұмыс істей білу

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:

-

СБШ шеңберіндегі басқа кәсіптермен байланыс

СБШ деңгейі

Кәсіптің атауы

5

Орманшы (орманды қорғау жөніндегі мемлекеттік инспектор)

11. Кәсіптің карточкасы "Орман дақылдарын өндіру мастері"

Код:

6210-9

Кәсібі

6210-9-005

Кәсіп атауы

Орман дақылдарын өндіру мастері

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

4

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

-

БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі

-

Кәсіптік білім деңгейі:

Білім беру
ТжКБ (орта деңгейдегі маман)

Мамандығы:
Орман ағашын жығушы

Біліктілігі: орман шебері

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:

-

Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:

-

Басқа ықтимал лауазым атаулары

-

Қызметтің негізгі мақсаты:

Орман дақылдарын отырғызу және өсіру жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру және орындау

Еңбек функцияларының сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі

Міндетті еңбек функциялары:

1. Орман дақылдарына дайындық жұмыстары және топырақты өңдеу.
2. Орман дақылдарын құру және оларға күтім жасау.

Қосымша еңбек функциялары

-

Еңбек функциясы 1:
Орман дақылдарына дайындық жұмыстары және топырақты өңдеу

Дағды 1:
Топырақты механикалық, химиялық немесе термиялық өңдеу

Дағдылар:
1. Орман дақылдарын отырғызуға учаскені дайындау бойынша жұмыстарды ұйымдастыру (бағаналарды орнату, учаскені тазарту, тастарды жинау және т. б.)
2. Топырақты өңдеуді ұйымдастыру және жүргізу: механикалық (машиналар мен механизмдерді қолдана отырып), химиялық (гербицидтерді қолдана отырып) немесе термиялық (от).
3. Топырақты өңдеу бойынша барлық агротехникалық талаптарды орындау (өңдеу жүйесі, жер жырту тереңдігі және т.б.).
4. Топырақты өңдеуге арналған машиналар мен механизмдердің оңтайлы жүйесін анықтау.

Білім:

1. Ормандарды молықтыру және орман өсіру мәселелері бойынша жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қағидалар, ережелер, қаулылар, нұсқаулықтар, санитариялық қағидалар, нұсқаулықтар және т.б.).
2. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
3. Топырақты өңдеудің әртүрлі жүйелері мен әдістерінің технологиялары.
4. Рұқсат етілген гербицидтерді қолдануға қойылатын талаптар, оларды енгізу нормалары мен мерзімдері.
5. Термиялық өңдеуді жүргізу кезіндегі өрт қауіпсіздігі қағидалары.
6. Машиналар мен механизмдердің техникалық сипаттамалары мен жұмыс нұсқаулары.
7. Еңбекті қорғау, санитарлық және экологиялық қауіпсіздік талаптары.

Дағдыны тану мүмкіндігі:

Қажет етілмейді

Дағды 2 Тыңайтқыштар мен өсу активаторларын қолдану

Дағдылар:

1. Оңтайлы тыңайтқыштарды, стимуляторларды және өсу активаторларын таңдаңыз.
2. Орман дақылдарын отырғызғанға дейін және отырғызғаннан кейін топыраққа өсу заттарын енгізу бойынша жұмыстар жүргізу.
3. Енгізудің қажетті нормаларын, мерзімдері мен еселіктерін таңдаңыз.

Білім:
1. Ормандарды молықтыру және орман өсіру мәселелері бойынша жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қағидалар, ережелер, қаулылар, нұсқаулықтар, санитариялық қағидалар, нұсқаулықтар және т.б.).
2. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
3. Тыңайтқыштармен жұмыс істеу талаптары, қолдану нормалары, әдістері мен мерзімдері.
4. Еңбекті қорғау, санитарлық және экологиялық қауіпсіздік талаптары


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Еңбек функциясы 2: Орман дақылдарын құру және оларға күтім жасау

Дағды 1:
Орман дақылдарын отырғызу

Дағдылар:

1. Өсімдіктерді отырғызу схемаларын, оларды алаңға орналастыруды түсіну.
2. Отырғызу материалын отырғызуға дайындаңыз (зақымдалған және ұзын тамырларды кесу, стимуляторларға малыну, спикер жасау және т.б.).
3. Тамырлардың кебуіне жол бермей, отырғызу материалын сақтауды қамтамасыз ету.
4. Орман дақылдары жобасына сәйкес орман алқабына өсімдіктер отырғызуды жүргізу.
5. Белгіленген отырғызу агротехникасын орындау үшін отырғызушыларды бақылаңыз (тамыр жүйесінің тереңдігі мен Мұқият жабылуы, тамырларды спикерге батыру және т.б.).
6. Өсімдіктерді алаңға дұрыс орналастыруды, отырғызу схемасын және тамыр жүйесін мұқият отырғызуды тексеріңіз.
7. Өсімдіктерді механикалық отырғызу кезінде мандрельдің орындалуын ұйымдастырыңыз және бақылаңыз.
8. Өсімдіктерді отырғызу үшін машиналар мен механизмдерді қолданыңыз.

Білімі:

1. Қазақстан Республикасының Заңдарын: "Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы" (бұдан әрі – ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы Заңы); "Жануарлар дүниесiн қорғау, өсiмiн молайту және пайдалану туралы" (бұдан әрі – жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану туралы Заңы); "Өсімдіктер дүниесі туралы" (бұдан әрі – өсімдіктер дүниесі туралы Заңы); "Қазақстан Республикасындағы тіл туралы" (бұдан әрі – тіл туралы Заңы); "Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы" (бұдан әрі – сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы Заңы);
2. Ормандарды молықтыру және орман өсіру мәселелері бойынша жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қағидалар, ережелер, қаулылар, нұсқаулықтар, санитариялық қағидалар, нұсқаулықтар және т.б.).
3. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
4. Отырғызу материалын дайындауға қойылатын талаптар.
5. Ауылшаруашылық технологиясы және отырғызу талаптары.
6. Машиналар мен механизмдерді пайдалану жөніндегі Нұсқаулық.
7. Еңбекті қорғау, санитарлық және экологиялық қауіпсіздік талаптары.

Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Дағды 2:
Орман дақылдарын егу

Дағдылар:

1. Стимуляторлар мен басқа да өсу заттарын қолдана отырып, тұқымдарды егу алдында өңдеңіз.
2. Орман өсіру алаңына тұқым себуді қолмен немесе механизмдерді қолдану арқылы жүзеге асырыңыз.
3. Агротехникалық талаптардың дұрыс орындалуын бақылауды қамтамасыз ету: себу схемасы, себу нормасы, тұқым себу тереңдігі және мульчирование.

Білімі:

1. Қазақстан Республикасының Заңдарын: "Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы" (бұдан әрі – ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы Заңы); "Жануарлар дүниесiн қорғау, өсiмiн молайту және пайдалану туралы" (бұдан әрі – жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану туралы Заңы); "Өсімдіктер дүниесі туралы" (бұдан әрі – өсімдіктер дүниесі туралы Заңы); "Қазақстан Республикасындағы тіл туралы" (бұдан әрі – тіл туралы Заңы); "Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы" (бұдан әрі – сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы Заңы);
2. Ормандарды молықтыру және орман өсіру мәселелері бойынша жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қағидалар, ережелер, қаулылар, нұсқаулықтар, санитариялық қағидалар, нұсқаулықтар және т.б.).
3. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
4. Әр түрлі орман түрлерінің тұқымдарының биологиялық ерекшеліктері.
5. Стимуляторларды, фунгицидтерді және өсу заттарын қолдануға қойылатын талаптар.
6. Орман өсіру алаңына тұқым себу схемалары.
7. Орман-мәдени жұмыстарға арналған машиналар жүйесі.
8. Еңбекті қорғау, санитарлық және экологиялық қауіпсіздік талаптары.

Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Дағды 3
Агротехникалық күтімді жүргізу және дақылдарды толықтыру

Дағдылар:

1. Ауа-райына байланысты агротехникалық күтімнің әдістерін, мерзімдерін және жиілігін анықтау.
2. Арамшөптермен механикалық жолмен немесе гербицидтерді қолдану арқылы күресіңіз.
3. Механикалық немесе химиялық әдістермен қатты ағаштармен қарқынды өскен кезде дақылдарды ағартуды жүзеге асырыңыз.
4. Орман дақылдарын толықтыру.
5. Зиянкестер мен ауруларға қарсы іс-шараларды орындау.

Білімі:

 1. Қазақстан Республикасының Заңдарын: "Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы" (бұдан әрі – ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы Заңы); "Жануарлар дүниесiн қорғау, өсiмiн молайту және пайдалану туралы" (бұдан әрі – жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану туралы Заңы); "Өсімдіктер дүниесі туралы" (бұдан әрі – өсімдіктер дүниесі туралы Заңы); "Қазақстан Республикасындағы тіл туралы" (бұдан әрі – тіл туралы Заңы); "Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы" (бұдан әрі – сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы Заңы);
2. Ормандарды молықтыру және орман өсіру мәселелері бойынша жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қағидалар, ережелер, қаулылар, нұсқаулықтар, санитариялық қағидалар, нұсқаулықтар және т.б.).
3. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
4. Агротехникалық күтімді орындау технологиясы.
5. ҚР аумағында қолдануға рұқсат етілген гербицидтерді, фунгицидтерді, арборицидтерді және басқа да пестицидтерді пайдалануға қойылатын талаптар.
6. Күтім жұмыстарын орындауға арналған машиналар мен жабдықтардың техникалық сипаттамалары.
7. Орман дақылдарын толықтыруды жүргізудің агротехникасы.
8. Еңбекті қорғау, санитарлық және экологиялық қауіпсіздік талаптары.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді.

Жеке құзыреттілікке қойылатын талаптар:

Бастамашылдық, коммуникабельділік, өз шешімдерінің дұрыстығына сендіру қабілеті
Өз әрекеттері мен бағыныштылардың жұмысы үшін жауапкершілік
Білім беруді арттыруға, өзін-өзі тәрбиелеуге және білім жинақтауға ұмтылу
Жұмысты жоспарлау мүмкіндігі

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:


СБШ шеңберіндегі басқа кәсіптермен байланыс

СБШ деңгейі

Кәсіптің атауы

6

Орман шаруашылығын қалпына келтіру және орман екпелерін салу инженері

12. Кәсіптің карточкасы "Орман пайдалану және орман өсіру жөніндегі инженері"

Код:

2132-1

Кәсібі

2132-1-013

Кәсіп атауы

Орман пайдалану және орман өсіру жөніндегі инженерлер

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

6

СБШ бойынша біліктілік ішкі деңгейі


БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі

Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2017 жылғы 14 наурыздағы № 120 бұйрығы.
Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігі Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитетінің табиғат қорғау ұйымдарының, орман шаруашылығы ұйымдарының және мамандандырылған ұйымдарының басшылары мен мамандары лауазымдарының үлгілік біліктілік сипаттамаларын бекіту туралы
2-бөлім. Табиғат қорғау ұйымдарының басшылары мен мамандары лауазымдарының біліктілік сипаттамалары
2 тарау. Мамандардың лауазымдары
3-параграф. Ормандарды қалпына келтіру инженері (ормандарды молықтыру және орман өсіру инженері)

Кәсіптік білім деңгейі:

Білім деңгейі:
жоғары білім (бакалавриат, маман дәрежесі, ординатура)

Мамандығы:
Орман шаруашылығы

Біліктілік:

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:

біліктілігі жоғары деңгейлі маман: жоғары санатты: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру) және біліктілігі жоғары деңгейдегі бірінші санатты инженер лауазымында кемінде үш жыл жұмыс өтілі немесе мамандығы бойынша кемінде төрт жыл жұмыс өтілі; бірінші санатты: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру) және біліктілігі жоғары деңгейдегі екінші санатты инженер лауазымында жұмыс өтілі кемінде екі жыл немесе мамандығы бойынша жұмыс өтілі кемінде үш жыл; екінші санатты: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру) және біліктілігі жоғары деңгейдегі санаты жоқ инженер лауазымында жұмыс өтілі кемінде бір жыл немесе мамандығы бойынша жұмыс өтілі кемінде екі жыл; санатсыз: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру), жұмыс өтіліне талап қойылмайды;

Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:

-

Басқа ықтимал лауазым атаулары

2132-1-014 - Орман дақылдары жөніндегі инженерлер
2132-1-009 - Орманды қалпына келтіру жөніндегі инженерлер

Қызметтің негізгі мақсаты:

Мемлекеттік орман қоры алқаптарында және өзге де санаттағы алқаптарда (ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлерде, құмдарда және т.б.) ормандарды молықтыру және орман өсіру, сондай-ақ ормандардың тұқымдық құрамын жақсарту және олардың өнімділігі мен беріктігін арттыру жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру және үйлестіру.

Еңбек функцияларының сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі:

Міндетті еңбек функциялары:

1.Ормандарды молықтыру және орман өсіру жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру және құжаттаманы сапалы жүргізуді қамтамасыз ету.
2. Орман тұқымын өндіру бойынша жұмыстар жүргізу.

Қосымша еңбек функциялары

-

Еңбек функциясы 1:
Ормандарды молықтыру және орман өсіру жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру және құжаттаманы сапалы жүргізуді қамтамасыз ету.

Дағды 1:
Орман питомнигінде отырғызу материалын өсіру

Дағдылар:

1. Питомник жұмыстарының өндірістік-шаруашылық жоспарын, агротехникалық іс-шаралардың күнтізбелік жоспарларын жасау.
2. Қабылданған технологияларға сәйкес орман питомнигіндегі маусымдық жұмыстарды үйлестіру және ұйымдастыру.
3. Питомниктердің өндірістік бөлімшелерінде отырғызу материалын техникалық қабылдау және түгендеу жүргізу.
4. Көшеттерді зиянкестер мен аурулардан қорғау және алдын алу бойынша іс-шаралар жоспарын әзірлеу.
5. Отырғызу материалын өсіру және питомниктік жұмыстарды механикаландыру бойынша озық технологияларды зерделеу, талдау және енгізу.
6. Өртке қарсы профилактика жөніндегі іс-шараларды әзірлеу және жүргізуді бақылау.
7. Жоғары тұрған ұйымдарға есептіліктің барлық түрлерін дайындау және ұсынуды қамтамасыз ету.
8. Есепке алу жөніндегі техникалық құжаттаманы (орман питомниктерін есепке алу кітабы және т. б.), статистикалық есептілікті жүргізу, орманды қалпына келтіру өндірісінің жай-күйі мәселелері бойынша талдамалық қорытындылар мен анықтамалар жасау

Білім:

1. Орман шаруашылығы, ерекше қорғалатын табиғи аумақтар, қоршаған ортаны қорғау және табиғатты ұтымды пайдалану жөніндегі нормативтік құжаттама және заңнамалық актілер.
2. Ормандарды молықтыру және орман өсіру жөніндегі Жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қаулылары, қағидалары, нұсқаулықтары және т.б.).
3. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
4. Ағаш және бұта түрлерінің орман және биологиялық сипаттамалары.
5. Отырғызу материалын өсірудің әртүрлі технологиялары мен агротехникалық шаралары.
6. Механикаландыру құралдары, олардың негізгі сипаттамалары және питомник жұмыстарын жүргізу кезінде қолданылуы.
7. Әртүрлі тыңайтқыштарды, стимуляторларды, гербицидтерді және басқа химиялық және биологиялық препараттарды қолдану әдістері, нормалары және кезеңі.
8. Еңбекті қорғау, өндірістік санитария және өртке қарсы қауіпсіздік талаптары.
9. Экономика және өндірісті ұйымдастыру, Еңбек және басқару негіздері.

Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Дағды 2: Орман дақылдарын құру және табиғи жаңаруға жәрдемдесу

Дағдылар:

1. Мемлекеттік орман қорындағы орман мәдени жұмыстарының көлемін айқындау, орман дақылдарын егу және отырғызу, құндылығы төмен екпелерді реконструкциялау және табиғи жаңаруға жәрдемдесу шаралары бойынша жобалық техникалық құжаттаманы тексеру және бекітуге дайындау.
2. Орман-мәдени жұмыстарды жүргізу бойынша күнтізбелік жоспарлар жасау.
3. Агротехникалық іс-шаралардың уақтылы және дұрыс орындалуын және орман дақылдарын құру және табиғи жаңаруға жәрдемдесу жөніндегі жұмыстардың сапасын ұйымдастыру және бақылау.
4. Арамшөптердің құрамын анықтаңыз және олармен күресу шараларын жасаңыз.
5. Тыңайтқыштардың әртүрлі түрлерін және өсімдіктердің өсуін биологиялық реттегіштерді қолдану қажеттілігі мен мерзімдерін анықтаңыз.
6. Тұрақты тұрақты өнімді орман дақылдарын өсіру жөніндегі іс-шараларды, өртке қарсы алдын алу және екпелерді зиянкестер мен аурулардан қорғау жөніндегі шараларды әзірлеу және енгізу.
7. Орман орналастыру және осы салада маманданған жобалау-іздестіру ұйымдары әзірлеген жобаларға сәйкес ормандарды молықтыру және орман өсіру бойынша мемлекеттік орман қорындағы жұмыс көлемін айқындайды;
8. Филиалдарда мекеменің мемлекеттік орман қоры учаскелерінде уақытша және тұрақты орман тұқымы учаскелерін, орман тұқымы плантацияларын құру жұмысын үйлестіреді;
9. Орман тұқымдарын дайындауды, өңдеуді және сақтауды, орман дақылдарын өсіру және орман тұқымбағы жұмыстары технологиясының уақтылы жүргізілуін және сақталуын, сондай-ақ осы жұмыстарды ұйымдастыру және орындау кезінде еңбек қауіпсіздігі және оны қорғау жөніндегі қағидалардың сақталуын қамтамасыз етеді;
10. Ормандарды молықтыру және орман өсіру бойынша жоғары тұрған ұйымдарға барлық есеп түрлері, ақпарат берілуін қамтамасыз етеді;
11. Ормандарды қалпына келтіру жұмыстарының технологиясы мен механикаландыру құралдарын жетілдіру бойынша рационализаторлық ұсыныстарды қарайды.
12. Есепке алу бойынша техникалық құжаттаманы (орман дақылдарын есепке алу кітабы және т.б.), статистикалық есептілікті жүргізу, орман-мәдени өндірістің жай-күйі мәселелері бойынша талдамалық қорытындылар мен анықтамалар жасау.

Білімі:

1. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы, жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану туралы, тіл туралы, сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы Қазақстан Республикасының Заңдарын;
2. Ормандарды молықтыру және орман өсіру жөніндегі Жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қаулылары, нұсқаулықтары, қағидалары, нұсқаулықтары және т.б.).
3. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
4. Орман дақылдарын өндіруде қолданылатын озық технологиялар, орман дақылдарын құру мен өсірудің агротехникалық тәсілдері.
5. Орман зиянкестері мен ауруларының биологиясы, оларды бақылау әдістері мен құралдары.
6. Тыңайтқыштардың әртүрлі түрлерін және басқа өсу реттегіштерін қолдану құрамы, мерзімі және нормалары.
7. Орман-мәдени өндірісте қолданылатын механикаландыру құралдары және олардың техникалық сипаттамалары.
8. Отандық және шетелдік ғалымдардың ормандарды қалпына келтіру және орман өсіру саласындағы тәжірибесі.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Еңбек функциясы 2:
Орман тұқымын өндіру бойынша жұмыстар жүргізу

Дағды 1:
Мемлекеттік орман қоры учаскелерінде тұрақты орман тұқымы базасы объектілерін құру жөніндегі жұмыстарды үйлестіру

Дағды:

1. Орман тұқымы базасының объектілерін алдын ала іріктеу мақсатында екпелерді селекциялық түгендеуді ұйымдастыру және орындау.
2. Селекциялық және генетикалық мақсаттағы объектілерді заттай бөлу жөніндегі комиссияларға қатысу.
3. Уақытша және тұрақты орман тұқымы учаскелерін немесе плантацияларды салу немесе қалыптастыру бойынша жұмыстарды үйлестіру және орындау.
4. Тұрақты орман тұқымы базасының объектілерін құжаттамалық және заттай ресімдеуді жүргізу.
5. Тұқымның өнімділігін арттыруға және сапасын жақсартуға бағытталған іс-шараларды қамтамасыз ету.
6. Селекция және орман тұқым шаруашылығы саласындағы жаңа ғылыми әзірлемелерді талдау және қолдану.

Білім:

1. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы, жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану туралы, тіл туралы, сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы Қазақстан Республикасының Заңдарын;
2. Орман селекциясы және орман тұқым шаруашылығы мәселелері бойынша жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қаулылары, нұсқаулықтары, қағидалары, нұсқаулықтары және т.б.).
3. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
4. Орман тұқым шаруашылығы және селекция негіздері, екпелер мен ағаштардың селекциялық санаттары, тұрақты орман тұқымы базасының объектілерін іріктеудің, отырғызудың және қалыптастырудың негізгі принциптері.
5. Ағаш және бұта түрлерінің биологиялық ерекшеліктері.
6. Орман тұқымы базасының объектілерін қалаудың және қалыптастырудың инновациялық тәсілдері.
7. Еңбекті қорғау, өндірістік санитария және өртке қарсы қауіпсіздік талаптары.

Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Дағды 2:
Тұқымдарды, жемістер мен конустарды дайындау, өңдеу және сақтау жөніндегі жұмыстарды қамтамасыз ету

Дағдылар

1. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы, жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану туралы, тіл туралы, сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы Қазақстан Республикасының Заңдарын;
2. Фенологиялық бақылауларды, қысқа мерзімді және ұзақ мерзімді өнімділікті болжауды, жемістерді есепке алуды ұйымдастырыңыз және орындаңыз.
3. Орман тұқымдарын, жемістер мен конустарды дайындау, өңдеу және сақтау бойынша жұмыстарды ұйымдастыру, орындау және бақылау.
4. Тұқым себу сапасын анықтау бойынша талдау жүргізу үшін тұқымдарды есепке алуды, паспорттауды және жөнелтуді қамтамасыз ету.
5. Орман тұқымы базасының объектілерін зиянкестер мен аурулардан қорғау, сондай-ақ өртке қарсы профилактика жөніндегі іс-шараларды әзірлеу және жүргізу.
6. Орман тұқымы опыт бойынша әлемдік тәжірибені зерделеу және енгізу, егін жинауға арналған жаңа механизмдер мен құрылғыларды анықтау.

Білім:

1. Орман шаруашылығы, қоршаған ортаны қорғау және ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жөніндегі заңдар мен өзге де заңнамалық актілер.
2. Жоғары тұрған органдардың Орман тұқым шаруашылығы мәселелері бойынша басшылық материалдары (қаулылары, нұсқаулықтары, қағидалары, нұсқаулықтары және т.б.).
3. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
4. Әртүрлі ағаш және бұта түрлерінің тұқымдарын жинау, өңдеу және сақтау технологиялары.
5. Фенологиялық бақылаулар жүргізу, өнімділікті есепке алу және болжау қағидалары, жеміс беру мерзімдері мен кезеңділігі, тұқымның пісетін уақыты.
6. Тұқымдарды, жемістер мен конустарды жинауға арналған құрылғылар мен құрылғыларды, оларды өңдеуге арналған машиналар мен жабдықтарды қолдану қағидалары.
7. Тұқымның аурулары мен зиянкестерінің алдын алу және оларға қарсы күрес жөніндегі іс-шараларды жүргізуге қойылатын ережелер мен талаптар.
8. Орман тұқымы ісіндегі соңғы ғылыми әзірлемелер.
9. Еңбекті қорғау, өндірістік санитария және өртке қарсы қауіпсіздік талаптары.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Жеке құзыреттілікке қойылатын талаптар:

Тәуелсіздік және қабылданған шешімдерге сенімділік
Командада жұмыс істей білу
Жаңа жұмыс әдістерін, қарқынды технологияларды іздеу және дамыту
Ақпараттың үлкен көлемін талдау және салыстыру мүмкіндігі
Жұмыстағы жауапкершілік пен адалдық
Басқалармен қарым-қатынасты басқару
Жаңашылдыққа ұмтылу, көзқарастардың кеңдігі, эрудиция

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:

-

СБШ шеңберіндегі басқа кәсіптермен байланыс

СБШ деңгейі

Кәсіптің атауы

6

Инженер-орман патологы

7

Орман питомнигінің бастығы

13. Кәсіптің карточкасы "Орман шаруашылығындағы басшы (басқарушы, меңгеруші)"

Код:

1310-2

Кәсібі

1310-2-022

Кәсіп атауы

Орман шаруашылығындағы басшы (басқарушы, меңгеруші)

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

7

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

-

БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі

Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігі Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитетінің табиғат қорғау ұйымдарының, орман шаруашылығы ұйымдарының және мамандандырылған ұйымдарының басшылары мен мамандары лауазымдарының үлгілік біліктілік сипаттамаларын бекіту туралы
Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2017 жылғы 14 наурыздағы № 120 бұйрығы.
2-бөлім. Табиғат қорғау ұйымдарының басшылары мен мамандары лауазымдарының біліктілік сипаттамалары
1-тарау. Басшылар лауазымдары
8-параграф. Бас орман күтуші (орман күтуші)

Кәсіптік білім деңгейі:

Білім деңгейі:
жоғары оқу орнынан кейінгі білім (магистратура, резидентура)

Мамандықтары: Орман шаруашылығы

Біліктілігі:

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:

кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру, аңшылықтану және аң өсіру), қоршаған орта (экология), биологиялық және сабақтас ғылымдар (биология) және орман шаруашылығы немесе ерекше қорғалатын табиғи аумақтар ұйымдарында кемінде үш жыл жұмыс өтілі.

Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:

-

Басқа ықтимал лауазым атаулары

1310-2-023 техникалық басшы (орман шаруашылығында)

Қызметтің негізгі мақсаты:

Орман шаруашылығы мемлекеттік мекемесінің немесе мемлекеттік табиғат қорғау мекемесінің өндірістік, шаруашылық және қаржы-экономикалық қызметін қамтамасыз ету және ұйымдастыру.

Еңбек функцияларының сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі:

Міндетті еңбек функциялары:

1. Мекеменің өндірістік-шаруашылық қызметін қамтамасыз ету және ұйымдастыру.
2. Мекеменің қаржылық-экономикалық қызметін ұйымдастыру.
3. Жоғары және орта буын орман саласының қызметкерлеріне басшылық жасау.

Қосымша еңбек функциялары

-

Еңбек функциясы 1:
Мекеменің өндірістік-шаруашылық қызметін қамтамасыз ету және ұйымдастыру

Дағды 1:
Табиғатты ұтымды пайдалану, орман шаруашылығы, ормандарды молықтыру және орман өсіру, ормандарды қорғау және қорғау саласында өндірістік және шаруашылық қызметті ұйымдастыру және қамтамасыз ету

Дағды:

1. Мекемелердің барлық қызметкерлеріне, оның ішінде мемлекеттік орман күзеті мен орман өрт сөндіру бөлімшелеріне жалпы басшылық жасау, сондай-ақ оларды жұмыспен қамтамасыз ету.
2. Орман шаруашылығы іс-шаралары, орман пайдалану, ормандарды молықтыру және орман өсіру, ормандарды қорғау және қорғау жөніндегі жоспарлар мен жобалардың дұрыс орындалуын қамтамасыз ету.
3. Табиғатты ұтымды пайдалануды қамтамасыз ету, ормандарды қалпына келтіру және орман өсіру, ормандарды патогендік организмдерден қорғау, орман өрттерінің алдын алуға және ормандардың рекреациялық құндылығын арттыруға бағытталған ұйымдастырушылық, техникалық және орман шаруашылығы іс-шараларының жүйесін әзірлеу жөніндегі өндірістік ағымдағы және перспективалық жоспарларды жасауды бақылау.
4. Ғылыми қызметкерлерді тарта отырып, генетикалық-селекциялық негізде тұрақты орман тұқымы базасын және генетикалық мақсаттағы объектілерді құру жөніндегі іс-шараларды жүзеге асыру және үйлестіру.
5. Орманды қалпына келтіру жұмыстарын жүргізуді (тұқым жинау, отырғызу материалын өсіру, орман дақылдарын құру), орман шаруашылығы жұмыстарын орындауды (басты, аралық пайдалануды кесу және т.б.), орман пайдалану ережелерін сақтауды бақылау және ұйымдастыру.
6. Өртке қарсы профилактикалық шаралардың жүргізілуін, орман өрттерін тез анықтау мен сөндіруді, орман бұзушылықтардан қорғауды, профилактикалық және жойғыш орман патологиялық іс-шаралардың орындалуын қамтамасыз ету және бақылау.
7. Еңбек қауіпсіздігі және оны қорғау бойынша іс-шаралардың орындалуын, еңбек заңнамасының сақталуын қамтамасыз етеді;
8. Орманшылықтың қызметі туралы есеп пен есептілікті ұйымдастырады, қызметтік құжаттамаларды жүргізеді, сондай-ақ орман орналастыру материалдары мен орман қорын есепке алу кітабына ағымдағы өзгерістерді енгізуді қамтамасыз етеді;

Білімі:

1. Орман шаруашылығы, қоршаған ортаны қорғау және ерекше қорғалатын табиғи аумақтар, орман қорын пайдалану, қорғау және қорғау және ормандарды молықтыру саласындағы заңдар мен өзге де заңнамалық актілер.
2. Орман шаруашылығының қызметіне қатысты жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қаулылар, нұсқаулықтар, санитарлық ережелер, нұсқаулықтар және т.б.).
3. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
4. Орман тұқымы, селекция, орман дақылдары, орман питомниктері, пирология, орман шаруашылығы және орман шаруашылығы, фито - және энтомология негіздері.
5. Орман тұқымы, питомник және орман шаруашылығы жұмыстарының технологиялары.
6. Орман шаруашылығы іс-шараларын жүргізу жөніндегі талаптар, әдістемелік нұсқаулар, қағидалар.
7. Ормандарды қорғау және қорғау іс-шараларын орындау бойынша талаптар, әдістемелік нұсқаулар, ережелер және басқа құжаттар.
8. Қазақстан аумағында қолдануға рұқсат етілген гербицидтердің, фунгицидтердің және басқа да химиялық заттардың тізілімі.
9. Орман шаруашылығында қолданылатын техниканың, машиналардың, жабдықтар мен құрылғылардың техникалық сипаттамалары, өндіру нормалары мен нұсқаулықтары.
10. Еңбекті қорғау, санитарлық және экологиялық қауіпсіздік талаптары.


Дағдыны тану мүмкіндігі:

Қажет етілмейді


Дағды 2:
Жалпы мәселелердің орындалуын ұйымдастыру

Дағдылар:

1. Ормандардың тұрақтылығын, беріктігін, өнімділігін және сапалы құрамын арттыру бойынша іс-шараларды анықтау және жүзеге асыру.
2. Орман шаруашылығы саласындағы Интенсификация мен инновациялық әзірлемелерге сәйкес мекеменің қызметін жақсартудың перспективалық бағыттарын және орман шаруашылығы мен орман шаруашылығы өндірісін заманауи техникалық жарақтандыруды анықтау және енгізу.
3. Заңды және жеке тұлғалардың Орман ресурстары мен функцияларын пайдаланудың, орман заңнамасында айқындалған нормалар мен ережелердің орындалуының белгіленген тәртібін сақтауын бақылау.
5. Мекемені білікті кадрлармен қамтамасыз ету және олардың әлеуетін ұтымды пайдалану, кәсіптік даярлау және біліктілікті арттыру бойынша шаралар қабылдау.
6. Мекеме қызметкерлерін нысанды киіммен, қару-жарақпен және оқ-дәрілермен, Мүкәммалмен, машиналармен, Механизмдермен және жабдықтармен, химиялық заттармен, қорғау, көзбен шолып бақылау және байланыс құралдарымен қамтамасыз ету.
7. Ормандарды мемлекеттік есепке алу, орман кадастры және орман қоры алқаптарының жай-күйі мен пайдаланылуын есепке алу жөніндегі құжаттаманың жүргізілуін ұйымдастыру және бақылау.
8. Орман орналастыру, жобалау-іздестіру және басқа да мамандандырылған ұйымдардың дайындық жұмыстары мен далалық іздестіру жұмыстарына жәрдемдесу, жүргізілген жұмыстардың сапасын бақылау және оларды қабылдауды жүргізу.
9. Орман шаруашылығын ұтымды жүргізу мәселелері бойынша орман пайдаланушыларға және басқа да заңды және жеке тұлғаларға консультациялық, әдістемелік және техникалық көмек көрсету.
10. Заңнамалық, нормативтік, нұсқаулық және әдістемелік құжаттарды жүйелеу және оларды мекеме қызметкерлеріне жеткізу бойынша жұмыстарды ұйымдастыру және бақылау.
11. Ұзақ мерзімді және қысқа мерзімді бағдарламалардың, жоспарлардың, түрлі құжаттардың, басқарушылық шешімдер мен материалдардың жобаларын әзірлеуге қатысу.
12. Кадр мәселелерін шешу, мекеме қызметкерлерінің қауіпсіз және жайлы жұмыс істеуі үшін жағдай жасау.
13. Еңбек және өндірістік тәртіптің, қауіпсіздік техникасы, еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі, қоршаған ортаны қорғау және табиғатты ұтымды пайдалану жөніндегі заңнама талаптарының сақталуын қамтамасыз ету.



Білім:

1. Орман шаруашылығы, қоршаған ортаны қорғау және ерекше қорғалатын табиғи аумақтар, орман қорын пайдалану, қорғау және қорғау және ормандарды молықтыру саласындағы заңдар мен өзге де заңнамалық актілер.
2. Орман шаруашылығының қызметіне қатысты жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қаулылар, нұсқаулықтар, санитарлық ережелер, нұсқаулықтар және т.б.).
3. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
4. Орман шаруашылығы бойынша ғылым мен техника саласындағы соңғы әзірлемелер.
5. Орман шаруашылығы, орман мәдени жұмыстары бойынша технологиялар және агротехникалық тәсілдер.
6. Ормандарды өрттен қорғау және зиянкестер мен аурулардан қорғау жөніндегі қағидалар, талаптар, әдістемелік нұсқаулар және басқа да іргелі құжаттар.
7. Орман кадастры және орман қорын есепке алу ережелері.
8. Орман ресурстары мен функцияларын пайдалану тәртібі, орман заңнамасында айқындалған нормалар мен ережелер.
9. Мекеменің мемлекеттік орман қорының орман орналастыру материалдары.
10. Өндірістік-шаруашылық қызмет бойынша есепті құжаттарды жасау әдістемесі, қағидаттары, талаптары.
11. Өндірістік-шаруашылық қызмет бойынша жоғары тұрған ұйымдарға, билік органдарына және басқа да мүдделі ұйымдарға есептік құжаттарды ұсыну қағидаттары, технологиялары.
12. Қауіпсіздік техникасы, еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі жөніндегі заңнаманың талаптары.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

2-еңбек функциясы: мекеменің қаржылық-экономикалық қызметін ұйымдастыру

Дағды 1:
Мекеменің қаржылық-экономикалық қызметін және оны оңтайландыру жолдарын ұйымдастыру және бақылау

Дағды:

1. Штат кестесін, шығыстар сметасын, бюджеттен тыс қаражаттың түсу жоспарын жасауды бақылау.
2. Ресурстарды үнемді жұмсау, прогрессивті технологиялар мен жоғары өнімді техниканы енгізу мәселелерін шешу үшін мекеменің қаржылық және экономикалық қызметін талдау.
3. Жеткізушілер алдында материалдарды, техниканы, қорларды және т.б. төлеу бойынша, қызметкерлер алдында – еңбекақы төлеу бойынша міндеттемелердің уақтылы орындалуын қамтамасыз ету.
4. Қаржы ресурстарын ұтымды және мақсатты пайдалануды бақылау.
5. Өндірістік және еңбек ресурстарын пайдалану дәрежесін, техниканың, қолданылатын технологиялардың жай-күйін, өндірісті, еңбекті және басқаруды ұйымдастыруды бағалау.
6. Ресурстарды неғұрлым тиімді пайдалануға, ғылыми-техникалық прогрестің әзірлемелерін таратуға, жағымсыз құбылыстар мен нашар орындалған жұмыстың себептерін азайтуға бағытталған іс-шаралардың орындалуын бақылау.

Білімі:

1. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы, жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану туралы, тіл туралы, сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы Қазақстан Республикасының Заңдарын;
2. Орман шаруашылығының қызметіне қатысты жоғары тұрған органдардың басшылық материалдары (қаулылар, нұсқаулықтар, санитарлық ережелер, нұсқаулықтар және т.б.).
3. Еңбек заңнамасының негіздері және ішкі тәртіп ережелері.
4. Заңтану, экономика және орман шаруашылығын қаржылық жоспарлау негіздері, Қаржы-шаруашылық қызметінің болжамдарын жасау принциптері.
5. Ресурстарды пайдалану тиімділігін бағалау принциптері мен әдістері.
6. Мекеменің өндірістік және табиғатты қорғау қызметінің ерекшелігі.
7. Мекеменің қызметін реттейтін құжаттарды әзірлеу механизмі, әдістемесі және бекіту ережелері.
8. Есеп беру құжаттарын жасау әдістемесі, принциптері, талаптары.
9. Есепті құжаттарды Жоғары тұрған ұйымдарға, билік органдарына және басқа да мүдделі ұйымдарға ұсыну қағидаттары, технологиялары.
10. Жауапкершілікті бөлу және орындаушылар арасында қаржылық-экономикалық жұмыстарды орындау әдістері.
11. Қауіпсіздік техникасы, еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі жөніндегі заңнаманың талаптары.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Еңбек функциясы 3: Жоғары және орта буын орман саласының қызметкерлеріне басшылық жасау

Дағды 1:
Жоғары және орта буын орман шаруашылығы қызметкерлерінің өндірістік және шаруашылық қызметін үйлестіру

Дағдылар:

1. Қызметкерлер арасындағы өзара іс-қимыл түрлерін, өз еңбек нәтижелерін басқа қызметкерлерге беру тәртібін анықтау.
2. Мекеме қызметкерлерінің барлық буындарының жұмысында олардың арасында байланыс орнату арқылы үйлесімділікке қол жеткізу.
3. Жұмыс топтарын, Ақпараттық жүйелерді құру, үйлестірушіні тағайындау негізінде үйлестіруді жүзеге асыру.
4. Сыртқы байланыстарды үйлестіру.
5. Тікелей (басшыдан бағыныстыға) және кері (бағыныстыдан басшыға) байланыс түрінде ақпарат беруді қамтамасыз ету.
6. Бірлескен келісілген жұмыс пен өзара әрекеттесу қажеттілігі туындайтын өзара түсіністікке, жалпы көзқарастарға және психологиялық стереотиптерге үйлестіруді құру.

Білімі:

1. Мекеменің өндірістік-шаруашылық қызметінің міндеттері.
2. Мекемені қолдаудың ықтимал тәсілдерін әзірлеу және басқа мүдделі ұйымдармен келісу тәртібі.
3. Өндірістік қызметтің әрбір кезеңіндегі іс-қимылдар кезектілігі.
4. Әр буынның ішіндегі және бөлімшелер арасындағы жұмыс процесі.
5. Өрт қауіпсіздігі ережелері.

Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Дағды 2:
Ұжымда мінез-құлық пен өзара әрекеттесудің ішкі моделін қалыптастыру

Дағды

1. Ұжымда микроклимат құру, даулы мәселелерді, қызметкерлердің мотивациясы мен мінез-құлқының мәселелерін шешу.
2. Бағыныштылардың жұмысын ынталандыру – мамандар мен жұмысшылардың жұмысының тиімділік факторларына әсер ету.
3. Мекеменің стратегиясын анықтаңыз және ұйымдастырушылық мәдениеттің нормаларын белгілеңіз.
4. Мекемеде қарым-қатынас мәдениетін ақпарат, дәстүрлер, рәміздер, тіл түрінде енгізудің тиімді әдістерін енгізу.
5. Марапаттау, марапаттау және марапаттау критерийлерін анықтаңыз.

Білімі:

1. Мекеменің стратегиясын, оның идеологиясы мен мәдениетін анықтайтын ресми құжаттар мен мәлімдемелер.
2. Психология, құқықтану және менеджмент негіздері.
3. Іскерлік қарым-қатынас этикасы мен эстетикасы.
4. Бағыныштыларды көтермелеу құралдары.
5. Мекеменің моральдық құндылықтары мен идеологиясы жазылған құжаттар (Кәсіпорын Жарғысы, кодекс және т.б.).
6. Мәдени саясатты жүзеге асыру принциптері.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Жеке құзыреттілікке қойылатын талаптар:

Білімнің жоғары деңгейі, өндірістік тәжірибе және мамандықтағы құзыреттілік.
Үнемі өзін-өзі жетілдіру, сынды қабылдай білу, қоршаған әлемді қайта қарау.
Мақсат, бастамашылдық, мәселелерді шешудің жеделдігі, өзгерістерге тез назар аудара білу және ең бастысы таңдау.
Жұмыстың жаңа түрлерін іздеу және енгізу.
Жұмысты жоспарлау, талдау және жақсарту мүмкіндігі.
Қызметкерлерді басқару, олардың шешімдерінің дұрыстығын талап ету және өзгеретін факторларға байланысты шешімдерді өзгерту мүмкіндігі.
Үйлестіру, өкілеттік беру, жоғары білікті команданы таңдау мүмкіндігі.
Позитивті мінез-құлық, эмпатия қабілеті.

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:

-

СБШ шеңберіндегі басқа кәсіптермен байланыс

СБШ деңгейі

Кәсіптің атауы

8

Басқарма бастығы (орман шаруашылығында)

4-тарау. Кәсіби стандарттың техникалық деректері

      14. Мемлекеттік органның атауы:

      Қазакстан Республикасының Экология және табиғи ресурстары министрлігі

      Орындаушы:

      Жасуланова Айнур, +7 (777) 777 77 85, arushb13@mail.ru

      15. Әзірлеуге қатысатын ұйымдар (кәсіпорындар):

      "Агроөнеркәсіптік қауымдастықтар кешені" консорциумы"

      Жоба жетекшісі:

      Кабанова С.А.

      E-mail: Kabanova.05@mail.ru

      Телефон нөмірі: +7 (705) 901 56 16

      16. Кәсіптік біліктілік жөніндегі салалық кеңес: 1 , 29.11.2024 г.

      17. Кәсіптік біліктілік жөніндегі ұлттық орган: -

      18. "Атамекен" Қазақстан Республикасының Ұлттық кәсіпкерлер палатасы: -

      19. Нұсқа нөмірі және шығарылған жылы: Нұсқа 2, 2025 г.

      20. Болжалды қайта қарау күні: 28.12.2028 г.

  Бұйрыққа 3-қосымша

"Орман шаруашылығы қызметі" кәсіби стандарты

1 тарау. Жалпы ережелер

      1. "Орман шаруашылығы қызметі" кәсіби стандарты (бұдан әрі – Кәсіби стандарт) Қазақстан Республикасы Заңының 5-бабының 5-тармағына сәйкес әзірленді және білім беру бағдарламаларын қалыптастыруға, оның ішінде кәсіпорындардағы персоналды оқытуға, білім беру мекемелеріндегі қызметкерлер мен түлектерді сертификаттау үшін материалдар әзірлеуге, персоналды басқару саласындағы кең ауқымды міндеттерді шешуге арналған.

      2. Осы кәсіби стандартта мынадай терминдер мен анықтамалар қолданылады:

      1) Орман шаруашылығы-орман ресурстарын өсірумен, қорғаумен және пайдаланумен айналысатын шаруашылық қызмет саласы;

      2) Орман шаруашылығы-бұл орманның биологиясы мен экологиясын, оны ағаш көзі және басқа да пайдалы заттар ретінде экономикалық пайдалану мәселелерін зерттейтін және оңтайлы тұқымдық құрамның жоғары өнімді екпелерін өсіру мәселелерін шешуге арналған кешенді ғылым.

      3) Орман ресурстары – ағаш және ағаш емес орман өнімдері қорының жиынтығы.

      4) Ағаш кесу – ормандағы ағаштарды кейіннен сұрыптауға (бөренелер, бұтақсыз, белгілі бір ұзындықтағы) сәйкес өңдеумен (бөренелер) кесу.

      5) Орман орналастыру – орманды пайдаланудың заңмен белгіленген тәртібі, орманның пайдалы қасиеттерін қоғамдық өндірісті дамыту мүдделері мен адамдардың қажеттіліктері үшін барынша толық пайдалануды қамтамасыз ету.

      6) Ағаш емес орман шаруашылығы өнімдері - діңгек, қайың қабығы, ағаштар мен бұталардың қабығы, қылшық, бұтақ азығы, шырша, шырша, қарағай лаптары, шырша, мүк, орман қоқысы, қамыс, қамыс және басқа да осыған ұқсас орман ресурстары.

      3. Осы кәсіби стандартта мынадай қысқартулар пайдаланылады:

      1) БА – біліктілік анықтамалығы

      2) БТБА – бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамалығы

      3) СБШ – салалық біліктілік шеңбері

      4) ҰБШ – ұлттық біліктілік шеңбері

      5) ЭҚТК – экономикалық қызмет түрлерінің жалпы классификаторы

2 тарау. Кәсіби стандарттың паспорты

      4. Кәсіби стандарт атауы: "Орман шаруашылығының қызметі".

      5. Кәсіби стандарт коды:

      6. ЭҚТК бойынша бөлімнің, бөлімнің, топтың, сыныптың және қосалқы сыныптың атаулары:

      Секция – Ауыл, орман және балық шаруашылығы;

      02 Орман шаруашылығы және ағаш кесу;

      02.1 Орман шаруашылығы және басқа да орман шаруашылығы қызметі;

      02.10 Орман шаруашылығы және басқа да орман шаруашылығы қызметі

      02.10.0 Орман шаруашылығы және басқа да орман шаруашылығы қызметі

      02.2 Ағаш кесу

      02.20 Ағаш кесу

      02.20.0 Ағаш кесу

      02.3 Ағаш емес орман шаруашылығы өнімдерін жинау

      02.30 Ағаш емес орман шаруашылығы өнімдерін жинау

      02.30.0 Ағаш емес орман шаруашылығы өнімдерін жинау

      02.4 Орман шаруашылығы (орман шаруашылығы және ағаш кесу) саласында қызметтер көрсету

      02.40 Орман шаруашылығы (орман шаруашылығы және ағаш кесу) саласында қызметтер көрсету

      02.40.0 Орман шаруашылығы (орман шаруашылығы және ағаш кесу) саласында қызметтер көрсету

      7. Кәсіби стандарттың қысқаша сипаттамасы: "Орман шаруашылығы" кәсіптік стандарты орман шаруашылығы қызметінің процестерін ұйымдастыруға және басқаруға қатысатын мамандардың құзыреттері мен кәсіби дағдыларына қойылатын талаптарды анықтайды. Кәсіби стандарт ағаш дайындау, орманды түгендеу, орман патологиялық іс-шаралары сияқты қызметтің негізгі бағыттарын қамтиды.

      8. Кәсіптер тізбелері:

      1) Чокерлеуші - 4 СБШ-нің деңгейі

      2) Трельдеуші - 4 СБШ-нің деңгейі

      3) Ағаш шабушы - 4 СБШ-нің деңгейі

      4) Орманшы (орманды қорғау жөніндегі мемлекеттік инспектор) - 5 СБШ-нің деңгейі

      5) Техник-санақшы - 5 СБШ-нің деңгейі

      6) Орман шаруашылығы инженері - 6 СБШ-нің деңгейі

      7) Орман шебері (орманды қорғау жөніндегі учаскелік мемлекеттік инспектор) - 8 СБШ-нің деңгейі

3 Тарау. Кәсіптер карточкалары

9. "Трельдеуші" кәсіптік картасы"

Код:

6210-2-010 (8341-9-009)

Кәсібі

6210-2

Кәсіп атауы

Трельдеуші

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

4

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

-

БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі

Жұмыстар мен жұмысшы кәсіптерінің бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамалығын (37-шығарылым) бекіту туралы
Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрінің 2020 жылғы 16 қаңтардағы № 13 бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2020 жылғы 17 қаңтарда № 19889 болып тіркелді
3–тарау. Ағаш дайындау жұмыстарына арналған разрядтар бойынша жұмысшы кәсіптерінің тарифтік-біліктілік сипаттамалары
41-параграф. Трельдеуші, 3-разряд
42-параграф. Трельдеуші, 4-разряд

Кәсіптік білім деңгейі:

Білім деңгейі:
ТжКБ (орта деңгейдегі маман)

Мамандығы: Орман ағашын жығушы

Біліктілік:

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:


Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:

-

Басқа ықтимал лауазым атаулары

6210-2-002 – Ағаш кесуші

Қызметтің негізгі мақсаты:

Кеспеағаштарда орманды кесу, ағаштардың, діңгектердің, орман химиясы өнімдерінің пакеттерін орау, іріктеу және трелеу бойынша жекелеген немесе кешенді операцияларды орындау.

Еңбек функциясының сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі:

Міндетті еңбек функциялары:

1. Трелеу машинасы мен қолданылатын жабдыққа техникалық қызмет көрсету және жөндеу

Қосымша еңбек функциялары:

-

1 еңбек функциясы:
Трелеу машинасы мен қолданылатын жабдыққа техникалық қызмет көрсету және жөндеу

Дағды 1
Ормандарды кесу, ағаштар мен діңгектерді орау, жинау және тасымалдау жөніндегі операцияларды жүргізу

Дағдылар:

3-разряд үшін.
1. Тіркемелі жабдықтың алуан түрлері пайдаланумен аралық қоймаларға ағашты, түбірлерді және түбір осмоллы трельдеу (жақындату);
2. Трельдеу кезінде ағашты тиеу (үю), ілгектеу, түсіру (құлату), тіркеуін ағыту және қатарлап жинау;
3. Трельдеу жабдығына және әбзелдерге ағымдағы жөндеу жүргізу;
4. Аттарға күтім жасау.
4-разряд үшін
1. Ағашты жерге түсумен, тасымалды науаларға ағаш түсіргіштер мен су науалары бойынша трельдеу (түсіру);
2. Ағашты түсіру трассасын қолмен тазалау;
3. Ағаш түсіргіштерді, науаларды ақаусыз күйде ұстау және оларды ағымдағы жөндеу.

Білімі:

3-разряд үшін.
1. Ағашты трельдеу кезінде жұмыстарды орындау тәсілдері;
2. Атқа жүктеме нормалары;
3. Трельдеу жабдығының түрлері;
4. Ағаш сортименттері және оларға шартты белгілер (маркалар);
5. Жоғары қоймаларда қатарлардың орналасу сызбасы және оларға ағаш салу ережесі;
6. Аттарға күтім жасау ережесі;
7. Ветеринарлық минимум.
4-разряд үшін
1. Ағашты таудан түсіру бойынша жұмыстар орындау;
2. Ағаш түсіргіштерге күтім жасау ережесі және авариялардың және тұрып қалулардың алдын алу бойынша шаралар;
3. Ағаш түсіргіштер мен науаларды ағымдағы жөндеу тәсілдері.

Біліктілікті тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Жеке құзыреттілікке қойылатын талаптар:

Аналитикалық ойлау қабілеті
Шешім қабылдау қабілеті
Командада жұмыс істей білу

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:

-

СБШ шеңберіндегі басқа кәсіптермен байланыс

СБШ деңгейі
5
5

Кәсіптің атауы
Орманшы
Техник-таксатор

10. "Чокерлеуші" кәсіптік картасы"

Код:

6210-2-012

Кәсібі

6210-2

Кәсіп атауы

Чокерлеуші

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

4

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

-

БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі

Жұмыстар мен жұмысшы кәсіптерінің бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамалығын (37-шығарылым) бекіту туралы
Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрінің 2020 жылғы 16 қаңтардағы № 13 бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2020 жылғы 17 қаңтарда № 19889 болып тіркелді
3–тарау. Ағаш дайындау жұмыстарына арналған разрядтар бойынша жұмысшы кәсіптерінің тарифтік-біліктілік сипаттамалары
43-параграф. Чокерлеуші, 4-разряд

Кәсіптік білім деңгейі:

Білім деңгейі:
ТжКБ (орта деңгейдегі маман)

Мамандығы:
Орман ағашын жығушы

Біліктілік:

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:

-

Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:

-

Басқа ықтимал лауазым атаулары

6210-2-002 – Ағаш кесуші

Қызметтің негізгі мақсаты:

Әр түрлі тіркеме жабдықтарын қолдана отырып, аралық қоймаларға ағашты, діңгектерді және пневматикалық осмолды тарту (тасымалдау).

Еңбек функциясының сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі:

Міндетті еңбек функциялары:

1. Трельдеу кезінде арқан беруді және ағаштар мен сортименттерді ілмектеуді қамтамасыз ету

Қосымша еңбек функциялары:

-

1-еңбек функциясы: арқанмен қамтамасыз ету және трельдеу кезінде ағаштар мен сорттарды тарту

Дағды 1:
Қамшыларға, сортименттерге, ағаштарға чокерлермен арқан беру және байлау

Дағды:

4-разряд
1.Еңбекті қорғау талаптарына сәйкес жұмыс орнын ұйымдастырудың қауіпсіздігін бағалау.
2. Қамшыға, сорттарға, ағаштарға, діңгектерге және шайырға арқан мен шокерге қызмет етіңіз.
3. Шокерлерді ағаштарға, қамшыларға, сорттарға, діңгектерге және осмолға салыңыз, оларды лебедканың немесе трактордың тартқыш арқанына бекітіңіз.
4.Зиянды және қауіпті өндірістік факторларға байланысты арнайы киім, арнайы аяқ киім және өзге де жеке және топтық қорғау құралдарын қолдану.

Білімі:

4-разряд
1. Чокер кезінде жұмыстарды орындау тәсілдері мен реттілігі
2. Қолданылатын техника мен жабдықтың дабыл жүйесі.
3. Арқан мен блоктардың жүк көтергіштігі.
4. Арқандарды, шокерлерді және итарқаларды біріктіру жолдары.
5. Лебедканың бағыттаушы блоктарын бекіту және жылжыту әдістері.
6. Жұмыстарды орындау кезінде еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі талаптары.
7. Орындалатын жұмыстардың сапасына қойылатын талаптар.
8.Жұмыс орнында еңбекті ұтымды ұйымдастыруға қойылатын талаптар.

Біліктілікті тану мүмкіндігі

жоқ

Жеке құзыреттіліктерге
қойылатын талаптар

Аналитикалық ойлау қабілеті
Шешім қабылдау қабілеті
Командада жұмыс істей білу

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:

-

СБШ шеңберіндегі басқа
кәсіптермен байланыс

СБШ деңгейі
5
5

Кәсіптің атауы
Орманшы (орманды қорғау жөніндегі мемлекеттік инспектор)
Техник-таксатор

11. "Ағаш шабушы" кәсіптік картасы"

Код:

6210-2-001

Кәсібі

6210-2

Кәсіп атауы

Ағаш шабушы

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

4

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

-

БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі

37-шығарылым "Жұмыстар мен жұмысшы кәсіптерінің бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамалығын (37-шығарылым) бекіту туралы" 2020 жылғы 16 қаңтардағы № 13 Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрінің бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2020 жылғы 17 қаңтарда № 19889 болып тіркелді.
Ағаш шабушы, 6 разряд

Кәсіптік білім деңгейі:

Білім деңгейі:
ТжКБ (орта деңгейдегі маман)

Мамандығы: Орман ағашын жығушы

Біліктілігі:

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:


Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:

-

Басқа ықтимал лауазым атаулары

6210-2-002 - Ағаш кесуші

Қызметтің негізгі мақсаты:

Ағаштарды кесу, қылшық ағашты, отынды және басқа да сорттарды ұсақ ағаштар мен бұталардан жинау.

Еңбек функциясының сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі:

Міндетті еңбек функциялары:

1. Ағаштарды кесу, ұсақ ағаштар мен бұталардан сортименттер дайындау бойынша жұмыстар жүргізу

Қосымша еңбек функциялары:

-

Еңбек функциясы 1: ағаштарды кесу, ұсақ ағаштар мен бұталардың сорттарын дайындау бойынша жұмыстар жүргізу

Дағды 1: Ағашты кесу алдында дайындық жұмыстары

Дағды:

1.Еңбекті қорғау талаптарына сәйкес жұмыс орнын ұйымдастырудың қауіпсіздігін бағалау.
2.Бұталарды кесуге және кесуге арналған құрал-саймандар мен құрылғыларды пайдалану.
3.Кедергілерді тазарту үшін құрал мен құрылғыларды қолданыңыз.
4. Қалдықтар жолдарын төсеу бағытын анықтаңыз.
5. Ағаштың айналасындағы және қоқыс жолдарындағы қарды тазалаңыз және тығыздаңыз.
6. Кесілген, бірақ жерге түспеген, қатып қалған ағаштардың болуын анықтаңыз.
7.Ағаш кесу жұмыстарына арналған технологиялық карталарды оқыңыз. Трактор лебедкасын, рычагтарды, қақпаны, кондакты қолданыңыз.
8.Ілулі, жерге тұйықталмаған ағаштарды ілу үшін құрылғыларды пайдаланыңыз.
9.Зиянды және қауіпті өндірістік факторларға байланысты арнайы киім, арнайы аяқ киім және өзге де жеке және топтық қорғау құралдарын қолдану.

Білімі:

1. Ескерту және тыйым салу белгілерін орнату түрлері мен ережелері
2. Ағаштарды кесу кезіндегі еңбек қауіпсіздігін қорғау талаптары
3. Бұталарды кесуге және ұсақтауға арналған құрылғылар мен құралдар құрылғысы, мақсаты, жұмыс істеу ережесі
4. Кедергілерді тазартуға арналған құрылғылар мен құралдардың құрылғысы, мақсаты, жұмыс істеу ережелері
5. Ағаш кесу жұмыстарына арналған технологиялық карталарды оқу ережелері
6. Қалдықтар жолдарын төсеу ережелері мен әдістері
7. Қарды тығыздау ережелері мен әдістері
8. Қалдықтарды шығару жолдарын төсеу және қарды тығыздау құрылғылары мен құралдарының орналасуы, мақсаты, жұмыс істеу ережелері
9. Ілініп қалғанағаштарды алу әдістері, құрылғылары мен жабдықтары
10. Жұмысшылар арасындағы кесу аймағында қолданылатын белгілер
11. Ағаштарды кесу кезіндегі еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі талаптары
12. Орындалған жұмыс сапасына қойылатын талаптар
13. Өндірістегі жұмысты ұтымды ұйымдастыруға қойылатын талаптар
14. Ақаулардың алдын-алу және оларды жою жолдары

Дағдыны тану мүмкіндігі

жоқ

Жеке құзыреттерге қойылатын талаптар

Аналитикалық ойлау қабілеті
Шешім қабылдау қабілеті
Командада жұмыс істей білу

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:

-

Ұйым шеңберіндегі басқа кәсіптермен байланыс

СБШ деңгейі
5
5

Кәсіптің атауы
Орманшы (орманды қорғау жөніндегі мемлекеттік инспектор)
Техник-таксатор

12. "Орманшы (орманды қорғау жөніндегі мемлекеттік инспектор)" кәсіптік картасы

Код:

3160-5-011

Кәсібі

3160-5

Кәсіп атауы

Орманшы

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

5

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

-

БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі

Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігі Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитетінің табиғат қорғау ұйымдарының, орман шаруашылығы ұйымдарының және мамандандырылған ұйымдарының басшылары мен мамандары лауазымдарының үлгілік біліктілік сипаттамаларын бекіту туралы Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2017 жылғы 14 наурыздағы № 120 бұйрығы.
3-бөлім. Облыстық немесе республикалық маңызы бар қалалардың орман шаруашылығы ұйымдарының басшылары мен мамандары лауазымдарының біліктілік сипаттамалары 2-тарау. Мамандар лауазымдары 7-параграф. Орманшы (инспектор)

Кәсіптік білім деңгейі:

Білім деңгейі:
орта білімнен кейінгі (қолданбалы бакалавриат)
жоғары білім (бакалавриат, маман дәрежесі, ординатура)

Мамандығы:
Орман ағашын жығушы
Биологиялық және сабақтас ғылымдар
Қоршаған орта

Біліктілік:

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:

1) біліктілігі жоғары деңгейлі маман: жоғары санатты: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру, аңшылықтану және аң өсіру), қоршаған орта (экология), биологиялық және сабақтас ғылымдар (биология) және біліктілігі жоғары деңгейдегі бірінші санатты орман шебері лауазымында кемінде үш жыл жұмыс өтілі немесе мамандығы бойынша кемінде бес жыл жұмыс өтілі; бірінші санатты: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру, аңшылықтану және аң өсіру), қоршаған орта (экология), биологиялық және сабақтас ғылымдар (биология) және біліктілігі жоғары деңгейдегі екінші санатты орман шебері лауазымында кемінде екі жыл жұмыс өтілі немесе мамандығы бойынша кемінде төрт жыл жұмыс өтілі; екінші санатты: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру, аңшылықтану және аң өсіру), қоршаған орта (экология), биологиялық және сабақтас ғылымдар (биология) санатсыз орман шебері лауазымында кемінде бір жыл жұмыс өтілі немесе мамандығы бойынша кемінде үш жыл жұмыс өтілі; санатсыз: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру, аңшылықтану және аң өсіру), қоршаған орта (экология), биологиялық және сабақтас ғылымдар (биология), жұмыс өтіліне талап қойылмайды;
2) біліктілігі орта деңгейлі маман: жоғары санатты: "Орман шаруашылығы, бақ-саябақ және ландшафтық құрылыс (түрілері бойынша)", "Экология және табиғат қорғау қызметі (түрілері бойынша)" бойынша орта техникалық және кәсіптік, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіптік) білім және біліктілігі орта деңгейдегі бірінші санатты орман шебері лауазымындағы жұмыс өтілі кемінде үш жыл немесе мамандығы бойынша жұмыс өтілі кемінде бес жыл; бірінші санатты: "Орман шаруашылығы, бақ-саябақ және ландшафтық құрылыс (түрілері бойынша)", "Экология және табиғат қорғау қызметі (түрілері бойынша)" бойынша орта техникалық және кәсіптік, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіптік) білім және мамандығы бойынша кемінде төрт жыл жұмыс өтілі; екінші санатты: "Орман шаруашылығы, бақ-саябақ және ландшафтық құрылыс (түрілері бойынша)", "Экология және табиғат қорғау қызметі (түрілері бойынша)" бойынша орта техникалық және кәсіптік, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіптік) білім және жұмыс өтіліне талап қойылмайды; санатсыз: жалпы орта білім, жұмыс өтіліне талап қойылмайды.

Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:

-

Басқа ықтимал лауазым атаулары

3160-5-001 ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың инспекторы
3160-5-004 ормандарды қорғау инспекторы
3160-5-005 қоршаған ортаны қорғау инспекторы
3160-5-006 табиғи қорықтарды қорғау жөніндегі Инспектор
3160-5-009 өсімдіктер мен жануарлар дүниесін қорғау жөніндегі мамандандырылған мекеменің инспекторы
3160-5-010 орман қорғау инспекторы

Қызметтің негізгі мақсаты:

Орманды қорғау жөніндегі іс-шараларды орындау

Еңбек функциясының сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі:

Міндетті еңбек функциялары:

1. Айналма жолда орманды қорғау және аң аулау, сондай-ақ орман шаруашылығы, орманды қорғау
2. Ағаш өсіру, өртке қарсы, биотехникалық жұмыстарды жүргізу

Қосымша еңбек функциялары:

-

Еңбек функциясы 1:
Айналып өту шегінде орманды қорғауды және аңшылық іс-шараларды ұйымдастыру

Дағды 1:
Дайындық жұмыстары және ағаштарды бұтақтардан тазарту

Дағды:

1. Ағаштың заңсыз кесілуін, мал жаюды және Қазақстан Республикасының орман заңнамасын бұзудың түрлерiн болдырмау бойынша шаралар қабылдайды;
2. Орман өртi шыққан жағдайда мемлекеттiк орман күзетiнiң жоғары тұрған қызметкерлеріне өрт туралы бiр мезгілде хабарлап, оны жою жөнінде шаралар қолданады;
3. Айналым аумағында барлық жұмыс iстейтін мен орналасқан ұйымдардың, сондай-ақ орманда жүрген жеке тұлғалардың Ормандардағы өрт қауiпсiздiгi қағидаларын, ормандардағы санитариялық қағидаларды сақтауы бойынша жұмыс жүргiзедi, барлық тәртіп бұзушылықтар туралы орман шеберіне дереу хабарлайды, ал қажет болған жағдайда әкiмшiлiк құқық бұзушылық туралы хаттама толтырады;
4. Өзiнiң айналымында көпiрлердiң, өрт мұнараларының, телефон желiсiнiң, межелік, орман орналастыру және орман шаруашылығы белгілерiнiң сақталуын қадағалайды;
5. Айналым кезінде анықталған зиянды жәндiктердiң ошақтары, орман аурулары, сүрекдіңдердің қурауы және орман шаруашылығына нұқсан келтiруi мүмкiн құбылыстар туралы орман мастеріне немесе орманшылыққа хабарлайды;
6. Сүрек дайындауға, мал жаюға, шөп шабуға және орман пайдаланудың түрлерiне құқық беретін құжаттарды зерделейді;

Білімі:

1. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар және мемлекеттік табиғи-қорық қорының объектілері саласындағы; жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану саласындағы; өсімдіктер дүниесін қорғау, қалпына келтіру және пайдалану саласындағы заңнамалар.
2.Қазақстан Республикасының ормандарында ағаш кесуді жүргізу ережесі
3. Қазақстан Республикасының Салық кодексі (орман шаруашылығы заңнамасын бұзғаны үшін айыппұл мөлшерін белгілеу)
4. Орман шаруашылығы белгілерін орнатудың түрлері мен ережелері (орам мен ағаш кесетін тіректер және т.б.)
5. Жұмыстарды орындау кезіндегі еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі талаптары

Дағдыны мойындау мүмкіндігі.

Қажет етілмейді

Дағды 2:
Орман зиянкестері мен ауруларын, орман өрттерін анықтау және бақылау

Дағды:

1. Орманға патологиялық бақылау жүргізу
2. Орман зиянкестері мен ауруларын тану
3. Фенологиялық бақылаулар журналын жүргізу
4. Орманға патологиялық зерттеулер жүргізу
5. Орман зиянкестерімен және ауруларымен күресу жұмыстарына қатысу
6. Улы химикаттармен жұмыс
7. Орман зиянкестері жәнеауруларымен күресудің алдын алу шараларын жүргізу
8. Өртке қарсы профилактикалық шараларды өткізу
9. Орман өрттерін сөндіруге қатысу
10. Орман өрттерін сөндіру кезінде өрт сөндіру құралдары мен жабдықтарын қолдану
11. Зиянды және қауіпті өндірістік факторларға байланысты арнайы киімді, қауіпсіз аяқ киімді, жеке және топтық қорғаудың басқа құралдарын қолдану
12. Жұмысты орындау кезінде еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі ережелерін қолдану

Білімі:

1. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар және мемлекеттік табиғи-қорық қорының объектілері саласындағы; жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану саласындағы; өсімдіктер дүниесін қорғау, қалпына келтіру және пайдалану саласындағы заңнамалар.
2. Орман зиянкестері мен ауруларымен күресудің алдын алу шаралары.
3. Орман патологиялық мониторинг негіздері.
4. Орман өрттерімен күресудің алдын алу шаралары.
5. Орман өрттерін сөндіру тәсілдері.
6. Жұмыстарды орындау кезінде еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі талаптары.

Біліктілікті тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Дағды 3:
Ағаш алаңдарын, шабындықтар және жайылымдар мен басқа да ормандарды пайдалануға арналған алаңдарды бөлуге қатысу

Дағды:

1. Кесетін аймақтарды бөлу және салық салу бойынша жұмыстарға қатысу
2. Кесетін аймақтарды бөлу және салық салу кезінде қолданылатын құралдар мен құрылғыларды қолдану
3. Орман шаруашылығының белгілерін орнату (орам және ағаш кесетін тіректер және т.б.)
4. Тұрақты және уақытша сынақ алаңдарын құруға қатысу
5. Ағаш кесу жұмыстарында технологиялық карталарды оқу
6. Орманды қосалқы пайдалануды ұйымдастыруға қатысу
7. Рұқсатнама құжаттарына сәйкес мемлекеттік орман қоры алаңдарының дұрыс қолданылуын бақылау

Білімі:

1. Кесу аймақтарын бөлу және салық салу ережелері.
2. Орман шаруашылығы түрлері және орман орналастыру белгілері.
3. Кесетін аймақтарды бөлу мен салық салуда қолданылатын құралдар мен құрылғылар.
4. Тұрақты және уақытша сынақ алаңдарын төсеу ережелері.
5. Орман орналастыру материалдары (картографиялық материалдар, салық салу сипаттамалары).
6. Қосалқықолдануды жүргізу ережелері.
7. Ағаш кесу билеті мен орман билеті нысанының қағидалары, оларды есепке алу, сақтау, толтыру және беру қағидалары.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Еңбек функциясы 2:
Ағаш өсіру, өртке қарсы, биотехникалық жұмыстарды жүргізу

Дағды 1:
Орман тұқымын отырғызу, себу және жинау жұмыстарына қатысу

Дағды:

1.Орман тұқымдарын дайындау және өңдеу.
2. Қазуға, сұрыптауға қатысу,
тасымалдау және отырғызу материалын қазу.
3. Егіс және ағаш отырғызу жұмыстарына қатысу.
4. Егіс және ағаш отырғызу жұмыстарына арналған құрал-саймандар мен құрылғыларды пайдалану.
5.Егіс және ағаш отырғызу жұмыстарын орындау кезінде еңбекті қорғау және қауіпсіздік техникасы қағидаларын орындау.

Білімі:

1. Орман тұқымдарын дайындау, өңдеу, сақтау және пайдалану сапасына бақылау жүргізу тәртібі.
2. Механикаландырылған отырғызу ережелері мен әдістері.
3. Орындалған жұмыс сапасына қойылатын талаптар.
4. Егіс және орман отырғызу жұмыстарын орындау кезіндегі еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі талаптары.

Дағдыны тану мүмкіндігі.

Қажет етілмейді

Жеке құзыреттіліктерге
қойылатын талаптар

Тұлғааралық және коммуникативті мінез-құлық ережелерін сақтау.
Нәтижеге сапалы жұмыс жасаңыз.

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:

-

СБШ шеңберіндегі басқа
кәсіптермен байланыс

СБШ деңгейі
6
6

Кәсіптің атауы
Техник -таксатор
Орман шебері (орманды қорғау жөніндегі учаскелік мемлекеттік инспектор)

13. "Техник-санақшы" кәсіптік картасы

Код:

3143-0-008

Кәсібі

3143-0

Кәсіп атауы

Техник-таксатор

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

5

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

-

БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі

Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігі Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитетінің табиғат қорғау ұйымдарының, орман шаруашылығы ұйымдарының және мамандандырылған ұйымдарының басшылары мен мамандары лауазымдарының үлгілік біліктілік сипаттамаларын бекіту туралы Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2017 жылғы 14 наурыздағы № 120 бұйрығы.
3-бөлім. Облыстық немесе республикалық маңызы бар қалалардың орман шаруашылығы ұйымдарының басшылары мен мамандары лауазымдарының біліктілік сипаттамалары 3-бөлімше. Орман орналастыру ұйымдары 2-тарау. Мамандар лауазымдары. Техник-санақшы, 3-параграф

Кәсіптік білім деңгейі:

Білім деңгейі:
орта білімнен кейінгі

Мамандығы:
Орман ағашын жығушы
Архитектура
Экология және табиғатты қорғау қызметі (түрлері бойынша)

Біліктілік:

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:

біліктілігі орта деңгейлі маман: жоғары санатты: орман шаруашылығы, сәулет және құрылыс (геодезия және картография, геодезия, кадастр, жерге орналастыру), бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны бойынша техникалық және кәсіптік, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіптік) білім және бірінші санатты техник-таксатор лауазымында жұмыс өтілі кемінде екі жыл; бірінші санатты: орман шаруашылығы, сәулет және құрылыс (геодезия және картография, геодезия, кадастр, жерге орналастыру), бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны бойынша техникалық және кәсіптік, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіптік) білім екінші санатты техник-таксатор лауазымында жұмыс өтілі кемінде екі жыл; екінші санатты: орман шаруашылығы, сәулет және құрылыс (геодезия және картография, геодезия, кадастр, жерге орналастыру), бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны бойынша техникалық және кәсіптік, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіптік) білім және санатсыз техник-таксатор лауазымында жұмыс өтілі кемінде екі жыл; санаты жоқ: орман шаруашылығы сәулет және құрылыс (геодезия және картография, геодезия, кадастр, жерге орналастыру), бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны, экология және табиғат қорғау қызметі (түрілері бойынша)(орта арнаулы, орта кәсіптік, ортадан кейінгі) білім немесе қайта даярлаудан өту, жұмыс өтіліне талап қойылмайды.

Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:

-

Басқа ықтимал лауазым атаулары

3143-0-005 - Орман өсіруші техник

Қызметтің негізгі мақсаты:

Ормандарды пайдалануды зерделеу үшін материалдар мен жабдықтарды дайындау, ормандарды есепке алу мен бағалауды жүргізу

Еңбек функциясының сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі:

Міндетті еңбек функциялары:

1. Ұйымдастырылатын орман кәсіпорнының аумағын ұйымдастыру бойынша түсірілім-Геодезиялық жұмыстарды ұйымдастыру.
2. Кеспеағаштарды бөлу бойынша жұмыстарды ұйымдастыру

Қосымша еңбек функциялары:

-

Еңбек функциясы 1:
Ұйымдастырылатын орман кәсіпорнының аумағын ұйымдастыру бойынша түсірілім-геодезиялық жұмыстарды ұйымдастыру.

1-дағды: таксациялық жұмыстардың жекелеген түрлерін орындау.

Дағды:

1. Сынақ алаңдарын құруға қатысу
2. Орналастырылатын объектінің сұлбасын салу
3. Орман өсіру жоспарларын, сызбаларын және басқа картографиялық материалдарды құрастыру және салу
4. Мақсатты және тоқсандық торларға тіркеу жасау
5. Бөлінген жерлерді, кварталдарды және объектіні тұтастай есептеу
орман алқаағаштарының жоспарларын, сызбалар және картографиялық материалдар жасайды және сызады;
6. Бағандар және орам желісін планшеттерге түсіреді, телімдердің, орамдардың және жалпы объектінің алқабын есептеп шығарады;
7. Орман алқаағаштарының және ормандардың карта-сызбаларының жоспарларын бояу жұмыстарын орындайды;
8. Тапсырма құжатын жасайды және жұмысшылардың далалық орман орналастыру жұмыстарын орындау сапасын қамтамасыз етеді;
9. Жұмысшылармен еңбек қауіпсіздігі және оны қорғау, ормандағы өрт қауіпсіздігі қағидалары бойынша нұсқаулық өткізеді.

Білімі:

1. Ормандарды жобалау, күзету және қорғау бойынша жоғары органдардың қаулылары, бұйрықтары, нұсқаулықтары және басқа да басшылық материалдары
2. Құрылғылар, құралдар және оларды техникалық пайдалану ережелері
3. Қазақстан Республикасы еңбек заңнамасының негіздері
4. Еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі ережелері мен нормалары
5. Контурлық таксациялық дешифрлеу.

Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

2-дағды: орналастырылатын орман кәсіпорнының түсірілім-геодезиялық жұмыстарын жүргізу.

Дағды:

1. Алдағы орманды түгендеу бойынша тапсырма жобасын жасауға қатысу
2. Кесу көлемін, кварталдық аудан шекараларын тазалауды, санақты бақылау құрылғыларыннақтылау
3. Орналастырылған орман алқаптарының шекараларын, жазық жақтауларын, ішкі жағдайын, өлшеу сызықтарын түсіруді және қалпына келтіруді жүзеге асыру
4. Сауалнама журналы мен түсіру күнделігін жүргізу
5. Шекара сызықтарын, кварталдық және көру тораптарын кесу, тазалау және өлшеуді, тіректер мен пикеттерді орнатуды ұйымдастыру
6. Геодезиялық деректерді жинауды, табиғатта сәйкестендіруді және аэрофототүсірілімдерде орманның орналастырылған аймағының шекараларын, орман дақылдарын, қопсытуларды, орамдық тазартуларды және басқа да бағдарларды жүзеге асыру.
7. Геодезиялық мәліметтерді планшеттерге сақтап, оларды сызу
8. Жұмыс тапсырмасын ресімдеу және жұмысшылардың далалық орман орналастыру жұмыстарының сапасын бақылау
9. Жұмысшылармен еңбекті қорғау, ормандағы өрт қауіпсіздігі ережелері бойынша нұсқаулық жүргізу

Білімі:

1. Орман түсіруде қолданылатын аспаптар мен құралдар.
2. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар және мемлекеттік табиғи-қорық қорының объектілері саласындағы; жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану саласындағы; өсімдіктер дүниесін қорғау, қалпына келтіру және пайдалану саласындағы заңнамалар.
3. Орман орналастыру өндірісінің технологиясы және ұйымдастырылуы
4. Геодезиялық-түсіру жұмыстардың әдістері
5. Еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі ережелері мен нормалары


Дағдыны тану мүмкіндігі

жоқ

Еңбек функциясы 2: кеспеағаштарды бөлу бойынша жұмыстарды ұйымдастыру

Дағды 1:
Ормандарды күзету, қорғау, өсімін молайту және пайдалану жөніндегі жұмыстарды жүргізу үшін орман қоры жерлерінің учаскелерін бөлу

Дағды:

1. Орман ұйымдарының орман шаруашылығы кітаптарынан материалдар іріктейді;
2. Геодезиялық деректерді планшеттерге салады және оларды сызады;
3. Орман алқаағаштарының жоспарларын, сызбалар және картографиялық материалдар жасайды және сызады;
4. Ағаш кесу жұмыстарына арналған технологиялық карталарды оқыңыз.
5. Рұқсат құжаттарына сәйкес мемлекеттік орман қоры учаскелерінің дұрыс пайдаланылуын бақылау.

Білімі:

1. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар және мемлекеттік табиғи-қорық қорының объектілері саласындағы; жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану саласындағы; өсімдіктер дүниесін қорғау, қалпына келтіру және пайдалану саласындағы заңнамалар.
2. Геодезия, картография және геоақпараттық жүйелер негіздері.
3. Орман қатынастарын реттейтін ҚР нормативтік-құқықтық актілері.
4. Орман қатынастары саласындағы техникалық құжаттаманы ресімдеу жөніндегі ережелер, нұсқаулықтар, бұйрықтар және басқа да басшылық материалдар.

Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

2-дағды: кеспеағаштарды материалдық бағалау

Дағды:

1. Ағаштарды қайта санақты жүргізу және кесуге тағайындалған ағаштарды тұқымдары мен қалыңдығының сатылары бойынша қайта санақ ведомостерін жасау
2.Биіктік разрядтарын анықтау үшін үлгі ағаштарды таңдаңыз
3. Ағаштарды санақ нәтижелерін өңдеу және кесуге тағайындалған ағаштарды санақ ведомосін жасау
4. Кеспеағаштарды әртүрлі тәсілдермен санақ
5. Есептеу мәселелерін шешу үшін ақпараттық технологияларды қолдану


Білімі:

1. Орман шаруашылығы саласында білім.
2.Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар және мемлекеттік табиғи-қорық қорының объектілері саласындағы; жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану саласындағы; өсімдіктер дүниесін қорғау, қалпына келтіру және пайдалану саласындағы заңнамалар.
3.Орман қатынастары саласындағы техникалық құжаттаманы ресімдеу жөніндегі ережелер, нұсқаулықтар, бұйрықтар және басқа да басшылық материалдар.
4. Еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі жөніндегі қағидалар.


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Жеке құзыреттіліктерге
қойылатын талаптар

Аналитикалық ойлау қабілеті
Шешім қабылдау қабілеті
Командада жұмыс істей білу

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:

-

СБШ шеңберіндегі басқа
кәсіптермен байланыс

СБШ деңгейі
6
6

Кәсіптің атауы
Орман шебері (орманды қорғау жөніндегі учаскелік мемлекеттік инспектор)
Инженер лесопатолог

14. "Орман шебері" кәсіптік картасы

Код:

1310-2-008

Кәсібі

1310-2

Кәсіп атауы

Орман шебері (орманды қорғау жөніндегі учаскелік мемлекеттік инспектор)

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

8

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

-

БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі

Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігі Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитетінің табиғат қорғау ұйымдарының, орман шаруашылығы ұйымдарының және мамандандырылған ұйымдарының басшылары мен мамандары лауазымдарының үлгілік біліктілік сипаттамаларын бекіту туралы Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2017 жылғы 14 наурыздағы № 120 бұйрығы.
3-бөлім. Облыстық немесе республикалық маңызы бар қалалардың орман шаруашылығы ұйымдарының басшылары мен мамандары лауазымдарының біліктілік сипаттамалары 2-тарау. Мамандар лауазымдары 6-параграф. Орман (учаске) шебері

Кәсіптік білім деңгейі:

Білім деңгейі:
послевузовское образование (докторантура PhD, ученая степень доктора PhD, степень доктора PhD по профилю, кандидата наук, доктора наук)

Мамандығы:
Орман шаруашылығы

Біліктілік:

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:

1) біліктілігі жоғары деңгейлі маман: жоғары санатты: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру), биологиялық және сабақтас ғылымдар (биология), қоршаған орта (экология, география) және біліктілігі жоғары деңгейдегі бірінші санатты орман шебері лауазымында кемінде үш жыл жұмыс өтілі немесе ұйымның тиісті бейіні бойынша жұмыс өтілі кемінде үш жыл; бірінші санатты: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру), биологиялық және сабақтас ғылымдар (биология), қоршаған орта (экология, география) және біліктілігі жоғары деңгейдегі екінші санатты орман шебері лауазымында кемінде екі жыл жұмыс өтілі немесе ұйымның тиісті бейіні бойынша жұмыс өтілі кемінде екі жыл; екінші санатты: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру), биологиялық және сабақтас ғылымдар (биология) және біліктілігі жоғары деңгейдегі санатсыз орман шебері лауазымында кемінде бір жыл жұмыс өтілі немесе ұйымның тиісті бейіні бойынша жұмыс өтілі кемінде бір жыл; санатсыз: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру), биологиялық және сабақтас ғылымдар (биология) жұмыс өтіліне талап қойылмайды;
2) біліктілігі орта деңгейлі маман: жоғары санатты: орман шаруашылығы, бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны, экология және табиғат қорғау қызметі (түрілері бойынша), агрономиябойынша техникалық және кәсіби білім, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіби) білім және біліктілігі орта деңгейлі бірінші санаттағы орман шебері лауазымындағы жұмыс өтілі кемінде үш жыл; бірінші санатты: орман шаруашылығы, бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны, экология және табиғат қорғау қызметі (түрілері бойынша), агрономия бойынша техникалық және кәсіби білім, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіби) білім және біліктілігі орта деңгейлі екінші санаттағы орман шебері лауазымындағы жұмыс өтілі кемінде екі жыл; екінші санатты: орман шаруашылығы, бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны, экология және табиғат қорғау қызметі (түрілері бойынша), агрономия бойынша техникалық және кәсіби білім, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіби) білім және біліктілігі орта деңгейлі санатсыз орман шебері лауазымындағы жұмыс өтілі кемінде бір жыл; санатсыз орман шаруашылығы, бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны, экология және табиғат қорғау қызметі (түрілері бойынша), агрономия бойынша техникалық және кәсіби білім, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіби) білім, жұмыс өтіліне талап қойылмайды.

Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:


Басқа ықтимал лауазым атаулары

1310-2-009 орман питомнигінің мастері

Қызметтің негізгі мақсаты:

Ормандарды ұтымды пайдалану, қорғау және қорғау, молықтыру және өсіру бойынша учаскеде жұмыстардың барлық түрлерін орындауды ұйымдастыру

Еңбек функциясының сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі:

Міндетті еңбек функциялары:

1.Ормандарды ұтымды пайдалану, қорғау және қорғау, молықтыру және өсіру, олардың өнімділігін арттыру жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру.
2. Орманның су қорғау, қорғау, климатты реттеу, санитарлық-гигиеналық қасиеттерін күшейту жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру.

Қосымша еңбек функциялары:

-

1-еңбек функциясы: Ормандарды тиімді пайдалану, күзету және қорғау, көбейту және өсіру және олардың өнімділігін арттыру жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру.

1-дағды:
Негізгі және аралық пайдалану үшін ағаш кесу, басқа кесу бойынша жұмыстардың орындалуын қамтамасыз ету

Дағды:

1. Орман пайдаланудың барлық түрлерін, ағаш кесу қорын жоспарлауды, бөлуді және дайындауды, орман қорын нығайтуға қажетті материалдарды дайындауды ұйымдастыру.
2. Ағаш кесу және орман босату құқығына ағаш кесу билеттерін беру.
3. Орманды қайталама пайдаланудың барлық түрлеріне билеттер беру.
4. Ағаш кесу қорын бөлу және орманды қайталама пайдалану үшін жиынтық құжаттаманы, орманды, орман қорын тұтыну, шығын туралы есеп кітаптарын жүргізу.
5. Орман орналастырудың өндірістік-қаржылық жоспарын және жедел-күнтізбелік жоспарларын дайындауға, ормандарда өрттің алдын алу бойынша іс-шараларды әзірлеуге және жүзеге асыруға қатысу.
6. Техникалық құжаттамаға сараптама жасауды, жабдықтың жай-күйі мен пайдаланылуын қадағалауды және бақылауды жүзеге асыру.
7. Белгіленген талаптардың, қолданыстағы нормалардың, ережелер мен стандарттардың сақталуын қадағалау.

Білімі:

1. Қазақстан Республикасының Орман кодексі
2. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар және мемлекеттік табиғи-қорық қорының объектілері саласындағы; жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану саласындағы; өсімдіктер дүниесін қорғау, қалпына келтіру және пайдалану саласындағы заңнамалар.
3. Орман шаруашылығының өндірістік-шаруашылық қызметіне қатысты қаулылар, бұйрықтар, нұсқаулар және басқа да басшылық материалдар
4. Кесу аймақтарын бөлу және санау ережелері
5. Қазақстан Республикасының ормандарында орман кесу, ағаш кесу ережелері
6. Еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі ережелері мен нормалары
7. Барлық аумақтың шекаралары және оған кіретін айналма жолдар
8. Орман шаруашылығындағы жұмыс ставкалары мен бағалары

Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

2-дағды:
Орман тұқым шаруашылығы, отырғызу материалын өсіру, ормандарды қалпына келтіру бойынша жұмыстардың орындалуын қамтамасыз ет

Дағды:

1. Орман тұқымдарын сатып алуға және өңдеуге тікелей қатысу
2. Көгалдандыру материалын қазуға, сұрыптауға, тасымалдауға, қайта отырғызуғатікелей қатысу
3. Егіс және орман отырғызу жұмыстарына тікелей қатысу
4.Егу және орман отырғызу жұмыстары үшін құралдар мен құрылғыларды қолдану
5. Жабдықтардың, машиналардың, механизмдер мен құралдардың дұрыстығы мен қауіпсіздігін қамтамасыз ету
6. Орман дақылдарын техникалық қабылдау мен түгендеуге қатысу
7. Орман дақылдарын орман алқабына ауыстыруға қатысу

Білімі:

1.Орман тұқымын жинау ережелері мен әдістері
2. Орман тұқымын өңдеу және сақтау ережелері мен әдістері
3. Орман питомнигінде егу ережелері
4. Қолмен отырғызу ережелері мен әдістері
5. Механикаландырылған отырғызу ережелері мен әдістері
6. Орман шаруашылығындағы ормандарды қалпына келтіру стандарттары
7. Орман өсіру технологиясы бойынша орындалатын жұмыс сапасына қойылатын талаптар
8. Орман өсіру жұмыстарын орындау кезінде қолданылатын механикаландыру құралдары
9. Орман өсіру жұмыстарын орындау кезіндегі еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі талаптары.


Біліктілікті тану мүмкіндігі

жоқ

2-еңбек функциясы:
Суды қорғауды күшейту, қорғау, климаттық бақылау, санитарлық-гигиеналық және басқа да пайдалы табиғи қасиеттер бойынша жұмыстарды ұйымдастыру

1-дағды: Мемлекеттік орман қоры аумағында жанама орман пайдалануды ұйымдастыру және жүзеге асыру жөніндегі жұмыстарды орындау

Дағды:

1. Орманды қайталама пайдалануды ұйымдастыру және қатысу
2. Мемлекеттік орман қоры учаскелерін аңшылық шаруашылығы қажеттіліктері үшін пайдалануды ұйымдастыру және қатысу
3. Ғылыми-зерттеу мақсатта мемлекеттік орман қорының жер учаскелерін пайдалануды ұйымдастыру және қатысу
4. Мемлекеттік орман қорының жер учаскелерін мәдени-сауықтыру, рекреациялық, туристік және спорттық мақсаттарда пайдалануды ұйымдастыру және қатысу
5. Орман пайдаланушылар орманды қайталама пайдалану кезінде орындалған жұмыстардың дұрыстығын тексеру
6. Орман күтушінің тапсырмасы бойынша кеспеағаштарды бөлу мен таксациялауды, ағаш кесу орындарын, дайындалған орман материалдарын, шырындарын алуға бөлінген орман екпелерін куәландыруды іске асырады;
7. Ұзақ мерзімді орман пайдалануға бекітілген ормандарды қорғаудың жай-күйін тексереді.

Білімі:

1. Қайталама пайдалану түрлері (шабындық, мал жаю, марал өсіру, аң өсіру, омарта және омарта орналастыру, бау-бақша өсіру, бақша өсіру және басқа ауылшаруашылық дақылдарын өсіру, дәрілік өсімдіктер мен техникалық шикізаттарды, жабайы жемістерді, жаңғақтарды дайындау және жинау,саңырауқұлақтар, жидектер және басқа да азық-түлік өнімдері, мүк, орман қабаты және құлаған жапырақтар, қамыс).
2. Қайталама орман пайдалануды жүзеге асыру ережелері
3. Орманды қайталама пайдалануға арналған құжаттама (Орман билеті)
4. Мемлекеттік орман қорының учаскелерін аңшылық шаруашылығы қажеттіліктері үшін пайдалану ережелері
5. Мемлекеттік орман қорының учаскелерін ғылыми-зерттеу мақсатында пайдалану ережелері
6. Мемлекеттік орман қоры учаскелерін мәдени-сауықтыру, туристік және спорттық мақсаттарда пайдалану ережелері
7. Мемлекеттік орман қоры аумағында шөп шабу және мал жаю қағидалары.

Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Дағды 2:
Орманды өрттен, зиянкестер мен аурулардан, орманды заңсыз кесуден қорғау жұмыстарын орындау, басқа заң бұзудан қорғау

Дағды:

1. Орманға патологиялық бақылау жүргізу
2. Орман зиянкестері мен ауруларын тану
3. Орман зиянкестерімен және ауруларымен күресу жұмыстарына қатысу
4. Орман зиянкестері және ауруларымен күресудің алдын алу шараларын жүргізу
5. Өртке қарсы профилактикалық шараларды өткізу
6. Орман өрттерін сөндіруге қатысу
7. Орман өрттерін сөндіру кезінде өрт сөндіру құралдары мен жабдықтарын қолдану
8 Жұмысты орындау кезінде еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі ережелерін сақтау
9. Айналма жолдарды жедел бақылауды жүзеге асыру
10. Айналма жолдарды тексеруді қолданыстағы нұсқаулықтары мен ережелеріне сәйкес жүргізу
11. Орманшылардың, уақытша өрт сөндірушілердің және өрт сөндіру бригадаларының өздеріне жүктелген міндеттердің уақытылы және дәл орындалуын бақылау
12. Орман шаруашылығының аумағында жұмыс істейтін барлық ағаш кесетін және өздігінен дайындайтын басқа кәсіпорындармен дайын тұрған ағаштарды босату, ағаш кесу, орманды қайталама пайдалану, ормандағы өрт қауіпсіздігі және санитарлық ережелердің орындалуын бақылау
13. Жұмысшылардың жұмыс учаскесінде еңбек тәртібін сақтауын бақылау
14. Рұқсатнамаға сәйкес МОҚ учаскелерінің дұрыс пайдаланылуын бақылау
15. Орманшылар мен жұмысшыларға өндірістік нұсқау өткізу
16. Орман бұзушылықтары туралы хаттамалар жасау, орманшылардың оларды ресімдеуінің дұрыстығын бақылау
17. Орманшыны бір мезгілде хабардар ете отырып, шаралар қабылдау және орман өрттерін жоюға тікелей қатысу
18. Заттарды тексеру, сондай-ақ құқық бұзушылардан орман және аңшылық өнімдерін тәркілеу, бұзу құралдары мен оларға арналған құжаттарды тексеру
19. Орманшының атынан экспедициялар мен партияларға орман орналастыру және жобалау-іздестіру жұмыстарын жүзеге асыруға көмек көрсету
20. Халық арасында ормандарды күзету, қорғау және ормандарды пайдалану мен қалпына келтіру тәртібі туралы түсіндіру жұмыстарын жүргізу

Білімі:

1. Орманның негізгі зиянкестері мен аурулары
2. Орман зиянкестері және ауруларымен күресудің алдын алу шаралары
3. Орман патологиялық бақылауы
4. Орман зиянкестерімен және ауруларымен күресу жолдары
5. Орман өрттерінің түрлері
6. Орман өрттерін сөндіру құралдары мен әдістері
7. Орман өрттерімен күресудің алдын алу шаралары
8. Өртті механикаландыру құралдары және оларды қолдану
9. Жұмыстарды орындау кезіндегі еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі ережелері мен нормалары
10. Барлық өртке қарсы құрылымдардың, су қоймаларының және байланыс орындарының орналасуы


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Жеке құзыреттіліктерге
қойылатын талаптар

Нәтижеге сапалы жұмыс жасаңыз.
Жұмыс уақытын жоспарлау.
Шешім қабылдау қабілеті.
Командада жұмыс істей білу

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:

-

СБШ шеңберіндегі басқа
кәсіптермен байланыс

СБШ деңгейі
8

Кәсіптің атауы
Орман шаруашылығының басшысы

16. "Орман шаруашылығы инженері" кәсіптік картасы

Код:

2132-1-015

Кәсібі

2132-1

Кәсіп атауы

Орман шаруашылығы инженері

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

6

СБШ бойынша біліктілік деңгейі

-

БТБА, КС және басқа да үлгілік біліктілік сипаттамалары бойынша біліктілік деңгейі

Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігі Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитетінің табиғат қорғау ұйымдарының, орман шаруашылығы ұйымдарының және мамандандырылған ұйымдарының басшылары мен мамандары лауазымдарының үлгілік біліктілік сипаттамаларын бекіту туралы Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2017 жылғы 14 наурыздағы № 120 бұйрығы.
4 бөлім. Мамандандырылған ұйымдардың басшылары мен мамандары лауазымдарының біліктілік сипаттамалары 3-бөлімше. Орман орналастыру ұйымдары. 2-тарау. Мамандар лауазымдары. шаруашылығы инженері, 1-параграф

Кәсіптік білім деңгейі:

Білім деңгейі:
жоғары білім (бакалавриат, маман дәрежесі, ординатура)

Мамандығы:
Орман шаруашылығы

Біліктілік

Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар:

1) біліктілігі жоғары деңгейлі маман: жоғары санатты: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру), сәулет және құрылыс (геодезия және картография, геодезия, кадастр, жерге орналастыру) бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны және бірінші санатты инженер лауазымында жұмыс өтілі кемінде үш жыл немесе бейіні бойынша ұйымда жұмыс өтілі кемінде үш жыл; бірінші санатты: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру), сәулет және құрылыс (геодезия және картография, геодезия, кадастр, жерге орналастыру) бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны және екінші санатты инженер лауазымында жұмыс өтілі кемінде екі жыл немесе бейіні бойынша ұйымда а жұмыс өтілі кемінде екі жыл; екінші санатты: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру), сәулет және құрылыс (геодезия және картография, геодезия, кадастр, жерге орналастыру) бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны және инженер лауазымында жұмыс өтілі кемінде бір жыл бейіні бойынша ұйымда жұмыс өтілі кемінде бір жыл; санатсыз: кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім: орман шаруашылығы (орман ресурстары және орман өсіру), сәулет және құрылыс (геодезия және картография, геодезия, кадастр, жерге орналастыру) бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны жұмыс өтіліне талап қойылмайды;
2) біліктілігі орта деңгейлі маман: жоғары санатты: орман шаруашылығы, сәулет және құрылыс (геодезия және картография, геодезия, кадастр, жерге орналастыру) бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны бойынша техникалық және кәсіптік, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіптік) білім және бірінші санатты инженерлік-техникалық лауазымдарда жұмыс өтілі кемінде үш жыл немесе бейіні бойынша ұйымда жұмыс өтілі кемінде бес жыл; бірінші санатты: орман шаруашылығы, сәулет және құрылыс (геодезия және картография, геодезия, кадастр, жерге орналастыру) бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны бойынша техникалық және кәсіптік, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіптік) білім, екінші санатты инженерлік-техникалық лауазымдарда жұмыс өтілі кемінде екі жыл немесе бейіні бойынша ұйымда жұмыс өтілі кемінде екі жыл; екінші санатты: орман шаруашылығы сәулет және құрылыс (геодезия және картография, геодезия, кадастр, жерге орналастыру) бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны бойынша техникалық және кәсіптік, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіптік) білім және инженерлік-техникалық лауазымдарда жұмыс өтілі кемінде бір жыл немесе бейіні бойынша ұйымда жұмыс өтілі кемінде бір жыл; санаты жоқ: сәулет және құрылыс (геодезия және картография, геодезия, кадастр, жерге орналастыру), бау-бақша шаруашылығы, ландшафт дизайны бойынша техникалық және кәсіптік, ортадан кейінгі (орта арнаулы, орта кәсіптік) білім, жұмыс өтіліне талап қойылмайды.

Бейресми және ақпараттық біліммен байланыс:

-

Басқа ықтимал лауазым атаулары

2132-1-013 ормандарды молықтыру және орман өсіру жөніндегі инженер
2132-1-014 орман дақылдары инженері
2132-1-009 орманды қалпына келтіру инженері
2132-1-008 орман пайдалану жөніндегі Инженер
2132-1-010 орман шикізаты жөніндегі Инженер
2143-1-008 табиғатты пайдалану жөніндегі Инженер

Қызметтің негізгі мақсаты:

Орман пайдаланудың барлық түрлерін ұйымдастыру және орман шаруашылығы өндірісінің тиімділігін арттыру

Еңбек функциясының сипаттамасы

Еңбек функцияларының тізбесі:

Міндетті еңбек функциялары:

1. Мекеме аумағында орман шаруашылығы қызметін ұйымдастыру және жоспарлау
2. Орман шаруашылығы жұмыстарының орындалуын бақылауды ұйымдастыру

Қосымша еңбек функциялары:

-

Еңбек функциясы 1:
Мекеме аумағында орман шаруашылығы қызметін ұйымдастыру және жоспарлау

Дағды 1:
Орманды пайдаланудың барлық түрлері бойынша жұмыстар жүргізу

Дағды:

1. Орман пайдаланудың барлық түрлерін, ағаш кесу қорын жоспарлауды, бөлуді және дайындауды, орман қорын нығайтуға қажетті материалдарды дайындауды ұйымдастыру
2. Ағаш кесу және орман босату құқығына ағаш кесу билеттерін беру
3. Орманды қайталама пайдаланудың барлық түрлеріне билеттер беру
4. Ағаш кесу қорын бөлу және орманды қайталама пайдалану үшін жиынтық құжаттаманы, орманды, орман қорын тұтыну, шығын туралы есеп кітаптарын жүргізу
5. Орман орналастырудың өндірістік-қаржылық жоспарын және жедел-күнтізбелік жоспарларын дайындауға, ормандарда өрттің алдын алу бойынша іс-шараларды әзірлеуге және жүзеге асыруға қатысу
6. Техникалық құжаттамаға сараптама жасауды, жабдықтың жай-күйі мен пайдаланылуын қадағалауды және бақылауды жүзеге асыру;
7. Белгіленген талаптардың, қолданыстағы нормалардың, ережелер мен стандарттардың сақталуын қадағалау.

Білімі:

1. Қазақстан Республикасының Орман кодексі
2. Қоршаған ортаны қорғау және табиғи ресурстарды ұтымды пайдалану туралы заңдар және орман шаруашылығы туралы басқа да заңнамалық актілер
3. Қазақстан Республикасы еңбек заңнамасының негіздері
4. Еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі ережелері мен нормалары
5. Орман орналастырудың барлық түрлеріне арналған жоғары тұрған органдардың қаулылары, бұйрықтары, нұсқаулықтары және басқа да басшылық материалдары
6. Орман пайдаланудың барлық түрлері
7. Орман пайдаланудың барлық түрлері бойынша жұмыстарды механикаландыру технологиясы мен құралдары

Дағдыны тану мүмкіндігі

жоқ

Дағды 2:
Орман шаруашылығы өндірісінің тиімділігін арттыру жөніндегі шараларды әзірлеу және жоспарлау

Дағды

1. Орман шаруашылығы өндірісінің тиімділігін арттыру, орманды кесу кезінде жұмыс істейтін жұмысшылардың еңбегін ұйымдастыруды жақсарту бойынша іс-шаралар әзірлеу және олардың орындалуын қамтамасыз ету
2. Орман шаруашылығы жұмыстарында технология мен механикаландыру құралдарын жетілдіру бойынша рационализаторлық ұсыныстарды қарастыру
3. Орман орналастыруды ұйымдастырудың және оның таралуын қамтамасыз етудің ең жақсы отандық және шетелдік тәжірибесін зерттеу

Білімі:

1. Орман тану саласындағы білім
2. Орман шаруашылығы саласында білім
3. Орман кесу және пайдалану технологиялары мен механикаландыру саласындағы отандық және шетелдік кәсіпорындардың озық тәжірибесі мен ғылымдағы жетістіктері
4. Экономика, өндірісті, еңбекті және басқаруды ұйымдастыру негіздері
5. Тұрақты және уақытша сынақ алаңдарын төсеу ережелері
6. Орман орналастыру материалдары (картографиялық материалдар, санақ сипаттамалары)
7. Техникалық құжаттаманы тіркеу
8. Қазақстан Республикасының ормандарындағы санитарлық ережелер
9. Кесу аймақтарын бөлу және санақ ережелері
10. Қазақстан Республикасының ормандарында орман кесу, ағаш кесу ережелері
11. Орман шаруашылығын ұйымдастыру және дамыту жобасы


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Еңбек функциясы 2:
Орман шаруашылығы жұмыстарының орындалуын бақылауды ұйымдастыру

Дағды 1:
Орман шаруашылығы жұмыстарының орындалуын бақылау

Дағды:

1.Орман ресурстарының ұтымды пайдаланылуына, ағаш кесу және орманды тамырға жіберу ережелерінің сақталуына, ағаш кесу орындарын тазартуға және ормандардағы өрт қауіпсіздігіне бақылауды жүзеге асырады.
2. Орманшылықтарға кеспеағаштарды бөлу сапасын және олардың техникалық құжаттаманы жүргізуін тексереді.
3.Технологиялық процестердің, регламенттердің, карталар мен схемалардың, машиналарды, механизмдерді, жабдықтарды техникалық пайдалану ережелері мен нұсқаулықтарының, қауіпсіздік техникасы ережелері мен нормаларының сақталуын бақылауды қамтамасыз етеді.
4. Қоршаған ортаны қорғау және табиғи ресурстарды ұтымды пайдалану жөніндегі заңнама талаптарының сақталуын бақылайды.
5. Орман шаруашылығы жұмыстарында еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі ережелері мен нормаларын бақылайды.

Білімі:

1. Орман тану саласында білім
2. Орман шаруашылығы саласында білім
3. Орман кесу және пайдалану технологиялары мен механикаландыру саласындағы отандық және шетелдік кәсіпорындардың озық тәжірибесі мен ғылымдағы жетістіктері
4. Экономика, өндірісті, еңбекті және басқаруды ұйымдастыру негіздері
5. Орман орналастыру материалдары (картографиялық материалдар, санақ сипаттамалары)
6. Техникалық құжаттаманы тіркеу
7. Қазақстан Республикасының ормандарындағы санитарлық ережелер
8. Кесу аймақтарын бөлу және санақ ережелері
9. Қазақстан Республикасының ормандарында орман кесу, ағаш кесу ережелері
10. Орман шаруашылығын ұйымдастыру және дамыту жобасы

Дағдыны тану мүмкіндігі

жоқ

Дағды 2:
Кеспеағаш қорына бөлу жөніндегі құжаттаманы, орман шығынын есепке алу кітабын, орман қоры мен орман кадастрын есепке алуды жүргізу

Дағды:

1.Кіріс ақпаратын өңдеу үшін Бағдарламалық құралды пайдаланыңыз.
2.Қызметкерлер мен сабақтас бөлімшелердің өзара іс-қимылын қамтамасыз ету.
3. Кәсіби қызмет үшін қажетті ақпаратты іздеу және талдау.
4. Бастапқы құжаттар бойынша қорытынды талдамалық және есептік құжаттама жасау
5. Орман шаруашылығы саласындағы заманауи геоақпараттық ресурстар мен бағдарламалық өнімдерді пайдалану

Білім:
1. Қазақстан Республикасының Орман Кодексі
2.Мемлекеттік орман қоры учаскелерін мәдени-сауықтыру, рекреациялық, туристік және спорттық мақсаттар үшін пайдалану қағидалары
3. Ормандарды пайдалану, қорғау, қорғау және молықтыру туралы есептер жасау қағидалары


Дағдыны тану мүмкіндігі

Қажет етілмейді

Жеке құзыреттіліктерге
қойылатын талаптар

Қажетті ақпаратты жүйелеу және қолдану.
Мәселелерді талдаңыз және шешім қабылдаңыз.

Техникалық регламенттер мен ұлттық стандарттардың тізімі:

-

СБШ шеңберіндегі басқа
кәсіптермен байланыс

СБШ деңгейі
7

Кәсіптің атауы
Орман питомнигінің шебері

4-тарау. Кәсіби стандарттың техникалық деректері

      16. Мемлекеттік органның атауы:

      Қазакстан Республикасының Экология және табиғи ресурстары министрлігі

      Орындаушы:

      Жасуланова Айнур , +7 (777) 777 77 85, arushb13@mail.ru

      17. Әзірлеуге қатысатын ұйымдар (кәсіпорындар):

      Орман шаруашылығы және ағаш өңдеу жұмыскерлерінің қауымдастығы ЗТБ

      С.Сейфуллин атындағы Қазақ агротехникалық университеті

      Орындаушылар:

      Д.Н. Сарсекова, +7 (701) 316 14 42, Dani999@mail.ru

      18. Кәсіптік біліктілік жөніндегі салалық кеңес: 1 , 29.11.2024 г.

      19. Кәсіптік біліктілік жөніндегі ұлттық орган: -

      20. "Атамекен" Қазақстан Республикасының Ұлттық кәсіпкерлер палатасы: -

      21. Нұсқа нөмірі және шығарылған жылы: Нұсқа 2, 2025 г.

      22. Болжалды қайта қарау күні: 28.12.2028 г.

Об утверждении профессиональных стандартов "Агролесомелиорация", "Воспроизводство лесов и лесоразведение" и "Лесное дело"

Приказ Министра экологии и природных ресурсов Республики Казахстан от 14 марта 2025 года № 63-П

      В соответствии с пунктом 5 статьи 5 Закона Республики Казахстан "О профессиональных квалификациях", ПРИКАЗЫВАЮ:

      1. Утвердить:

      1) профессиональный стандарт "Агролесомелиорация" согласно приложению 1 к настоящему приказу;

      2) профессиональный стандарт "Воспроизводство лесов и лесоразведение" согласно приложению 2 к настоящему приказу;

      3) профессиональный стандарт "Лесное дело" согласно приложению 3 к настоящему приказу.

      2. Комитету лесного хозяйства и животного мира Министерства экологии и природных ресурсов Республики Казахстан в установленном законодательством порядке обеспечить:

      1) направление копии настоящего приказа в республиканское государственное предприятие на праве хозяйственного ведения "Институт законодательства и правовой информации Республики Казахстан" Министерства юстиции Республики Казахстан для включения в Эталонный контрольный банк нормативных правовых актов Республики Казахстан;

      2) размещение настоящего приказа на официальном интернет-ресурсе Министерства экологии и природных ресурсов Республики Казахстан.

      3. Контроль за исполнением настоящего приказа возложить на курирующего Вице-министра экологии и природных ресурсов Шарбиева Н. К.

      4. Настоящий приказ вводится в действие со дня его подписания.

      Министр Е. Нысанбаев

      "СОГЛАСОВАНО"
Министерство труда и
социальной защиты населения
Республики Казахстан

  Приложение 1 к приказу

Профессиональный стандарт "Агролесомелиорация"

Глава 1. Общие положения

      1. Профессиональный стандарт "Агролесомелиорация" (далее – профессиональный стандарт) разработан в соответствии с пунктом 5 статьи 5 Закона Республики Казахстан "О профессиональных квалификациях" и предназначен для формирования образовательных программ, в том числе обучения персонала на предприятиях, сертификации работников и выпускников организации образования и решений широкого круга задач в области управления персоналом в организациях и на предприятиях.

      2. В настоящем профессиональном стандарте применяются следующие термины и определения:

      1) Агролесомелиорация – раздел мелиорации, охватывающий вопросы улучшения природных условий сельскохозяйственных угодий защитными лесными насаждениями.

      2) Защитное лесоразведение - лесоразведение для борьбы с суховеями, засухой и эрозией почв.

      3) Агролесомелиоративное насаждение - лесное насаждение для защиты

      сельскохозяйственных угодий от неблагоприятного воздействия природных и антропогенных факторов.

      4) Противоэрозионное лесное насаждение - лесное насаждение для защиты почв от эрозии.

      5) Система защитных лесных насаждений – совокупность различных видов

      защитных лесных насаждений, обеспечивающих защиту всей территории хозяйства, района, региона.

      6) Агролесомелиоративный район - часть природной зоны с однородным рельефом, почвой и климатом, определяющие единые принципы размещения и создания агролесомелиоративных насаждений.

      7) Агролесомелиоративный фонд - совокупность площадей, предназначенных для создания агролесомелиоративных насаждений.

      8) Агролесомелиоративное устройство - система работ, обеспечивающая составление проекта организации и ведения хозяйства в защитных лесных насаждениях.

      9) Структура защитного лесного насаждения - взаимно увязанное расположение составляющих лесное насаждение компонентов, влияющих на его целостность, устойчивость и защитные свойства.

      10) Технология выращивания защитных лесных насаждений – совокупность последовательных производственных процессов, обеспечивающих выращивание защитных лесных насаждений.

      11) Реконструкция лесных защитных насаждений – коренное изменение схемы смещения, состава, конструкции или размеров лесного насаждения.

      3. В настоящем профессиональном стандарте применяются следующие сокращения:

      1) ЕТКС – единый тарифно-квалификационный справочник

      2) КС – квалификационный справочник

      3) НРК – национальная рамка квалификаций

      4) ОКЭД – общий классификатор видов экономической деятельности

      5) ОРК – отраслевая рамка квалификаций

Глава 2. Паспорт профессионального стандарта

      4. Наименование профессионального стандарта: "Агролесомелиорация"

      5. Код профессионального стандарта:

      6. Названия секции, раздела, группы, класса и подкласса согласно ОКЭД:

      А. Секция – сельское, лесное и рыбное хозяйство

      02 Лесоводство и лесозаготовки

      02.1 Лесоводство и прочая лесохозяйственная деятельность

      02.10 Лесоводство и прочая лесохозяйственная деятельность

      02.10.0 Лесоводство и прочая лесохозяйственная деятельность

      02.4 Услуги, связанные с лесоводством и лесозаготовками

      02.40 Услуги, связанные с лесоводством и лесозаготовками

      02.40.0 Услуги, связанные с лесоводством и лесозаготовками

      7. Краткое описание профессионального стандарта: описания профессиональных знаний и умений работников лесного хозяйства в сфере агролесомелиорации; защитного лесоразведения; технологии выращивания защитных лесных насаждений; реконструкции лесных защитных насаждений

      8. Перечень карточек профессий:

      1) Агролесомелиоратор (средней квалификации) - 5 уровень ОРК

      2) Инженер по лесным культурам - 6 уровень ОРК

      3) Инженер-лесопатолог - 6 уровень ОРК

      4) Начальник лесопитомника - 7 уровень ОРК

Глава 3. Карточки профессий

9. Карточка профессии "Агролесомелиоратор (средней квалификации)"

Код:

3143-0-001

Код группы:

3143-0

Профессия:

Агролесомелиоратор (средней квалификации)

Уровень квалификации по ОРК

5

Подуровень квалификации по ОРК:


Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:


Уровень профессионального образования:

Уровень образования: послесреднее образование (прикладной бакалавриат)

Специальность: Лесное хозяйство

Квалификация:

Требования к опыту работы:


Связь с неформальным и информальным образованием:


Другие возможные наименования профессии:

3143-0-005 Техник-лесовод
3143-0-002 Техник по воспроизводству лесов и лесоразведению

Основная цель деятельности:

Организация проведения лесозащитных работ по лесохозяйственному учреждению.

Описание трудовых функции

Перечень трудовых функции:

Обязательные трудовые функции:

1. Организация работ по охране и защите, разведению лесов и повышению их продуктивности.
2. Организация работ по усилению водоохранных, защитных, климаторегулирующих, санитарно-гигиенических свойств леса.

Дополнительные функции

-

Трудовая функция 1: Организация работ по лесоразведению и повышению их продуктивности, охране и защите лесов.

Навык 1:
Выполнение работ по выращиванию защитных лесных насаждений и их охране

Умения:

1. Организовывать работу по закладке и выращиванию защитных лесонасаждений с целью агролесомелиорации и ведению в них лесохозяйственных работ.
2. Обеспечивать технологии агролесомелиоративных работ в различных видах защитных насаждений.
3. Организовать лесохозяйственные и лесоосушительные работы, строительство простейших гидротехнических сооружений.
4. Организовать работы по охране и защите лесонасаждений и окружающей среды.
5. Участвовать в разработке и внедрении мероприятий по совершенствованию организации труда.
6. Обеспечивать соблюдение правил и норм охраны труда и пожарной безопасности.
7. Разрабатывать плановую документацию проведения лесомелиоративных работ и обеспечивает выполнение планов.
8. Осуществлять техническую приемку выполненных лесомелиоративных работ.
9. Организовать проведение инвентаризаций и обследования защитных лесонасаждений и осуществлять намеченные по их результатам мероприятия.
10. Вести необходимый оперативный учет и статистическую отчетность.

Знания:

1. Лесной кодекс РК.
2. Руководящие, нормативные, инструктивные и методические материалы, касающиеся организации, агротехнику и технологию проведения лесомелиоративных работ.
3. Требования к размещению и конструкции лесных полос, достижения науки и передовой опыт в области защитного лесоразведения.
4. Основы экономики, организации труда и управления, основы законодательства в области охраны окружающей среды, правила и нормы охраны труда и пожарной безопасности.


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Трудовая функция 2: Организация работ по усилению водоохранных, защитных, климаторегулирующих, санитарно-гигиенических свойств леса.

Навык 1:
Обеспечение выполнения водоохранных, климаторегулирующих и санитарно-гигиенических функции защитных лесных насаждений

Умения:

1. Организовывать и принимать участие в проведении посадочных работ вдоль каналов, водоемов, на сельскохозяйственных полях и вокруг городов и населенных мест.
3. Организовывать и принимать участие в пользовании участками государственного лесного фонда для научно-исследовательских целей.
4. Организовывать и принимать участие в пользовании участками государственного лесного фонда для культурно-оздоровительных, рекреационных, туристских и спортивных целей.
5. Проверять правильность выполнения лесопользователями работ по побочному пользованию лесом.

Знания:

1. Лесной кодекс РК.
2. Руководящие материалы (постановления, наставления, санитарные правила, инструкции и др.) вышестоящих органов по государственному лесному фонду.
3. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
4. Требования по защите и сохранению лесных насаждений, выполняющих водоохранные, климаторегулирующие и санитарно-гигиенические функции леса.
5. Требования охраны труда, санитарной и экологической безопасности.


Возможность признания навыка

Не рекомендуется

Требования к личностным компетенциям:

Физическая выносливость
Контактность
Инициативность
Исполнительность
Умение работать в команде
Умение работать с информацией

Связь с другими профессиями в области ОРК

Уровень ОРК

Наименование профессии

6

Инженер по лесным культурам

6

Инженер-лесопатолог

10. Карточка профессии "Инженер по лесным культурам"

Код:

2132-1-014

Код группы:

2132-1

Профессия:

Инженер по лесным культурам

Уровень квалификации по ОРК

6

Подуровень квалификации по ОРК:


Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:


Уровень профессионального образования:

Уровень образования:
высшее образование (бакалавриат, специалитет, ординатура)

Специальность:
Лесное хозяйство

Квалификация:

Требования к опыту работы:


Связь с неформальным и информальным образованием:


Другие возможные наименования профессии:

2132-1-013 - Инженер по воспроизводству лесов и лесоразведению
2132-1-009 - Инженер по лесовосстановлению

Основная цель деятельности:

Организация и координация работ по воспроизводству лесов и лесоразведению на угодьях государственного лесного фонда и иных категориях угодий (землях сельскохозяйственного назначения, песках и пр.), а также по улучшению породного состава лесов и повышению их производительности и долговечности.

Описание трудовых функции

Перечень трудовых функции:

Обязательные трудовые функции:

1.Организация работ по воспроизводству лесов и лесоразведению: выращиванию посадочного материала, созданию лесных культур и содействию естественному возобновлению.
2. Обеспечение качественного ведения документации по воспроизводству лесов и лесоразведению.

Дополнительные функции


Трудовая функция 1:
Организация работ по воспроизводству лесов и лесоразведению: выращиванию посадочного материала, созданию лесных культур и содействию естественному возобновлению.

Навык 1:
Выращивание посадочного материала в лесном питомнике

Умения:

1. Составлять производственно-хозяйственный план питомнических работ, календарные планы агротехнических мероприятий.
2. Координировать и организовывать сезонные работы в лесном питомнике согласно принятым технологиям.
3. Проводить техническую приемку и инвентаризацию посадочного материала в производственных отделениях питомников.
4. Разрабатывать план проведения мероприятий по профилактике и защите сеянцев от вредителей и болезней.
5. Изучать, анализировать и внедрять передовые технологии по выращиванию посадочного материала и механизации питомнических работ.
6. Разрабатывать и контролировать проведение мероприятий по противопожарной профилактике.
7. Подготавливать и обеспечивать предоставление всех видов отчетности в вышестоящие организации.
8. Вести техническую документацию по учету (книга учета лесных питомников и др.), статистическую отчетность, составлять аналитические заключения и справки по вопросам состояния лесовосстановительного производства.

Знания:

1. Законодательства в области особо охраняемых природных территорий и объектов государственного природно-заповедного фонда; охраны, воспроизводства и использования животного мира; в области охраны, защиты, восстановления и использования растительного мира.
2. Руководящие материалы (постановления, правила, инструкции и др.) вышестоящих органов по воспроизводству лесов и лесоразведению.
3. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
4. Лесоводственные и биологические характеристики древесных и кустарниковых пород.
5. Различные технологии и агротехнические мероприятия по выращиванию посадочного материала.
6. Средства механизации, их основные характеристики и использование при проведении питомнических работ.
7. Способы, нормы и период применения различных удобрений, стимуляторов, гербицидов и др. химических и биологических препаратов.
8. Требования охраны труда, производственной санитарии и противопожарной безопасности.
9. Основы экономики и организации производства, труда и управления.

Возможность признания навыка

Не рекомендуется

Навык 2:
Создание лесных культур и содействие естественному возобновлению

Умения:

1. Определять объемы лесокультурных работ в государственном лесном фонде, проверять и подготавливать к утверждению проектную техническую документацию по посеву и посадке лесных культур, реконструкции малоценных насаждений и мерам содействия естественному возобновлению.
2. Составлять календарные планы по производству лесокультурных работ.
3. Организовывать и контролировать своевременность и правильность выполнения агротехнических мероприятий, и качество работ по созданию лесных культур и содействию естественному возобновлению.
4. Определять состав сорных растений и разрабатывать мероприятия борьбы с ними.
5. Выявлять необходимость и сроки внесения различных видов удобрений и биологических регуляторов роста растений.
6. Разрабатывать и внедрять мероприятия по выращиванию долговечных устойчивых продуктивных лесных культур, мер по противопожарной профилактике и защите насаждений от вредителей и болезней.
7. Определять причины усыхания или гибели лесных культур.
8. Осуществлять техническую приемку и инвентаризацию лесных культур и площадей с проведенными мероприятиями по содействию естественному возобновлению лесов.
9. Контролировать процесс перевода лесных культур в лесопокрытую площадь.
10. Подбирать ассортимент механизмов и оборудования для максимальной механизации лесокультурных работ.
11. Анализировать и применять достижения науки и техники в области восстановления лесов и лесоразведения.
12. Вести техническую документацию по учету (книга учета лесных культур и др.), статистическую отчетность, составлять аналитические заключения и справки по вопросам состояния лесокультурного производства.

Знания:

1. Законодательства в области особо охраняемых природных территорий и объектов государственного природно-заповедного фонда; охраны, воспроизводства и использования животного мира; в области охраны, защиты, восстановления и использования растительного мира.
2. Руководящие материалы (постановления, наставления, правила, инструкции и др.) вышестоящих органов по воспроизводству лесов и лесоразведению.
3. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
4. Применяемые в лесокультурном производстве передовые технологии, агротехнические приемы создания и выращивания лесных культур.
5. Биология вредителей и болезней леса, способы и средства борьбы с ними.
6. Состав, сроки и нормы внесения различных видов удобрений и других регуляторов роста.
7. Средства механизации, применяемые в лесокультурном производстве и их технические характеристики.
8. Основы экономики и организации производства, труда и управления.
9. Требования охраны труда, производственной санитарии и противопожарной безопасности.


Возможность признания навыка

Не рекомендуется

Трудовая функция 2:
Обеспечение качественного ведения документации по воспроизводству лесов и лесоразведению.

Навык 1:
Организация мероприятий по повышению продуктивности защитных насаждений

Умения:

1. Проводить техническое обследование лесных участков. Оформить акт технического обследования лесных участков, чертежей и других необходимых документов.
2. Подготавливать документацию по размещению заказов на осуществление мероприятий по охране, защите, воспроизводству лесов, лесоразведению.
3. Осуществлять проверку проектов производства защитных лесонасаждений и подготовку их для утверждения.
4. Контролировать агротехнические сроки и качество выполнения лесозащитных работ, а также соблюдение правил пожарной безопасности в лесах при выполнении этих работ.
5. Участвовать в составлении оперативно-календарных планов лесозащитных работ, в разработке и выполнении мероприятий по противопожарной профилактике в лесах, технической приемке, инвентаризации и обследовании лесных насаждений.
6. Вести книгу учета лесных культур, а также учет и установленную отчетность по лесным культурам.
7. Анализировать эффективность проводимых мероприятий по охране, защите и воспроизводству лесов.

Знания:

1. Руководящие материалы (постановления, наставления, правила, инструкции и др.) вышестоящих органов по вопросам лесной селекции и лесосеменного хозяйства.
2. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
3. Основы лесного семеноводства и селекции, селекционные категории насаждений и деревьев, основные принципы отбора, закладки и формирования объектов постоянной лесосеменной базы.
4. Биологические особенности древесных и кустарниковых пород.
5. Инновационные способы закладки и формирования объектов лесосеменной базы.
6. Требования охраны труда, производственной санитарии и противопожарной безопасности.


Возможность признания навыка

Не рекомендуется

Требования к личностным качествам

Умение работать в команде
Умение разработать новых методов работы, интенсивных технологий
Умение анализировать и сопоставлять большие объемы информации
Ответственность и добросовестность в работе
Управление взаимоотношениями с окружающими
Стремление к нововведениям, широта взглядов, эрудиция
Самостоятельность и уверенность в принимаемых решениях

Связь с другими профессиями в области ОРК

Уровень ОРК

Наименование професии

7

Начальник лесопитомника

7

Руководитель (управляющий, заведующий) в лесном хозяйстве

11. Карточка профессии "Инженер – лесопатолог"

Код:

2132-1-011

Код группы:

2132-1

Профессия:

Инженер-лесопатолог

Уровень квалификации по ОРК

6

Подуровень квалификации по ОРК:


Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:

Приказ Заместителя Премьер-Министра Республики Казахстан - Министра сельского хозяйства Республики Казахстан от 14 марта 2017 года № 120.
Об утверждении Типовых квалификационных характеристик должностей руководителей и специалистов природоохранных организаций, организаций лесного хозяйства и специализированных организаций Комитета лесного хозяйства и животного мира Министерства экологии и природных ресурсов Республики Казахстан
Раздел 3. Квалификационные характеристики должностей руководителей и специалистов организаций лесного хозяйства организаций городов республиканского значения или областного значения
Глава 2. Должности специалистов
Параграф 4. Инженер лесопатолог

Уровень профессионального образования:

Уровень образования:
высшее образование (бакалавриат, специалитет, ординатура)

Специальность: Лесное хозяйство
Биологические и смежные науки

Квалификация:

Требования к опыту работы:

1) специалист высшего уровня квалификации: высшей категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (лесные ресурсы и лесоводство), биологические и смежные науки (биология) и стаж работы в должности инженера высшего уровня квалификации первой категории не менее трех лет или стаж работы по специальности не менее четырех лет; первой категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (лесные ресурсы и лесоводство), биологические и смежные науки (биология) и стаж работы в должности инженера высшего уровня квалификации второй категории не менее двух лет или стаж работы по специальности не менее трех лет; второй категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (лесные ресурсы и лесоводство), биологические и смежные науки (биология) и стаж работы в должности инженера высшего уровня квалификации без категории не менее одного года или стаж работы по специальности не менее двух лет; без категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (лесные ресурсы и лесоводство), биологические и смежные науки (биология) без предъявления требований к стажу работы;
2) специалист среднего уровня квалификации: высшей категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: "Лесное хозяйство, садово-парковое и ландшафтное строительство (по видам)", "Биология" и стаж работы в должности инженера среднего уровня квалификации первой категории не менее трех лет; первой категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: "Лесное хозяйство, садово-парковое и ландшафтное строительство (по видам)", "Биология" и стаж работы в должности инженера среднего уровня квалификации второй категории не менее двух лет; второй категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: "Лесное хозяйство, садово-парковое и ландшафтное строительство (по видам)", "Биология" и стаж работы в должности инженера среднего уровня квалификации без категории не менее одного года; без категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: "Лесное хозяйство, садово-парковое и ландшафтное строительство (по видам)", "Биология" без предъявления требований к стажу работы.

Связь с неформальным и информальным образованием:

-

Другие возможные наименования профессии:

2143-1-006 Инженер по охране и защите леса
2143-1-007 Инженер по охране окружающей среды

Основная цель деятельности:

Определение важнейших биологических показателей состояния популяции, составление на основании анализа полученных данных прогноза дальнейшего развития популяции вредителей и решение вопроса о целесообразности проведения истребительных мероприятий.

Описание трудовых функции

Перечень трудовых функции:

Обязательные трудовые функции:

1. Организация лесопатологического обследования для разработки санитарно-оздоровительных или истребительных проектов.
2. Организация работ по определению видового состава вредных организмов и инвентаризации очагов вредных организмов.

Дополнительные функции

-

Трудовая функция 1:
Организация лесопатологического обследования для разработки санитарно-оздоровительных или истребительных проектов

Навык 1:
Проведение лесопатологического обследования по улучшению санитарного состояния леса

Умения:

1. Анализировать оперативную и статистическую отчетность по защите леса, листки сигнализации.
2. Использовать методы определения, описания, идентификации лесных объектов, давать лесопатологическую характеристику насаждений.
3. Работать с базами данных лесопатологической и иной информации.
4. Разрабатывает комплекс лесозащитных, лесохозяйственных и организационных мероприятий, направленных на оздоровление насаждений, а также сохранение и повышение их защитных и санитарно-гигиенических функций;
5. Составляет протоколы об административных правонарушениях в области лесного законодательства Республики Казахстан в соответствии с Кодексом об административных правонарушениях;
6. Пользоваться картографическими материалами.

Знания:

1. Лесной Кодекс РК.
2. Трудовой кодекс РК.
3. Законодательства в области особо охраняемых природных территорий и объектов государственного природно-заповедного фонда; охраны, воспроизводства и использования животного мира; в области охраны, защиты, восстановления и использования растительного мира.
4. Нормативные и методические документы по вопросам защиты леса.
5. Нормативные и методические документы по оформлению технической документации по защите лесов.
6. Биология древесных и кустарниковых пород.
7. Правила по охране труда и пожарной безопасности.

Возможность признания навыка

Не рекомендуется

Навык 2:
Закладка пунктов постоянного и (или) временного наблюдения (постоянных и (или) временных пробных площадей)

Умения:

1. Использовать методы определения, описания, идентификации лесных объектов, давать лесопатологическую характеристику насаждений.
2. Применять методы и средства анализа состояния популяций вредных организмов
3. Определять и уточнять границы очагов вредителей и болезней леса, санитарное и лесопатологическое состояние насаждений;
4. Интерпретировать и представлять собранную информацию по объекту лесопатологического мониторинга.
5. Работать в основных и специальных компьютерных программах.
6. Обрабатывать материалы наблюдения, составлять сводные ведомости очагов вредителей и болезней леса, ведомости проектируемых санитарно-оздоровительных мероприятий и проводить необходимые расчеты для составления проектов проведения наземной и авиационной обработки очагов вредителей леса;
7. Проводить инструктаж по безопасности и охране труда при проведении лесозащитных работ.

Знания:

1. Лесной Кодекс РК.
2. Трудовой кодекс РК.
3. Законодательства в области особо охраняемых природных территорий и объектов государственного природно-заповедного фонда; охраны, воспроизводства и использования животного мира; в области охраны, защиты, восстановления и использования растительного мира.
4. Технология и методы производства лесопатологического мониторинга.
5. Требования производственной санитарии и противопожарной безопасности.
6. Порядок внутреннего трудового распорядка по безопасности и охране труда.

Возможность признания навыка

Не рекомендуется

Навык 3.
Регулярные и выборочные наземные (натурные) наблюдения

Умения:

1. Описывать индивидуально деревья на пробных площадях по установленной форме при лесопатологическом мониторинге.
2. Распределять глазомерно древесные породы на выделе по категориям состояния.
3. Определять признаки повреждений и причин ослабления и гибели насаждений.
4. Определять и уточнять границы очагов вредителей и болезней леса, санитарное и лесопатологическое состояние насаждений.
5. Делать оценку санитарного и лесопатологического состояния насаждений.
6. Выявлять видовой состав вредителей и болезней леса, их численность и распространение, проводить анализ состояния популяции вредителей, оценивать степень ущерба, наносимого лесным экосистемам, и разрабатывать рекомендации для эффективной защиты лесных ресурсов.
7. Разрабатывать комплекс лесозащитных, лесохозяйственных и организационных мероприятий, направленных на оздоровление насаждений, а также сохранение и повышение их защитных и санитарно-гигиенических функций.
8. Документировать в установленной форме результаты наблюдений и оценивать санитарное и лесопатологическое состояние лесов в электронном виде или на бумажных носителях и передавать их для формирования базы данных.

Знания:

1. Нормативные и методические документы по оформлению технической документации по защите лесов.
2. Правила пожарной безопасности.
3.Технология и методы производства лесопатологического мониторинга.
4. Порядок внутреннего трудового распорядка, по безопасности и охране труда.


Возможность признания навыка

Не рекомендуется

Трудовая функция 2:
Организация работ по определению видового состава вредных организмов и инвентаризации очагов вредных
организмов.

Навык 1. Определение видового состава вредных организмов в полевых условиях

Умения:

1. Составление и хранение энтомологических и фитопатологических коллекций.
2. Работать с определителями видов вредителей и возбудителей болезней.
3. Работать с оптическими приборами: лупой, фотоаппаратом.
4. Подготавливать справочные образцы: энтомологические, фитопатологические и повреждений древесных пород для коллекций и экспозиций.
5. Составлять на основании полученных данных прогноз дальнейшего развития популяции вредителей и подготавливать предложения о целесообразности проведения истребительных мероприятий или объемах санитарных рубок и лесозащитных мероприятий.
6. Разрабатывать комплекс лесозащитных, лесохозяйственных и организационных мероприятий, направленных на оздоровление насаждений, а также сохранение и повышение их защитных и санитарно-гигиенических функций.

Знания:

1. Биологию древесных и кустарниковых пород.
2. Лесную энтомологию и лесную фитопатология.
3. Правила и знание по лесоводству.
4. Методы и технологии лесопатологического мониторинга, лесопатологического обследования.
5. Правила по охране труда и пожарной безопасности.

Возможность признания навыка

Не рекомендуется

Навык 2:
Выборочные наземные (натурные)
наблюдения за популяциями
вредных организмов,
инвентаризация очагов вредных организмов

Умения:

1. Использовать в полевых условиях методы определения, описания, идентификации лесных объектов, давать лесопатологическую характеристику насаждений.

2. Использовать методы сбора и анализа сведений о состоянии популяций вредных
организмов.
3. Определять видовой состав вредных организмов.
4. Интерпретировать и представлять собранную информацию по объекту детальных наблюдений.
5. Пользоваться навигационными приборами и картографическими материалами.
6. Вести первичную учетную документацию.
7. Работать в основных и специальных компьютерных программах.
8. Выявлять видовой состав вредителей и болезней леса, их численность и распространение, проводит анализ состояния популяции вредителей.
9. Составлять на основании полученных данных прогноз дальнейшего развития популяции вредителей.
10. Подготавливать предложения о целесообразности проведения истребительных мероприятий или объемах санитарных рубок и других лесозащитных мероприятий.

Знания:

1. Подзаконные нормативные правовые акты в области лесного хозяйства; особо охраняемых природных территорий и объектов государственного природно-заповедного фонда; охраны, воспроизводства и использования животного мира; в области охраны, защиты, восстановления и использования растительного мира.
2. Нормативные и методические документы по оформлению технической документации по защите лесов.
3. Порядок внутреннего трудового распорядка по безопасности и охране труда.
4. Правила пожарной безопасности.


Возможность прзнания навыка

Не рекомендуется

Требования к личностным качествам

Умение работать в команде
Любознательность
Коммуникабельность
Способность принимать решение
Умение работать с информацией
Инициативность, решительность.

Связь с другими профессиями в области ОРК

Уровень ОРК

Наименование профессии

7

Начальник лесопитомника

6

Инженер лесного хозяйства

12. Карточка профессии "Начальник лесопитомника"

Код:

1310-2-015

Код группы:

1310-2

Профессия:

Начальник лесопитоника

Уровень квалификации по ОРК

7

Подуровень квалификации по ОРК:


Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:

Приказ Заместителя Премьер-Министра Республики Казахстан - Министра сельского хозяйства Республики Казахстан от 14 марта 2017 года № 120.
Об утверждении Типовых квалификационных характеристик должностей руководителей и специалистов природоохранных организаций, организаций лесного хозяйства и специализированных организаций Комитета лесного хозяйства и животного мира Министерства экологии и природных ресурсов Республики Казахстан
Раздел 2. Квалификационные характеристики должностей руководителей и специалистов природоохранных организаций
Глава 1. Должности руководителей
Параграф 10. Начальник лесного питомника

Уровень профессионального образования:

Уровень образования:
послевузовское образование (магистратура, резидентура)

Специальность:
Лесное хозяйство

Квалификация:

Требования к опыту работы:

высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (лесные ресурсы и лесоводство), окружающая среда (экология), биологические и смежные науки (биология), растениеводство (агрономия, почвоведение и агрохимия, плодоовощеводство, защита и карантин растений) и стаж работы по соответствующему профилю организации не менее одного года или техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, агрономия, экология и природоохранная деятельность (по видам) и стаж работы в организациях лесного хозяйства или особо охраняемых природных территорий не менее двух лет.

Связь с неформальным и информальным образованием:


Другие возможные наименования профессии:

1210-0-070 Руководитель (директор, президент и др.) организации в лесном хозяйстве

Основная цель деятельности:

Обеспечение использования лесов, их охраны, защиты и воспроизводства

Описание трудовых функции

Перечень трудовых функции:

Обязательные трудовые функции:

1. Обеспечение и организация производственно-хозяйственной
деятельности учреждения.
2. Организация финансово-экономической деятельности учреждения.

Дополнительные функции

-

Трудовая функция 1: Обеспечение и организация производственно-хозяйственной
деятельности учреждения.

Навык 1:
Организация и обеспечение производственной и хозяйственной деятельности в области рационального природопользования, защитного лесоразведения и охраны лесов

Умения:

1. Организовывать общее руководство всеми работниками учреждений, в том числе государственной лесной охраной и лесопожарными подразделениями, а также обеспечивать их работой.
2. Обеспечивать правильность выполнения планов и проектов по лесохозяйственным мероприятиям, лесопользованию, воспроизводству лесов и лесоразведению, охране и защите лесов.
3. Контролировать составление производственных текущих и перспективных планов по обеспечению рационального природопользования, восстановлению лесов и лесоразведению, защите лесов от патогенных организмов, разработке системы организационных, технических и лесоводственных мероприятий, направленных на предупреждение лесных пожаров и повышение рекреационной ценности лесов.
4. Осуществлять и координировать мероприятия по созданию постоянной лесосеменной базы и объектов генетического назначения на генетико-селекционной основе с привлечением научных работников.
5. Осуществлять формирование бригад для работ в питомнике (их количественный и профессионально-квалификационный состав).
6. Обеспечивать и контролировать проведение профилактических противопожарных мер, быстрое обнаружение и тушение лесных пожаров, охрану от лесонарушений, выполнение профилактических и истребительных лесопатологических мероприятий.
7. Осуществлять руководство производственно-хозяйственной деятельностью лесного питомника по выращиванию посадочного материала.
8. Организовывать в соответствии с утвержденным планом отбор образцов лесных семян и отправку их на лесосеменную станцию для контроля качества, выращивание и реализацию посадочного материала.
9. Обеспечивать эффективное использование материальных и трудовых ресурсов.

Знания:

1. Лесной Кодекс РК.
2. Законодательства в области особо охраняемых природных территорий и объектов государственного природно-заповедного фонда; охраны, воспроизводства и использования животного мира; в области охраны, защиты, восстановления и использования растительного мира.
3. Постановления, распоряжения, приказы, инструкции и другие руководящие материалы, касающиеся производственно-хозяйственной деятельности участка.
4. Основы экономики, организации производства, труда и управления.
5. Правила и нормы охраны труда и пожарной безопасности.


Возможность признания навыка

Не рекомендуется

Трудовая функция 2:
Организация финансово-экономической деятельности учреждения.

Навык 1:
Организация и контроль за финансово-экономической деятельностью учреждения и пути ее оптимизации

Умения:

1. Контролировать составление штатного расписания, сметы расходов, план поступления внебюджетных средств.
2. Анализировать финансовую и экономическую деятельность учреждения для решения вопросов более экономного расходования ресурсов, внедрения прогрессивных технологий и высокопроизводительной техники.
3. Обеспечивать своевременное выполнение обязательств перед поставщиками по оплате материалов, техники, запасов и пр., перед работниками – по оплате труда.
4. Организовать в соответствии с утвержденным планом отбор образцов лесных семян и отправку их на лесосеменную станцию для контроля качества, выращивания и реализации посадочного материала.
5. Обеспечивать использование семян высокого качества для выращивания посадочного материала, и эффективное использование производственных площадей, удобрений, оборудования, машин и механизмов;
6. Обеспечивать ведение технической документации и установленной отчетности по питомнику, выполнение рабочими норм выработки, повышение квалификации работников;

Знания:

1. Законодательства в области особо охраняемых природных территорий и объектов государственного природно-заповедного фонда; охраны, воспроизводства и использования животного мира; в области охраны, защиты, восстановления и использования растительного мира.
2. Руководящие материалы (постановления, наставления, санитарные правила, инструкции и др.) вышестоящих органов, касающихся деятельности лесного хозяйства.
3. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
4. Принципы и методы оценки эффективности использования ресурсов.
5. Специфика производственной и природоохранной деятельности учреждения.
6. Механизм, методика разработки и правила утверждения документов, регламентирующих деятельность учреждения.
7. Требования законодательства по технике безопасности, охране труда и пожарной безопасности.


Возможность признания навыка

Не рекомендуется

Требования к личностным компетенциям

Постоянное самосовершенствование
Умение воспринимать критику
Целеустремленность
Инициативность
Оперативность решения проблем
Умение быстро концентрироваться
Умение планировать
Анализировать и улучшать свою работу
Умение руководить сотрудниками
Настаивать на правильности своих решений
Умение координировать
Подбирать высококвалифицированную команду
Позитивный склад характера
Умение сочувствовать

Связь с другими профессиями в области ОРК

8

Главный инженер (в лесном хозяйстве)

7

Начальник лесничества

Глава 4. Технические данные профессионального стандарта

      13. Наименование государственного органа: Министерство экологии и природных ресурсов Республики Казахстан

      Исполнитель:

      Жасуланова Айнур , +7 (777) 777 77 85, arushb13@mail.ru

      14. Организации (предприятия) участвующие в разработке: Консорциум "Комплекс агропромышленных ассоциаций"

      Исполнители:

      Мамбетов Б.Т., +7 (777) 116 40 37, forest-institute.kz@mail.ru

      Майсупова Б.Д., +7 (705) 776 93 37, bagila.maisupova@mail.ru

      15. Отраслевой совет по профессиональным квалификациям: 1 , 29.11.2024 г.

      16. Национальный орган по профессиональным квалификациям: -

      17. Национальная палата предпринимателей Республики Казахстан "Атамекен": -

      18. Номер версии и год выпуска: версия 2, 2025 г.

      19. Дата ориентировочного пересмотра: 01.12.2028 г.

  Приложение 2 к приказу

Профессиональный стандарт "Воспроизводство лесов и лесоразведение"

Глава 1. Общие положения

      1. Профессиональный стандарт "Воспроизводство лесов и лесоразведение" (далее – профессиональный стандарт) разработан в соответствии с пунктом 5 статьи 5 Закона Республики Казахстан "О профессиональных квалификациях" и предназначен для формирования образовательных программ, в том числе обучения персонала на предприятиях, сертификации работников и выпускников организации образования и решений широкого круга задач в области управления персоналом в организациях и на предприятиях.

      1) Гербициды – химические вещества, применяемые для уничтожения растительности. По характеру действия на растения делятся на гербициды сплошного действия, убивающие все виды растений, и гербициды избирательного (селективного) действия, поражающие одни виды растений и не повреждающие другие

      2) Истребительные мероприятия – меры борьбы, направленные на непосредственное уничтожение вредителей или возбудителей болезней

      3) Лесоразведение – создание и выращивание искусственных лесных насаждений на территориях, не находившихся ранее под лесом

      4) Лесной питомник – участок, предназначенный для выращивания лесного посадочного материала. Примечание. Под питомником подразумевается предприятие или специализированная его часть, предназначенная для выращивания посадочного материала

      5) Лесное семеноводство – теория и практика получения семян с ценными наследственными свойствами

      6) Посадочный материал с закрытой корневой системой – сеянцы или саженцы, выращенные в специальном субстрате и предназначенные для посадки на постоянное местопроизрастание с комом земли

      7) Технология создания лесных культур – совокупность последовательных приемов и операций, обеспечивающих успешный рост и развитие высаженного на новой площади посадочного материала заданного качества

      8) Технология выращивания лесного посадочного материала – совокупность последовательных агротехнических приемов и операций, обеспечивающих выращивание в лесном питомнике посадочного материала заданного качества

      9) Устойчивое лесопользование – показатель высокого уровня управления лесными ресурсами, которое служит целям устойчивого развития, обеспечивающего многосторонние потребности общества в ресурсах, полезностях и услугах леса на постоянной основе

      10) Агротехнический уход – проведение агротехнических мероприятий, направленных на уничтожение травянистой и нежелательной возобновляющейся древесно-кустарниковой растительности

      11) Воспроизводство лесов – создание лесных культур или проведение мер содействия естественному возобновлению на площадях, ранее покрытых лесом, включая меры по уходу за лесом и его оздоровлению

      3. В настоящем профессиональном стандарте применяются следующие сокращения:

      1) ЕТКС – единый тарифно-квалификационный справочник

      2) КС – квалификационный справочник

      3) НРК – национальная рамка квалификаций

      4) ОКЭД – общий классификатор видов экономической деятельности

      5) ОРК – отраслевая рамка квалификаций

Глава 2. Паспорт профессионального стандарта

      4. Наименование профессионального стандарта: "Воспроизводство лесов и лесоразведение".

      5. Код профессионального стандарта:

      6. Указание секции, раздела, группы, класса и подкласса согласно ОКЭД:

      А. Сельское, лесное и рыбное хозяйство

      02 Лесоводство и лесозаготовки

      02.1 Лесоводство и прочая лесохозяйственная деятельность

      02.10 Лесоводство и прочая лесохозяйственная деятельность

      02.10.0 Лесоводство и прочая лесохозяйственная деятельность

      02.4 Услуги, связанные с лесоводством и лесозаготовками

      02.40 Услуги, связанные с лесоводством и лесозаготовками

      02.40.0 Услуги, связанные с лесоводством и лесозаготовками

      7. Краткое описание профессионального стандарта: Профессиональный стандарт "Воспроизводство лесов и лесоразведение" определяет требования к компетенциям и профессиональным навыкам специалистов, занимающихся организацией и управлением процессами лесохозяйственных мероприятий, включая заготовку семян и шишек. Профессиональный стандарт включает в себя основные области деятельности, такие как создание лесных культур, проведение агротехнических меропритий, выращивание посадочного материала, организация и управления лесными питомниками.

      8. Перечень карточек профессий:

      1) Неквалифицированный рабочий в лесном хозяйстве - 1 уровень ОРК

      2) Заготовитель лесных семян и шишек - 3 уровень ОРК

      3) Мастер лесокультурного производства - 4 уровень ОРК

      4) Инженер по воспроизводству лесов и лесоразведению - 6 уровень ОРК

      5) Руководитель (управляющий, заведующий) в лесном хозяйстве - 7 уровень ОРК

Глава 3. Карточки профессий

9. Карточка профессии "Неквалифицированный рабочий в лесном хозяйстве"

Код группы:

9211-4

Код наименования занятия:

9211-4-003

Наименование профессии:

Неквалифицированный рабочий в лесном хозяйстве

Уровень квалификации по ОРК:

1

Подуровень квалификации по ОРК:


Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:


Уровень профессионального образования:

Уровень образование:
Начальное образование

Специальность:

Квалификация:

Требования к опыту работы


Связь с неформальным и информальным образованием:


Другие возможные наименования профессии:

9211-4-007 - Рабочий по уходу за деревьями

Основная цель деятельности:

Посадка, агротехнические мероприятия (полив, прополка и рыхление почв, внесение органических удобрений, обрезка сухих ветвей и уборка сухостоя).

Описание трудовых функций

Перечень трудовых функций:

Обязательные трудовые функции:

1. Выполнение подготовительных и основных работ для создания защитных насаждений.

Дополнительные трудовые функции:


Трудовая функция 1:
Выполнение подготовительных и основных работ для создания защитных насаждений

Навык 1:
Организация работы по подготовке к созданию защитных насаждений

Умения:

1. Выполнять подготовительные работы на лесокультурной площади (уборка валежника, камней, расчистка и пр.).
2. Устанавливать столбы на границах лесокультурой площади.
3. Подготавливать места прикопки на лесокультурной площади, выполнять снежные бурты.
4. Прикапывать посадочный материал на площади или помещать его снежный бурт.
5. Проводить ручную посадку сеянцев, дополнение культур, оправку саженцев после механизированной посадки.
6. Выполнять механизированную посадку сеянцев на лесопосадочных машинах (сажалках).
7. Организовывать и контролировать выполнение оправки при механической посадке растений.
8. Пропалывать и рыхлить саженцы.
9. Производить скашивание травы в междурядьях.

Знания:

1. Руководящие материалы (постановления, наставления, санитарные правила, инструкции и др.) вышестоящих органов по вопросам воспроизводства лесов.
2. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
3. Технологии различных систем и способов обработки почвы.
4. Требования к применению разрешенных гербицидов, нормы и сроки их внесения.
5. Правила пожарной безопасности при проведении термической обработки.
6. Технические характеристики и инструкции по работе машин и механизмов.
7. Требования охраны труда, санитарной и экологической безопасности.

Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Требования к личностным компетенциям:

Физическая выносливость
Контактность
Инициативность

Список технических регламентов и национальных стандартов:


Связь с другими профессиями в рамках ОРК:

Уровень ОРК:

Наименование профессии:

10. Карточка профессий "Заготовитель лесных семян и шишек"

Код группы:

6210-9

Код наименования занятия:

6210-9-001

Наименование профессии:

Заготовитель лесных семян и шишек

Уровень квалификации по ОРК:

3

Подуровень квалификации по ОРК:

-

Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:


Уровень профессионального образования:

Уровень образование:
ТиПО (рабочие профессии)

Специальность:
Лесное хозяйство

Квалификация:
Вальщик леса

Требования к опыту работы

-

Связь с неформальным и информальным образованием:

-

Другие возможные наименования профессии:

6210-1-002 Лесовод
6210-9-002 Заготовщик (лесное хозяйство)

Основная цель деятельности:

Унификация, установление и поддержание единых требований к содержанию и качеству профессиональной деятельности, при приеме на работу, а также определению квалификационных требований к специалистам по организации и ведению гражданской обороны. Описание умений, навыков и знаний, необходимых специалистам в области гражданской обороны.

Описание трудовых функции

Перечень трудовых функции:

Обязательные трудовые функции:

1. Проведение сбора семян, плодов и шишек с растущих деревьев.
2. Заготовка лесосеменного сырья со срубленных деревьев или с поверхности земли.

Дополнительные трудовые функции

-

Трудовая
функция 1: Проведение сбора семян, плодов и шишек с растущих деревьев.

Навык 1:
Сбор лесных семян с растущих деревьев без подъема в крону деревьев

Умения:

1. Производить заготовку семян, плодов и шишек без подъема в крону различными способами: ошмыгиванием, срезанием, отрыванием, спиливанием, сбиванием и др.
2. Применять приспособления для выполнения сбора семян, плодов и шишек – секаторы, сучкорезы, крючки, плодосъемщики и др.
3. Обеспечивать безопасность организации рабочего места согласно требованиям охраны труда.
4. Обеспечивать сбор лесных семян раздельно по породам и видам при совместном произрастании, а для лесных семян древесных пород с выделяющимися фенологическими формами – раздельно по этим формам.
5. Производить все производственные операции способами, не наносящими вред биоэкологическим функциям лесных насаждений.

Знания:

1. Места заготовок семян на основе показателей урожайности.
2. Сроки и объемы заготовки семян, плодов и шишек.
3. Нормы выработки на сбор семян, плодов и шишек.
4. Правила по технике безопасности при использовании инструментов для сбора семян, плодов и шишек.
5. Требования, предъявляемые к качеству выполняемых работ.

Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Навык 2: Заготовка лесосеменного сырья с растущих деревьев с подъемом в крону деревьев

Умения:

1. Пользоваться приспособлениями и древолазными устройствами для подъема в крону.
2. Производить подъем в крону с помощью различных модификаций подъемников.
3. Применять различные приспособления для срезания, отрывания, ошмыгивания, спиливания шишек, семян и плодов.
4. Использовать вибрационный и пневматический методы сбора шишек и плодов.
5. Проводить раздельный сбор и транспортировку разных партий семян, плодов и шишек.

Знания:

1. Требования к заготовке и способам сбора определенного вида семян, плодов, шишек.
2. Места сбора семян, нормы выработки и план-график заготовительных работ.
3. Модификация, инструкции к используемым древолазным устройствам, подъемникам и вибрационным устройствам.
4. Правила формирования однородной партии семян.
5. Правила по технике безопасности при использовании приспособлений для подъема в крону и инструментов для сбора семян, плодов и шишек.


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Трудовая
функция 2: Заготовка лесосеменного сырья со срубленных деревьев или с поверхности земли.

Навык 1:
Сбор семян, шишек со срубленных деревьев или с поверхности земли

Умения:

1. Расчищать площадь, предназначенную для сбора опадающих крупных семян (дуба, бука, орехов, яблони и пр.), от подлеска и захламленности.
2. Производить сбор лесных семян, плодов и шишек со срубленных деревьев вручную, путем ошмыгивания или очесывания.
3. Осуществлять требования техники безопасности при валке деревьев и последующего сбора семян.
4. Использовать инструменты для сбора лесных семян, плодов и шишек.
5. Составлять однородную партию семян, плодов или шишек.

Знания:

1. Правила и требования к сбору определенного вида семян, шишек и плодов.
2. Способы произведения ошмыгивания и очесывания.
3. Требования к составлению однородной партии лесосеменного сырья.
4. Инструкции использования применяемых приспособлений.
5. Правила по технике безопасности при валке деревьев и сбора семян с поваленных деревьев, при использовании приспособлений и инструментов для сбора семян, плодов и шишек.

Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Навык 2:
Подготовка и мелкий ремонт оборудования, инструментов и приспособлений для лесозаготовительных целей

Умения:

1. Проводить подготовку лесозаготовительных инструментов и приспособлений к работе.
2. Своевременно выявлять поломку или недостаток приспособлений, инструментов или оборудования.
3. Производить мелкий ремонт оборудования, заточку режущих частей инструментов.
4. Содержать оборудование и инструменты в рабочем и чистом состоянии.
5. Подготавливать инструменты и приспособления к длительному хранению.

Знания:

1. Инструкции и техническая характеристика применяемого оборудования, приспособлений и инструментов.
2. Требования к хранению лесозаготовительного оборудования.
3. Правила по технике безопасности при проведении мелкого ремонта приспособлений и инструментов для сбора семян, плодов и шишек.


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Требования к личностным компетенциям:

Физическая выносливость
Предметно-действенное мышление
Умение работать в команде

Список технических регламентов и национальных стандартов:

-

Связь с другими профессиями в рамках ОРК

Уровень ОРК

Наименование профессии

5

Лесник (государственный инспектор по охране леса)

11. Карточка профессии "Мастер лесокультурного производства"

Код группы:

6210-9

Код наименования занятия:

6210-9-005

Наименование профессии:

Мастер лесокультурного производства

Уровень квалификации по ОРК:

4

Подуровень квалификации по ОРК:

-

Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:


Уровень профессионального образования:

Уровень образования:

Специальность:
Лесное хозяйство

Квалификация:

Требования к опыту работы:

-

Связь с неформальным и информальным образованием:

-

Другие возможные наименования профессии:

-

Основная цель деятельности:

Организация и выполнение работ по закладке и выращиванию лесных культур

Описание трудовых функции

Перечень трудовых функции:

Обязательные трудовые функции:

1. Подготовительные работы и обработка почв под лесные культуры.
2. Создание лесных культур и уход за ними.

Дополнительные функции

-

Трудовая функция 1:
Подготовительные работы и обработка почв под лесные культуры

Навык 1:
Механическая, химическая или термическая обработка почвы

Умения:

1. Организовывать работы по подготовке участка к посадке лесных культур (установка столбов, расчистка участка, уборка камней и др.)
2. Организовывать и проводить обработки почвы: механической (с применением машин и механизмов), химической (с использованием гербицидов) или термической (огневая).
3. Выполнять всех агротехнических требований по обработке почвы (система обработки, глубина вспашки и др.).
4. Определить оптимальной системы машин и механизмов для обработки почвы.

Знания:

1. Руководящие материалы (правила, положения, постановления, наставления, санитарные правила, инструкции и др.) вышестоящих органов по вопросам воспроизводства лесов и лесоразведению.
2. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
3. Технологии различных систем и способов обработки почвы.
4. Требования к применению разрешенных гербицидов, нормы и сроки их внесения.
5. Правила пожарной безопасности при проведении термической обработки.
6. Технические характеристики и инструкции по работе машин и механизмов.
7. Требования охраны труда, санитарной и экологической безопасности.

Возможность признания навыка:

не рекомендуется

Навык 2:
Внесение удобрений и активаторов роста

Умения:

1. Подбирать оптимальные удобрения, стимуляторы и активаторы роста.
2. Проводить работы по внесению ростовых веществ в почву до и после посадки лесных культур.
3. Подбирать необходимые нормы внесения, сроки и кратность.

Знания:
1. Руководящие материалы (правила, положения, постановления, наставления, санитарные правила, инструкции и др.) вышестоящих органов по вопросам воспроизводства лесов и лесоразведению.
2. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
3. Требования по работе с удобрениями, нормы, способы и сроки внесения.
4. Требования охраны труда, санитарной и экологической безопасности.


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Трудовая функция 2:
Создание лесных культур и уход за ними

Навык 1:
Посадка лесных культур

Умения:

1. Разбираться в схемах посадки растений, их размещению на площади.
2. Подготавливать посадочный материал к посадке (обрезка поврежденных и длинных корней, замачивание в стимуляторах, изготовление болтушки и др.).
3. Обеспечивать хранение посадочного материала, не допуская подсушивания корней.
4. Проводить посадку растений на лесокультурной площади согласно проекту лесных культур.
5. Контролировать сажальщиков с целью выполнения установленной агротехники посадки (глубина и тщательность заделки корневой системы, обмакивание корней в болтушке и др.).
6. Проверять правильность размещения растений на площади, схему посадки и тщательность заделки корневой системы.
7. Организовывать и контролировать выполнение оправки при механической посадке растений.
8. Применять машины и механизмы для посадки растений.

Знания:

1. Подзаконные нормативные правовые акты Республики Казахстан в области лесного хозяйства, особо охраняемых природных территорий и животного мира
2. Руководящие материалы (правила, положения, постановления, наставления, санитарные правила, инструкции и др.) вышестоящих органов по вопросам воспроизводства лесов и лесоразведению.
3. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
4. Требования к подготовке посадочного материала.
5. Агротехника и требования к посадке растений.
6. Инструкции по использованию машин и механизмов.
7. Требования охраны труда, санитарной и экологической безопасности.

Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Навык 2:
Посев лесных культур

Умения:

1. Проводить предпосевную обработку семян с использованием стимуляторов и других ростовых веществ.
2. Выполнять посев семян на лесокультурной площади вручную или с использованием механизмов.
3. Обеспечивать контроль за правильностью выполнения агротехнических требований: схемой посева, нормой высева, глубиной заделки семян и мульчированием.

Знания:

1. Подзаконные нормативные правовые акты Республики Казахстан в области лесного хозяйства, особо охраняемых природных территорий и животного мира
2. Руководящие материалы (правила, положения, постановления, наставления, санитарные правила, инструкции и др.) вышестоящих органов по вопросам воспроизводства лесов и лесоразведению.
3. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
4. Биологические особенности семян различных лесных видов.
5. Требования к применению стимуляторов, фунгицидов и ростовых веществ.
6. Схемы посева семян на лесокультурной площади.
7. Систему машин для лесокультурных работ.
8. Требования охраны труда, санитарной и экологической безопасности.

Возможность
признания навыка

Не рекомендуется

Навык 3:
Проведение агротехнических уходов и дополнение культур

Умения:

1. Определять способы, сроки и кратность агротехнических уходов исходя из погодных условий.
2. Проводить борьбу с сорными растениями механическим способом или с использованием гербицидов.
3. Выполнять осветление культур при интенсивном их зарастании лиственными породами механическими или химическими способами.
4. Проводить дополнение лесных культур.
5. Выполнять мероприятия по борьбе с вредителями и болезнями.

Знания:

1 Подзаконные нормативные правовые акты Республики Казахстан в области лесного хозяйства, особо охраняемых природных территорий и животного мира
2. Руководящие материалы (правила, положения, постановления, наставления, санитарные правила, инструкции и др.) вышестоящих органов по вопросам воспроизводства лесов и лесоразведению.
3. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
4. Технология выполнения агротехнических уходов.
5. Требования к использованию разрешенных к применению на территории РК гербицидов, фунгицидов, арборицидов и прочих пестицидов.
6. Технические характеристики машин и оборудования для выполнения уходных работ.
7. Агротехника проведения дополнения лесных культур.
8. Требования охраны труда, санитарной и экологической безопасности.


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Требования к личностным качествам

Инициативность
Коммуникабельность
Умение убедить в правильности своих решений
Ответственность за свои действия и работу подчиненных
Стремление к повышению образования, самообразования и накапливанию знаний
Умение планировать работу

Список технических регламентов и национальных стандартов:


Связь с другими профессиями в области ОРК

Уровень ОРК

Наименование профессии

6

Инженер по воспроизводству лесов и лесоразведению

12. Карточка профессии "Инженер по воспроизводству лесов и лесоразведению"

Код группы:

2132-1

Код наименования занятия:

2132-1-013

Наименование професии:

Инженер по воспроизводству лесов и лесоразведению

Уровень квалификации по ОРК:

6

Подуровень квалификации по ОРК:

-

Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:

Приказ Заместителя Премьер-Министра Республики Казахстан - Министра сельского хозяйства Республики Казахстан от 14 марта 2017 года № 120.
Об утверждении Типовых квалификационных характеристик должностей руководителей и специалистов природоохранных организаций, организаций лесного хозяйства и специализированных организаций Комитета лесного хозяйства и животного мира Министерства экологии и природных ресурсов Республики Казахстан
Раздел 1. Общие положения
Глава 2. Должности специалистов
Параграф 3. Инженер по лесовосстановлению (инженер по воспроизводству лесов и лесоразведению)

Уровень профессионального образования:

Уровень образование: высшее образование (бакалавриат, специалитет, ординатура)

Специальность:
Лесное хозяйство

Квалификация:
Бакалавр сельского хозяйства

Требования к опыту работы

1) специалист высшего уровня квалификации:
высшей категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (лесные ресурсы и лесоводство) и стаж работы в должности инженера высшего уровня квалификации первой категории не менее трех лет или стаж работы по специальности не менее четырех лет;
первой категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (лесные ресурсы и лесоводство) и стаж работы в должности инженера высшего уровня квалификации второй категории не менее двух лет или стаж работы по специальности не менее трех лет;
второй категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (лесные ресурсы и лесоводство) и стаж работы в должности инженера высшего уровня квалификации без категории не менее одного года или стаж работы по специальности не менее двух лет;
без категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (лесные ресурсы и лесоводство) без предъявления требований к стажу работы;
2) специалист среднего уровня квалификации:
высшей категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: "Лесное хозяйство, садово-парковое и ландшафтное строительство (по видам)" и стаж работы в должности инженера среднего уровня квалификации первой категории не менее трех лет;
первой категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: "Лесное хозяйство, садово-парковое и ландшафтное строительство (по видам)" и стаж работы в должности инженера среднего уровня квалификации второй категории не менее двух лет;
второй категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: "Лесное хозяйство, садово-парковое и ландшафтное строительство (по видам)" и стаж работы в должности инженера среднего уровня квалификации без категории не менее одного года;
без категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: "Лесное хозяйство, садово-парковое и ландшафтное строительство (по видам)" без предъявления требований к стажу работы.

Связь с неформальным и информальным образованием:

-

Другие возможные наименования профессии:

2132-1-014 Инженер по лесным культурам
2132-1-009 Инженер по восстановлению

Основная цель деятельности:

Организация и координация работ по воспроизводству лесов и лесоразведению на угодьях государственного лесного фонда и иных категориях угодий (землях сельскохозяйственного назначения, песках и пр.), а также по улучшению породного состава лесов и повышению их производительности и долговечности.

Описание трудовых функции

Перечень трудовых функций:

Обязательные трудовые функции:

1.Организация работ и обеспечение качественного ведения документации по воспроизводству лесов и лесоразведению.
2. Проведение работ по лесосеменному производству.

Дополнительные трудовые функции

-

Трудовая функция 1:
Организация работ и обеспечение качественного ведения документации по воспроизводству лесов и лесоразведению.

Навык 1:
Выращивание посадочного материала в лесном питомнике

Умения:

1. Определять объемы работ в государственном лесном фонде по воспроизводству лесов и лесоразведению в соответствии с проектами, разработанными лесоустроительными и другими проектно-изыскательскими организациями, специализирующимися в этой области;
2. Координировать работу в филиалах по созданию временных и постоянных лесосеменных участков, лесосеменных плантаций на участках государственного лесного фонда учреждения;
3. Проводить техническую приемку и инвентаризацию посадочного материала в производственных отделениях питомников.
4. Разрабатывать план проведения мероприятий по профилактике и защите сеянцев от вредителей и болезней.
5. Изучать, анализировать и внедрять передовые технологии по выращиванию посадочного материала и механизации питомнических работ.
6. Разрабатывать и контролировать проведение мероприятий по противопожарной профилактике.
7. Подготавливать и обеспечивать предоставление всех видов отчетности в вышестоящие организации.
8. Вести техническую документацию по учету (книга учета лесных питомников и др.), статистическую отчетность, составлять аналитические заключения и справки по вопросам состояния лесовосстановительного производства.

Знания:

1. Нормативная документация и законодательные акты по лесному хозяйству, особо охраняемым природным территориям, по охране окружающей среды и рациональному природопользованию.
2. Руководящие материалы (постановления, правила, инструкции и др.) вышестоящих органов по воспроизводству лесов и лесоразведению.
3. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
4. Лесоводственные и биологические характеристики древесных и кустарниковых пород.
5. Различные технологии и агротехнические мероприятия по выращиванию посадочного материала.
6. Средства механизации, их основные характеристики и использование при проведении питомнических работ.
7. Способы, нормы и период применения различных удобрений, стимуляторов, гербицидов и других химических и биологических препаратов.
8. Требования охраны труда, производственной санитарии и противопожарной безопасности.
9. Основы экономики и организации производства, труда и управления.

Возможность
признания навыка:

Не рекомендуется

Навык 2:
Создание лесных культур и содействие естественному возобновлению

Умения:

1. Определять объемы лесокультурных работ в государственном лесном фонде, проверять и подготавливать к утверждению проектную техническую документацию по посеву и посадке лесных культур, реконструкции малоценных насаждений и мерам содействия естественному возобновлению.
2. Составлять календарные планы по производству лесокультурных работ.
3. Обеспечивать заготовку, переработку и хранение лесных семян, своевременностью проведения и соблюдения технологии лесокультурных и лесопитомнических работ, а также соблюдение правил по безопасности и охране труда, при организации и выполнении этих работ.
4. Обеспечивать предоставление всех видов отчетности, информаций в вышестоящие организации по воспроизводству лесов и лесоразведению;
5. Рассматривать рационализаторские предложения по совершенствованию технологии и средств механизации лесовосстановительных работ.
6. Разрабатывать и внедрять мероприятия по выращиванию долговечных устойчивых продуктивных лесных культур, мер по противопожарной профилактике и защите насаждений от вредителей и болезней.
7. Определять причины усыхания или гибели лесных культур.
8. Осуществлять техническую приемку и инвентаризацию лесных культур и площадей с проведенными мероприятиями по содействию естественному возобновлению лесов.
9. Контролировать процесс перевода лесных культур в лесопокрытую площадь.
10. Подбирать ассортимент механизмов и оборудования для максимальной механизации лесокультурных работ.
11. Анализировать и применять достижения науки и техники в области восстановления лесов и лесоразведения.
12. Вести техническую документацию по учету (книга учета лесных культур и др.), статистическую отчетность, составлять аналитические заключения и справки по вопросам состояния лесокультурного производства.

Знания:

1. Подзаконные нормативные правовые акты Республики Казахстан в области лесного хозяйства, особо охраняемых природных территорий и животного мира.
2. Руководящие материалы (постановления, наставления, правила, инструкции и др.) вышестоящих органов по воспроизводству лесов и лесоразведению.
3. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
4. Применяемые в лесокультурном производстве передовые технологии, агротехнические приемы создания и выращивания лесных культур.
5. Состав, сроки и нормы внесения различных видов удобрений и других регуляторов роста.
6. Порядок внутреннего трудового распорядка, по безопасности и охране труда;
7. Правила пожарной безопасности.


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Трудовая функция 2:
Проведение работ по лесосеменному производству.

Навык 1:
Координация работ по созданию объектов постоянной лесосеменной базы на участках государственного лесного фонда

Умения:

1. Организовывать и выполнять селекционную инвентаризацию насаждений с целью предварительного отбора объектов лесосеменной базы.
2. Определять объемы работ в государственном лесном фонде по воспроизводству лесов и лесоразведению в соответствии с проектами, разработанными лесоустроительными и другими проектно-изыскательскими организациями, специализирующимися в этой области;
2. Координировать работу в филиалах по созданию временных и постоянных лесосеменных участков, лесосеменных плантаций на участках государственного лесного фонда учреждения;
3. Обеспечивать заготовку, переработку и хранение лесных семян, своевременностью проведения и соблюдения технологии лесокультурных и лесопитомнических работ, а также соблюдение правил по безопасности и охране труда, при организации и выполнении этих работ;

Знания:

1. Подзаконные нормативные правовые акты Республики Казахстан в области лесного хозяйства, особо охраняемых природных территорий и животного мира.
2. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
3. Основы лесного семеноводства и селекции, селекционные категории насаждений и деревьев, основные принципы отбора, закладки и формирования объектов постоянной лесосеменной базы.
4. Биологические особенности древесных и кустарниковых пород.
5. Инновационные способы закладки и формирования объектов лесосеменной базы.
6. Требования охраны труда, производственной санитарии и противопожарной безопасности.

Возможность
признания навыка:

Не рекомендуется

Навык 2:
Обеспечение работ по заготовке, переработке и хранению семян, плодов и шишек

Умения:

1. Составлять производственно-финансовый план предприятия по лесосеменному хозяйству.
2. Организовывать и выполнять фенологические наблюдения, краткосрочное и долгосрочное прогнозирование урожайности, учет плодоношения.
3. Организовывать, выполнять и контролировать работы по заготовке, переработке и хранению лесных семян, плодов и шишек.
4. Обеспечивать учет, паспортизацию и отправку семян для выполнения анализа по определению их посевных качеств.
5. Разрабатывать и проводить мероприятия по защите объектов лесосеменной базы от вредителей и болезней, а также по противопожарной профилактике.
6. Изучать и внедрять мировой опыт по лесосеменному делу, выявлять новые механизмы и приспособления для сбора урожая.

Знания:

1. Руководящие материалы (постановления, наставления, правила, инструкции и др.) вышестоящих органов по вопросам лесосеменного хозяйства.
2. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
3. Технологии сбора, переработки и хранения семян различных древесных и кустарниковых видов.
4. Правила проведения фенологических наблюдений, учета и прогноза урожайности, сроки и периодичность плодоношения, время созревания семян.
5. Правила применения приспособлений и устройств для проведения сбора семян, плодов и шишек, машины и оборудование для их переработки.
6. Правила и требования к проведению мероприятий по профилактике и борьбе с заболеваниями и вредителями семян.
7. Новейшие научные разработки в лесосеменном деле.
8. Требования охраны труда, производственной санитарии и противопожарной безопасности.


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Требования к личностным качествам

Самостоятельность и уверенность в принимаемых решениях
Умение работать в команде
Поиск и разработка новых методов работы, интенсивных технологий
Умение анализировать и сопоставлять большие объемы информации
Ответственность и добросовестность в работе
Управление взаимоотношениями с окружающими
Стремление к нововведениям, широта взглядов, эрудиция

Список технических регламентов и национальных стандартов:

-

Связь с другими профессиями в области ОРК

Уровень ОРК

Наименование профессии

6

Инженер-лесопатолог

7

Начальник лесопитомника

13. Карточка профессии "Руководитель (управляющий, заведующий) в лесном хозяйстве"

Код группы:

1310-2

Код наименования занятия:

1310-2-022

Наименование професии:

Руководитель (управляющий, заведующий) в лесном хозяйстве

Уровень квалификации по ОРК:

7

Подуровень квалификации по ОРК:

-

Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:

Приказ Заместителя Премьер-Министра Республики Казахстан - Министра сельского хозяйства Республики Казахстан от 14 марта 2017 года № 120.
Об утверждении Типовых квалификационных характеристик должностей руководителей и специалистов природоохранных организаций, организаций лесного хозяйства и специализированных организаций Комитета лесного хозяйства и животного мира Министерства экологии и природных ресурсов Республики Казахстан
Раздел 2. Квалификационные характеристики должностей руководителей и специалистов природоохранных организаций
Глава 1. Должности руководителей
Параграф 8. Руководитель лесничества (лесничий)

Уровень профессионального образования:

Уровень образования:
послевузовское образование (магистратура, резидентура)

Специальность: Лесное хозяйство

Квалификация:

Требования к опыту работы

 высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (лесные ресурсы и лесоводство, охотоведение и звероводство), окружающая среда (экология), биологические и смежные науки (биология) и стаж работы в организациях лесного хозяйства или особо охраняемых природных территорий не менее трех лет.

Связь с неформальным и информальным образованием:

-

Другие возможные наименования профессии:

1310-2-023 Технический руководитель (в лесном хозяйстве)

Основная цель деятельности:

Обеспечение и организация производственной, хозяйственной и финансово-экономической деятельности государственного учреждения лесного хозяйства или государственного природоохранного учреждения.

Описание трудовых функции

Перечень трудовых функций:

Обязательные трудовые функции:

1. Обеспечение и организация производственно-хозяйственной деятельности учреждения.
2. Организация финансово-экономической деятельности учреждения.
3. Руководство работниками лесной сферы высшего и среднего звена.

Дополнительные функции

-

Трудовая функция 1:
Обеспечение и организация производственно-хозяйственной деятельности учреждения

Навык 1:
Организация и обеспечение производственной и хозяйственной деятельности в области рационального природопользования, лесоводства, воспроизводства лесов и лесоразведения, защиты и охраны лесов

Умения:

1. Производить общее руководство всеми работниками учреждений, в том числе государственной лесной охраной и лесопожарными подразделениями, а также обеспечивать их работой.
2. Обеспечивать правильность выполнения планов и проектов по лесохозяйственным мероприятиям, лесопользованию, воспроизводству лесов и лесоразведению, охране и защите лесов.
3. Контролировать составление производственных текущих и перспективных планов по обеспечению рационального природопользования, восстановлению лесов и лесоразведению, защите лесов от патогенных организмов, разработке системы организационных, технических и лесоводственных мероприятий, направленных на предупреждение лесных пожаров и повышение рекреационной ценности лесов.
4. Осуществлять и координировать мероприятия по созданию постоянной лесосеменной базы и объектов генетического назначения на генетико-селекционной основе с привлечением научных работников.
5. Контролировать и организовывать проведение лесовосстановительных работ (сбор семян, выращивание посадочного материала, создание лесных культур), выполнение лесохозяйственных работ (рубки главного, промежуточного пользования и др.), соблюдение правил лесопользования.
6. Обеспечивать и контролировать проведение профилактических противопожарных мер, быстрое обнаружение и тушение лесных пожаров, охрану от лесонарушений, выполнение профилактических и истребительных лесопатологических мероприятий.
организует обучение работников государственной лесной охраны лесничества по ведению лесохозяйственных, лесокультурных, лесозащитных, противопожарных работ, а также обучение и инструктаж по безопасности и охране труда и производственной санитарии;
7. Обеспечивать выполнение мероприятий по безопасности и охране труда, соблюдение трудового законодательства;
8. Организовывать учет и отчетность о деятельности лесничества, ведет служебную документацию, а также обеспечивает внесение текущих изменений в материалы лесоустройства и книги учета лесного фонда;

Знания:

1. Законы Республики Казахстан: Об особо охраняемых природных территориях, Об охране, воспроизводстве и использовании животного мира, О растительном мире, о языках, о противодействии коррупции;
2. Руководящие материалы (постановления, наставления, санитарные правила, инструкции и др.) вышестоящих органов, касающихся деятельности лесного хозяйства.
3. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
4. Основы лесосеменного дела, селекции, лесных культур, лесных питомников, пирологии, лесоводства и лесоведения, фито- и энтомологии.
5. Технологии лесосеменных, питомнических и лесокультурных работ.
6. Требования, методические указания, правила по проведению лесохозяйственных мероприятий.
7. Требования, методические указания, правила и другие документы по выполнению мероприятий защиты и охраны лесов.
8. Реестр разрешенных к применению на территории Казахстана гербицидов, фунгицидов и др. химических веществ.
9. Подзаконные нормативные правовые акты Республики Казахстан в области лесного хозяйства, особо охраняемых природных территорий и животного мира;
10. Требования охраны труда, санитарной и экологической безопасности.


Возможность
признания навыка:

Не рекомендуется


Навык 2:
Организация выполнения общих вопросов

Умения:

1. Определять и осуществлять мероприятия по повышению устойчивости, долговечности, продуктивности и качественному составу лесов.
2. Выявлять и внедрять перспективные направления улучшения деятельности учреждения и современного технического оснащения лесохозяйственного и лесокультурного производства в соответствии с интенсификацией и инновационными разработками в области лесного хозяйства.
3. Контролировать соблюдение юридическими и физическими лицами установленного порядка пользования лесными ресурсами и функциями, выполнения норм и правил, определенных лесным законодательством.
5. Обеспечивать учреждение квалифицированными кадрами и рационально использовать их потенциал, принимать меры по профессиональной подготовке и повышению квалификации.
6. Обеспечивать работников учреждения форменной одеждой, оружием и боеприпасами, инвентарем, машинами, механизмами и оборудованием, химическими веществами, средствами защиты, визуального наблюдения и связи.
7. Организовывать и контролировать ведение документации по государственному учету лесов, лесному кадастру и учету состояния и использования угодий лесного фонда.
8. Содействовать работе лесоустроительных, проектно-изыскательских и других специализированных организаций в проведении подготовительных работ и полевых изысканий, контролировать качество проведенных работ и производить их приемку.
9. Оказывать консультационную, методическую и техническую помощь лесопользователям и другим юридическим и физическим лицам по вопросам рационального ведения лесного хозяйства.
10. Организовывать и контролировать работы по систематизации законодательных, нормативных, инструктивных и методологических документов и доведение их до работников учреждения.
11. Принимать участие в разработке проектов долгосрочных и краткосрочных программ, планов, различных документов, управленческих решений и материалов.
12. Решать кадровые вопросы, создавать условия для безопасной и комфортной работы сотрудникам учреждения.
13. Обеспечивать соблюдение трудовой и производственной дисциплины, требований законодательства по технике безопасности, охране труда и пожарной безопасности, по охране окружающей среды и рациональному природопользованию.



Знания:

1. Законы Республики Казахстан: Об особо охраняемых природных территориях, Об охране, воспроизводстве и использовании животного мира, О растительном мире, о языках, о противодействии коррупции;
2. Руководящие материалы (постановления, наставления, санитарные правила, инструкции и др.) вышестоящих органов, касающихся деятельности лесного хозяйства.
3. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
4. Новейшие разработки в области науки и техники по лесному хозяйству.
5. Технологии и агротехнические приемы по лесохозяйственным, лесокультурным работам.
6. Правила, требования, методические указания и другие основополагающие документы по охране лесов от пожаров и защите от вредителей и болезней.
7. Лесной кадастр и правила по учету лесного фонда.
8. Порядок пользования лесными ресурсами и функциями, нормы и правила, определенные лесным законодательством.
9. Лесоустроительные материалы государственного лесного фонда учреждения.
10. Методика, принципы, требования к составлению отчетных документов по производственно-хозяйственной деятельности.
11. Принципы, технологии представления отчетных документов вышестоящим организациям, органам власти и другим заинтересованным организациям по производственно-хозяйственной деятельности.
12. Требования законодательства по технике безопасности, охране труда и пожарной безопасности.


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Трудовая функция 2: Организация финансово-экономической деятельности учреждения

Навык 1:
Организация и контроль за финансово-экономической деятельностью учреждения и пути ее оптимизации

Умения:

1. Контролировать составление штатного расписания, сметы расходов, план поступления внебюджетных средств.
2. Анализировать финансовую и экономическую деятельность учреждения для решения вопросов более экономного расходования ресурсов, внедрения прогрессивных технологий и высокопроизводительной техники.
3. Обеспечивать своевременное выполнение обязательств перед поставщиками по оплате материалов, техники, запасов и пр., перед работниками – по оплате труда.
4. Контролировать рациональное и целевое использование финансовых ресурсов.
5. Оценивать степень использования производственных и трудовых ресурсов, состояние техники, применяемых технологий, организации производства, труда и управления.
6. Контролировать выполнение мероприятий, направленных на более эффективное использование ресурсов, распространение разработок научно-технического прогресса, минимизирование негативных явлений и причин плохо выполняемой работы.

Знания:

1. Законы Республики Казахстан: Об особо охраняемых природных территориях, Об охране, воспроизводстве и использовании животного мира, О растительном мире, о языках, о противодействии коррупции;
2. Руководящие материалы (постановления, наставления, санитарные правила, инструкции и др.) вышестоящих органов, касающихся деятельности лесного хозяйства.
3. Основы трудового законодательства и правила внутреннего распорядка.
4. Основы юриспруденции, экономики и финансового планирования лесного хозяйства, принципы составления прогнозов финансово-хозяйственной деятельности.
5. Принципы и методы оценки эффективности использования ресурсов.
6. Специфика производственной и природоохранной деятельности учреждения.
7. Механизм, методика разработки и правила утверждения документов, регламентирующих деятельность учреждения.
8. Методика, принципы, требования к составлению отчетных документов.
9. Принципы, технологии представления отчетных документов вышестоящим организациям, органам власти и другим заинтересованным организациям.
10. Методы распределения ответственности и выполнения финансово-экономических работ между исполнителями.
11. Требования законодательства по технике безопасности, охране труда и пожарной безопасности.


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Трудовая функция 3:
Руководство работниками лесной сферы высшего и среднего звена

Навык 1:
Координация производственной и хозяйственной деятельности работников лесного хозяйства высшего и среднего звена

Умения:

1. Определить типы взаимодействия между работниками, порядок передачи собственных результатов труда другим работникам.
2. Достигать согласованность в работе всех звеньев работников учреждения путем установления коммуникаций между ними.
3. Осуществлять координации на основе создания рабочих групп, информационных систем, назначения координатора.
4. Координировать внешних связей.
5. Обеспечить передачи информации в виде прямой (от руководителя к подчиненному) и обратной (от подчиненного к руководителю) связи.
6. Построить координацию на взаимопонимании, общих установках и психологических стереотипах, из которых вытекает необходимость совместной согласованной работы и взаимодействия.

Знания:

1. Задачи производственно-хозяйственной деятельности учреждения.
2. Порядок разработки и согласования с другими заинтересованными организациями возможных способов поддержки учреждения.
3. Подзаконные нормативные правовые акты Республики Казахстан в области лесного хозяйства, особо охраняемых природных территорий и животного мира;
4. Порядок внутреннего трудового распорядка, по безопасности и охране труда;
5. Правила пожарной безопасности.

Возможность
признания навыка:

Не рекомендуется

Навык 2:
Формирование внутренней модели поведения и взаимодействия в коллективе

Умения:

1. Налаживать микроклимат в коллективе, решать спорные вопросы, проблемы мотивации и поведения работников.
2. Мотивировать труд подчиненных – воздействовать на факторы результативности работы специалистов и рабочих.
3. Определять стратегию учреждения и устанавливать нормы организационной культуры.
4. Вводить эффективные способы внедрения культуры общения в учреждении в виде информации, традиций, символов, языка.
5. Определять критерии для поощрения, премирования и вознаграждений.

Знания:

1. Официальные документы и заявления, определяющие стратегию учреждения, ее идеологию и культуру.
2. Основы психологии, юриспруденции и менеджмента.
3. Этику и эстетику делового общения.
4. Инструменты поощрения подчиненных.
5. Документы (устав предприятия, кодекс и др.), в котором прописаны моральные ценности и идеология учреждения.
6. Принципы осуществления культурной политики.


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Требования к личностным качествам

Целеустремленность
Инициативность
производственного опыта и компетентность в профессии
Постоянное самосовершенствование
умение воспринимать критику
переосмысление окружающего мира
оперативность решения проблем
умение быстро концентрироваться на изменениях и выбирать главное
Поиск и внедрение новых форм работы
Умение планировать
анализировать и улучшать свою работу
Умение руководить сотрудниками
настаивать на правильности своих решений и менять решения в зависимости от изменяющихся факторов.
Умение координировать
делегировать полномочия
подбирать высококвалифицированную команду
Позитивный склад характера

Связь с другими профессиями в области ОРК

Уровень ОРК

Наименование профессии

8

Начальник управления (в лесном хозяйстве)

Глава 4. Технические данные профессионального стандарта

      14. Наименование государственного органа:Министерство экологии и природных ресурсов Республики Казахстан

      Исполнитель:

      Жасуланова Айнур, +7 (777) 777 77 85, arushb13@mail.ru

      15. Организации (предприятия) участвующие в разработке:

      Консорциум "Комплекс агропромышленных ассоциаций"

      Руководитель проекта:

      Кабанова С.А.

      E-mail: Kabanova.05@mail.ru

      Номер телефона: +7 (705) 901 56 16

      16. Отраслевой совет по профессиональным квалификациям: 1, 29.11.2024 г.

      17. Национальный орган по профессиональным квалификациям: -

      18. Национальная палата предпринимателей Республики Казахстан "Атамекен": -

      19. Номер версии и год выпуска: версия 2, 2025 г.

      20. Дата ориентировочного пересмотра: 28.12.2028 г.

  Приложение 3 к приказу

Профессиональный стандарт "Лесное дело"

Глава 1. Общие положения

      1. Профессиональный стандарт "Лесное дело" (далее – профессиональный стандарт) разработан в соответствии с пунктом 5 статьи 5 Закона Республики Казахстан "О профессиональных квалификациях" и предназначен для формирования образовательных программ, в том числе обучения персонала на предприятиях, сертификации работников и выпускников организации образования и решений широкого круга задач в области управления персоналом в организациях и на предприятиях.

      2. В настоящем профессиональном стандарте применяются следующие термины и определения:

      1) Лесное хозяйство – область хозяйственной деятельности, занимающаяся, выращиванием, защитой и использованием лесных ресурсов;

      2) Лесоводство – это комплексная наука, изучающая биологию и экологию леса, вопросы хозяйственного использования его как источника древесины и других полезностей, и призванная решать задачи выращивания высокопроизводительных насаждений оптимального породного состава.

      3) Лесные ресурсы – совокупность запасов древесной и недревесной продукции леса.

      4) Лесозаготовка – это валка деревьев в лесу, с последующей разработкой древесины (хлыстов) по сортиментам (брҰвнам, без сучьев, определҰнной длины).

      5) Лесопользование – установленный законом порядок пользования лесами, обеспечивающий наиболее полное использование полезных свойств леса в интересах развития общественного производства и потребности людей.

      6) Недревесная продукция лесного хозяйства – пни, берҰста, кора деревьев и кустарников, хворост, веточный корм, еловая, пихтовая, сосновая лапы, ели для новогодних праздников, мох, лесная подстилка, камыш, тростник и другие подобные лесные ресурсы.

      3. В настоящем профессиональном стандарте применяются следующие сокращения:

      1) ЕТКС – единый тарифно-квалификационный справочник

      2) КС – квалификационный справочник

      3) НРК – национальная рамка квалификаций

      4) ОКЭД – общий классификатор видов экономической деятельности

      5) ОРК – отраслевая рамка квалификаций

Глава 2. Паспорт Профессионального стандарта

      4. Наименование профессионального стандарта: "Лесное дело"

      5. Код профессионального стандарта:

      6. Названия секции, раздела, группы, класса и подкласса согласно ОКЭД:

      А Секция - сельское, лесное и рыбное хозяйство

      02 Лесоводство и лесозаготовки

      02.1 Лесоводство и прочая лесохозяйственная деятельность

      02.10 Лесоводство и прочая лесохозяйственная деятельность

      02.10.0 Лесоводство и прочая лесохозяйственная деятельность

      02.2 Лесозаготовки

      02.20 Лесозаготовки

      02.20.0 Лесозаготовки

      02.3 Сбор недревесной продукции лесного хозяйства

      02.30 Сбор недревесной продукции лесного хозяйства

      02.30.0 Сбор недревесной продукции лесного хозяйства

      02.4 Предоставление услуг в области лесного хозяйства (лесоводства и лесозаготовок)

      02.40 Предоставление услуг в области лесного хозяйства (лесоводства и лесозаготовок)

      02.40.0 Предоставление услуг в области лесного хозяйства (лесоводства и лесозаготовок)

      7. Краткое описание профессионального стандарта: Профессиональный стандарт "Лесное дело" определяет требования к компетенциям и профессиональным навыкам специалистов, занимающихся организацией и управлением процессами лесохозяйственных мероприятий. Профессиональный стандарт включает в себя основные области деятельности, такие как заготовка древесины, таксация леса, лесопатологические мероприятия.

      8. Перечень карточек профессий:

      1) Чокеровщик - 4 уровень ОРК

      2) Трелевщик - 4 уровень ОРК

      3) Вальщик леса - 4 уровень ОРК

      4) Лесник (государственный инспектор по охране леса) - 5 уровень ОРК

      5) Техник-таксатор - 5 уровень ОРК

      6) Инженер лесного хозяйства - 6 уровень ОРК

      7) Мастер леса (участковый государственный инспектор по охране леса) - 8 уровень ОРК

Глава 3. Карточки профессий

9. Карточка профессии "Трелевщик"

Код группы:

6210-2-010 (8341-9-009)

Код наименования занятия:

6210-2

Наименование профессии:

Трелевщик

Уровень квалификации по ОРК:

4

Подуровень квалификации по ОРК:

-

Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:

Приказ Министра труда и социальной защиты населения Республики Казахстан от 16 января 2020 года № 13. Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан 17 января 2020 года № 19889
Об утверждении Единого тарифно-квалификационного справочника работ и профессий рабочих (выпуск 37)
Глава 3. Тарифно-квалификационные характеристики профессий рабочих по разрядам на лесозаготовительные работы
Параграф 41. Трелевщик, 3 разряд
Параграф 42. Трелевщик, 4 разряд

Уровень профессионального образования:

Уровень образование: специалист среднего звена

Специальность: лесное хозяйство

Квалификация: мастер леса

Требования к опыту работы

Стаж работы по трудовой книжке в данной должности не менее года.

Связь с неформальным и информальным образованием:

-

Другие возможные наименования профессий:

6210-2-002 - Лесоруб

Основная цель деятельности:

 Выполнение отдельных или комплекса операций по валке леса, пакетированию, подбору и трелевке пакетов деревьев, пней, осмола лесохимической продукции на лесосеках.

Описание трудовых функции

Перечень трудовых функций:

Обязательные трудовые функции:

1. Управление трелевочными машинами различных систем при выполнении отдельных или комплекса операций на лесозаготовке, обслуживание и ремонт трелевочной машины и применяемого оборудования

Дополнительные трудовые функции:

-

Трудовая
функция 1: Управление трелевочными машинами различных систем при выполнении отдельных или комплекса операций на лесозаготовке, обслуживание и ремонт трелевочной машины и применяемого оборудования

Навык 1: Выполнение операций по валке леса, пакетированию, подбору и трелевке пакетов деревьев, пней

Умения:

Для 3-разряда
1. Трелевать (подвозить) древесину, пни и пневой осмол на лошадях к промежуточным складам с применением различных видов прицепного оборудования.
2. Проводить погрузку (навалку), зацепку, разгрузку (свалку), отцепку и штабелевку древесины при трелевке. 3. Выполнять текущий ремонт трелевочного оборудования и сбруи.
4. Оценивать безопасность организации рабочего места согласно требованиям охраны труда.
5. Пользоваться инструментом и приспособлениями при выполнении работ по пакетированию, подбору и трелевке пакетов деревьев, пней, осмола, лесохимической продукции на лесосеках.
6. Пользоваться приспособлениями для зацепки зависших, не приземленных деревьев.
7. Управлять трелевочными машинами (тракторами, тягачами) различных систем, оснащенными навесным или прицепным оборудованием.
8. Обеспечивать уход за лошадьми.
Для 4-разряда
1. Трелевать древесину с гор по земляному спуску, переносным лоткам, деревянным лесоспускам и водным лоткам.
2. Осуществлять расчистку трассы спуска древесины вручную.
3. Обеспечивать содержание лесоспусков и лотков в исправном состоянии, проводить их текущий ремонт.

Знания:

Для 3-разряда
1. Способы выполнения работ при трелевке древесины.
2. Виды трелевочного оборудования
3. Устройство, назначение, правила эксплуатации оборудования и приспособлений при выполнении работ по пакетированию, подбору и трелевке пакетов деревьев, пней, осмола, лесохимической продукции на лесосеках.
4. Правила чтения технологических карт на лесосечные работы.
5. Приемы и способы выполнения лесосечных работ.
6. Лесные сортименты и их условные обозначения (марки);
7. Схемы расположения штабелей на верхних складах и правила укладки в них древесины;
8. Правила ухода за лошадьми;
Для 4-разряда
1. Способы выполнения работы по спуску древесины с гор;
2. Правила ухода за лесоспусками и меры по предотвращению аварий и простоев;
3. Способы текущего ремонта лесоспусков и лотков.

Возможность признания навыка

Не рекомендуется

Требования к личностным компетенциям:

Умение аналитически мыслить
Умение принимать решения
Умение работать в команде

Список технических регламентов и национальных стандартов:

-

Связь с другими профессиями в рамках ОРК

Уровень ОРК
5
5

Наименование профессий
Лесник (государственный инспектор по охране леса)
Техник - таксатор

10. Карточка профессии "Чокеровщик"

Код группы:

6210-2-012

Код наименования занятия:

6210-2

Наименование профессии:

Чокеровщик

Уровень квалификации по ОРК

4

Подуровень квалификации по ОРК:

-

Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:

Приказ Министра труда и социальной защиты населения Республики Казахстан от 16 января 2020 года № 13. Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан 17 января 2020 года № 19889
Об утверждении Единого тарифно-квалификационного справочника работ и профессий рабочих (выпуск 37)
Глава 3. Тарифно-квалификационные характеристики профессий рабочих по разрядам на лесозаготовительные работы
Параграф 43. Чокеровщик, 4 разряд

Уровень профессионального образования:

Уровень образования:
ТиПО (специалист среднего звена)

Специальность:
Лесное хозяйство

Квалификация: техник лесопатолог

Требования к опыту работы:

Опыт работы в аналогичной должности от 1-го года.

Связь с неформальным и информальным образованием:

-

Другие возможные наименования профессии:

6210-2-002 - Лесоруб

Основная цель деятельности:

 Трелевка (подвозка) древесины, пней и пневого осмола к промежуточным складам с применением различных видов прицепного оборудования.

Описание трудовых функции

Перечень трудовых функции:

Обязательные трудовые функции:

1. Обеспечение подачи каната и зацепки деревьев и сортиментов при трелевке и обеспечение подвоза древесины сортиментов к месту складирования

Дополнительные трудовые функции:

-

Трудовая функция 1: 1. Обеспечение подачи каната и зацепки деревьев и сортиментов при трелевке и обеспечение подвоза древесины сортиментов к месту складирования

Навык 1:
Подача и надевание каната с чокерами к хлыстам, сортиментам, деревьям

Умения:

4 разряд
1. Подавать канат и чокеры к хлыстам, сортиментам, деревьям, пням и осмолу, надевать чокеры на деревья, хлысты, сортименты, пни и осмолы, прицеплять их к тяговому канату лебедки или трактора.
2. Обрубать сучья и вершины деревьев, мешающие чокеровке и сбору пачки древесины.
3. Отцеплять и снимать чокеры с хлыстов, деревьев и сортиментов.
4. Подавать канат и зацеплять хлысты, деревья и сортименты при их развороте.
5. Участвовать в монтаже и демонтаже трелевочных и погрузочных установок.

Знания:

4-разряд
1. Способы и последовательность выполнения работ при чокеровке
2. Систему сигнализации используемой техники и оборудования.
3. Грузоподъемность каната и блоков.
4. Способы сращивания канатов, чокеров и стропов.
5. Способы крепления и перемещения направляющих блоков лебедки.
6. Требования охраны труда и пожарной безопасности при выполнении работ.
7. Требования, предъявляемые к качеству выполняемых работ.
8.Требования, предъявляемые к рациональной организации труда на рабочем месте.

Возможность признания навыка

Не рекомендуется

Требования к личностным компетенциям

Умение аналитически мыслить
Умение принимать решения
Умение работать в команде

Список технических регламентов и национальных стандартов:

-

Связь с другими профессиями в рамках ОРК

Уровень ОРК
5
5

Наименование професии
Лесник
Техник-таксатор

11. Карточка профессии "Вальщик леса"

Код группы:

6210-2-001

Код наименования занятия:

6210-2

Наименование профессии:

Вальщик леса

Уровень квалификации по ОРК

4

Подуровень квалификации по ОРК:

-

Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:

Приказ Министра труда и социальной защиты населения Республики Казахстан от 16 января 2020 года № 13. Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан 17 января 2020 года № 19889
Об утверждении Единого тарифно-квалификационного справочника работ и профессий рабочих (выпуск 37)
Глава 3. Тарифно-квалификационные характеристики профессий рабочих по разрядам на лесозаготовительные работы
Параграф 13. Вальщик леса, 6 разряд

Уровень профессионального образования:

Уровень образования:
ТиПО (специалист среднего звена)

Специальность:
Лесное хозяйство

Квалификация:
Мастер леса

Требования к опыту работы:

Не менее шести месяцев по профессии с более низким (предыдущим) разрядом (за исключением минимального разряда по профессии)

Связь с неформальным и информальным образованием:

-

Другие возможные наименования профессии

6210-2-002 - Лесоруб

Основная цель деятельности:

 Валка деревьев, заготовка хвороста, дров и других сортиментов из мелких деревьев и кустарников.

Описание трудовых функции

Перечень трудовых функции:

Обязательные трудовые функции:

1. Проведение работ по валке деревьев, заготовке сортиментов из мелких деревьев и кустарников и организация подготовки древесного сырья к трелевке и складированию

Дополнительные трудовые функции:

-

Трудовая функция 1: Проведение работ по валке деревьев, заготовке сортиментов из мелких деревьев и кустарников и
организация подготовки древесного сырья к трелевке и складированию

Навык 1: Подготовительные работы перед валкие дерева

Умения:

6-разряд
1. Заготавливать хворост, дрова и иные сортименты из мелкого леса и кустарника бензомоторными пилами различных типов в соответствии с установленными государственными стандартами и техническими условиями.
2. Спиливать деревья и пни заподлицо с землей при выполнении подготовительных работ на прокладке трелевочных волоков, лесовозных усов к лесосекам, устройстве лесопогрузочных пунктов и верхних лесопромышленных складов.
3. Выполнять при помощи безредукторных бензомоторных пил комплекс работ на лесосеках по одиночной валке деревьев, обрезке сучьев, разметке, раскряжевке хлыстов и окучиванию сортиментов.
4. Проводить техническое обслуживание и текущий ремонт бензомоторных пил различных типов, валочного гидравлического клина и иного вспомогательного инструмента, замену пильных цепей, очистку, смазку и заправку топливом.
5. Готовить рабочее место около спиливаемых деревьев при одиночной валке деревьев.

Знания:

6-разряд.
1. Устройство и правила эксплуатации бензомоторных пил различных типов и валочного гидравлического клина;
правила и схемы организации механизированной разработки лесосек;
2. Правила отбора деревьев для рубки;
3. Технические требования к заготовляемым сортиментам;
способы рациональной разделки хлыстов на сортименты;
4. Государственные стандарты и технические условия на лесоматериалы;
правила точки пильных цепей и иного режущего инструмента;
5. Правила подготовки рабочих мест на лесосеке.
6. Рациональные приемы выполнения комплекса работ по валке деревьев, обрезке сучьев, разметке и раскряжевке хлыстов, окучиванию сортиментов;

Возможность признания навыка

Не рекомендуется

Требования к личностным компетенциям

Умение аналитически мыслить
Умение принимать решения
Умение работать в команде

Список технических регламентов и национальных стандартов:

-

Связь с другими профессиями в рамках ОРК

Уровень ОРК
5
5

Наименование професии
Лесник
Техник-таксатор

12. Карточка профессии "Лесник (государственный инспектор по охране леса)"

Код группы:

3160-5-011

Код наименования занятия:

3160-5

Наименование профессии:

Лесник (государственный инспектор по охране леса)

Уровень квалификации по ОРК

5

Подуровень квалификации по ОРК:

-

Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:

Приказ Заместителя Премьер-Министра Республики Казахстан - Министра сельского хозяйства Республики Казахстан от 14 марта 2017 года № 120.
Об утверждении Типовых квалификационных характеристик должностей руководителей и специалистов природоохранных организаций, организаций лесного хозяйства и специализированных организаций Комитета лесного хозяйства и животного мира Министерства экологии и природных ресурсов Республики Казахстан
Раздел 3. Квалификационные характеристики должностей руководителей и специалистов организаций лесного хозяйства организаций городов республиканского значения или областного значения
Глава 2. Должности специалистов
Параграф 7. Лесник (Инспектор)

Уровень профессионального образования:

Уровень образования:
послесреднее образование (прикладной бакалавриат)

Специальность:
Лесное хозяйство

Квалификация: прикладной бакалавр лесного хозяйства

Требования к опыту работы:

2) специалист среднего уровня квалификации:
высшей категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам), охотоведение и звероводство, агрономия, агрохимия, защита и карантин растений и стаж работы в должности лесника среднего уровня квалификации первой категории не менее трех лет;
первой категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам), охотоведение и звероводство, агрономия, агрохимия, защита и карантин растений и стаж работы в должности лесника среднего уровня квалификации второй категории не менее двух лет;
второй категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам), охотоведение и звероводство, агрономия, агрохимия, защита и карантин растений и стаж работы в должности лесника среднего уровня квалификации без категории не менее одного года;
без категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам), охотоведение и звероводство, агрономия, агрохимия, защита и карантин растений без предъявления
требований к стажу работы или общее среднее образование без предъявления требований к стажу работы.
2) специалист среднего уровня квалификации: высшей категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам), охотоведение и звероводство, агрономия, агрохимия, защита и карантин растений и стаж работы в должности лесника среднего уровня квалификации первой категории не менее трех лет; первой категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам), охотоведение и звероводство, агрономия, агрохимия, защита и карантин растений и стаж работы в должности лесника среднего уровня квалификации второй категории не менее двух лет; второй категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам), охотоведение и звероводство, агрономия, агрохимия, защита и карантин растений и стаж работы в должности лесника среднего уровня квалификации без категории не менее одного года; без категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам), охотоведение и звероводство, агрономия, агрохимия, защита и карантин растений без предъявления требований к стажу работы или общее среднее образование без предъявления требований к стажу работы.

Связь с неформальным и информальным образованием:

-

Другие возможные наименования профессии:

3160-5-001 Инспектор особо охраняемых природных территорий
3160-5-004 Инспектор по охране лесов
3160-5-005 Инспектор по охране окружающей среды
3160-5-006 Инспектор по охране природных заповедников
3160-5-009 Инспектор специализированного учреждения по охране растительного и животного мира
3160-5-010 Инспектор лесной охраны

Основная цель деятельности:

Выполнение мероприятий по охране леса

Описание трудовых функции

Перечень трудовых функции:

Обязательные трудовые функции:

1. Организация охраны леса и охотничьих мероприятий в пределах обхода
2. Организация посадки, посева, сбора семян и биотехнических мероприятий

Дополнительные трудовые функции:

-

Трудовая функция 1:
Организация охраны леса и охотничьих мероприятий в пределах обхода

Навык 1:
Подготовительные работы и очистка деревьев от сучьев

Умения:

1.Принимать меры по пресечению незаконной рубки леса, пастьбы скота и нарушений лесного законодательства Республики Казахстан.
2. Принимать меры в случае возникновения лесного пожара к его ликвидации с одновременным извещением о пожаре вышестоящих работников государственной лесной охраны.
3. Осуществлять контроль за соблюдением Правил пожарной безопасности в лесах, санитарных правил в лесах организациями и физическими лицами, находящимися в лесу, немедленно сообщать мастеру леса о всех нарушениях, а при необходимости составлять протокол об административных правонарушениях.
4. Следить за сохранностью мостов, пожарных вышек, телефонной сети, межевых, лесоустроительных и лесохозяйственных знаков на своем обходе.
5. Сообщать мастеру леса или в лесничество об обнаруженных при обходе очагах вредных насекомых, болезнях леса, усыхании древостоев и явлениях, которые могут нанести ущерб лесному хозяйству.
6. Изучать документы на право заготовки древесины, пастьбы скота, сенокошения и видов лесных пользований.
7. Очищать деревья от сучьев ручным инструментом, складирование сучьев и их утилизация.

Знания:

1. Законодательства в области особо охраняемых природных территорий и объектов государственного природно-заповедного фонда; охраны, воспроизводства и использования животного мира; в области охраны, защиты, восстановления и использования растительного мира.
2. Правила по отводу и таксации лесосек.
3. Правила рубок леса на участках государственного лесного фонда
4. Виды и правила установки лесохозяйственных знаков (квартальные и лесосечные столбы и др.).
5. Требования охраны труда и пожарной безопасности при выполнении работ.

Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Навык 2:
Обнаружение и контроль за вредителями и болезнями леса, лесными пожарами

Умения:

1.Проводить лесопатологические наблюдения.
2. Распознавать вредителей и болезни леса.
3.Вести журнал фенологических наблюдений.
4.Проводить лесопатологические обследования.
5. Участвовать в работах по борьбе с вредителями и болезнями леса.
6. Изучать документы на право заготовки древесины, пастьбы скота, сенокошения и видов лесных пользований;
7. Проводить профилактические мероприятия по борьбе с вредителями и болезнями леса.
8.Проводить профилактические противопожарные мероприятия.
9. Участвовать в тушении лесных пожаров.
10. Использовать пожарный инвентарь и оборудование при тушении лесных пожаров.
11. Организовывать и обеспечивать работами по тушению лесных пожаров до прибытия вышестоящего должностного лица;
12 Применять правила охраны труда и пожарной безопасности при выполнении работ.

Знания:

1. Законодательства в области особо охраняемых природных территорий и объектов государственного природно-заповедного фонда; охраны, воспроизводства и использования животного мира; в области охраны, защиты, восстановления и использования растительного мира.
2. Профилактические меры борьбы с вредителями и болезнями леса.
3. Виды лесопатологических обследований.
4. Основы лесопатологического мониторинга.
5. Профилактические меры борьбы с лесными пожарами.
6. Способы тушения лесных пожаров.
7. Требования охраны труда и пожарной безопасности при выполнении работ.

Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Навык 3:
Участие в отводе лесосек, площадей под сенокосы и пастбища и другие лесные пользования

Умения:

1. Принимать участие в работах по отводу и таксации лесосек.
2. Пользоваться инструментами и приборами, используемыми при отводе и таксации лесосек.
3. Устанавливать лесохозяйственные знаки (квартальные и лесосечные столбы и др.).
4. Закладывать постоянные и временные пробные площади.
5. Читать технологические карты на лесосечные работы.
6. Организовать проведение побочных пользований лесом.
7.Контролировать правильность использования участков государственном лесном фонде в соответствии с разрешительными документами.

Знания:

1. Правила по отводу и таксации лесосек.
2. Виды лесохозяйственных и лесоустроительных знаков.
3. Инструменты и приборы, используемые при отводе и таксации лесосек.
4. Правила закладки постоянных и временных пробных площадей.
5. Лесоустроительные материалы (картографические материалы, таксационные описания).
6.Виды побочных пользований.
7. Правила проведения побочных пользований.
8. Документация на побочные пользования лесом (Лесной билет).


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Трудовая функция 2:
Организация посадки, посева, сбора семян и биотехнических мероприятий

Навык 1:
Посадка, посев
и сбор лесных
семян

Умения:

1.Производить заготовку и переработку лесных семян.
2. Принимать участие в выкопке, сортировке,
транспортировке и прикопке посадочного материала.
3. Участвовать в посевных и лесопосадочных работах.
4. Пользоваться инструментом и приспособлениями для посевных и лесопосадочных работ.
5.Выполнять правила охраны труда и техники безопасности при выполнении посевных и лесопосадочных работ.

Знания:

1.Правила и способы заготовки лесных семян.
2. Правила и способы переработки и хранения лесных семян.
3.Правила проведения посевных работ в лесном питомнике.
4.Правила и способы ручной посадки.
5. Правила и способы механизированной посадки.
6.Требования, предъявляемые к качеству выполняемых работ.
7.Требования, предъявляемые к рациональной организации труда на рабочем месте.
8. Требования охраны труда и пожарной безопасности при выполнении посевных и лесопосадочных работ.

Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Требования к личностным компетенциям

Соблюдать правила межличностного и коммуникативного поведения.
Работать качественно на результат.

Список технических регламентов и национальных стандартов:

-

Связь с другими профессиями в рамках ОРК

Уровень ОРК
6
6

Наименование профессии
Инженер -таксатор
Инженер по лесопользованию

13. Карточка профессии: "Техник-таксатор"

Код группы:

3143-0-008

Код наименования занятия:

3143-0

Наименование профессии:

Техник-таксатор

Уровень квалификации по ОРК

5

Подуровень квалификации по ОРК:

-

Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:

Приказ Заместителя Премьер-Министра Республики Казахстан - Министра сельского хозяйства Республики Казахстан от 14 марта 2017 года № 120.
Об утверждении Типовых квалификационных характеристик должностей руководителей и специалистов природоохранных организаций, организаций лесного хозяйства и специализированных организаций Комитета лесного хозяйства и животного мира Министерства экологии и природных ресурсов Республики Казахстан
Раздел 4. Квалификационные характеристики должностей руководителей и специалистов специализированных организаций
Подраздел 3. Лесоустроительные организации
Глава 2. Должности специалистов
Параграф 3. Техник-таксатор

Уровень профессионального образования:

Уровень образования:
послесреднее образование (прикладной бакалавриат)

Специальность:
Лесное хозяйство

Квалификация:
Прикладной бакалавр лесного хозяйства

Требования к опыту работы:

специалист среднего уровня квалификации:
высшей категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство, архитектура и строительство (геодезия и картография, землеустройство, кадастр), садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам) и стаж работы на должности техника-таксатора первой категории не менее двух лет;
первой категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство, архитектура и строительство (геодезия и картография, землеустройство, кадастр), садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам) и стаж работы на должности техника-таксатора второй категории не менее двух лет;
второй категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство, архитектура и строительство (геодезия и картография, землеустройство, кадастр), садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам) и стаж работы на должности техника-таксатора без категории не менее одного года;
без категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство, архитектура и строительство (геодезия и картография, землеустройство, кадастр), садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам) или прохождение переподготовки без предъявления требований к стажу работы.

Связь с неформальным и информальным образованием:

-

Другие возможные наименования профессии:

3143-0-005 Техник-лесовод

Основная цель деятельности:

Подготовка материалов и оборудования для изучения использования лесов, проведение учета и оценки лесов

Описание трудовых функции

Перечень трудовых функции

Обязательные трудовые функции:

1. Организация съемочно-геодезических работ по организации территории устраиваемого лесного предприятия.
2. Организация работ по отводу лесосек

Дополнительные трудовые функции:

-

Трудовая функция 1:
Организация съемочно-геодезических работ по организации территории устраиваемого лесного предприятия.

Навык 1: Выполнение отдельных видов таксаторских работ.

Умения:

1. Закладывать пробных площадей.
2. Составлять абрис на устраиваемый объект.
3. Составлять вычерчивает планы лесонасаждений, схемы и другие картографические материалы.
4. Производить накладку на планшеты визирной и квартальной сети.
5. Вычислять площади выделов, кварталов и объекта в целом.
6. Определять таксационные показатели
7.Составлять и вычерчивать планы лесонасаждений, схемы и картографические материалы.
8. Производить накладку на планшеты визирной и квартальной сети, вычислять площади выделов, кварталов и объекта в целом.
9. Выполнять работы по окраске планов лесонасаждений и картосхем лесов.
10. Составлять наряд-задания и обеспечивать качество выполнения рабочими полевых лесоустроительных работ.

Знания:

1.Постановления, приказы, распоряжения, инструкции и другие руководящие материалы вышестоящих органов по лесоустроительному проектированию, охране и защите леса.
2.Приборы, инструмент и правила их технической эксплуатации.
3. Основы трудового законодательства РК.
4. Правила и нормы охраны труда и пожарной безопасности.
5. Контурное таксационное дешифрирование.

Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Навык 2: Производство съемочно-геодезических работ устраиваемого лесного предприятия.

Умения:

1. Составлять проект задания на предстоящее лесоустройство.
2. Устанавливать объем прорубки, прочистки квартальных просек, окружных границ, таксационных визиров.
3. Проводить съемку и восстановление границ устраиваемого участка леса, планшетных рамок, внутренней ситуации, промер линий.
4. Вести журнал съемки и полевой дневник.
5. Организовать прорубку, прочистку и промер граничных линий, квартальной и визирной сети, постановку столбов и пикетов.
6. Производить сбор геодезических данных, опознание в натуре и на аэрофотоснимках границ устраиваемого участка леса, лесных культур, вырубок, квартальных просек и других ориентиров.
7. Накладывать геодезические данные на планшеты и вычерчивает их.
8. Составлять наряд-задания и контролирует качество выполнения рабочими полевых лесоустроительных работ.
9. Проводить с рабочими инструктаж по охране труда, правилам пожарной безопасности в лесу.

Знания:

1. Приборы и инструменты, используемые при лесной съемке.
2. Подзаконные нормативные правовые акты Республики Казахстан в области лесного хозяйства, особо охраняемых природных территорий и животного мира;
3. Технологию и организацию лесоустроительного производства.
4. Способы и методы съемочно-геодезических работ
5. Правила и нормы охраны труда и пожарной безопасности.


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Трудовая функция 2: Организация работ по отводу лесосек

Навык 1:
Отвод участков земель лесного фонда для проведения работ по охране, защите, воспроизводству и использованию лесов

Умения:

1.Ориентироваться на местности
2.Пользоваться геодезическими приборами
3. Закладывать постоянные и временные пробные площади.
4. Уточнять объем прорубки, прочистки квартальных просек, окружных границ, таксационных визиров.
5.Проводить съемку и восстановление границ устраиваемого участка леса, планшетных рамок, внутренней ситуации, промер линий.
6. Вести журнал съемки и полевой дневник.

Знания:

1. Основы геодезии, картографии и геоинформационных систем
2. Нормативно-правовые акты РК, регулирующие лесные отношения
3. Положения, инструкции, приказы и другие руководящие материалы по оформлению технической документации в области лесных отношений
4.Правила по охране труда и пожарной безопасности

Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Навык 2: Материальная оценка лесосек

Умения:

1.Производить перечҰт деревьев и составлять ведомости перечета деревьев, назначенных в рубку, по породам и ступеням толщины
2.Выбирать модельные деревья для определения разрядов высот
3. Обрабатывать результаты перечета деревьев и составление ведомости перечета деревьев, назначенных в рубку.
4. Производить таксацию лесосек различными способами
5.Использовать информационные технологии для решения расчҰтных задач


Знания:

1. Законодательства в области особо охраняемых природных территорий и объектов государственного природно-заповедного фонда; охраны, воспроизводства и использования животного мира; в области охраны, защиты, восстановления и использования растительного мира.
2. Подзаконные нормативные правовые акты Республики Казахстан в области лесного хозяйства, особо охраняемых природных территорий и животного мира;
3. Порядок внутреннего трудового распорядка, по безопасности и охране труда;
4. Правила пожарной безопасности.


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Требования к личностным компетенциям

Умение аналитически мыслить
Умение принимать решения
Умение работать в команде

Список технических регламентов и национальных стандартов:

-

Связь с другими профессиями в рамках ОРК

Уровень ОРК
6
6

Наименование професии
Инженер-таксатор
Инженер лесопатолог

14. Карточка профессии "Мастер леса (участковый государственный инспектор по охране леса)"

Код группы:

1310-2-008

Код наименования занятия:

1310-2

Наименование профессии:

Мастер леса (участковый государственный инспектор по охране леса)

Уровень квалификации по ОРК

8

Подуровень квалификации по ОРК:

-

Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:

Приказ Заместителя Премьер-Министра Республики Казахстан - Министра сельского хозяйства Республики Казахстан от 14 марта 2017 года № 120.
Об утверждении Типовых квалификационных характеристик должностей руководителей и специалистов природоохранных организаций, организаций лесного хозяйства и специализированных организаций Комитета лесного хозяйства и животного мира Министерства экологии и природных ресурсов Республики Казахстан
Раздел 3. Квалификационные характеристики должностей руководителей и специалистов организаций лесного хозяйства организаций городов республиканского значения или областного значения
Глава 2. Должности специалистов
Параграф 6. Мастер леса (участка)

Уровень профессионального образования:

Уровень образования:
послевузовское образование (докторантура PhD, ученая степень доктора PhD, степень доктора PhD по профилю, кандидата наук, доктора наук)

Специальность:
Лесное хозяйство

Квалификация:

Требования к опыту работы:

1) специалист высшего уровня квалификации:
высшей категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (охотоведение и звероводство, лесные ресурсы и лесоводство), растениеводство (агрономия, почвоведение и агрохимия, плодоовощеводство, защита и карантин растений) и стаж работы в должности мастера леса высшего уровня квалификации первой категории не менее трех лет;
первой категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (охотоведение и звероводство, лесные ресурсы и лесоводство), растениеводство (агрономия, почвоведение и агрохимия, плодоовощеводство, защита и карантин растений) и стаж работы в должности мастера леса высшего уровня квалификации второй категории не менее двух лет;
второй категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (охотоведение и звероводство, лесные ресурсы и лесоводство), растениеводство (агрономия, почвоведение и агрохимия, плодоовощеводство, защита и карантин растений) и стаж работы в должности мастера леса высшего уровня квалификации без категории не менее одного года;
без категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (охотоведение и звероводство, лесные ресурсы и лесоводство), растениеводство (агрономия, почвоведение и агрохимия, плодоовощеводство, защита и карантин растений) без предъявления требований к стажу работы;
2) специалист среднего уровня квалификации:
высшей категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам), агрономия и стаж работы в должности мастера леса среднего уровня квалификации первой категории не менее трех лет;
первой категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам), агрономия и стаж работы в должности мастера леса среднего уровня квалификации второй категории не менее двух лет;
второй категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам), агрономия и стаж работы в должности мастера леса среднего уровня квалификации без категории не менее одного года;
без категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн, экология и природоохранная деятельность (по видам), агрономия без предъявления требований к стажу работы.

Связь с неформальным и информальным образованием:


Другие возможные наименования профессии:

1310-2-009 Мастер лесного питомника

Основная цель деятельности:

Организация выполнения всех видов работ на участке по рациональному использованию, охране и защите, воспроизводству и разведению лесов

Описание трудовых функции

Перечень трудовых функции:

Обязательные трудовые функции

1.Организация работ по рациональному использованию, охране и защите, воспроизводству и разведению лесов, и повышению их продуктивности.
2. Организация работ по усилению водоохранных, защитных, климаторегулирующих, санитарно-гигиенических свойств леса.

Дополнительные трудовые функции:

-

Трудовая функция 1: Организация работ по рациональному использованию, охране и защите, воспроизводству и разведению лесов, и повышению их продуктивности.

Навык 1: Выполнение работ по рубкам главного и промежуточного пользования

Умения:

1. Выполнять работы по отводу и таксации лесосек.
2. Проверять правильность выполнения лесопользователями работ по главному, промежуточному и побочному пользованию лесом.
3. Пользоваться инструментами и приборами, используемыми при отводе и таксации лесосек.
4. Устанавливать лесохозяйственные знаки (квартальные и лесосечные столбы и др.).
5. Проводить освидетельствование мест рубок и заготовленной древесины.
6. Задерживать лесонарушителей и налагать арест на вывезенные из леса, незаконно добытые лесоматериалы.
7. Подчиняться непосредственно руководителю лесничества (лесничему) и помощнику лесничего в своей работе.
8. Обеспечивать работой и инструктировать лесников, егерей, временных пожарных сторожей своего участка, обеспечивая выполнение ими своих должностных обязанностей.
9. Проводить ревизию обходов и вверенного лесникам, егерям имущества, а также вести разъяснительную работу среди населения по вопросам сохранения и приумножения лесных богатств, заниматься воспитательной работой среди лесников, егерей и работой по повышению их квалификации.
10. Проверять соблюдение лесопользователями правил противопожарной безопасности в лесах, отпуска древесины на корню, правил рубок главного пользования и рубок ухода за лесом, сенокошения, пастьбы скота и видов побочного пользования, принимать меры по пресечению нарушений.

Знания:

1. Законодательства в области особо охраняемых природных территорий и объектов государственного природно-заповедного фонда; охраны, воспроизводства и использования животного мира; в области охраны, защиты, восстановления и использования растительного мира.
2. Постановления, распоряжения, приказы, инструкции и другие руководящие материалы, касающиеся производственно-хозяйственной деятельности лесничества.
3. Правила по отводу и таксации лесосек.
4. Правила проведения рубок леса, отпуска леса на корню в лесах РК.
5. Налоговый Кодекс РК (для установления размера штрафа за нарушение лесного законодательства).
6. Правила и нормы охраны труда и пожарной безопасности.
7. Границы всего участка и входящих в него обходов.
8. Нормы и расценки на работы в лесном хозяйстве.

Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Навык 2: Выполнение работ по лесосеменному делу, выращиванию посадочного материала, лесовосстановлению.

Умения:

1. Заготавливать и перерабатывать лесные семена
2. Выкапывать, сортировать, транспортировать и прикапывать посадочный материал.
3. Сеять лесные семена и сажать посадочный материал.
4. Пользоваться инструментом и приспособлениями для посевных и лесопосадочных работ.
5. Обеспечивать исправное и безопасное состояние оборудования, машин, механизмов и инструментов.
6. Осуществлять работы по технической приемке и инвентаризации лесных культур.
7. Переводить лесные культуры в покрытую лесом площадь.

Знания:

1.Правила и способы заготовки лесных семян.
2. Правила и способы переработки и хранения лесных семян.
3.Правила проведения посевных работ в лесном питомнике.
4.Правила и способы ручной посадки.
5. Правила и способы механизированной посадки.
6. Стандарты по лесовыращиванию в лесном хозяйстве.
7.Требования, предъявляемые к качеству выполняемых работ по технологии лесовыращивания.
8. Средства механизации, применяемые при выполнении лесокультурных работ.
9. Требования охраны труда и пожарной безопасности при выполнении лесокультурных работ.


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Трудовая функция 2: Организация работ по усилению водоохранных, защитных, климаторегулирующих, санитарно-гигиенических свойств леса.

Навык 1: Выполнение работ по организации и осуществлению побочных лесных пользований на территории государственного лесного фонда

Умения:

1. Организовывать и принимать участие в проведении побочных пользований лесом.
2. Организовывать и принимать участие в пользовании участками государственного лесного фонда для нужд охотничьего хозяйства.
3. Организовывать и принимать участие в пользовании участками государственного лесного фонда для научно-исследовательских целей.
4. Организовывать и принимать участие в пользовании участками государственного лесного фонда для культурно-оздоровительных, рекреационных, туристских и спортивных целей.
5. Проверять правильность выполнения лесопользователями работ по побочному пользованию лесом.
6. Производить по поручению лесничего отвод и таксацию лесосек, освидетельствование мест рубок, заготовленных лесоматериалов, лесонасаждений, отведенных под подсочку;
7. Проверять состояние охраны лесов, закрепленных в долгосрочное лесопользование

Знания:

1.Виды побочных пользований (сенокошение, пастьба скота, мараловодство, звероводство, размещение ульев и пасек, огородничество, бахчеводство и выращивание иных сельскохозяйственных культур, заготовка и сбор лекарственных растений и технического сырья, дикорастущих плодов, орехов, грибов, ягод и других пищевых продуктов, мха, лесной подстилки и опавших листьев, камыша).
2. Правила сенокошения и пастьбы скота на территории государственного лесного фонда
3. Правила проведения побочных лесных пользований.
4. Документация на побочные пользования лесом (Лесной билет).
5. Правила пользования участками государственного лесного фонда для нужд охотничьего хозяйства.
6. Правила пользования участками государственного лесного фонда для научно-исследовательских целей.
7. Правила пользования участками государственного лесного фонда для культурно-оздоровительных, рекреационных, туристских и спортивных целей.

Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Навык 2:
Выполнение работ
по защите
лесов от
пожаров,
вредителей и 
болезней,
охране лесов
от незаконных
порубок

Умения:

1. Проводить лесопатологические наблюдения.
2. Распознавать вредителей и болезни леса.
3. Участвовать в работах по борьбе с вредителями и болезнями леса.
4. Проводить профилактические мероприятия по борьбе с вредителями и болезнями леса.
5. Проводить профилактические противопожарные мероприятия.
6. Участвовать в тушении лесных пожаров.
7. Использовать пожарный инвентарь и оборудование при тушении лесных пожаров.
8 Выполнять правила охраны труда и пожарной безопасности при производстве работ.
9. Осуществлять оперативный контроль обходов.
10. Осуществлять в соответствии с действующими инструкциями и положениями ревизии обходов.
11. Контролировать своевременное и точное выполнение лесниками, временными пожарными сторожами и пожарными командами возложенных на них обязанностей.
12. Контролировать выполнение всеми работающими на территории лесничества лесозаготовительными и другими самозаготовительными предприятиями правил отпуска леса на корню, рубок леса, побочного пользования лесом, пожарной безопасности и санитарных правил в лесах.
14. Контролировать соблюдение работниками мастерского участка трудовой дисциплины.
15. Контролировать правильность использования участков ГЛФ в соответствии с разрешительными документами.
16. Проводить производственный инструктаж лесников и рабочих.
17. Составлять протоколы о лесонарушениях, контролировать правильность их составления лесниками.
18. Принимать меры и непосредственно участвовать в ликвидации лесных пожаров с одновременным извещением об этом лесничего.
19. Проводить в установленном порядке досмотр вещей, а также изъятие у правонарушителей лесной и охотничьей продукции, орудий нарушения и документов на них.
20. По поручению лесничего оказывать помощь экспедициям и партиям в выполнении лесоустроительных и проектно-изыскательских.
21. Проводит разъяснительную работу среди населения по вопросам охраны, защиты лесов и порядка пользования и восстановления лесов.

Знания:

1. Основные вредители и болезни леса.
2.Профилактические меры борьбы с вредителями и болезнями леса.
3. Лесопатологический мониторинг.
4. Способы борьбы с вредителями и болезнями леса.
5. Виды лесных пожаров.
6. Средства и способы борьбы с лесными пожарами.
7. Профилактические меры борьбы с лесными пожарами.
8. Способы тушения лесных пожаров.
9. Средства пожарной механизации и их применение.
10. Правила и нормы охраны труда и пожарной безопасности при выполнении работ.
10. Местонахождение всех противопожарных сооружений, водоемов и пунктов связи.


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Требования к личностным компетенциям

Работать качественно на результат.
Планировать рабочее время.
Умение принимать решения.
Умение работать в команде

Список технических регламентов и национальных стандартов:

-

Связь с другими профессиями в рамках ОРК

Уровень ОРК
8

Наименование профессии
Руководитель организации в лесном хозяйстве

15. Карточка профессии "Инженер лесного хозяйства"

Код группы:

2132-1-015

Код наименования занятия:

2132-1

Наименование профессии:

Инженер лесного хозяйства

Уровень квалификации по ОРК

6

Подуровень квалификации по ОРК:

-

Уровень квалификации по ЕТКС, КС и других типовых квалификационных характеристик:

Приказ Заместителя Премьер-Министра Республики Казахстан - Министра сельского хозяйства Республики Казахстан от 14 марта 2017 года № 120.
Об утверждении Типовых квалификационных характеристик должностей руководителей и специалистов природоохранных организаций, организаций лесного хозяйства и специализированных организаций Комитета лесного хозяйства и животного мира Министерства экологии и природных ресурсов Республики Казахстан
Раздел 4. Квалификационные характеристики должностей руководителей и специалистов специализированных организаций
Подраздел 3. Лесоустроительные организации
Глава 2. Должности специалистов
Параграф 1. Инженер лесного хозяйства

Уровень профессионального образования:

Уровень образования:
высшее образование (бакалавриат, специалитет, ординатура)

Специальность:
Лесное хозяйство

Квалификация

Требования к опыту работы:

1) специалист высшего уровня квалификации: высшей категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (лесные ресурсы и лесоводство), архитектура и строительство (геодезия и картография, землеустройство, кадастр) и стаж работы в должности инженера первой категории не менее трех лет, стаж работы по соответствующему профилю организации не менее трех лет; первой категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (лесные ресурсы и лесоводство) и стаж работы в должности инженера второй категории не менее двух лет или стаж работы по соответствующему профилю организации не менее двух лет; второй категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (лесные ресурсы и лесоводство), архитектура и строительство (геодезия и картография, землеустройство, кадастр) и стаж работы в должности инженера не менее одного года или стаж работы по соответствующему профилю организации не менее одного года; без категории: высшее (или послевузовское) образование по соответствующему направлению подготовки кадров: лесное хозяйство (лесные ресурсы и лесоводство), архитектура и строительство (геодезия и картография, землеустройство, кадастр) без предъявления требований к стажу работы;
2) специалист среднего уровня квалификации: высшей категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, архитектура и строительство (геодезия и картография, землеустройство, кадастр), садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн и стаж работы на инженерно-технических должностях первой категории не менее трех лет или стаж работы по соответствующему профилю организации не менее трех лет; первой категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, архитектура и строительство (геодезия и картография, землеустройство, кадастр), садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн и стаж работы на инженерно-технических должностях второй категории не менее двух лет или стаж работы по соответствующему профилю организации не менее двух лет; второй категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, архитектура и строительство (геодезия и картография, землеустройство, кадастр), садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн и стаж работы на инженерно-технических должностях не менее одного года или стаж работы по соответствующему профилю организации не менее одного года; без категории: техническое и профессиональное, послесреднее (среднее специальное, среднее профессиональное) образование: лесное хозяйство, архитектура и строительство (геодезия и картография, землеустройство, кадастр), садово-парковое хозяйство, ландшафтный дизайн без предъявления требований к стажу работы.

Связь с неформальным и информальным образованием:

-

Другие возможные наименования профессии:

2132-1-013 Инженер по воспроизводству лесов и лесоразведению
2132-1-014 Инженер по лесным культурам
2132-1-009 Инженер по лесовосстановлению
2132-1-008 Инженер по лесопользованию
2132-1-010 Инженер по лесосырьевым ресурсам
2143-1-008 Инженер по природопользованию

Основная цель деятельности:

Организация всех видов лесопользования и повышение эффективности лесохозяйственного производства

Описание трудовых функции

Перечень трудовых функции:

Обязательные трудовые функции:

1. Организация и планирование лесохозяйственной деятельности на территории учреждения
2. Организация контроля за выполнением лесохозяйственных работ

Дополнительные трудовые функции:

-

Трудовая функция 1:
Организация и планирование лесохозяйственной деятельности на территории учреждения

Навык 1:
Проведение работ по всем видам пользования лесом

Умения:

1. Организовывать все виды лесопользования, планирование, распределение и подготовку лесосечного фонда к рубке, подготовку необходимых материалов по закреплению лесосырьевых баз.
2. Оформлять лесорубочные билеты на право рубки и отпуска леса.
3. Оформлять билеты на все виды побочного пользования лесом.
4. Вести сводную документацию по отводу лесосечного фонда и на побочное пользование лесом, книги учета о расходе леса, лесного фонда, рубок ухода.
5. Участвовать в составлении производственно-финансового плана и оперативно-календарных планов работ по лесопользованию, разработке и выполнению мероприятий по противопожарной профилактике в лесах.
6. Осуществлять экспертизу технической документации, надзор и контроль над состоянием и эксплуатацией оборудования;
7. Следить за соблюдением установленных требований, действующих норм, правил и стандартов.

Знания:

1. Лесной Кодекс РК.
2. Законодательства в области особо охраняемых природных территорий и объектов государственного природно-заповедного фонда; охраны, воспроизводства и использования животного мира; в области охраны, защиты, восстановления и использования растительного мира.
3. Основы трудового законодательства РК.
4. Правила и нормы охраны труда и пожарной безопасности.
5. Постановления, приказы, распоряжения, инструкции и другие руководящие материалы вышестоящих органов по всем видам лесопользования.
6. Все виды лесопользования.
7. Технологию и средства механизации работ по всем виды лесопользования.

Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Навык 2:
Разработка плана мероприятий по повышению эффективности лесохозяйственного производства

Умения:

1. Разрабатывать мероприятия по повышению эффективности лесохозяйственного производства, совершенствованию организации труда рабочих, занятых на рубках ухода за лесом и рубках главного пользования, и обеспечивает их внедрение.
2. Рассматривать рационализаторские предложения по совершенствованию технологии и средств механизации на лесохозяйственных работах.
3. Изучать передовой отечественный и зарубежный опыт организации лесопользовании и обеспечивает его распространение.

Знания:

1. Правила и знание о лесоведение.
2. Правила и знание о лесоводстве.
3. Достижения науки и передового опыта отечественных и зарубежных предприятий в области технологии и механизации работ по рубкам ухода и главного пользования.
4. Основы экономики, организации производства, труда и управления.
5. Правила закладки постоянных и временных пробных плошадей.
6. Лесоустроительные материалы (картографические материалы, таксационные описания).
7. Оформление технической документации.
8. Санитарные правила в лесах РК.
9. Правила по отводу и таксации лесосек.
10. Правила проведения рубок леса, отпуска леса на корню в лесах РК.
11. Проект организации и развития лесного хозяйства.

Трудовая функция 2: Организация контроля за выполнением лесохозяйственных работ

Навык 1:
Контроль за выполнением лесохозяйственных работ

Умения:

1. Осуществлять контроль за рациональным использованием лесных ресурсов, соблюдением правил рубок и отпуска леса на корню, очистки мест рубок и пожарной безопасности в лесах.
2. Проверять качество отвода лесосек лесничествам и ведение ими технической документации.
3.Обеспечивать контроль за соблюдением технологических процессов, регламентов, карт и схем, правил и инструкций технической эксплуатации машин, механизмов, оборудования, правил и норм техники безопасности.
4.Контролировать соблюдение требований законодательства по охране окружающей среды и рациональному использованию природных ресурсов.
5. Контролировать правила и нормы охраны труда и пожарной безопасности на лесохозяйственных работах.

Знания:

1. Правила и знание о лесоведение.
2. Правила и знание о лесоводстве.
3. Достижения науки и передового опыта отечественных и зарубежных предприятий в области технологии и механизации работ по рубкам ухода и главного пользования.
4. Основы экономики, организации производства, труда и управления.
5. Правила закладки постоянных и временных пробных плошадей.
6. Лесоустроительные материалы (картографические материалы, таксационные описания).
7. Оформление технической документации.
8. Санитарные правила в лесах РК.
9. Правила по отводу и таксации лесосек.
10. Правила проведения рубок леса, отпуска леса на корню в лесах РК.
11. Проект организации и развития лесного хозяйствалесного хозяйства

Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Навык 2:
Ведение документации по отводу лесосечного фонда, книги учета расхода леса, учета лесного фонда и лесного кадастра

Умения:

1.Использовать программное обеспечение для обработки входящей информации.
2.Обеспечивать взаимодействия сотрудников и смежных подразделений.
3. Осуществлять поиск и анализ информации, необходимой для профессиональной деятельности.
4. Составлять итоговую аналитическую и отчетную документацию по исходным документам
5. Пользоваться современными геоинформационными ресурсами и программными продуктами в области лесного хозяйства

Знания:
1. Лесной кодекс Республики Казахстан
2.Правила пользования участками государственного лесного фонда для культурно-оздоровительных, рекреационных, туристских и спортивных целей
3. Правила составления отчетов об использовании, охране, защите и воспроизводстве лесов


Возможность признания навыка:

Не рекомендуется

Требования к личностным компетенциям

Систематизировать и применять необходимую информацию.
Анализировать проблемы и принимать решения.

Список технических регламентов и национальных стандартов:

-

Связь с другими профессиями в рамках ОРК

Уровень ОРК
7

Наименование професии
Мастер лесного питомника

Глава 4. Технические данные Профессионального стандарта

      19. Наименование государственного органа: Министерство экологии и природных ресурсов Республики Казахстан, исполнитель: Жасуланова Айнур Бахытбековна, контактный номер: 74 06 73.

      20. Организации (предприятия) участвующие в разработке: ОЮЛ "Ассоциация работников лесного хозяйства и лесопереработки РК"; Казахский агротехнический университет им.С.Сейфуллина, исполнитель проекта: Сарсекова Д.Н., Dani999@mail.ru, +77013161442

      21. Отраслевой совет по профессиональным квалификациям (наименование, дата протокола): ТОО "КазНИИЛХА" Муканов Б.М., Обезинская Э.В.

      Контактные данные эксперта:

      e-mail: kafri50@mail.ru

      evelina.51@mail.ru

      Номера телефонов+877015164747

      +77015474165

      22. Национальный орган (дата заключения):

      23. Национальная палата предпринимателей Республики Казахстан "Атамекен" (дата рекомендаций):

      24. Номер версии и год выпуска: версия 2, 2024 год.

      25. Дата ориентировочной актуализации: 2027 г.